Lib.-VI. Cap.XVI. 605

I j Filij, &nepotes non poffunt pr&terire patrem.vcl

auos , & ob hanc praterutoncm teftamentum

eft null um.16 Quot fint caufs, exhtredatianü , & num. 17. re-

miffiue.X 8 An fi prt.ter hos interueniant alu ßmiies , aut

forte graviore* Jiceat paremibm filios^velfiÜM

exhsjredare.i$ An fi parentes exiftente UgitimA caufa filios non

exharedent, poßlnt all] patris cohtrtdes txhs-

redare.10 zAn poffit im ciuile filiam exharedare , eo

quod mibat contra voluntatem partntu ; &

an hoc fit tollere übertatem mammonij.3.1 De caufis ob quas liceat filijs parentes exhtre-

dare,& nepotibm auos, & autat; quot fint tarn

de iure cbmmuni s quam Lufitano.

R^terue aliqucm in teftamento,eft non facere de co mcntioncm in pra»-dicto teftamento : exhxrcdare ver6 , cftcxpicise eum de hxreditate repellere. Quandoigitur hxres neccflarius, fiuc afcendens , fiue de-fccndcns prxteritur, aut pofitiue exhxredatur,non appofita in teftamento prxteritionis , aut ex-hxredationis legitima caufa, teftamentum eft ipfojure nullum, l.inter c&tera, ff. de liberü,& pofthum.Bartolus in Authentica ex caufa. num. 10. C. deli-ber. prtter. Iulius Claras §. Teftamentum. hb. j.quxßiav.41. num. 1. Nam filius legitimus , aut dc-bet inftitui ä patre , aut exprefse exhxredaii, fub-iundta Sc exprefla in teftamento legitima cxhxre«dationis caufa, & adhuc , quando exhxredatur,fubiun&a hac caufa, conceditur ei adlio ad annul-Iandum teftamentum patris ex quetela inofficiofi,&c vt illud fuftineatur, dfber is, qui in eo fuit in-ftiturns , probate caufam appofiram exhxtedatio-nis fuifle veram , & verc cxtitifte , & eile de nu-n*eroearum, ob quas filij cxhxredari poflunt deitttG; i fin minus , pronunciabitur nullum , admit-teturque talis exhxredatus deuoluta fucceflione abinteftato , quanquam in hoc faltem Regno Lufira-nix fufücit ea racita hxredis neceftaiij inftitntio,qux intellighur fubefie , quando teftator folumdifpofuit de fua terria portione ; cü.n enim quis defua tertia difponit, entroll exprefse neceilariumhxredem non inftituat , necillius mcntioncm fa-ciat, eo ipfo tacke cenfetur ab eo inftitutus üle,cui fuam tertiam relinquic , Sc teftamentum va-!et. Hxc omnia habeneur in Authentica , vt cumde appellatione. §. aliud quoque , & §.fiue ioitur,■verf. tufiurn autem. & §. h<cc autem , C. de Über. &pißhum. & l. inier cä-tera , citata , ff. eodem. & inLufitana Ordmat. in veteribm , hb. 4. tit 70. in no-tiu Üb. 4. «tt.81. Ratio autem , ob quam filij, feuhxredis neceftärij fine expreflionc caufx prxte-rito reddar teftamentum nullum , eft, quia ad va-brem teftamenti requiritur de iure hatredis infti-tutio,tanquam forma adlus teftandi, & teftamenti:merito igitur deficiente hac forma, deficit tefta-mcntum,nullumque eft.

Animaduerte ergo priro_6 , hoc procedere nonfolum quando teftator confeius erat hxredis ne-ceftarij , quem prxteribat, fed etiam quando igno-rabat illum extare etiara in vtero vxoris prxgnan-tis; nam prxteritio etiam talis filij, & hxredis invtero extantis, ignorati, & polthnmi, feu nati poftmortem teftatoris , annullat teftamentum , vtprobant varij textus iuris communis confen-fa omninm Dodkorum ; patetque ex /. pr.fthu-mis , ff. de inmflo , rupto , ßc exprimit dieta Or-Fagundez de Iuftitia,&c.

dinatio Lufitana loco allegato. & docet Iulius Cla-rus $. TettatHtntum. 1J.4. n.i. & 1.

Animaduerte feeundo , ex capitc prxcisc prx-teritionis , aut legitimx exhxredationis hxredisneceftarij non ignorati, hodie quidem cc*rie6to inhac parte iure antiquiori, foliim annullari tefta-mentum , quoad inftitutionem, non tairieh quoadlegata in co relicta , aut fideicommifia , quandonon excedunt quantitatem , de qua liberc teftatorpoterat difponere , proindcque debere venientesab inteftato huiufmodi difpofitiones implerc , di-lio §.' [tue igitur. Authentica citata. & Authentica,ex caufa. C. de Uberü prateritü. An autem idemprocedat de prxteritionc hxredis ignorati ? obfeu-rum eft in iure communi , & Doctores variant.Pars tarnen negatiua cft communior , & verio-rem illara exiftimat Iulius Clarus §. Teftamentum,qutft.fi. quod noftra Ordinatio loco citato cxpre.f ?se fentit.

Animaduerte tertio , fi pofthumus ignorantcrprxtcritus viuo adhuc teftatore decedat , tefta-mentum ex xquitate prxtoria reconualefcere , leg.pofthumm , ff. de iniufio , rupto , See. Et non fo-lum de pofthumo.fed vtiliter, de quouis fimili hx«rede ignoranter prxterito. Idem per argumentumc contrario probat ordinatio indudla.

Animaduerte quartä. Si teftator titulo inftitu-tionis relinquat hxredi , de quo agitur, redtamrem , aut portionem , qua iubeateum eile conten-tum , tunc licet ea res, aut portio fit minor legi-tima, non infirmari teftamentum , fed integrari-dam efle tali hxredi fuam legitimam. Ex aduer-fo vero , licet ei relinquatur töta legitima , nontarnen titulo honorabili inftitutionis, f«d donatio-nis, legati, aut quoeunque alio titulo , corruit re-ftamentum. conftat ex diäo §.alio qttoqne, & §./?<tcautem. Authentica vt cum de apptllation. C.deli-beris. dr pofihum. & ratio eft, quia inftitutus etiamin re minima capit propria authoritate , & G co-hxres vniucrfalis repudier hxreditatem , ei ac-crefeit tota , denique gaudet prxrogatiuis dignita-tis, Sc vtihratis.qux non competunt titulo diucrfbab inftitucione.

Animaduerte quinto, filium legitimatiun peiin-de habere ins dicendi teftamentum nullum , velimpugnandi illud per querelam inofficiofi, atquelegif'mc natum. Imo idem elTe quoad exiftentemillegitimum , in cafu , quo ins ei concedit fuccef-fionem ficut legitimis , vt ftatim dicemus. Item,non minus per legitimationem illcgitimi , quamper natiuitatem legitimi rumpi teftamentum äpa-rente prius factum. Deniqne addendum cft , inteftamento ipfo iure nnllo ex caufa prxteritionis,aut cohxredationis non appofita caufa dari fpa-tium 30. annorum ad illud imptignandum : adillud ver6 impugnandum ex qucrela inoftldofi te~ftamenti, non amplius,quäm quinquennium : quxomnia , & plura difputant Iulius Clarus hb. 3.§. Teftamentum. quntt.qo. vfquead f f iuntta etiamq. 84. Couarrunias incap. Raynutiu* , in prineipio.&§.i. Antonius Gomez tom.i. var.ref/ltitxap, 11,& 1.14- Tauri.

Et hxc quidem doctrina de prxtctitione procc-dit fine dubio de filio in poteftate patris confti-tuto , eius enim prxteritio proculdubio redditteftamentum omni iure nulluni , /. imer cetera,citata , ff de Uberü , & poFthum. Iafon in legi-§ finali . poft numer. n. ff. eodtm. Sc hac de renemo dubitat. De emaneipato autem res noncatet dubio : dicendum tarnen eft , fi fih'«s eman-cipatus fit prxteritus fine infitione caufx in

E E c j ipfo

6.