in cujus de-nuo exputfilocum anno163? fuffe-ftrtS ejl

* HISTORIA CHRONOLOG1CA

Sec. xvii. quinies ad fedem Conftantinopolitanam rediifTet. tres conduttam , (ibi delegitAudior vero catalogi Renaudotiani poft comme-moratum Athanalii Patellarii patriarchatum & ex-filium fic pergit : Rurfus Cyrillus quinto annumunum ; & m exfilium pulfus. Iterum Cyrillus Ber-rhoea fecundo, annos duos ; & exfulavit. His fub-jungit patriarchatum Neophyti Heracleenfis » dequo nos infra agemus. Vix videmus, quid in tan-ta opinionum diverfitate ac tam crebra patriarcha-rum mutatione probabilius ftatuendum fit.

1457 Attamen conlentire non polfumus Phi-lippo Cyprio , qui patriarchatum Cyrilli Berrhoe-cnfis ( alias Contarenus cognominatur ) ufquead mortem Cyrilli Lucaris differt: nam CyrillusLucares anno Chrifti mdcxxxviii ftrangulatus eft,

& interim Dionyfius Guillius nofter , quondamCyrilli Berrhoeenfis feu Contareni praeceptor , dehoc fuo difcipulo ad Leonem Allatium exeunteanno mdcxlv inter alia fic feribit : Quinque cir-citer menfes in fcholam meam difeendi caufa ven-titaverat Cyrillus Berrhceenjis ; pojl hos , feptem-decim elapfis annis, fallui patriarcha Confianti-nopolitanus anno Domini mdcxxxv , Martii xxv,meminit tenuitatis mea , dixitque Patribus ilhusrelidentia noflra , qui eum honoris caufa gratu-labundi adierant : Ubi ejl pater Dionyfius , ma-gi fi er quondam meus ? ( ego Mejfana tunc eramexful pro fide. ) Volo ad eum dare litteras , ut ve-niat , mecumque vitam degat. Ex hoc Guillii no-ftri teftimonio patet , primum Cyrilli Berrhae-enfis patriarchatum differri non poffe ufque ad an-num Chrifti mdcxxxviii , quo Cyrillus Lucaresftrangulatus eft, cum ille jam anno Chrifti mdc-xxxv in cathedra Conftantinopolitana federet. Se-quimur itaque Matthaeum Cigalam , a quo pofttertium Cyrilli Lucaris exfilium primo ponitur

proptertiniam ,

B

4 h s fine vir-tutes

cog-

Cyrillns C on-tutenusquem Diony-fius Guilliusnojler,

C

CLXII. CYRILLUS II,nomento Contarenus.CYRILLUS I Lucares quarto.

1

T Am diverfa narrantur de Cyrillo Contarenofeu Berrhceenfi ( eum hoc pofteriore cog-nomine communiter a patria vel epifeopatu ap-pellant ) ut ingenue fatear , me iis conciliandisimparem efle. Manifeftum hujus diferepantiae fpe-cimcn accipe ex duobus teftibus fynchronis , quoshic inter fe conferemus, Sc quorum unus eft Dio-nyfius Guillius , Societatis noftrae facerdos, quiin Graecia per plures annos fidei propagandae ope-ram impendit. Hic in epiftola , quam Leo Alla-tius lib. 3 Confenfionis cap. 11 num. y inferuit,indolem & mores Cyrilli Berrhoeenfis , fui quon-dam difcipuli , inter alia fic laudat : Contarenus( ea prima fuit heroi ad trutinam propofito nomen-clatura ) patriam habuit Berrhoeam , Macedoniaurbem. ThejJalonicA, qua Adacedoniaitem e fi me-tropolis , Gracas litteras didicit ; quas ubi affa-tim percepit , Patrum Societatis Jefu , qui jamtum Galata ad Conflantinopolim refider.tiam habe-bant , excitus fama , ad eos utnufque philofophiafiudio , calefli tamen intentus magis quam fecula-ri, fe contulit. Thcffalonicd Conftantinopohm ver-fus quingentorum circiter militum ( haud dubiequingenta tnilliaria Italica intelligit) maritima viaejl : quo clarior fit animi firmitudo Contareni ,quem neque longitudo itineris , nec maris periculapotuerint a propofito deterrere.

1459 Appulfus,manfionem, quam proximi Pa-

qua & propria 'tpfo- D

rum erat , Cfi gjmnafio adharebat. In eam , fra- anendam ipfuterquam quod erat a populi remota frequentia, ne mmagijltt,focium quidem admifit : quippe & fugitans turba& quietis amans , & fibi vacare cupiens ac Deo,quem unum fuarum tefiem abltonum habere vole-bat. Galatam advenit in ipfo temporis articulo ,quo coeptum jam erat ab ludi magiftro exponi A-rifiotelis Organum. Itaque fub eodem dialeftica feipfe applicuit. Erat tum annos natus feptem & vi-ginti circiter. Tum varias corporis ac anima: ejusdotes enumerat. Deinde multis verbis exponit ,quomodo ipfemet Contareno reluctanti fuaferit,ut admitteret epifeopatum Berrhoeenfem , fibi aTimotheo patriarcha oblatum , & quo fe indignumjudicabat.

1460 Poft haec addit , obedientem illum difcipulum confilio ac rationibus fuis humiliter ac-quieviffe ; ac regreffus e vefiigto ad patriarcham,inquit , ejus totum fe permifit arbitrio , qui ex-templo eum , adempto Contareni nomine , Cyril-lum appellavit , atque ita metropolitam renuntia-vit : jolent enim apud Gracos , qui epifeopatumineunt , mutare nomen , ajfumpto quopiam aliomajorum fuorum , fanilitatis fama infignium ,quod ab eodem elemento ducat mitium. Pofimodumm Ordinem S. Bafilii cooptatus efl : nemo enimapud Gracos epifoopus ejfe potejl, nifi Rehgiojusfit& habitu & viitu. Mox minores majorefque fuf-cepit Ordines ; erat enim adhuc laicus. Secutadenique efl epifcopalis confecratio , in qua propternecefjitatem , ne Atatis quidem ratio habita efl.

1461 Praeterea Guillius hic inquirit, qua: cau-fa movere potuerit patriarcham Timotheum , vi-rum ahoqui prudentiffimum , nec alienum d fideCatholica , utContarenum ex incepto philofophi*curfu ad epifcopalem dignitatem abriperet. Tumvero refpondet , patriarcham haud dubie ad idmotum fuiffe fingulari morum ejus integritate ,aliifque virtutibus , inter quas ab ipfo enumeran-tur non vulgaris modeftta , bonitas , manfuetudo,patientia , aquitas , aquanimitas , cafiitas, de-nique , inquit, ut Sabellici verbis utar , lauda-ti jfim a omnium virtutum , res calo hominibufquejucunda , gratitudo. Hanc autem animi gratitudi-nem probat ex eo, quod Cyrillus poft multos an-nos ad patriarchatum Conftantinopolitanum eve- Fdius, meminerit magiftri fui Dionyfii , quem et-iam Conftantinopohm accerfire voluerit , ut fe-cum vitam ageret, ficut fuperius alia occafione anobis didtum eft.

1461 Denique Guillius nofter epiftolam funin impntfe Un-ita concludit : Hac folum habeo de virtute Cyrilli dat.Berrhoeenfis , qua pro teflimonio dicam ; fed lon-ge plurium majorumque reUte faElorum principiaac fundamenta ; quA reElefa&a fecuta quidem ef-fe non dubito ; at de iis tamen teflis idoneus ejfenon poffum ; fed illi dumtaxat, quibus funt ex-plorata : mihi vero qut ejfe poffint ? Cyrillus enim,poftquam in metropolim fe recepit, longi jfim e di-flantem ( quippe TheffalonicA propinquam ) nequed me vifus ipfe per fpatium circiter feptem & de-cem annorum , nifi femel, idque obiter , & quajiper tranfennam ; neque auditum de eo quidquamfuit, cum prafertim anno mdcxxviii ineftnte pro-pemodum , concitata ab hareticis adverfus nosConfiantinopoli pro fide perfecutione , poft carceres,catenas , & pericula minafque mortis, inde ego fue-rim ejeftus. Dionyfius Guillius anno Chrifti m-dcxlv , die xxx Decembris, has litteras Laure-ti exaravit, eafque paucis ante mortem fuam die-bus ad Leorjem Allatium dedit, ut ipfe Allatius

leco