Bruxellenfes. 295

tnoderandse funt. (6) Primo enim quod non-nulli putant nummulariis olira effe femiplenecreditum, ideo etiam debeat hodie mercato-ribus fic credi, hoc nihil eft. Quia inter num«mularios antiquos, &. eos qui hodie exercentmercaturas diverfa eft ratio. ( 7 ) Nam num-mulariiis antiquitus imponebatur hoc officiumpublice , quod gerebant jurati l. argentarius §.1. ff. de edendo hodie autem quifque pro fuavoluntate fine publica authoritate & fine ju-ramento mercaturam’ exercet : non ergo mirum,fi etiam minus i'llis credatur, fi enim credere-tur omnium rationibus femiplene ita ut poffetillis deferri juramentum fuppletorium , tune pof-fet quilibet parare probationem , feribendo quid-libet contra adverfarium. { 8 ) Cum ergo nonubique, & tarnen altquando credatur ejufmodilibris , videndum eft quando id fiat : quo locotres articuli occurrunt examinaodi. Aut enimqusritur an libri• rationum probent pro feri-bente , vel an probent contra feribentem , velan probent pro aliquo tertio contra tertium ?

( 9 ) Primo cafu an libri rationum probentpro feribente, dicendum eft quod non : itahabemus textum in l. exemplo Cod. de probalion.& ita poteft intelligi Cynus & falvari quodeo cafu rationes non probent femiplene &fic voci mortuse non credatur perinde ui vocivivre .• ( 10 ) & haec eft regula quae tarnenfallit primo in adlu pendente ä libera volun-tate , id eft quod poflum facere vel non facere,exemplum eft in l. Nefennius ff. de negot. ge fl.C 11 ) item fallit regula fi feribens vel mer-cator fit perfona honefta, quam vocamus le-galem , & quae alias redte confueverit vivere,«quia rationes ejus quamvis non plenam proba-tionem , nec etiam omnino femiplenam indu-eant , tarnen adferunt aliquam prsfumptionem,

T 3