0
168 ACTA SANCTORUM.
DE S. BETHARIO EPISC. CONFESS. °
P. B.
CARNOTI IN G ALLIA,
COMMENTARIUS PRAVIUS.
San&i cultus; Adla , & aetas.
Circa
AN. DC-XXIII.
Ejtts nomen ;& adnii ho-diernus ;
B
fepulcnm o-hm proptermiram!* fre-quentatum •’
c
||. Betharii eplfcopi Carnotenfis no-' men aliter atque aliter exprejfumi invenitur : in Ais . Chcfmano con-tanter appellatur Botliarius; inClaromontano femper Beharius ;apud Blefenfes Boharius ( faintBohaire , ) d Belmo Bethalius : at in Ais. Fuli-cnji, & aliis , ut notatur ad marginem Ais. Che-fniani , ubique fcnbitur Ecthnrius ; quod cumretineat ecclejia Carnotenfis , & nos hic fequemur.Cultus ejus , etji antiquus & flattm pojl obitum,Saujfayo tefle , Fafiis adfcriptus , diu vix extradicecefeos Carnotina limites notus fuit. Certe de il-lo Alartyt ologorum externorum nemo ( quod ficia-mus ) meminit ante B elinunt in editione Partjienjianni 1521 >' in qua tamen perperam notamur &Sancli nomen & dies natalis ; ut hejlerno die ob-fervatum ejl in Pratermijfts. Belino accuratior fuitAiolanus , in editione anni 1573 ad iv NonasAugulli fc habens : Camoti , S. Betharii , ejufi-dem civitatis epifeopi , fandlitate & miraculis cla-ri. Eodem die ac nomine refertur a Galeftnio , ci-tante tabulas ecclcfia Carnotenfis ; a Ferrario inCatalogo generali j a Saujfayo in APartyrologio Gal-licano , ubi longum habet elogium ; & a Cafic/la-no denique in Martyrologio univerfali. In moder-no Romano locum non habet. In Breviario , quodhabemus , Carnotenfis ecclef a , anno 1633 Pari-fiis excufo , Ojfcium ejus ritu femiduplici cele-brandum hoc die prafcribitur ; Jed nihil efl in eopeculiare , prater tres fecundi notlurni lechones ,SanEii Vitam compendio referentes.
i AuElor efi Saujfayus , eum mox ab obitu ha-buifle templa fiux memoriae confecrata : inter qu*ejus nomine, inquit , infignita ctiamnum eccle-fia inter Blefas & Vindocinum cernitur. I)e hacdicitur in Breviario Carnotenf ad hunc diem :Elatufque ( S. Betharius ) juxta oppidum Ble-fenfe , in aede facra , ubi antea vitam degerat/binariam , fepultus eft quarto Nonas Augulli :C?" m ejus Vita , ut eft in Ais. Claromontenf : Anteenim obitum fuum petiit a clericis , magnatis(forte magnatibus ) vel ( id eft , & ) fibi fubditis,ut corpus ejus transferretur in pagum Blcfianum,ad cellam , quam olim aedificaverat , ob memo-riam fui. Qui jnfiis ejus obedientes , cum magnoapparatu corpus ejus illuc tranftulerunt human-dum ; ubi Chriftus infirmis plurima proeliat vir-tutum beneficia. Ecclefa ijla agerque circumja-cens etiam nunc a Santli nomine vocitatur SamtBohaire ; diftat vero Blefs ( vulgo Blois ) leucisfecundum hunc anciorem , num. 4 , tribus ; fe-cundum Blavium, fere duabus ; Vindocino ( ver-nacule Vendofme ) propemodum tribus ; at Car-noto , in mappis Blavianis , facile tredecim.Hinc Vita tioftra num. 14 .- Exhortor omnes( Carnotenfes biographus alloquitur ) qui anhelantBeatillimi illius fequi vefligia , ne fcparcnrur lon-gitudinis terrarum fpatio ; indefinemer adiixrc-
ant pavimento , tibi fartdta illius ofTa quiefeunthumata &c. Ex quibus nemo non videt , ob S.Betharii memoriam , reliquias , miracula , cele-berrimam hanc olim ecclefam fuife. Ablata funtinde poftmodum hxc facra pignora j tametfi detranjlatione nihil ufipiam invenerimus , ne in lau-dato quidem Breviario , cujus tamen editionemdiu anteceflt ; quandoquidem annis antea otlode-cim in Ihjloria Carnotenf s ecclefa teftatur Roul-hardus cap. 8 , num. 3 , & cap. 10 , num. 30 ,corpus ejus m caihedrali Carnotenf um baflica re-hgiofe ajjervari. Unde & Saufidyut , Pretiofae au-tem , inquit , ejus exuvia; hodieque coluntur inmatrice ecclefia Carnotenfi ; ubi condita: funtretro llimnuim altare in anriqui operis hierotheca.
3 Santli hujus Prafulis Vitam , ab anonymo
Viti emi-
feriptam autlore , tanti fecit Andre a: au Chefne, 9 W4 ’ut ejus fragmenta non pauca retulerit in HiftoruEr ancorum fcriptonbus coaetaneis , tom. 1 , pag.j 6 o. Antiquum igitur monumentum hoc efte ju-dicavit , & htftorica fide dignum , nec multumab atate S. Betharii remotum. Idem fenfiffe viden-tur Valtfus , Comtius , Danicl , aliique , cumad illujlrandam Clotharii II hijloriam ac temporaferiptorem hunc adhibere non dubitarunt. Virumcerte piumjuiffe , ex prologo colligimus i quidniergo etiam veracem ; cum num. 1 ait : Nos quodfcimus , ficriplimus ? Vctufliora ibidem pro fe[cri-pta non adducit ; fcd religiofa tantummodo fan-diorum ( eorum credo , qui cum Bethnrio aliquam-diu verfati , adhuc fupererant ) eloquia , fuam-que memoriam ; ut vide num. 1 1. Habemus hicigitur Aliorum SanEh noftri fontem fine dubio pri-mum , quo recentiorum quorumdam expurgaretuto poffmus errata. Carnotenfem eum fuife , cumalia produnt , tum ajfcElus imprimis ille num. 1 3: „
Sed jam nunc ad illud llyitim ( heu ) lacryma-biliter figamus , quo fieculo decellit Paftoi nos-ter piilfimus. Ex iifdem verbis erues , hac il-lum Carnotenfbus exarafe ; id quod etiam num.
7 di fertius affirmat.
4 llujus Vita fragmenta jam diximus aliquot initer* hicvulgata typis effe ; fed integram fallor fi qutfquam .
adhuc edidit ; quamvis ejufdcm exemplaria Mss.non admodum rara fint : Cointius enim ad an-num Chrifti 567 , num. 3 4 eam citat ex codiceVmdocincnf ; Ch e fimus , aut qui ejus apographumnobis exfcrtppt , eamdem tn pluribus codicibus le-gijfe fe fignificat ; Papebrochius illam manu pro-pria excepit ex Ms. 'bibliothecae Collegii Ciato-montani Societatis Jefu Pariliis ; fed prologo de-fit ut am, qs/em fupplcvit Heafchemus ex Ms. Fu-lienli. Porro etfi duo apoorapha noflra , Claromen-tanum videlicet ac Chcfmanum , pleusmque con-fionent ufque ad numerum 1 3 ; quia tamen prio-re poflcrius aliquanto nitidius efl ac fimplicius >hoc vifum efl exhibere. Neque negligentur fivi admarqines five in annotatis , fiqua fuerint objerv.it 11
I i
M'
‘T, _
• : 1 ■ anLy
uUmaeMuigaCi-
' i /
*w : aik>fi(jm,fu f [~ JnSjmmi. muce ^ £ 0
WCfMikxlZWCuitf. 5=: - ; 7 *SK
'• 'BpBbHmjspaugg. pZaiesj
! ' m vfaw tuUdfc
atiai, c.cui 'at3
acti; : 3 ,
m';. , ate,iKia.nM»
■' - acta ;i:
Mtitiwfimwuk f S3 * :ai!UCr»(« ce Tiwkii ™- ®^ 1®
■•a» [iB “ J—
m-
tonet,:;.
-ymiktnit.:; r
.... -[ab.
, . fK.
?fci
4 ’
l.
Sr>
■' "'«ionooM,r■ ^ ! -‘v.
a»
. r * w
'iis.t 'ewyriw» ®^2 .*"Cec.
''•'aiisilmibaval.y Xastt
V-' 4 ' C r v
» «i »-
M'- ' ‘
V, %!'. W/; L s . s;-
^ <0 X '
v,.
%
; kSlu, "
■b
digna in exemplari Claromontano diferimina-
Dixi
‘ 1, 4 '
'U
'S