monannulkon3 aumMange[aremon]udenti
SCHOLA ARGENTINENSIS221operam damus) libris, has ego duas observa-re, atque discernere soleo partes. Nam &PROCULUS noster admonuit, extatque in ipsisadhuc Pandectis ejus admonitio, spectandumesse non solùm, quid Romae factum sit, sedetiam, quid fieri debuerit. Atque hoc qui-dem juris, & facti discrimen imprimis tenen-dum esse existimo, & ex ejus ignoratione, at-que confusione magnos esse ortos errores nonignoro. Tantumque abest, ut jus statim essecredam, quo utendum sit, quidquid in hiscelibris legitur, ut non solùm iis, quae ab usuremota, publicéque jam repudiata sunt, jurisauctoritatem, & nomen, & vim nunc detra-ham: sed multa praeterea, in quibus vulgusobstupescit, eodem loco habeam, & habereme bono jure posse credam: & historicam tan-tùm narrationem quandam esse profitear.Sed eorum memoriam propterea aut inutilem,aut inanem esse qui putant: nae illi historiasomnes inanes esse, & inutiles fabulas esseputant. Imò verò etsi res levis, & pue-rilis, & prope inanis fuisse videatur, aut festu-ca, & vertigo in manumissionibus servorum,aut in emancipationibus, atque etiam in testa-mentis imaginaria venditio, aut in interdictisvis festucaria, aut in jure cessio, aut vindi-ciarum formula, & id genus plurima veterumRomanorum (ùt ita loquar) ludicra. tamenhaec ignorare hominem literatum, si cognoscipossunt, turpe esse existimo. Jactant inter-dum Jurisconsulti suos illos actus (ut appel-lant)