Lib. I. Cap. V11.

Si

Vcndö tibi hanc rem, (I flumina hoc anno ad mä-re dccurrant , aut Sol oriarur , aut ftellsc in cscloapparucrint , aut mare & fluni) pifces alant, fic explutimis Azor i .part. üb. 11. cap. i j. quaf. 9. San-cius lib.<i .de matrim.dijput.6num.i .&■ lib,4 Deca-log.cap.z^.n.^. Soares tom.^.de Relig.ltb.G.cap.i 1.num. \<3. Quod meo iudicio debet intclligi ,quan-do apponenj taiem conditionem , agnofeit ciusncccflltatem : nam fi illam ex aliqua caufa reputetcontingentem , & incertam, cenfebitur intendifleexpedtare iilius euentum, & non aiiter , nee aliomodo contraxifle.•7. Quando autem conditio appofita in contractu

eft naturaliter,aut moralitcr impoflibilis, diuidun-cur authores in duas partes,& opiniones.

Prima afleric ,r,egulariter loquendo talem con-ditionem vitiare ,feu irritare contractum ipfo iurejhanc tenetLeflius tom. i.de iußit. lib. z. cap. 18.dub. 1 j .num. 11 1.Azor i.part.lib. 11 .cap. 1 f. quaf 9.Sancius tom.i.Decalogi,cap.2.^.num.'S.Bonzcina dtcoKtraoi .diff. 3 quaft. 1 .punil.$.mtm. 10. Fundamen-rum illorum eft , quia prominens , & contrahensfub tali conditione , non vult aiiter , nee aliomo-c\o fe obIigare,fiue feiat, fiue nefeiat impoffibilita-cem ; quare perinde eft fub illa contrahere, ac im-podibilitercontrahere/eu non contrahere, quia inimpoflibili non conftituirur obligatio. /. iwpoffibi-lü,j. ff.de verborum obligat.l.nonfolum J 1. jf.de aSi.(fr oblig.cap.fin.de condit.appofitu.

Secunda ait, conditionem naturaliter , aut mo-taliter impoflibilem non irritare ipfo iure, nee yi-tiare contractum , fed efle habendam pro non ap-pofita , & concractum valere , ac fi illa non appo-sicretur, fiue contrahentes cam poffibilem , fiueimpoflibilem reputent. ita Cofmus Philiarcustom. 1 .de offu.facerdot.part. 1 Mb.$.cap.ti .Confen-cieridum tarnen eft cum prima fententia : nam fiagamus de teftamentis , & vltimis voluntatibus,dicendum eft conditionem impoflibilem, poflibi-lem repuratam, non eile reiieiendam, aut pro nonappofita habendam , fedreddere teftamentum ipfoiure nullum , vt docet Sancius lib. $. dematrimon.dtff.^.num.S. Vafquez de reflit.cap.y.dub.io-a&ascnim teftandi factus (üb conditione impoflibili,quam poffibilem reftaror putauit,eft ipfo iure nul-lus. l.feruo manumiffo,ff.de condiß.indeb. Imola l.i.tium.il ff.de cend.inft. Couarr. in 4. decret. z part rcap $.§.i.num.$. Sancius Ub.yde matrim. diftut.i,.num.%. Loquendo vero de contractu matrimonij,& fponfaliorum , idem ibi putat Sancius allegatus;non enim in matrimonij contractu fub conditioneimpoflibili facto reiieitur conditio , fed matrimo-nium repuratur nullum , ctiam in foro Ecclefia?,quia ratio poftulat , vt non reiieiatur conditio,quam ipfi contrahentes putabant veram , & pofli-bilcm;cum tarnen illa firimpoflibilis,& non aiiter,liec alio modo contraxerint, fed iudicabirur ma-trimonium fub illa contractum impoflibile, acproindc nullum. ita docet etiam Ludouic. Lopezz.part.iriftrutt.vbidc matrim.cap. A ^,f u l, l0 c, % _\i tn ^riques lib. 11 .de matrim.cap. 12.»«»». j .& j ta de aliiscontTractibus.

Sic fi aliqui contrahant fub conditione, fi pater.confenferit, exiftimantes cum viuere , cum tarnenmortuus fit ,non reiieitur talis conditio impoflibi-lis ; impoflibile enim eft 3 quöd ille confenuat,cümmortuus fit, fed ftatim vitiat, Sc üritat matrimo-nium,quiain impoflibili non conftituitur obli-gatio v vti diximas , do<äeque oftendit SanciusM'X de matrim.dtjp.j.num.ij.ix loquamur de pro-inifllont^aut donatione ,idem docet Lcflius tom.i.

lib.z.cap.1% dub izi. conftat ex l.impojfibiles 7. ff.de verbor.obligat. & ex /. nonfolum 3 1 .ff. de all. &obligat, vbi ctiam infumatur ratio,ibi,<//«d! ommumea cogitatto eft, vt nihil agi exiftiment, appojita con-ditione , quam feiant ejfe imfoffibilcm , fi vero con'trahentes putent elfe poflibilem , dicendum eftctiam contradlum eile nullum , quia fi feirent eiFeimpoflibilem,non contraherentmec fe obligarenc,ac perinde cft 5 ac fi nonconvraxifTenr.

An autem cenfenda fit impoflibilis ea conditio,qua? pendet ex voluntate Principis,tractat egregicSancius lib•. 5 .de mamm.diffut.j . tmm.j. vbi ponicduas opiniones.

Prima docet eam conditionem efle omnino in-ualidam ,& nonobligare,quia,quod pendet ä vo-luntate alterius, repuratur impoflibile , ac proin-de nullum ;8c ideo licituraeirevtrique contrahen-ti ante & poft datamralem conditionem ä contra-ctu fub illa facto refilire,fiue Princcps foleat facile,fiue diffictle in ea conditione difpenfarc , hancopinionem tenent multi,quos vidoie poteris apudSancium allegatum num. r. intcr quos funt Ioan-nes Andreas in cap.fuper eo ,de cond. appof. num.z.Innocent. ibiinitio. Hoftienfis ibi inprmcipio. An-charan. ibi mim.y. Cardinalis<£* qua.ft.pen. num.z.Abbas num.%. Alexander de Nsuo k num.i ^.vfqttead 18. Matienfo lib.^.recopilat.tit.G.l.6.glo[f.^.n.z.TclIo/21. T<iurinum.\%. ex Theologis, Sotus<#4.d.zg.qn*fi,z.art.i.Versicmx i.part.jpecul art.19.verf. quod fi quiiraf. Hcntiques lib.iz. dematrim,cap.iQ.num. 14 videturconftare c\l.conütitius 137.§.chm quü, ff.de verbor.obligat, ibi ,vbt omnino con-ditio implerinon poteft,&fi velit facere,ei no?i liceat tnullius momenti fore ßipulattor.em , perinde aefieaconditio,qua natura impoffibilis eft, tnferta noneffet,nee ad rtmpcrtinet quod »luiaripvfßt, Grqmd nuncimpoffibile eft ,pvfteafit poßibileßeri;>ionemmfe-eundumfuturi temporü im , fed fectmditmpr&fentitafttmari debet fiipulatio. Er ratio eile poteft primo,quia ea folum deduci poflimt in conditionem,qua:ordinaric contingimt, & natura fiia funt poflibiiia.At id quod pendet ex voluntate alten'us,nec ordi-naric fit, nee naturaliter contingere poteft; ergointentum. Secundi>,qah id quod ä voluntate Prin-cipis pender,ccnferur impoflibile in iure , vt docetglofla in d.l.continum,verb.relitta,&c |3artol. l.apudJulianum, ^.conftat , num.z. Abbas in cap.cum effes,num.19.de teft. RcbufTus /.145 ff-deverbor.figuific.§ limitatur etiam. Nam indieta leg. apud Julianum40. i.conftat, dicitur valere legatum rei aliena;, Scdebere atftimationem iilius , quando eft poflibile,licet difficile fit rem alicnam compaiari , nifi ficPrincipis, tunc cnim fi legetur , non debetur a:fti-matio iilius , & redditur ibi ratio, Quomarn com-mercium iltiw nifiiujfu Principis non eft, cum diftra*bi non foleat. vbi in Ulis verbis,taw» dtftrabi non fo-leat.darb appellatur impoflibile id, quod a volun-tate Principis pendet. Cum autem ha:c conditio,ducam te, fi Summus Pontifex dijpenfauerit in taligradu,in quofumm. 8c hasc inftitutio capells , autmaioratus, Conßituo te admtviftratorem, fi ReK,cu-im minifter iuftitia**, te abfoluertt ab hoc officio , &fuerUbabitatorin tali ,vel tali loeo ; pendeant ä vo-luntate Principis,impoflibiles cenfebuntur: condi-tio autem impoflibilis ,putata poffibilis abimpo-nenre illam,cft nulla ; quia fi feiret effe impoflibi-lem ,non contraheret, vt probauimus««^./»»*,nec talem conditionem apponeret.

Secunda opinio docet pra:dictam conditionem <pendentem a voluntate Principis eile validam,8c contraö:um fub ea factum .obiigarc , neuttiqueC 4 contrahenti

9.