-
m
I2 EXCERPTA
orcs agant, non per injurias afiequuntur. Promta tarnen omnibus arma ac, fi repofcat,cxercitus: pluritnum virorum equorumque: & quiefcentibus eadem fama.
CAP. XXXVI. Inlatere Chaucorum Cattorumque Cherufci (p) nimiam ac marcen-tem diu pacem illacesfiti nutrierunt: idquejucundius quam tutius fuit, quia inter impoten-tes & validos falfo quiefcasj ubi manuagitur modeftia ac probitas, nomina fuperioris Amt.Ita qui olim boni asquique Cherufci, nunc inertes ac ftulti vocantur: Cattis vidoribus for-tuna in fapientiam cesfit. Tadi ruina Cherufcorum & Fofi (q) conterminagens, adverfarumrerum ex aequo focii, cum in fecundis minores fuiflfent.
CAP. XXXV IL Eundem Germania: finum proximi Oceano Cimbri (r) tenent, parva-
nunc civitas, fed glorh ingens^ veterisque famas late veftigia manent, utraque ripa caftra,
acfpatia, quorum ambitu nunc quoque metiaris molem manusque gentis, & tarn magni
cxercitus fidem. Sexcentelimum & quadragefimum annum urbs noftra agebat,cum primum
Cimbrorum audita funt arma , Caecilio Metello acPapirio Carbone CoflT» Ex quo fi ad al-
terum Imperatoris Trajani confulatum computemus, dueenti fere & decem anni colligun-
tur. Tamdiu Germania vincitur. Medio tarn longi atvi fpatio multa invicem damna. Non
Samnis, non Poeni, non Hifpanias Galliaeve, ne Parthi quidem fspius admonuere 5 quippe re-
gno Arfacis acrior eft Germanorum libertas. Quid enim aliud nobis quam caedem Crasfi,
ami(To & ipfe Pacoro, infraVentidium dejedus oriens objecerit? At Germani Carbone'&
Casfio &Scauro Aurelio, &Servilio Cepione, M„ quoque Manlio fufis vel captis, quinque
fimul confulares exercitus populo Romano, Varum tresque cum eo legiones etiam Caefari
abftulerunt. Nee impune C. Mariusin Italia, divus Julius inGallia,Drufus ac Nero&Ger-
manicus infuis eos fedibus perculerunt. Mox ingentes C.Caefaris minae in ludibrium verfaß.
Inde otiunij donec occafione difcordiae noftrae & civilium armorum, expugnatis legionurrL.
hibernis, etiam Gallias affedav£re: ac.rurfuspulfi inde, proximis temporibus triumphati
niagis, quam vidi funt.
CAP.
(/>) Cherufci Cattis Oceanum refpicientibus addextram, Chaucis Rhenum fpeclantibus ad fini-ftram jacebant. Itaque velut in angulo crant u-triusque gentis. In utraque Vifurgis ripa habi-tabant,-in dextra femper,fed etiam in finiftratunc,quando Arminius Varum cum legionibusobtrivit. Sed poftea a Cattis pulfi ulteriora ami-sere, quae ab Huxaria aut etiam fuperius perPaderbornenfem tractum usque adMindam &„Cauchos tenebant. Sed retinuere regionescis-Wcferanas, quae hodie maximam partemprineipi Electori, Brunfvicenfium Duciparent,ab Hercyniis montibus, quos Harzicos nuncdieimus, fere usque ad Aller,x Vifurgisquecon-fluentes. Ncc refragabor partem Thuringiajiisdem montibus fubjeclam addenti. Et cre-dibile eft, Cherufcos, vel tanquam Harzicos abillis ipfis jugis, vel, Ci mavis, ä flumine fuoWer-ra tanquam Guerufcos dictos, Guerrifche.Werra autem & Vifurgis idem, ut conftat, &Wirraha contraftum ex Vifuraha, Scutrumquenomen fluvio etiam bis locis datum, antiquamonumenta oftendunt, de quo plura, ubi Wa-rinos in Procopii excerptis attingemus.
(q) De Fofis mira eft doeliftimi Cluverii fententia.Removeteos trans Albim, & in Saxones trans-format, nullo prorfus indicio, nifi, quod adCimbros a Chaucis & Cherufcis non nifi perSaxones tranfiri potuifie videatur,neccredibikfit hos Tacitoignoratos autdiftlmulatos. Sedconjedura foret verifimilior, fi Fofi inter Chau-cos Sc^Cimbros collocarentur,nonannecleren-tur Cherufcis. Conringius inter hujus capitisfinem k fequens de Citnbris aiiquid deefie pu-
tat, ubi Saxones memoratos credit,- quodegoquidem inmedio relinquam. Fofos autem refti-tuifle me putoledibus luis, ad Fufam feilieetamnem, qui in Hildefienfi ditione Fcinamo-pidum praeterlabens apud Cellas Aleram fubit.Ita patet Fofos fuifie velut appendicem Che-rufcorum , ut hodie Brunfvicenfium Hildes-hemenfes.(r) Cimbros Oceani aecolas Pofidonius (apud Stra-bonem 1.7.)adMaeotidem usque paludem o-lim armis vagatos Cimmerio Bofporo nomendedifte feribit, & Cimbros Graeciseflc Cimme-rios. Strabo etiam libro undeeimo Pagum ne-fcio quem nominat Cimbrum,unde navigeturad Maeotim. Eam expeditionem Cimbrorumantiquam fuiflfe oportet, fi vera eft: nam Ho-meri jam tempore Cimmerii Graecis noti fuere.Et Cimmerios Herodotus narrat habitafle adEuxinummare,atque a Scythis pulfos in Afiamirrupifle. Non ergo tunc praedones fuere ab O-ceano venientes, fed populi fixam ad pontumfedern habentes, iidem fortafle aüt cognatiBaftarnis, qui etiam Germani. Certius adhuceft Britanniae majoris.incolas ex antiquogene-re in Wallia & Cornvvallia fuperftites Cum-raeos fibi ipfis dici ab antiquis Cimbris proge-nitoribus fuis, ut poftea Angli fucceflores Bri=tannorum orti funt aSaxonibus &Iutisfuccef-foribus Cimbrorum. Nam Wallica lingua fe-migermanica eft, utexaminando deprehendi,nee dubiumeft,pofteriores Germanos abanti-<juilfirnis tantu'ndem difeeffifle, quantum Ger-manica lingua ä Walika vel Gallica vetereabeft.