Expoſitiones preclariſſimi ⁊ ſubtiliſſimi Ma giſtri Io. Mathei ex ferrarijs d̓ gradi. ſuꝑ vigeſſi mamſecūdā Fen. tertij canonis. d. Auic. ad Illu ſtriſſimum Ducem Ml̓i Franciſcum Sfortiam Uicecomitem. feliciter Incipiunt. Um ſepe mecuꝫ animo cogitarem Illuſtri ſſime princeps. ꝙ non ea mihi eſſet vel fortune condi tio. vel rerum copia. quibus Reipu. gubernationeꝫ tuaꝫ multum iuuare poſſem. me ad īmortalē ⁊ inexhauſtū no bis a ſummo medicorum principe Auic. theſau rum relictuꝫ. pro meo in te amore ⁊ ſūma venera tione cōuerti. Ut vel ꝑſonas ⁊ eorum corpora. qui te ad tantam prouidentiam adiuuant. qui tibi du riter ⁊ ſūma diligentia aſſiſtunt. ab eis in quas ple runqꝫ incidere ſolent egritudinibus. qd̓ fieri poſſ liberareꝫ. vel potius ne. in illas venirent proſpice rem. Iccirco eius tertij voluminis ꝑtem vltimaꝫ. quam arabes uocant fen. qd̓ perobſcura eēt. aut plerunqꝫ minus intelligi ſoleat. exponendam ar ſumpſi. Ut qd̓ aſſiſtēdi tibi ſtudio eis bone valitu dinis auferebat̉ tuo munere. ex labore meo illis reſtitueretur. Nam cum in ea nulli etiam eorum qui cōi omniuꝫ hominum iudicio doctiſſimi. ⁊ in medicina eruditi habiti ſūt. vel rei difficultate vl̓ negligentia. neſcio quomodo elaborauerint. ꝙ in ea parte de egrotationibus quibuſdam potiſſime agatur: ī quas pleriqꝫ eorum. maxime vt dixi. qui principibus aſſiſtunt. ſaltu in equū vel aliquo cor poris difficili aut violēto motu. rupturas ſiue alio noīe hernias īcurrunt. Alij longa in pedes ſtatōe ſiue īueſtigio elefantiam. quaꝫ tibiarum tumorē uidemus. Alij a principibus ſuis emiſſi. longa ni mis peregrinatione uarices. hoc eſt uenarum in tibijs groſſitiē. Alij dum muros in caſtris ut mu rali corona uetuſto ⁊ ut uſitato more coronen tur. uel probitatis nomē reportent. ab duriter reſi ſtentibus hoſtibus in tergum ita percutiuntur ut dorſum in tergo et gibboſitas quedam maneat. Alij ⁊ quidem uiri conſulares longo cauſarum publicarum ocio. ⁊ acri ſtudio. pingui tm̄ ⁊ mo li dieta artethicam ⁊ ſepe podagram incurrunt. Digna mihi ſane uiſa res eſt. quam licet difficilē prouinciam mihi aſſumerem ⁊ ita publice tracta rem. vt tu in primis ⁊ omnes intelligerent mihi in genij uires potiusqͣꝫ erga te uoluntatem uel dili gentiam defuiſſe. Nam cum viderem que theori ce a doctoribus tradita ſunt. eleganter ordinate multum ac copioſe eſſe ꝑſcripta. Et de his que ad praticam attinent nihil vtilius tradi poſſe. diuiniſſimi Auicene ſententias elucidare ⁊ clari ficare. Sunt eniꝫ plereqꝫ graues ⁊ obſcure quod auctoris grauitatem arguit. Et quoniam in ſingu las fen. tertij canonis. p̄terquam in vltima. ꝑ emi nentiſſimum doctorem Gentil̓ de fulgenio vtiliſ I G1n ſime perſcriptum eſt. ſuper ea ergo ⁊ difficili ⁊ vti liſſima. ingenij vires omnes. intendere inſtitui. vt grauia leuia ⁊ obſcura clara quoad poſſem perfi cerem. Ueruꝫ qꝛ multos fore non ambigo. qui ho neſtiſſimū hunc laboreꝫ meū potius audatiaꝫ qͣꝫ induſtriam appellēt nō aduertētes quātū. Il. D. tue me debere ſemper putauerim. ſed alioruꝫ ſtu dijs inuidentes potius detrahere quaꝫ ſua lauda ri conantur librum hunc multis vigilijs ⁊ labore meo lucubratum tuo nomini dedicaui. vt exinde illuſtrari ⁊ nullas inuidentium tenebras formida re poſſet. ſi a te tali ac tanto principe. qui nō mi nus rerum gerendarum ſūma prudentia quā for tune ſucceſſibꝰ. quibus vndiqꝫ irradiatus es. pro batus fuerit. Nēo certe erit qui qd̓ ipſe ꝓbaueris ſūme collaudare non compellatur. ⁊ me ad huiuſ modi munera alacriorem efficies. Tu eternū va le. ego ad inſtitutam expoſitionem pergam De Forma Siphac Mirach ⁊ Cirbi. Cay i. Auic. ¶ Portet ut ſcias ⁊c. Iſta ē quinta ⁊ vl tima ꝑs principalis huius totius tertij can. dn̄i Auic. q̄ ſic ꝯtinuat̉ ad p̄cedē tia. Nā poſtquā. d. Auic. prīo determinauit de di ſpoſitionibus membrorum animatorum ⁊ annexo ruꝫ eis vt a principio prime Fen. vſqꝫ ad nonam excluſiue. Secundo determinauit de diſpoſitōibꝰ membrorum ſpiritualium ⁊ annexorum vt a no na vſqꝫ ad decimātertiā. Tertio determinauit d̓ diſpoſitionibus membrorum trium principalit̓ na turaliū vt ſtomaci epatis ⁊ ſplenis ⁊ annexorum a tertiadecima vſqꝫ ad ſextā decimā. Determina uit etiam in illa parte prīcipali d̓ diſpoſitōibꝰ mem brorum que ſunt receptiua ſuꝑfluitatum dictoruꝫ membrorū vt d̓ inteſtinis ano renibus ⁊ veſica a ſextadecima vſqꝫ ad vigeſſimā. Cōſequenter. qͣr to determinauit de diſpoſitionibus membrorum zenerationis in viris ⁊ mulieribus et in. 2o. ⁊. 21. Iam hic ultimo pro complemento doctrine diſpo ſitionum membrorum inſtrumentaliū quorūdaꝫ cōium ⁊ aīatis ⁊ ſpūalibꝰ ⁊ naturalibus ⁊ reperto rum in ventribus cōibus illorum membrorum in differenter fecit ſpālem fen. de eorum membroruꝫ diſpoſitionibus vt de diſpoſitionibus paniculoruꝫ venarum ⁊ artariarum ſpondilium ⁊ aliaruꝫ iun cturarū. Nam in capite pectore ⁊ ventre inferio re h̓ oīa reperiūtur. Nō fuit igit̉ cōueniens d̓ eis magis determinare ſimul cum diſpoſitionibus mē brorum aīatorum qͣꝫ ſpiritualium vel naturaliuꝫ Et ſic de his facta eſt ꝯuenienter doctrina ſpālis. Et ex hoc patet clarificatio rubrice difficilis vt ꝙ hec eſt fen. 22. de egritudinibus apparētibus in ex tremitatibus membrorū.i. de egritudinibꝰ prīcipa liter. ſed generaliter de diſpoſitionibus apparen tibus ī extremitatibus membrorum.i. diſpoſitioni bus membrorum apparētium et indifferenter re pertoruꝫ in manifeſtis ꝯcauitatibus membrorum extremorum.i. notabiliter differentiuꝫ. nec eſt hic

ſpecialis determinatio de diſpoſitionibus mēbro rum extrinſecorum ⁊ apparentium ut cōmuniter dicitur qꝛ de oculis in tertia tertij determinatur. que tamen ſunt membra extrinſeca ⁊ apparētia uel al̓r poſſumus intelligere hoc modo.ſ. ꝙ hic determinatur de diſpoſitionibus apparentibus ī extremitatibus membrorum.i. diſpoſitionibꝰ mē brorum extremitatibus participantium.ſ. natura conſimilium ⁊ organicorum uel inſtrumentaliuꝫ Hec autem membra quedam ſunt huiuſmodi. Pro cuius intelligentia eſt aduertendum. ꝙ mē brorum quedam uere ſunt ſimplicia. ut quorum partes cōmunicant nomine ⁊ diffinitione cum to to ⁊ cuꝫ hoc nullius oꝑatōis organice uel prīcipa lis ſunt īſtrumēta ut caro ⁊ oſſa qͥdā uere orgāica quorum partes a toto diſconueniunt in noīe ⁊ dif finitione ⁊ ſunt anime propria inſtrumenta ad cō plendum motus ⁊ principales operationes anime ut manus oculus ⁊ huiuſmodi. Iccirco dcā ſunt etiāmembra formalia qꝛ forma que eſt aīa maxi me in eis exiſtit ⁊ eis mediātibus operatur ⁊ ma nifeſtatur ⁊ ex oppoſito. alia ſimplicia dicta ſunt naturalia qꝛ in ipſorum creatione non ſunt de in tentione nature niſi propter formalia que ex eis componuntur. Quedam ſunt nature media īter hec ut neruus corda artaria paniculꝰ ſpinalis me dula ⁊ huiuſmodi. Nam talia pro quanto ſici ſe habent ꝙ partes cum toto cōmunicāt in nomine uidentur natura ſimplicium participare pro quā to tamen ſunt certarum operationum aīe ꝓpria orgaria participant natura organicoruꝫ. qꝛ neruꝰ eſt inſtrumentum delationis ſpirituum ad mem bra ⁊ ſenſationis proprium organum ⁊ ita uene ſunt ad differendū ſanguinem ⁊ paniculus maxi me principalis dictus ſiphac ad continēdum ſpon dilles ēt ⁊ iuncture quodāmodo uidentur utraqꝫ natura participare. Inter hec tamē media mem bra exiſtit differentia. quoniam quedam magis natura conſimiliū attinent ut paniculus ⁊ nūcha quedam magis nature organicorum. ut ſpondil les ⁊ iuncture maxime deſeruientis ī motu uolū tario quedam magis media ut nerui ⁊ uene. Et hec eſt doctrina Alberti alamani in ſuo de animalibꝰ. Et primo de generatione ⁊ corruptio ne capl̓o 44. ad prīcipiū capl̓i. Ad propoſitum igitur ī hac fen determinatur de diſpoſitionibus membrorum extremitatibus participan̄.ſ. natura conſimilium ⁊ organicorum ut diſpoſitionibus pa niculi maxime principalis ut ſiphac ⁊ qꝛ eius offi cium ut infra magis declarabitur maxime eſt con tinere interiora membra ſecundum debitum ſituꝫ cuius operatio maxime leditur per rupturā ⁊ ad cuius rupturam precipue ſequitur exitus īteſtino rum a ſitu conuenienti ⁊ zirbi propter ipſoruꝫ mi nus fortem uel debilem alligationem. ⁊ dictorum membrorum lubricitatem que dicuntur principa les hernie eſſe. Ideo in hac fen vna intētio erit de hernijs determinare determinabitur etiam de diſpoſitionibus accidentibus ſpondilibus. ⁊ quia vnum precipuum nocumentum ſequens ſpondiliū malum ſitū eſt dolor dorſi ⁊ gibboſitas. de eis fiet mentio ſpecialis de diſpoſitionibus etiam uenaruꝫ erit determinatio ut de uaricibus. Et poſtremo qꝛ iuncture ſunt membra media. maxime attinen tia organicis membris potiſſimumqꝫ obediunt vir tuti uoluntarie motiue. quales ſunt iuncture ma nuum pedum ⁊ ancharum. Fiet ſpecialis tracta tus de dolore iuncturarum ⁊ maxime haruꝫ vt po dagra pedum ſiaticha ſcie uel anche ⁊ ciragra ma nuū. Iſte tamen ſecundus modus declarandi diſ ficilior eſt qͣꝫ primus contra quem ſtant alique dif ficultates. Et tamen ex hijs patere poteſt conſi deranti totius rubrice intellectus que ſic iacet. Fen. xxij. de egritudinibus apparentibus in extre mitatibus membrorum extremorum ⁊ vno modo exponendo de egritudinibus membrorum apparē tium ⁊ repertorum in concauitatibus membroruꝫ extremorum.i. extremaliter vel notabiliter diſtā tium ut animatorum ſpiritualium ⁊ naturalium. uel aliter de egritudinibus membrorum extremo rum.i. de egritudinibus membrorum extremitati bus participantium ut natura conſimilium ⁊ orga nicorum etiam ſunt duo tractatus. primus de eo ꝙ accidit illis membris.i. propter illa membra uel aliqua illorum de nocumētis quātitat̉ ⁊ ſitus alio rum membrorū. Nam per id quod accidit de rup tura ſiphac ſequitur nocumentum ⁊ egritudo quā titatis vt ſitus zirbi ⁊ inteſtinorum ⁊c̄. Et ideo qꝛ ſequi poteſt nocumentuꝫ zirbi per rupturā ſiphac fiet mentio de forma zirbi ⁊ duorū ſiphac. Et hoc eſt quod dicit de tota rubrica. ſcd̓s tractatus erit de doloribus iuncturarum principaliter propter quarum conuenientiam in dolore cum dorſo etiā in illo de dolore dorſi determinabitur. Sed cir ca vtrunqꝫ modum ſuperius dictū exponendi apd̓ intellectum cadit breuis difficultas qꝛ.ſ. ī hac fen non determinauit. d Auic. de diſpoſitionibus ner uorum ſicut fecit de huiuſmodi membris ex quo nerui ita reperiuntur in concauitatibus membro rum extremorum ut in capite pectore ⁊ uentre in feriore ſicut paniculi qr̄ etiam nerui ſunt mēbra nature medie inter conſimilia ⁊ officialia ſicut ⁊ paniculi. ut dictum eſt prius. Ad hoc dicatur ꝙ non ſic fuit conueniens. hic poſtremo de diſpoſitio nibus neruorum determinare ⁊c. Imo de ipſis de terminaſſe. ſcd̓a tertij fuit conueniens quia nerui plurimo ſeruitio famulantur cerebro ita ut dixit Gal. vi. affo. in ꝯmento illius affo. Quibuſcur qꝫ cerebrum ſurſum conuertitur ꝙ nerui ſunt ini tium cerebri. Hoc intelligitur non inchoatiue. ſed quo ad operationes qꝛ prīo manifeſtantur ope rationes eius per neruos. Ad habendam clarā notitiam iuuamentorum cerebri fuit expediēs po nere anothomiam neruorum ⁊ utilitat̉ ⁊ nocumē ta. quorum iuuamenta ⁊ leſiones ſunt in animali ſingularia. erat ergo de eis fienda mentio ſpecial̓ in particulari Fen ⁊ maxime īmediate ſequente Fende diſpoſitionibus cerebri cui principaliter fa mulant̉. Sꝫ tu obicies ideꝫ eſſe dicendū de ue nis qꝛ erat determinandum uel in 14 uel in i5. Cū

ira famulētur epati ſicut nerui cerebro dicat̉ ꝙ nō eſt ſimile qꝛ maiora vidētur ſequi nocumēta in to to ex mala diſpoſitione neruoꝝ qͣꝫ diſpoſitōe vena rum ēt pluribus modis cōtingit ledi totū leſione neruoꝝ qͣꝫ. venaꝝ. qꝛ vltra leſionē ī via vel recepta culo cōtingit totū ledi propter indebitā nerui cō plexionē. ⁊ nō ſic eſt de venis. ēt dicatur ꝙ ꝓ quā to vene oriunt̉ ab epate ⁊ ſibi famulātur ⁊ cōicāt̉ in oꝑatōe cū eo vt in digeſtione ⁊cͣ. Sic de eis de termīat̉ ī. xiiij. tertij ẜꝫ qꝛ ipſis euenire pōt vnū ſpe ciale nocumētū nō vt epati famulant̉. vt ip̄aꝝma nifeſta tumefactio corpꝰ reddēs īde turpe ꝯueniē ter alibi d̓ hoc accidēti fieri potuit mētio ſpetialis Iſta tn̄ ſūt magis ꝑſuaſiua qͣꝫ d̓mōſtratiuā neqꝫ d̓ hijs adduci pōt rō demoſtratiua hec tamen ſicut probabilia diligenter cōſiderabis qꝛ pro hac intel ligenda rubrica ſubtilius inueſtigare non potui. Diuiditur aūt hec totalis fen in duos princip les tractatus. Nam in prīo determinat de diſpoſti tionibus quibuſdāʸ ſiphac ⁊ venarū ⁊ ſpondilium quorūdā ut dorſi. In ẜo de doloribus principali ter iuncturarum. ẜa pars incipit ibi dolor dorſi fit in lateribus ⁊cͣ. Prima pars adhuc diuiditur in quattuor partes prīcipales. qm̄ primo determinat de diſpoſitōibus egritudinalibus euenientibus ex nocumento in ſiphac determinando ēt de quibuſ dam alijs egritudinibus predictis ſimilibus ſecun do determinat de uno nocumēto eueniente ex ma la diſpoſitōe partiū dorſi vt ſpondiliuꝫ eius.ſ. de gī boſitate. tertio determinat d̓ varicibus. quarto de ellefantia. ẜa pars incipit ibi. Giboſitas eſt re motio ſpondilium ⁊c. Tertia ibi eſt dillatatio ve narum ī crure ⁊ pede ⁊c. Quarta ibi eſt aditio in pedibus ⁊c. Prima pars adhuc diuiditur in duas partes. quoniaꝫ primo pro clariori doctrīa de rup tura ſiphac ponit anothomiā ſiphac. ⁊ quorūdam aliorū paniculorū. ſecūdo proſequitur de ruptura huius ſiphac. ⁊ diſpoſitiōibus ſequentibus ad eā. ⁊ diſpoſitōibus que eis aſſimilātur. Scd̓a pars in cipit in principio ſequentis capituli ibi ruptura fit ꝑꝑſolutionē ⁊c̄. pn̄s capitulū ēt prima diuiſione di uiditur in quattuor ꝑtes. quoniā primo dat nobis aliqualē euidentiam de ipſo mirach. Secūdo po nit anothomiā ſiphac ꝓprie ſumpti. Tertio ponit anothomiā zirbi adipini. Quarto ipſe colligit nu merum partiū quātum ad propoſitū ſuum partit̉ ꝯtinentum ventrem inferiorem ponendo cuꝫ hoc ordinem earuꝫ. ſecūda pars incipit ibi. Et ſecūda eſt īterior. tertia ibi. Et ſub duobus uelaminibus eſt zirbus ⁊c̄. quarta ibi ī fine capituli. Primū ergo ꝙ occurrit ⁊c. de prima igitur parte dicit bre uiter ꝙ tu debes ſcire quod ſuꝑ ventrē poſt cutim ſunt duo paniculi quorū vnus noīatur ſiphac ⁊ cō p̄hēdit īteſtina ⁊ calefacit ea ſua ſpiſitudine ⁊ un ctuoſitate ⁊ ꝯp̄hēdit lacertos. Pro cuius ītelli gentia eſt primo notādū ꝙ apud auctores iſte ter minus venter ſumitur quadrupliciter cōiter ꝓprie magis proprie ⁊ propriiſſime. cōiter idem dicit ꝙ oīs naturalis ſiue innaturalis cōcauitas ꝯtinens ⁊ hoc modo ſumitur. ſexto affor. illo affor. ſi in ventrem ſanguis effundatur ⁊c. proprie vero ſumi tur pro magna ꝯcauitate naturali ꝯtinente diuer ſa mēbra ſimilis ſpecifice nature vel generice. ⁊ hoc modo diuiſerūt corpus humanū in tres ven tres. in ventrem ſuperiorē vt animatorū quod ē ca put. ⁊ ventreꝫ mediuꝫ ſpiritualiū quod eſt pectus ⁊ inferiorem naturaliū ꝯtentiuū. tertio modo ſu mitur venter magis proprie pro concauitate om ni in quā eſt apta fieri digeſtio in propoſito. vt pri ma ꝑticula affor. vētres vere ⁊ yeme ⁊cͣ. Quar to ꝓpriiſſime pro ipſo ſtomaco vt ſecūdo tegni vē tris cognitōes ⁊c. ⁊ aliquādo pro cōcauitate conti nenti oīa mēbra dicta principaliter naturalia. vt ſtomacū ⁊c. ⁊ ſumit̉ hic vt et prīo regimīs acuto ruꝫ textu cōmēti z3 Eſt ergo ſenſus ꝙ ſuꝑ uentrē .i. ſuper ꝯcauitatē cōtinēteꝫ mēbra naͣlia ⁊c̄. ſecū do notandū ꝙ ēt cutis ſumitur dupliciter vno mō pro extremo mēbrorum cooꝑimento. ⁊ ſic eſt ideꝫ ꝙ pellis exterior ⁊ hoc mō appellatur igmen ab auctoribus. ⁊ ſic nō ſumitur ī ꝓpoſito. ſecūdo mō ſumitur cutis ꝓ mēbro aīato. ꝙ ſecūdū. A. prima primi cap. de cōplexionibus ē ī. quo refrangūtur ⁊ coalterātur uel coalternāt̉ qualitates extremo rum mēbrorū ut calidorū ſicut cor figidorū ſicut cerebrū humidorū ſicut ep̄ar. ⁊ ſiccorū ſicut oſſa. ⁊ ſic de cuti dicebat. A. loco allegato. Et. G. ſcd̓o ꝯplexionū ꝙ ipſa in hoīe eſt mēbrū equalle ⁊ gra dualiter tēperatum uel huic certe equalitati ꝓpin quiſſimuꝫ ⁊ ſic eſt uere ſentiēs ⁊ ſpiſſe notabiliter ſubſtantie ⁊ hoc modo ſumitur ī propoſito. tertio nota de mente cōciliatoris. dr̄a. 47. deſcribendo paniculum quod paniculus eſt corpus expanſuꝫ tenue cōtextū ex filis nerueis nō ſenſu perceptis ⁊ hoc ē oī paniculo cōis colligitur etiā hec deſcrip tio a dn̄o. A. prima primi doc. quarta de membris Quarto aduertendū ꝙ paniculorū magna eſt adinuicem diſcōuenientia ⁊ ī cōpoſitiōe ⁊ gratia finis in cōpoſitione. qꝛ quidā magis ē carnoſus ꝗ dam minus ꝗdā nullo mō. ꝗdā nerueus tantū. ꝙ dam ligamētalis qͣꝫ nerueus. ⁊ ꝗdā ecōtra. gratia finis ēt multū diuerſificantur. qꝛ quidā principali ter factus eſt vt formā ⁊ figuram mēbrorū cuſto diat ne labantur. vt de paniculo cerebri ⁊ epatis aliꝗs factus principaliter ut diuerſa membra coli gātiā hēant adinuicē ⁊ ipſa anectant. vt panicū lus renum ad ſuſpendendum dorſo et talis eſt ma xime ligamentalis aliquis ut membra ſenſu ca rentia per paniculum ſentiant ut paniculus pu monis. ⁊ in extremo cordis exiſtens ⁊ talis eſt tā tum nerueus uel ſaltē a dominio nerueus aliud iuuamentū paniculi ut ſeꝑet inter unū mēbrum ⁊ aliud ut nocumētum uni cōmunicatum alteri nō cōmunicetur ut de mediaſtino dicitur aliud iuua mentū aliquādo fit ad deffenſionē nocumentoruꝫ principalium mēbrorū ⁊ aliquādo ad uigorationē digeſtiue uirtutis dictorum mēbrorū. ⁊ hoc per ſe calefaciēdo. ut d̓ paniculo carnoſo uel pingui uel ēt reuerberādo ut de zirbo adipino. In propo ſito aūt dn̄i. A. manifeſtabit nobis iuuamenta pri mi paniculi uentris ꝑ continere inteſtina in debi a iij

to ſitu ⁊ per confortationē caloris dictorū mēbro rum ut patet in lr̄a. Alia plura iuuamenta ponen tur īferius cū determinabitur d̓ iuuamētis ſecūdi paniculi. hoc aduertenduꝫ quod ēt auctores mul tum equiuoce utūtur iſto termīo ſiphac ⁊ mirach aliquādo cōmuniter ſumitur ſiphac pro quolibet paniculo cōtinente ⁊ ſic paniculos cerebri ⁊ chiſtī felis appellamus ſiphac. aliquando proprie ſumi tur ut cōtra dicatur ad paniculum determinatuꝫ ⁊ ſic ſumendo ſolent auctores ſiphac intelligere paniculum. ſecundum dicendum in parte ſequēti appellatum chiteron ⁊ ita per mirach aliquando intelligunt agregatum ex omnibus mēbris uel ali quibus eorum ipſius uentris ſupra ſiphac proprie acceptum aliquando per mirach intelllgunt pro prie auctores unum paniculum ⁊ ſupra ſiphac. ⁊ ſupra muſculos uentris exiſtentem ipſos muſcu los continentem. Et hic eſt quē. d. Auic. hic ap pellauit ſiphac pro cuius ſitus clariori intelligen tia eſt ultimo circa hanc partem ſciendum. ut tra dunt anothomiſte quod totus uenter ſupra inte ſtina componitur ex quinqꝫ ſubſtantiis realiter ⁊ ſpecie diſtinctis. Nam primum quod occurrit de ſcendendo eſt cutis de qua dictum eſt ſupra. ſecū do occurrit pinguedo uel melius lardo. Tertio currit paniculus groſſus carnoſus qui eſt proprie mirach. de quo hic eſt principalis ſermo quarto occurrunt muſculi octo ſecundum Gal. ſexto de iuuamentis capitulo penultimo longitudinales duo a ſurſum in deorſum in directum protracti ⁊ quattuor tranſuerſales. duo incipientes ſurſuꝫ ab extremis coſtarum mendoſarum protracti in op poſitos angulos uerſus anchas. ⁊ duo incipientes a deorſum a locis ubi primi terminantur ⁊ protra huntur in oppoſitos terminos ad illos.ſ. vnde pri mi inceperunt. vnde īcipiens ſurſum a dextris ter minatur deorſum. ī ſiniſtro ⁊ econtra. ita ꝙ in me dio vētris ſe cruciant. poſtea ſunt vltimi duo muſ culi latitudinales manifeſte groſſi ⁊ carnoſi iuxt dorſum. uerſus ſuperius. qui tandeꝫ in cordas ter minantur circa medium uentris. Et iſti cū lon gitudinalibus peruenerunt ſe interſecantes ad an gulos rectos poſt iſtos ē paniculus dictus proprie ſiphac. cuius anothomia paulopoſt ponetur. Ca autem ſitus ⁊ ordinis talium membrorum ⁊ preci pue muſchulorum fuit propter plurima ſingula ria iuuamenta intenta a natura que perficiuntur cum tali ſitu ⁊ poſitione membrorum que in pn̄s adducere nō intendo quia non facit ad noſtri tex tus ītelligentiam. Sed ſi quis uoluerit curioſius intelligere legat Ga. ſexto de iuuamētis capitu lo ut ſupra. Et ex his ſic declaratis patere po teſt ītellectus littere preſentis. quia dominus. A. in littera preſenti declarat paniculuꝫ primum dic tum proprie mirach per duo.ſ. per ſitum eius ⁊ fi nem per ſitum cum dicit ſuper uentrem poſt cutē et per hoc ꝙ dixit comprehendit lacertos et inte ſtina ex quo innuit ꝙ mediat inter cutim ⁊ lacer tos uel inteſtina. declarat etiam ex fine per hoc quod dixit ꝙ calefacit inteſtina ſua ſpiſitudine ⁊ unctuoſitate ⁊ ſic in mirach duplicem moduꝫ ca lefaciendi.ſ. reuerberando per hoc quod dicit ſpi ſitudine. ⁊ etiam caliditatem multiplicando per hoc quod dicit. unctuoſitate ⁊ ſupra carnoſitate ⁊c. lego litteram. Oꝫ vt ſcias ſupple ad debi te intelligendum ea de quibus eſt hic principalis intentio quod per uentrem.i. concauitatem infe riorem naturalium contentiuā poſt cutem ſupple ⁊ lardonem. ſunt duo paniculi.ſ. uerum mirach ⁊ uerū ſiphac. quoruꝫ unus.i. primus deſcendendo nominatur ſiphac. ſupple largo uocabulo ſicut et quilibet alius paniculus continens. ſꝫ proprie ap pellatur mirach. ⁊ comprehendit īteſtina. ſupple mediantibus muſculis. Et calefacit ea ſua ſpiſitu dine ⁊ unctuoſitate ad modum ſupra expoſitum. Et comprehendit lacertos ſupple immediatius qͣꝫ inteſtina. Sed circa iſtam litteram poſſet cadere in mente alicuius litteralis dubitatio. Nam dixit d. Auic. ꝙ poſt cutem ſunt duo paniculi ⁊ tamen inferius de tribus facit ſpecialem mentionem.ſ. de paniculo mirach ⁊ ſiphac ⁊ zirbo adipino ſe cundo quia poſt cutem etiam preter hos panicu los ſunt plures alij ut paniculus dictus ſuſpēſoris epatis ⁊ renum ⁊ ſplenis ⁊ huiuſmodi dicatur pri mo notando quod poſt cuteꝫ eſſe duos paniculos uel plures poſſumus dupliciter ītelligere uel.ſ. du os continentes ⁊ contentos uel continentes tantū ſi primo intelligatur ſic dico. ut ſecundum motiuū concluditur quod multo plur̄ qͣꝫ duo ſunt panicu li poſt cutem. Et hoc modo non loquebatur dn̄s Auic. ſed ſecundo modo.ſ. quod poſt cutem ſunt duo paniculi tantum continentes. ⁊ quod hec ſit mens domini Auic. pꝫ inſpicienti textuꝫ cum ſapo re. nam dixit ſuper uentrem poſt cutem ⁊ expone batur.i. ſuper concauitatem continentem ⁊c̄. ⁊ ex hoc patet ad ſecundum. Sꝫ adhuc ſtat prima dif ficultas. quia preter primos duos ut mirach ⁊ ſi phac eſt etiam tertius paniculus continens ut zir bus adipinus. Ad hoc dicatur quod dominus. A. loquitur de paniculis ſuper totum uentrem.i. to tam concauitatem continentibus anterius latera liter ⁊ poſterius ⁊ ſic tantum duo ſunt ſuper uen trem poſt cutem paniculi.ſ. mirach ⁊ ſiphac quo niam ut ipſe dixit in proxima ſequenti parte quod ſiphac cum ſingulis fit.i. ſeparatur ab alijs mem bris eſt ſicut ſpera.i. quoddam rotunduꝫ unaque qꝫ continens. non ſic autem continet zirbus adi pinus ſed continet inteſtina circa anterius tantuꝫ ut patet ⁊ ideode eo poſtremo determinauit et ea minus principaliter ut patet ī textu preſentis capi tuli ⁊ hoc de iſta tota parte ſed alia pars. Et ſecundus eſt interior Nunc conſequenter in iſta ꝑte determinat de anothomia ſecūdi paniculi. ut ſiphac ⁊ diuiditur p̄ſens ꝑs in duas quoniam primo facit quod dictū eſt. ſecundo ip̄e colligit ſumatim iuuamenta. mē brorum paniculorum ibi ſecunda. Et iſta duo uel lamina ⁊c. prima adhuc in duas quoniam primo

ponit intentionem ſuam. de anothomia ipſius ſi ohac. ſecundo de ipſo fiphac ponit opinioneꝫ quo rundam ibi ſecundo. Quidam vero dicunt ⁊c̄. pri ma adhuc in duas. quoniā primo ponit ipſius ano thomiam quantum ad formam ipſius ⁊ colligan tiam cum alijs membris ⁊ ipſius originem ſecun do ponit ipſius iuuamenta ſecunda ibi. Et iuua mentuꝫ ipſius ſiphac eſt replere ⁊cͣ. de prima par te dicit quattuor prīcipaliter dicit primo ꝙ iſte pa niculus interior nominatur beriteron. ⁊ nominat̉ rotundus. Et adducit rationem quia nominatur rotundus. ⁊ dicit quoniam cum ſingulis fit ab eo quod tegit ipſum. eſt tunc ſicut ſpera. ideo ſupple dicitur rotundus ſicut ſpera. ſuper quē ſunt ſume ⁊ additiones molles ⁊ foramina.i. ſuper queꝫ vel in quo ſunt quedam eminentie ⁊ dīſpoſitiones vel foramina ſecundum apparentiam ſecunduꝫ que fit non apparens. vt ſpera vt ſtatim declarabitur dicit ſecundo quo ad intelligentiam eius. ꝙ conti nuatur de ſuper vellamīe.i. diafragmati ⁊ proceſ ſio eius.i. origo eius. eſt ex ſupremo.i. parte ſupe riore. ⁊ eſt ſubtilis ſub cute ventris.i. in directo ventris.i. verſus parteꝫ anterioreꝫ magis qͣꝫ poſte riorem. Et paniculo eius.i. ſub mirach qui e pani culus proximior cuti ⁊ addit ꝙ adherent ei.i. īme diate duo ex lacertis ventris.i. latitudinales. dex ter ⁊ ſiniſter adherentia vehementi.i. nō alio me diante deinde continuatur poſt eos ambos lacer tos.i. ſuper eos vellamini.i. diafragmati. ⁊ ꝑtibus eius carnoſis.i. verſus dorſum vbi carnoſior ē dia fragma. cōtinuatione vicinantibus poſt cōtinua tionem ſuam cum ſtomaco.i. poſt illam quaꝫ pri mo habuit verſus ſtomacuꝫ. Et poſt confirmatio nem ⁊ ſoliditateꝫ ſubſtantie eius.i. vbi fuit initiū eius. ex illis duabus partibus. Et illa continuatio .ſ. ſiphac ⁊ diafragmat̉ eſt verſus dorſum. conti nuatio dillatata.ſ. a dextris ⁊ ſiniſtris. Tertio po nendo diſtinctionem partium eius in ſubtilitate ⁊ poſſitie. dixit ꝙ ipſe paniculus ſiphac. cum conti uatur epati.i. a parte dextra eſt ſubtilis valde.i. ſubtilior qͣꝫ a ſiniſtris. ratione quia ab illa parte ſe parātur ab hoc paniculo. plures pāiculi.ſ. ſplenis ⁊ paniculus. ep̄ar ſuſpendens. Et ē ei in elleuatio ne ſua. ad ſtomacuꝫ.i. verſus anterius. etiam ſuꝑ ple magna ſubtilitas ⁊ in reflexione ſua deſcendē do.i. poſterius verſus dorſum. firmando.i. ſpiſan do reſpectu partis anterioris cum oppoſitione ve narum ⁊ artarie magnarū.i. propter id quod ſpar git cum hoc paniculo poſterius de ramis venarū ⁊ artarie extenſarum per dorſum cuꝫ oppoſitione ergo.i. obuiatione dictarum venarum poſterius ⁊ non anterius. Et deſcendit ſubtus ⁊ fit zirbum.i. eb hoc paniculo ibidē originatur zirbus adipinus Addit quarto. ꝙ currit ſuper plurimuꝫ albiteron .i. ſuper magnam partem. ipſius paniculi. hoc eſt verſus anterius. de ſubtilibus lacertis dillatatis ſuper ventrē. quia ſubtiliores fiunt plurimi lacer torum circa mediuꝫ ventris quia ī villos nerueos terminantur. tunica vna ⁊ forſitan exiſtimatur ꝙ ſit pars eius.ſ. ſiphac propter continuationeꝫ eius cum eo. ⁊ ſimilitudinem ſuam. cuꝫ ſupple ſiphac ī neruoſitate. Et addit cuꝫ ſingularis ergo fit ab eo paniculo vel ab ea tunica. albiteron.i. cuꝫ ſepara tur ⁊ bene ſequeſtratur ſiphac ab hac tunica ⁊ ē ſubtilis texture valde.i. diſcerītur ꝙ albiterō.i. ſi phac eſt ſubtilis texture valde.i. multo ſubtilior ſaltem hic anterius. qͣꝫ ſit iſta tunica ſupra pani culum exiſtens. dicit conſequenter replicando. ꝙ ſubtilius et purius.i. pars ſubtilior et minꝰ īmixta uenis uel artariis huius ſiphac eſt apud epiglota lem.i. partem ſupra os ſtomaci et ortum paniculi intrinfici coſtarum.i. pleure ex hoc paniculo.i. qd̓ abſolute mirach eſt ſubtilior in parte anteriori ſu perius ad dexteraꝫ a qua parte oritur pleureſia a ſiphac ⁊cͣ. ⁊ hoc tantum dicit in littera. Pro in telligentia omnium harum partium qꝛ artificioſa fuit expoſitio data. Primo eſt notandum genera liter ꝙ de anothomia huius paniculi. d. Auic. xiij tertij capi. primo uerſus medium ponit quedam que ⁊ ſi uideantur a bene intelligente ad eundem ſenſum poſſe retorqueri cum dictis hic. tamen qꝛ ibi quedam clarius poſita ſunt de iſto paniculo qͣꝫ in preſenti parte. Ideo ad habendam comple tam notitiaꝫ anothomīe huius paniculi laudo ut que ibi poſita ſunt cum hic ſcriptis coniungantur ⁊ iſta cum illis. qꝛ etiam hic ſunt quedam poſita que ibidem ſunt recitata ⁊ iſta bene mente colli gantur qꝛ inter uolumina illuſtriū medicorum ut Galieni. Au. Raſis. ⁊ alioruꝫ non inueni aliquod clarum ad cognoſcendum iſtius paniculi compo ſitionem ⁊ colligantiam qui tantum inter panicu los in corpore humano preter mirach dicitur eſſe maximus. ⁊ ſi via originis nō dicatur eſſe primus quia vterqꝫ paniculus dictus originatur a panicu lo diafragmate vt ſtatim videbitur reliqui tamen paniculi membrorum nutritiuorum ab hoc origi nem ſumunt. Secundo pro ſpecialiori doctrina di ctorum in prima parte eſt aduertenduꝫ pro remo tione dubitationis que oriri poſſet ꝙ licet mirach ſit paniculus. qui ſi a membris circūſtātibus ſepa raretur eſſet ſicut ſpera. tamen ille non eſt dictus rotundus ſicut iſte propter duas cauſas. prima ē quia iſte eſt primus.i. immediatus qui omnia cō tinet membra nutritiua. quia ⁊ ſi zirbus adipius immediatius adhereat inteſtinis qͣꝫ ſiphac. non tamen omnia cōtinet membra nutritiua vt ſupra dictum eſt ⁊ inferius de anothomia ipſius dicetur Et hoc ꝙ dicebat dominus Au. 13. tertij loco alle gato cum dixit. Et ſiphac quidem ex ſuma horuꝫ eſt paniculus primus qui comprehēdit viſcera nu tritiua omnia. meruit igitur quia primus magis nominari rotundus qͣꝫ mirach. ſecunda cauſa eſſe poteſt quia eſt melius ſeparabilis ⁊ diſtinguibilis ſiphac a reliquis qͣꝫ mirach ⁊ ideo dixit textus cū ſingulis fit ⁊c. non ſic autē dixit de miracb. ymo mirach plurimam habet inheſionē ⁊ adherētiaꝫ cum muſchulis intra ipſum ⁊ pinguedinem ſupra ipſum ⁊ hec fuit cauſa vt exiſtimo erroris multo rum doctorū medicine. qui arbitrati ſunt mirach ſolum dici de agregato ex cute pinguedine ⁊ muſ

culis ⁊ non de paniculo diſtincto ab eis. cuꝫ tamē dominus. Aui. in capitulo preſenti ponat hunc pa niculum expreſſe in principio capituli. cum dixit poſt cutem ſunt duo paniculi ⁊cͣ. ⁊ in fine capituli expreſſius ⁊ etiam. i3. tertij loco allegato cum di xit ꝙ ſupra ſiphac eſt mirach. et lacerti ven tris ecce ꝙ poſuit differentīaꝫ inter mirach ⁊ muſ culos verū eſt tamen ꝙ auctores aliquando per mirach totum intelligunt vt ſupra dictum eſt. Et hoc notat Aui. in fine capituli preſentis. ⁊ hoc ſin gulariter tenete contra communem errorem ⁊cͣ. Tertio vero pro ītelligētia illius partis ſupra quā vel in qua ſunt ſumme ⁊ additioues moles ⁊cͣ. Ꝙ cauſa huius īequalit̓ ſiphac poteſt in duobus po tiſſimum conprehendi. primo propter equalitateꝫ membroruꝫ vicinorum ſuperiorum ⁊ inferioꝝ vn̄ continuo cum tactu membrorum inequalium fa ctus eſt inequalis natura primo ē īequalitas mē brorum ſupra ipſum vt muſchulorum ipſius ven tris. quia in aliqua parte coniunguntur muſchuli latitudinales cum longitudinalibus ⁊ tranſuerſa libus vt patet intelligenti ſitum ipſorum vt ſupra dictum eſt ⁊ in aliqua etiam parte groſſiores ſunt muſculi latitudinales vt apud originē verſus dor ſum ⁊ in aliqua minus groſſi propter iſtā inequa litatem membrorum comprimentiū ſiphac fit ip̄e habens depreſſiones ⁊ elleuationes. Merito etiā membrorum inferiorum inequalium aliquando comprimentium ſiphac ſurſuꝫ vt in extenſione in teſtinorum a fecibus vel ventoſitate redditur in equalis nam infra ſiphac eſt zirbus adipinus mul tum inequalis vt conſtat ⁊ infra. zirbum vt etiaꝫ dixit dominus. Aui. 13. tertij in miſenterio inter ve nas meſeraicas ſunt quedaꝫ carnes glandoſe qua rum vtilitas fuit ad aliquando humectandum in teſtina indigentia humiditate quod patꝫ per hoc ꝙ aliquando dura comedētes egerūt molia ſicut etiam eſt de amigdolis circa radicem lingue exi ſtentibus. huiuſmodi ergo carnes reddunt zirbū inequalem ⁊ conſequenter etiaꝫ ſiphac remanet inequalis. Alia cauſa prīcipalis ſummi poteſt ra tione finis. Nam ſi ſiphac fuiſſet tenſus nō habēs elleuationes ⁊ depreſſiones cum inteſtina fuiſſēt repleta ⁊ extenſa a ventoſitate niſi fuiſſꝫ obediēs ſiphac ad certas dimenſiones extendi fuiſſꝫ ī qua libet debili extenſione īteſtinorū facta extēſio vio lenta ipſius ſiphac. ⁊ ſic diſtenſio ipſius partiū ad inuicem ⁊ ſolutio continui ⁊ conſequenter dolor fuit ergo conueniens ipſum habere additiōes vel elleuationes quaſdam molles.i. aptas extenſioni ⁊ conſequenter depreſſiones vel concauitates que etiaꝫ appellari poſſunt foramina improprie. ⁊ iſta cauſa multum mihi placet. Conſequenter aduer tendum circa ſecundum dictum ꝙ notanter domi nius Aui. dixit ꝙ ſupra ſiphac ſunt duo muſculi la titudinales ⁊c. ⁊ non fecit mentionem de alijs. cū tamen ſupra ipſum ſint octo vt ſupra dictum eſt. Et ſic ē expreſſe de mente. G. vltimo capitulo ſex to de iuuamentis hoc ideo fecit quia mediātibus his muſchulis principaliter perficitur operatio inteſtinoruꝫ tutamine quorū principaliter factus eſt ſiphac huiuſmodi. Nam principaliſſima inte ſtinorum operatione eſt expulſio vt. xvi tertij ad principiū. Et qꝛ latitudinales muſchuli maxime ad hoc iuuant de mente. G. loco allegato ⁊ Aui. .i3. tertij capitulo primo ī prīcipio idco de his prin cipalem fecit mentionem ⁊ iſtos natura ordinauit īmediate ſiphac adherere vt meli ⁊ fieret ſiphac̄ compreſſio inteſtinorum ⁊ exinde fecuꝫ expreſſio ⁊ expulſio. Secundo pro ſpetialiori intelligentia originis ipſius ſiphac. eſt primo ſupponendū illud ꝙ dicit dominus. Aui. de ipſo. 13. tertij loco ſepe al legato dicit enim. Ꝙ quando continuatur vella mini ⁊ obuiāt due extremitates eius apud dorſuꝫ tunc ligatur illis exinde eſt eius initium eius nāqꝫ initiuꝫ eſt ſuperfluitas deſcendens ex vellamīe ad os ſtomaci ⁊ obuiat ei ſuperfluitas eius. qd̓ ex ip̄o aſcendit ad dorſum. Ex quibus verbis nobis inſi gnauit dominus Aui. modum originis ſiphac ta liter. Naꝫ poſtqͣꝫ formatus fuit paniculus diafrag ma qui dictus eſt vellamen tunc ex materia que ſuperfluit formationi eius fit ſiphac hoc modo.ſ. ꝙ illud ſuperfluum diuiditur in duas partes vnaꝫ que vadit verſus ſtomacum anterius aliam que deſcendit ad dorſum. ⁊ illa que deſcēdit reflectit ſe. et obuiat illi que vadit ad ſtomacum et exinde fit ſiphac. Et huic ſiphac ſecundum iſtum moduꝫ generato. Addit Aui. loco allegato fiunt refle xiones.ſ. ad dextrum et ſiniſtrum. ſurſum et deo ſum terminando ad dorſuꝫ et in dorſo vniuntur et ibidem fit ſpiſſius. propter ſecum multum ibidem comiſceri de ramis vene magne et artarie adorti extenſarum per dorſuꝫ. Et ex his patet. quomodo iſto paniculus continuatur deſuper vellamini.i. diafragmati et quomodo eiꝰ ꝓceſſio.i. modus ori ginis eſt ex ſupremo. quia ex ſuperfluo ipſius dia fragmatis et quomodo continuatur partibus eius carnoſis continuatione vnitionis. quia terminan tur eius reflexiones ad dorium vbi diafragma eſt carnoſius. et ibidem vniuntur iſte reflexiones poſt qͣꝫ fuit cōtinuata pars. que tranſiuit verſus dorſuꝫ et fuit reflexa ſurſum ad partem circa ſtomacum. exiſtentem vbi fuit confirmata. et ſolidata ſubſtā tia ſiphac. et tunc fuit illa dillatata continuatio .ſ. ad dextrum et ſiniſtrum verſus dorſum reliqua ſunt clara. vſqꝫ ad illā partē et currit ſuꝑ pleura. Sed circa iſtam partem poteſt dubitari nam ex hoc ſequitur oppoſitum quod dixit do. Auic. prima primi doctrina de membris ubi uoluit om nes paniculos in concauitatibus naturaliuꝫ me brorum repertos originari a ſiphac cooperiente muſchulos.i. apud mirach et omnes paniculos ī uentre ſpiritualium contentos originari a pleura ita quod etiam diafragma habet indē originem ut patet ibidem intextu et tamen ibi colligitur ⁊ xiii. tertii expreſſius qd̓ ſiphac uere originatur a

diafragmate et pleura originatur a ſiphac maxi me circa dextrum eius ideo circa illam partem ē ſubtilior. Ad hoc dicatur quod vnum membrum ab alio originari eſt duplex uno modo uere quan do ſcilicet ex ſuperfluo generationis unius aliud generatur quomodo dicimus nucham originari a cerebro ſecundo unū dicimus originari ab alio taliter quia cum alio habet colligantiam ita ut vnum et minus alio dicatur egredi a maiore. et ſecundum primum modum eſt ſententia Auic. hic et xiii. tertii et ſecundum ſecundū modum lo quebatur in doctrina de membris quia ita pani culus mirach maior eſt qͣꝫ ſiphac et qͣꝫ aliꝗs aliꝰ dicimꝰ oēm paniculū īde oriri ita dicat̉ de pleura Circa quam partem eſt aduertendum ꝙ ex cō ſimili textu huic poſito a. d. Auic. loco allegato ī maginatus eſt ſpeculator eximius Gentilis de ful enio ſuper illa parte qd̓ ex ſubtiliori parte huius iphac fit tunica quedaꝫ que īmediatius adheret lacertis qͣꝫ ſiphac. Et iſta tunica uel paniculus ꝑ ſtat in medio inter ſiphac ⁊ ſubſtantiam carnoſa muſchulorum dicitur recte ſiphac ⁊ iſte eſt berite ron. dicit ipſe de quo īmaginatur. d. Auic. ꝙ ſit prī cipium pleure ⁊ aliorum paniculorum ut pectoris ⁊ aliorum ſit ex origine iſtius paniculi beriteron. ſuperfluit etiam zirbus ⁊c. Sed ſalua tanti uiri re uerentia non uideo vnde hec ſua īmaginatio ha beat neceſſitatem ⁊ contra iſtam ſtat primo cōis doctrina medicorum ex expreſſione Auer. primo col. cap. de anothomia mirachdicentium ꝙ poſt muſchulos uentris uerſus inteſtina duo tantū me diant paniculi.ſ. ſiphac ⁊ zirbus ubi ſecundū hanc imaginationem eſſent tres. ſecundo contra hoc ē experientia anothomiſtarum qui tantuꝫ duos nu merant paniculos poſt muſchulos uentris. Neqꝫ obſtat textus ſuper quo fundatur. Nam poſtqͣꝫ po ſuerat loco allegato Auic. modum generationis ſi phac addidit. Et eſt ei tunica ex ſubtiliato lacer to uentris cooperiens ⁊c. quam ipſe. Gal. appella uit uerum ſiphac qꝛ paulopoſt addit Auic. Et ſub ipſa eſt ſubtile eius quod eſt uere ſiphac debet er go intelligi. Et eſt ei tunica ſubtiliato lacerto nō quidem uera ſed ſecundum apparentiam tantum pro quo bene intelligendo aduertendum qꝛ lacer ti latitudinales maxime circa medium uentris in cordas ⁊ uillos nerueos termīantur ⁊ ita etiā trāſ uerſales ex comixtione illarum cordarum uel uiſ lorum ipſarum connexione adinuicem uidetur pa niculus quidam generari non quidem totū coopa riens ſicut facit ſiphac ſed nobilem tantum partē uentris qui tantuꝫ non eſt uere paniculus. Et hoc eſt iudicio meo quod dicit textus noſter cuꝫ dixit Et curet ſuper plurimum albiteron notāter dixit plurimum.i. magnam partem de ſubtilibus lacer tis dillatatis.i. de lacertis ſubtiliatis ⁊ dillatatis ſu per uentrem tunica una.i. apparenter quod mani feſtatur per hoc qd̓ addidit. Et forſitan exiſtima tur ꝙ ſit pars eius.ſ. ſiphac propter continuatione eius.i. adherentiam magnam cum eo. ⁊ ſimilitudi nem magnam cum eo ī neruoſitate ut īmaginaba tur. G. loco allegato ⁊ tamen ſupple non eſt ueruſ paniculus quod declaratur per hoc quod ſubdit. Cum ergo ſingulis fit.i. ſeparatur ab eo paniculo apparente albiteron.i. ſiphac eſt ſubtilis texture ualde reſpectu.ſ. illorum uillorum neruorum ſic cōmixtorum ⁊ ille eſt albiterō uere. Et hoc modo le gendo hec ſententia. A. expreſſe ꝯͣdicit iudicio īmagīatō gētilis utꝫ reliqͣ ſunt clara. Legatur tota littera ſecundum expoſitionem ut ſupra. Sequi tur alia pars. Et iuuamentum In hac parte poſtqͣꝫ. d. Auic. ponit anothomiam ſiphac iam ī preſenti parte po nit eius utilitatem ⁊ iuuamenta. Et dixit quatuor principaliter. prīo dixit ꝙ iuuamēta huius ſiphac eſt replere quod eſt inter lacertos uentris ⁊ inteſti na ⁊ ſtringere locum ⁊ prohibere ſuperfluitates. ne cadant in locis uacuis cū adiutorio diafragma tis quod eſt poſterius dicit ſecundo quod ipſius iu uamentum eſt comprimere poſt eius inteſtina. uiſcera euacuantia ſuperfluitat̉ cum proxime ſūt ad expellendū qd̓ in eis eſt de fece ⁊ aqua ul̓ ip̄is ydropi ſis ⁊ urinā. Tertio dixit quod ipſius iuua mentum eſt prohibere inflationem uohementem Dicit quarto qd̓ ligat uiſcera ligamento forti ⁊ ē in dorſo ſicut res una ⁊ lacerti omnes poſterius ſu per carnem glandoſam quaſi ſubſtētatam eis ⁊ uenis magnis ⁊ meatibus continuatis inter inte ſtina ⁊ ſtomacum. Que littera et ſi quo ad maxi mam eius partem uideatur ſatis clara tam̄ pro manifeſtatiori intelligentia. primo circa primum dictum eſt animaduertenduꝫ qd̓ ex illa littera ui detur poſſe colligi qd̓ inter muſchulos et inteſtina non cadit alius paniculus preter ſiphac et omnia inteſtina cooperiens ut ſupra dictum eſt replet er go medium uel concauitatem omnem exiſtentem inter muſchulos et inteſtina preterqͣꝫ a parte an teriori ubi eſt zirbus adipinus ut poſt declarabit̉ hic eſt igitur paniculus qui adheret inteſtinis la teraliter et circa dorſum et ideo dr̄ ſtringere locū quia replet ſicut etiam ſolemus dicere ſachum re pletum eſſe ſtrictuꝫ ita ut nihil ultra recipi poſſit ita eſt de illa concauitate nam paniculo repletur et ita ſtringitur locus et adducit cauſam principa lem huius īmediate adherentie ad inteſtina per hoc quod addit et prohibere ſuperfluitat̉.i. prop ter prohibitōm ſupple membrorum ſuperiorum. ne cadant in locis uacuis quia uacuitas eſt cauſa receptionis ſuperfluitatum. ut inferius tractatu ſecundo huius ad hoc etiam adiuuat diafragma quod eſt poſterius quia non ſic immediate adhe ret inteſtinis ſicut ſiphac eſt tamen defenſaculum ſuperfluitatum membrorum ſpiritualium et ani matorum ne in cōcauitatem naturaliū recipiātur

Circa ſecundum dīctum eſt conſiderandum ꝙ licet iſti termini uiſcera ⁊ īteſtina aliquando ab auctoribus ſumantur ut ſunt termini omnes ⁊ ſino nimi ad omnia membra organica interiora ⁊ oc culta. tamen in propoſito per uiſcera intellexit pro prie membra organica in concauitate naturaliuꝫ contēta. ut ſtomacus ep̄ar renes ueſica ⁊cͣ. Et per inteſtina intellexit illa membra que ſolemus inte ſtina appellare que.ſ. ſunt membra deputata ad receptionem ſuperfluitatum groſſarum prime di geſtionis. tertio notādum ꝙ licet comprimere hu iuſmōi mēbra poſterius ⁊cͣ. ſit proprie officiū mu ſchulorum latitudinalium uentris ut dixit Gal vi. de iuuamentis ultīo. c. ⁊ alibi pluries tamen. d Auic. h̓ ⁊ xiij. tertij hͦ iuuam̄tū attribuit huic pa niculo. Et hoc eſt qꝛ mediante hoc paniculo dicti muſchuli perfectiſſime complent officium ſuum. qꝛ enim iſte paniculus immediate attingit uiſcera ⁊ inteſtina ⁊ vniquaqꝫ circūuoluitur per compreſ ſionem ergo dictorum muſchulorum uerſus poſte rius comprimitur iſte paniculus qd̓ attingens eſt omnia uiſcera ⁊ maxime deputata expulſioni ut inteſtina ⁊ ueſicam. ad que non attingerent dicti muſchuli. qꝛ neqꝫ ſuperiores inteſtino recto neqꝫ uefice iuuat principaliter iſte paniculus ad huiuſ modi expulſionem. Ulterius aduertendum q̄ iſte paniculus licet de intentione. d. Auic. iuuet et ad expulſionem uentoſitatis interdum agregate ī teſtinis. ⁊ aliquando ad partum perficiendum de his tamen non facit mentionem. d. Auic. uel quia relinquens has operationes notas ex his que hic ponuntur uel qꝛ iſte ſunt principaliores operatio nes de quibus hic facit mentionē. qꝛ operatio par tus non conuenit niſi mulieribus. ⁊ ad euacuatio nera uentoſitatis non ſic neceſſaria eſt talis com preſſio ſicut ad alias ſuperfluitates expellendas qꝛ ſola euaporatiua forte ſufficerent. Circa tertiū dictum aduertendum quod notanter dixit inflatio nem uehementem propter id quod ſupradictum ſuper illa parte quod iſte paniculus habet depreſ ſiones ⁊ additiones. qꝛ naturale eſt huic paniculo ut aliquando extendatur. ⁊ certam inflationeꝫ nō prohibeat. ut eaꝫ.ſ. que cōmuniter ſequitur reple tionem inteſtinorum a fecibus ſed bene prohibet inflationem uehementem que aliquando contin geret in inteſtinis. vnde cauſaretur dolor accutiſſi mus niſi eſſet iſte paniculus obuiās inteſtinis cu elleuantur ⁊ tumeſcunt. ⁊ ſic huic uehementi īfl tioni reſiſtit. Circa quartum dictuꝫ. ſunt omnia clara ex ſuperius dictis de anothomia ipſius p̄ter id quod dicitur ⁊ lacerti omnes poſterius ⁊c. vb reperitur duplex littera. Naꝫ dicit littera exterior ⁊ ẜit tetum ſuper carnem glandoſam ⁊c̄. i. ⁊ totus iſte paniculus ſuſtentatur ſuper carne glandoſa ī qua dictum eſt ſupra ſuſtentatur etiam maxime uerſus dorſum uenis ⁊ artarijs ⁊ meatibus conti nuatis ⁊c..i. meſaraicis ſuper quibus omnibus ſu ſtentatur ⁊ ſic eſt littera clara alia littera reperit in textu ⁊ lacerti omnes ⁊c. i. qd̓ iſte paniculus cū carne glandoſa ſuſtētatur lacertis qui omnes ſūt poſterius.i. poſt paniculum.ſ. ſupra paniculum. ⁊ uenis magnis ⁊c. lego totam litteram. Et iuua mentum eius ſiphac eſt replere quod eſt.i. conca uitate exiſtente inter lacertos ⁊ inteſtina ⁊ ſtringe re locuꝫ.i. vn̄ ſit ſtrictura concauitat̉. Et prohibe re ſuperfluitat̉.i. ⁊ hoc factum eſt principaliter a natura propter prohibere ⁊c. ne dicatur in locis uacuis cum adiutorio diafragmate.i. hoc etiaꝫ iu uamentum afferret diafragma quod eſt poſteriꝰ ſupple quam paniculus ad contangendum. Aliud iuuamentum eſt comprimere poſterius inteſtina .i. adiuuare compreſſionem fiendam a muſchulis latitudinalibus circaⁱ inteſtina proprie ſumpta. Et uiſcera euacuantia ſuperfluitateꝫ.i. principaliter deputata ad euacuandum ⁊cͣ. cum proxima ſunt ad expellendum.i. cum natura intēdit expulſionē ipſorum membrorum eius quod in eis eſt de fece ⁊ aqua. idropiſis ⁊ urina qꝛ per compreſſionem ſi phac circa inteſtina aqua in aſclite contenta ī cō cauitate inter ſiphac ⁊ inteſtina comprimitur. ⁊ ꝑ poros uenarum meſaraicaruꝫ ⁊ ramorū uene chi lis reingreditur in uenas ⁊ aliquando tandeꝫ mo uetur ad renes ⁊ ueſicam ⁊ aliquādo aliqua ipſiꝰ pars mouetur per concauum: epatis ad inteſtīa ⁊ aliquando īmediate in inteſtina ⁊ per ſeceſſum educitur iuuant etiam ad prohibendum inflatio nem uehementem ſecundum qd̓ dictum eſt. Et li gat uiſcera ligamento forti ⁊ eſt in dorſo ſicut res vna ut ſupra expoſitum eſt. Et fit totum ſecunduꝫ unam litteram.i. fit totus paniculus quaſi ſuſten tatus uenis ⁊ carne glandoſa ⁊c. uel ſecundum qd̓ littera manet ſuſtentatur lacertis qui omnes ſunt poſt eius ⁊c. Sequitur alia pars. Quidam uerodicunt A parte. d. Auic. ponit ſententiam quorumdaꝫ de co mixtione uillorum in ipſo ſiphac et duo facit. prīo ponit opinionem ipſorum ſatis generalem de co mixtione uillorum in membris paniculoſis. Secū do ipſe remouet iudicium iſtorum propter quedā ſpecialia membra ſecunda pars ibi proxime. Et iſti quidem non ē poſſibile etc. de his duabus par tibus dixit primo. Quidam uero dicunt ꝙ non per tranſit ut dicatur.i. uerum ē ꝙ in ſiphac.i. in quoli bet membro paniculoſo continente. ſunt genera uillorum contextorum ſecundum partes notas uil lorum que ſunt inſtrumenta uirtutum trium natu ralium.ſ. miniſtrantium ut attractiue retentiue ⁊ expulſiue. dixit ſecundo iſtud dictuꝫ generale mū dificatio. Iſti quidem non eſt poſſibile ut dicant .i. iſtud non eſt uerum in tunicis uenarum ueſice ⁊ matricis niſi de aliquo paniculo. ymo eſt corpꝰ ſingulare. Circa intelligentiam quarum pa tium ſatis intrinſicarum ⁊ obſcurarum eſt conſide randum quod quidam ſunt arbitrati ꝙ omnia mē bra paniculoſa ⁊ maxime aliquoꝝ ꝯtentiua obiec ti ut ſūt ſtomacꝰ ⁊ īteſtīa ꝯponāt̉ ex duobꝰ tunicis

uel paniculus in uno quorum eſſet principaliter unum genus uillorum ut in extrinſeco genus uiſ lorum latitudinalium. et ī ītrinſeco eſſent comixti uilli tranſuerſales cum longitudinalibus per uil los intelligendo partes membrorum ad modum fillorum protenſas per membra que filla quando qꝫ incedunt ſcd̓m diametrū longitudinis mēbri et dicuntur longitudinales. quandoqꝫ ſecundum dia metrum latitudinis ⁊ dicuntur latitudinales quā doqꝫ protenduntur per membruꝫ taliter ut capiāt aliquod de diametro latitudinis ⁊ longitudinis ⁊ uocātur tranſuerſales. Notādū ẜo de mente do Auic. prima primi de membris. ꝙ huiuſmodi gene rauillorum ſunt inſtrumenta uirtutum naturaliū anime miniſtrantium different̉. Nam mediātibus uillis longitudinalibꝰ perficitur operatio uirtutis atractiue que eſt atractio ⁊ mediantibus latitudi nalibus perficitur operatio expulſiue ⁊ medianti bus tranſuerſalibus perficitur operatio retentiue ⁊ maxime hoc intelligendo de membris habenti bus operatiōes toti cōmunes. qꝛ membra particu laria pro operationibus proprijs non neceſſario in diguerunt huiuſmodi uillis ſaltem manifeſtis ſed ad has operationes perficiendas ſola ſufficit ipſo rum membrorum propria complexio ut expreſſe colligitur in doctrina de virtutibus ideo bene dic tum ſuum intelligebant de membris paniculoſis. alia coram obiecta continentibus. Tertio aduer tendum ⁊ eſt declaratio primi notati ꝙ cā propter quam fuerunt iſti moti ad hoc ponendum.ſ. ꝙ om nia talia membra habent duas tunicas in quaruꝫ vna exteriore eſſent maxime uilli latitudīales ⁊ interiore longitudinales cum tranſuerſalibus fuit ſatis apparens. qꝛ atractio vnius obiecti ⁊ expu ſio eiuſdem ſunt motus ſatis contrarij. ne ergo ho rum inſtrumenta ſeſe mutuo impedirent. ut.s. mo tus longitudinalium impediret motum latitudina lium non fuit conueniens huiuſmodi uillos in ea dem tunica eſſe contextos. ſed melius fuit iſtos in diuerſis tunicis fore ſituatos. vnde ſatis utile fuit ut uilli atrahendi ⁊ retinendi eſſent ſimul. Cauſa autem qr̄ conſtituti ſunt uilli latitudinales in tuni ca exteriori ⁊ longitudinales in īteriori. fuit ꝓpter hoc. qꝛ attrahens melius attrahit dum īmediate atrahibile ꝯtīgit. Iteꝫ qꝛ qd̓ attrahit̉ ſub rōne cō ueniēt̉ attrahit̉ Iō fuit ꝯueniēs mēbꝝ attrahēs ẜꝫ inſtrumenta attrahenda ꝯtingere attrahibile. Et per idem patet ꝙ fuit conueniēs uillos trāſuer ſales in eadem tunica eſſe contextos. Et propter oppoſitas cauſas patet quare conueniens fuit uil los latitudinales in tunica exteriore eſſe cōtextos Iſtud fuit motiuuꝫ iſtorū. Et hoc eſt iudicio meo qd̓ uoluit in prima parte. legatur ergo ſic littera Quidam dicunt non pertranſit ut dicatur.i. ueruꝫ eſt qd̓ in ſiphac.i. in quolibet paniculoſo membro continente ⁊ operante operationem cōmunē. ſunt omnia genera uillorum contextoruꝫ. ſcd̓m partes notas.i. ſecundum partes ſenſibiliter differentes in duabus tunicis ipſius membri.i. intrinfica ⁊ ex trinfica. Et addit declarando ſupple dico uillorūꝫ qui ſunt inſtrumenta trium uirtutum naturalium ut ſupra expoſitum eſt. Et/ hoc dixit quodāmodo tacite reddendo cauſam motiuam iſtorum. qꝛ iſti uilli ſunt inſtrumenta uirtutum operationum con trariarum. ne ergo ſeſe impediant. fuit conueniēs ut ſupra ⁊cͣ. Ꝙ dictum. d. Auic. modificans dixit. Et iſti quidem non eſt poſſibile dicant iſtud in tu nicis uenarum. ⁊ ueſice ⁊ matricis quaſi dicat licꝫ uerum ſit. hoc.ſ. in membris habentibus duas ⁊c. ut plurimum uilli ſint ſecundum ordinem ⁊ ſitū ſuprapoſitum ſituati tamen non eſt verum genera liter qd̓ omnia membra neruoſa ul̓ paniculoſa cō tentiua ⁊c. habeant uillos contextos in diuerſis tu nicis qꝛ hoc fallit in his primis de quibus ī littera et hoc. quia nullum primorum duorum membro rum eſt compoſitum ex duabus tunicis. non hoc eſt uerum de matrice ex duobus paniculis compo ſita. de qua tamē paniculꝰ interior eſt corpus vnū ſingulare paniculoſum. ⁊ tamen in eo ſunt omnia uillorum genera contexta ꝙ autem uene ⁊ ueſica ſint ex vnica tunica tantum cōſtituta eſt expreſſe de mente. d. Auic. prima primi doctrina de mem bris ⁊ ꝙ matrix ex duabus tunicis componatur. ⁊ tamen in intrinfica tunica ſint contexta omnia uil lorum genera. eſt de mente eiuſdem ſcd̓a tertii. c. .i. infra a principio per unam columnam. Neqꝫ cō cludit motiuum eorum. qꝛ licet uilli latitudinales ⁊ longitudinales ſint ad diuerſas operationes. ut ad attractionē ⁊ expulſionē ⁊ vna operatio uidea tur aliam impedire non propterea eſt concluden dum. qd̓ oporteat iſtos uillos in diuerſis tunicis ē ē contextos quia poſſunt taliter diſponi in una tu nica ut uilli longitudinales non impedient latitu dinales ⁊ hoc p̄cipue quādo illa tunica erit ſpiſſe et ſollide ſubſtantie. ut eſt intrinfica tunica matri cis multum uenoſa. nam in ꝑte magis intrinſeca ſituātur longitudinales ⁊ in ꝑte magis extrinſica ſituantur latitudinales. Et hoc eſt quod dicit tex tus. Et iſtud quidem non eſt poſſibile ut dicāt.i. non eſt hoc generaliter uerum ut patet in tunicis uenarū et ueſica que.ſ. ex unica tunica tm̄ cōſtitu untur. ⁊ tn̄ ſunt mēbra paniculoſa ꝯtinētia ⁊c̄. nō eſt ēt uerū de matrice habente duas tunicas. et ſi littera dicat ubi de quo paniculorum falſificat̉ qd̓ dictū eſt ut de paniculo intrinſico ⁊ ſic eſt lit tera clara. Et ſi littera iacet niſi debet ſic exponi. Et matricis in quibus falſificatur ut dictum eſt. ⁊ ſupple non eſt uerum qd̓ dicit niſi de aliquo pani culorum uel de aliquo membro paniculoſo ut ſto maco inteſtinis ⁊c. prima littera mihi magis pla cet ut dicat ubi de aliquo et non dicat niſi quomo docūqꝫ reperiatur habes litteram claram ad eun dem tamen ſenſum retorquendo ⁊cͣ. Sed circa unum hic ſuppoſitum. cadit una leuis dubitatio quoniam ſupponitur ueſicam habere tantum uni cam tunicam et. d. Auic. tamen. xix. tertij cap tulo primo ponit eam habere duas tunicas. Ideꝫ dixit aueroys primo colliget̉. Ad hoc poteſt dici duplex reſpōſio prima eſt qd̓ uerū ē quod hꝫ duas tunicas ſecundum ueritateꝫ. ſed unicam tantuꝫ

habet. ſecundum apparentiam quia ſunt occulte et inſeparabiles. uel aliter etiam melius dicatur qud̓ ueſica non habet niſi unicam tunicam totam eius capacitatem ambientem ſecundum partem autem ipſius habet duas.ſ. ſecundum partem il lam ſecundum quam ad ueſicam pertingunt por ri uritides. ut ſecundum partem ſuperiorem ipſi us. Si enim unica fuiſſet tunica ſolum repleta ueſica potuiſſet urina regurgitare uerſus renes aut etiam comprimēdo partes pectinis debuiſſet ſurſum aſcendere urina cuius oppoſitum manife ſtat experimentum fuit ergo expediens ibidē eſſe duas tunicas perforatas foraminibus non direc te ſibi appoſitis per que defert̉ urina in ueſicam. Un̄ cum intrat primam tunicaꝫ labitur ſupra ſu perfitiem ſecūdo uſqꝫ dum occurrat foraminibus in ſecunda tunica ⁊ ibi ingreditur in concauita teꝫ ueſice et ſic impleta ueſica et extenſa tunica ipſa quo ad partem ſuperiorem tunc occurrunt foramina interioris tunice. tunice ſuperiori ⁊ ſibi inherēt ⁊ proinde quātomagis veſica repletur ⁊ extenditur tātomagis prohibetur exitus urine vt loco eodē. Ad ꝓpoſitum itaqꝫ nr̄m. qꝛ pars ſuꝑior ueſice fuit ī creatiōe tenuis preter alias utilitates fuit cōueniens ueſicā quo ad illā partē habere du as tunicas. ut potuiſſent uilli ꝗ ſunt inſtrumēta uirtutū cōuenienter diſponi. qꝛ in unica tantum non potuiſſent ſecus eſſe de parte inferiore ipſius ueſice que creata fuit ſpiſſe ſubſtātie. qꝛ ſuper fun dum ipſius reſidet aquoſitas mordicatiua potue runt ergo genera uillorū in eadē taliter diſponi ut ſeſe nō impedirent in operatiōibus ⁊ hoc ſufficit dn̄o. Auic. ad probādū contra illos ⁊c. Sequitur alia pars. Et iſta duo ſunt ⁊c. In iſta parte poſtqͣꝫ ſpecialiter diuiſiꝫ ſuperius poſuit anothomiaꝫ mi rach ⁊ ſiphac ponēdo cū hoc ipſoꝝ utilitates iam ſumatim colligit ipſorum amborū ſimul iuuamē tum quoddā generale. ⁊ duo facit nā primo facit ꝙ dictū eſt. ſecūdo ipſe ponit quēdam modū cōpo ſitionis ⁊ terminatōis ip̄orū apud pectinē. ſecūda ibi Cūqꝫ perueniūt ad pectinē dicit primo ꝙ iſta duo uellamina.i. iſti duo paniculi tutamina ſunt uiſcerum cōcauitatis inferioris.i. organicorū me brorum cōtentorum in cōcauitate inferiori. ⁊ cla ra eſt lr̄a. dicit ſcd̓o.ſ. deſcendendo qꝛ ipſorū origo ut ſupra dictū eſt verſus diafragina. Fiunt in eis duo foramina ſtricta quaſi ambo ſint per que trā ſit lombare dextrum/ ⁊ ſiniſtrum in eis inſeparabi lia donec fiāt ſicut due kiſtes duorū ouorū pro in telligentia cuius ſecūdi dicti ſunt quedā notanda maxime ad intelligentiā. terminorū qꝛ talis recta intelligentia multum proficiet ſequētibus prīo er go aduertēdum ꝙ per pectinē debemus ītelligere partem illā uentris que eſt circa os femoris in fi ne illiorum ⁊ circa radicem virge in uiris ⁊ cir ca os extrinſicū vulue ī mulieribus. ſecundo ad uertēdū quod per lombare intelligunt hic medici ſuſpenſoriū uel ſuſpenſoria teſticulorum non dico burſam teſticulos ſuſpendentem quia talis a me dicis appellatur oſſeum ⁊ aliquādo eā appellauit G pudendum aliquādo uerile. Sed per lōbaria intelligere debemus uaſa ſeminaria dicta que tā tum ſunt duplicia quoniā quedā ſuper teſticulos ſunt poſita ⁊ ad eos terminatur ad extrema ſupe riora teſticuloruꝫ deinde deſcēdūt ad aliud extre mum inferius deinde iterato ſurſum ad eadeꝫ ex trema reuoluūtur. unde talia dicta ſunt inuoluta ⁊ uocātur preparatoria qꝛ maͣm ſpermatis teſticu lis defferendo diſponūt ⁊ preparant ⁊ huiuſmodi uoluit. Ari. ſperma generari ⁊ nō in teſticulis q̄ dam ſeruiūt teſticulis ſeruitio dellatorio tantum defferendo ipſuꝫ uerū ſperma uerſus radicē uirge deorſum prius deſcēdendo uerſus anuꝫ ⁊ collum ueſice deinde aſcendendo ad radicem uirge ut tā dē per canales proprios uirge defferatur in locuꝫ debitū cōceptionis hoc dictū eſt in uiris ſimiliter ēt ⁊ in mulieribus reperiuntur ⁊cͣ. tn̄ multuꝫ diffe renter quorū diuerſitas ad pn̄s adducere nō cōue nit unū tamen non tacebo qd̓ eſt de mente. G. 14. de utilitate particularum quod fortaſis in opere utilitatem afferet.ſ. qd̓ huiuſmodi uaſa ut in fen patebit in uiris non circūuoluūtur teſticulis ne ipſis immediate adhereant ⁊ cōtāgāt ſꝫ inter ipſa ⁊ teſticulos cadit una caro media glandoſſa non ſic autē eſt in mulieribus ſed īmediate teſticulos tangunt mulierum. Et hoc propter laxitateꝫ teſti culorum uiroruꝫ reſpectu uaſorum ſuorum ſolido rum ⁊ durorum reſpectu vaſorū in mulieribus cō paratione ſuorum teſticulorum modus autem ori ginis horū uaſorum ē dextro ⁊ ſiniſtro in aliꝗbus cōis ⁊ in aliquibus differunt conueniunt quidē qꝛ quodlibet illorum originatur ſupra renes et eodē modo contexuntur. et eiſdem conſuſtentantur. ſed differunt quoniam lombare dextrum origina tur ſuperius a uena kilis. ⁊ artaria adorti īmedia te in directo renis dextri lombare uero ſiniſtrum non originat̉ ſic ſurſuꝫ ab artaria uel uena kilis ꝑ dorſum ꝓtēſis ſꝫ īmediate originat̉ a uena emul gente ad renem ſiniſtrum terminata. Modus au tem ſpecialis originis talis eſt. quoniam a dextra corporis parte coram rene dextro a corpore arta rie et uene kilis per dorſum deſcendentium origi nantur rami plurimi fere per totum et pauciſſimi ab artariis et uenis emulgentibus tendentibus in renem dextrum qua ſiquidem rami multipliciter contexuntur unde in vnum corpus ſunt protenſi infra renem ipſum dextrū. In parte uero ſiniſtra a uenis et artariis emulgentibus tantum originā tur plurimi rami qui tandem ēt per fortem adinui cem comixtionem infra renem ſiniſtrum intunum corpus protenduntur et tanta eſt iſtoruꝫ anfrac tuum ramorum facta uehemens inuolutio et co miſtio quod ſi uelles unum iſtorum ramorum in cidere non poſſes ſine alio uel alijs. Et hoc eſt qd̓ dicit. d. Aui. ẜo tertii capitulo.i. cū dixit Et ī mea tibꝰ ꝗdē ueniētibus ad duo oua.i. de iſtis uaſis ue niētibus ad teſticulos Eſt d̓ uenis pulſatilibus et quietis plurimū ramificatis ex uena pulſatilli et uena quieta que ſunt due radices ramifacantes plurimorum anfractuum et inuolutionum. que tā

diu ramificantur. ſupple et cōmiſcentur donec in ciſio tua quam in una illarum duaruꝫ facis ſuꝑ ple uel facere intendis ſit ſimilis īciſſioni tue quā facis ſupple uel facere intendis in pluribus uenis ⁊c. Sūt et huiuſmōi corpora ſuſtētata carne glā doſa quadā. Et ex his dictis patet claꝝ uerbuꝫ. d. §. xiiii. de utilitate ꝑticulaꝝ cum dixit. Adinue nit natura uaſis ſpermaticis longum quoddaꝫ cor pus ⁊ uaricoſum ⁊ cōcauum amplians ⁊ dillatās uſque plurimum undique ſicut poſſibile erat ad ſu ceptioneꝫ copioſam multi ſpermatis ⁊c̄. Et ex hijs omnibus corolarie patet primo veritas dicentium quod uaſa predicta ortum habent a corde ⁊ ep̄a te ꝙ uerum eſt mediante qꝛ mediātibus uena kil ⁊ artaria magna patet ſecundo quod ſubſtantia iſtorum uaſorum eſt ad rubeum declinans ⁊ maxi me circa ipſorum principium. eſt enim uenoſa. pa tet tertio qr̄ uas dextrum eſt deferens ſanguinem calidiorem ⁊ magis ſpirituoſum ſiniſtro. Et ex hoc ultimo patet. quare ruſtici uolentes generare ma ſchulos ſtringunt ſiniſtrum teſticulū tauri. ut effi datur ſemen ex dextro tantum qd̓ eſt calidius ẜa tertii de ſignis maſculinitat̉. Et quando talia uaſa ut ſupra dictum eſt ſunt delatiua materie ſperma tice ad teſticulos fuit expediens a natura ī ſiphac ordinari duo foramīa. qm̄ talia uaſa ad teſticulo ueniētia uidēt̉ ſiphac ꝑforare ī ſuo deſcēſu ī duo bus locis ut a dextris ⁊ a ſiniſtris ī fine illoꝝ. sͣ. os pectinis per hūc ergo paniculū ſic perforatū deſ cendunt dicta uaſa uſque ad contactunm teſticu lorum ut ſupra dictum eſt. Paniculus auteꝫ talis perforatus dicitur tanquaꝫ defenſaculum ⁊ coo pertorium talium uaſorum. licet rationabile ⁊ cre dibile ſit. preter dictum paniculum eſſe appropria tus paniculo huiuſmod iuaſa immediate circun dantia ſicut etiam quelibet uene ultra ſubſtantiā uenoſam ponuntur habere paniculum cooperien tem. quod manifeſtatur per hoc. quia apoſtemati bus membrorum paniculoſorum maxime pleurie apparet pulſus ſerinus ⁊ tenſus quod nō eſſet niſi quia uene ultra ſubſtantiam propriam haberent paniculum cooperientem habentem cum alijs pa liculis colligantiam. pro hoc etiam alie poſſent ra tiones adduci. Sed hic diligenter obſecro attenda tis quia in hoc ſepe falluntur medici precipue ciru gici. quod non ſecundum communem doctrinam auctorum ille paniculus ſiphac ab illis locis ubi ꝑ foratur inferius deſcendens cooperiēs dicta uaſa in principio ſui ſcd̓m naturam eſt ſicut clauſus im mediate ferre attingens uaſa qͣꝫuis poſſit dilatari ⁊ frangi per accidens. Cumqꝫ a principio perfora tionis pertranſiuerunt uaſa. tunc incipit dilatari ⁊ allongari. ⁊ non ceſſat eius elongatio augeri uſqꝫ ad teſticulos ad quos cum peruenit dillatatur dil latatōe multa. ut cōtineat dictos teſticulos. demū uerſus finem teſticulorum iterato conſtringitur. ⁊ ex hoc paniculo ſiphac taliter ſituato ⁊ alio pani culo ſpiſſiore ⁊ groſſiore talem habentem ad ipſi ſiphac habitudinem qualem habet mirach. pro prium. uentris ſimul cum cuti ad ſiphac uerum cō ſtituitur burſa teſticulorum ſiue oſſeum conſtitui tur ergo oſſeum ex duabus tunicis tunica ſcili cet intrinſica que eſt ipſe paniculus ſiphac ſic di ſtenſus; ⁊ tunica extrinſica habente ortum ex parte femoris continuata retro apud collum ueſt ce. ante uero ad ipſam uirgam. ⁊ a lateribus am bobus inguinibus. Et dictus paniculus interior ſiphac a principio perforationis eius dr̄ cōmuniter a medicis didimus. licet Inueniam conciliatoreꝫ in differentia xxxvii. didimuꝫ appellare uaſa ſemi naria ſuperiora ⁊ non ipſum paniculum. In hac etiam ſententia inuen. i Ghirardum in ſuis gloſul lis ſuper uīatico. Reliquos omnes īuenio uno uer bo ſentientes quod ipſe ſiphac perforatus ⁊ infert us diſtenſus appellatur didimus Et ſic de cōmuni doctrina teneamus ne equiuocare contingeret cū inferius de ruptura ⁊ dillatatione didimi tractabi tur. Et hoc bene menti teneatis propter equiuoca tiones euitandas. Et ex his bene intellectis habi tis: optimam intelligentiam ad futura. Ad uerita tem poſtremo pro intelligentia unius particulariſ textus. quod ipſe ſiphac uel didimus non eſt unus continens in una concauitate ambos teſticulos. ſꝫ ex eo paniculo fiunt due concauitates duobus te ſticulis apropriate. ⁊ hoc fecit natura ne unus te ſticulorum alium contangeret. ⁊ conſequenter ne unius nocumentum facile alteri cōmunicaretur Et ex his omnibus clara eſt littera lego ipſaꝫ. Cū qꝫ perueniunt ad pectinem.ſ. tales paniculi deſ cendēdo. Fiūt in eis duo foramina ſtricta ſupple a natura ſtricta.i. fere adequate continentia ipſa uaſa in ipſo principio. quaſi ipſa ambo ſint ꝑ que tranſit lombare dextruꝫ ⁊ ſiniſtrū dixit quaſi prop ter paniculum ſuperiorem per quem non proprie dicuntur pertranſire. ſed per inferiorem tantum. tamen innuit. quod etiam paniculus ſuperior ita formatur ita ut.ſ. a principio ſue aꝑtionis ſit mul tum ſtrictum orifficium deīde dillatatur ad com poſitionem oſſei ſicut etiā inferior. lombare.i. uas ſeminarium dextrum ⁊ ſiniſtrum qͥ quo modo con ueniant ⁊ differant dictuꝫ eſt ſupra in eis orificijs īſeꝑabilia.i. per naͣꝫ adepte cōtēta in eis orificiis quia non ſunt naturaliter latiora quam groſſiora ſint talia uaſa. licet accidentaliter poſſint dillata ri propter quorū dillatationē fiunt diuerſe ſpeties hernie. ut infra uidebitur capl̓o ſequenti donec. fi ant due kiſtes duorum ouorum. quia tunc huius modi orificia cum inferius deſcēdunt paniculi dil latantur. ad plus continendum quam ipſa uaſa tā tum quia ad continendum ipſa oua uel ipſos teſti culos. ⁊ hoc eſt quod dixit illa pars. Et ſub duo bus uellaminibus ⁊c̄. In iſta parte poſt doctrinā anothoīe primorū duoruꝫ paniculoruꝫ ut mirach ⁊ ſiphac iaꝫ dat nobis notitiā tertij paniculi imme diatiꝰ viſcera maxime quo ad partē anteriorē cō tangenteꝫ vt zirbi adipini ⁊ tria facit naͣ primo dat notitiam cōpoſitionis eius ſecūdo ipſius figure ⁊ colligantie. tertio ipſius originis ſecunda ibi ⁊ fi gura eius tertia ibi ⁊ eius proceſſio primo ergo po nendo prius ordinem ſitus eius dixit. Et ſub duobꝰ

uellaminibus eſt zirbus ⁊ continuando ipſius cō poſitionem addit ⁊ zirbum quidem eſt compoſitū ex duobus paniculis quorum unus cooperit aliuꝫ inter quos.s. paniculos ſunt artarie plurime ⁊ ue ne pauciores eis.ſ. artarijs dixit ſcd̓o ⁊ figura eiꝰ eſt ſicut chiſtis addit conſequenter Ꝙ eſt ligatū cum ſtomaco ⁊ meſeraicis ⁊ cuꝫ collon. dixit ter tio principaliter quātum ad ipſius originem. Ꝙ eius proceſſio.i. origo eſt ex eo quod deſcendit ex ſuperfluitate beriteron.i. ſiphac apud ſtomacum in duodenum ⁊ in eo aſcendit ex ſuperfluitate eius inferius ⁊ apud pectinem. Pro intellectu quarum partium eſt primo conſiderandum ꝙ. d. Auic. in declarando anothomiam iſtius panicu li non poſuit ipſius iuuamenta ſicut fecit in alijs. ⁊ hoc eſt qꝛ in multis cōicat cum alijs. primo qꝛ comprehēdit inteſtina maxime quo ad partē an teriorē. ⁊ ligat ipſa. ⁊ iuuat ad expuſſionē fecuꝫ ⁊ aliarū ſuꝑfluitatū. cōprimendo poſterius ſicut .ſiphac. ⁊ prohibet īflationē vehemētē ⁊ nimiā diſtenſionē inteſtinorū ꝑꝑ ventoſitatē ⁊c. Cō municat ēt. in precipuo iuuamento cū mirach in hoc.s. ꝙ iuuat digeſtionē calefaciēdo ſua ſpiſſi tudine ⁊ vnctuoſitate ⁊ hanc vtilitatē maxīe in nuit. d. A. ex mō cōpoſitōis ipſius cūdixit. ꝙ ī cō poſitione eius intrāt plurime artarie ⁊ vene pau ciores nō explicuit de pīguedīe qꝛ hoc notiſſimū extat. dubiū aūt erat nunquid eſſet vnus panicu lus tm̄ vel eſſent duo. dubiū ēt eſſe poterat nūꝗd vene aꝑꝑent̉ ꝑꝑ ipſiꝰ ſubſtātiā deſeminate eſſent proprie vene vel artarie. Iccirco. hoc. totū de clarauit vtꝫ in littera. Scd̓o noͣndum principl̓r. ꝙ qꝛ zirbus vel omentū qd̓ idē ē datuꝫ ē aīali ad calefaciēdū vt. Gal. v. de iuuamētis. Iccirco fuit ꝯuēiēs ipſum eſſe talis modi cōpoſitionis ne ceſſaria eniꝫ ſibi fuit ſpiſſitudo. vt ꝓhiberet diſſo lutionē caloris naturalis ymo vigoraret reuerbe rando. fuit ēt neceſſaria leuitas. ne ſua grauita te ſtomacū cohartaret vel inteſtina. Et qm̄ vtrū qꝫ. nō bene fieri potuiſſet ꝑ vnicā tunicā ꝯueniēs fuit: vt ex duabus cōponeretur tunicis tenuibus ⁊ non grauātibus. vt ipſis duabus mediantibus opportuna fuerit caloris reuerberatō. qd̓ per vni cam tunicā fieri nō potuiſſet. Et qm̄ vt idem. G. addidit res que eſt creata ad calefaciendū opor tet qd̓ ſit calida in virtute indiguit vt ꝑ eius ſub ſtantiā multe vene pulſatiles ⁊ non pulſatiles fo rent ſeminate. ⁊ ēt multa pīguedo ipſuꝫ eſſet cir cūdans quā quidē pīguedinē voluit. G. ibidē eſſe in corpore humano calide cōplexionis ꝙ probat per vellocitatē accēſionis eius ⁊ ipſius propinqui tatē ad naturam ignis. Et exinde videtur velle ꝙ nō ſolum calefacit reuerberādo ſed ēt potiſſi me caliditatē multiplicando. pro incidēti igitur aduertatis. ꝙ niſi foret auctoritas. d. A. i. pri. de cōplexionibus mēbrorū qui īter frigida cōicauit pīguedinē. probabilius mihi videretur ipſaꝫ pin guedinē eſſe calide cōplexīonis qͣꝫ frigide. Ad hͦ enim videntur motiua deducere. maxīe qꝛ extra corpus humanū ponitur calide complexionis. ēt qꝛ vt oēs teſtantur. materia illius ē vnctuoſitas ſanguīs ⁊ ipſius pars calidior. cū ergo generetur maxime circa mēbra calida vt cor ⁊ renes. quo rū caliditas plus facit ad calefaciēdū qͣꝫ aer īſpi ſatus ad infrigidandum. ꝑꝑ quā cām dixerūt qui dam ꝙ neruus cordis calidior eſt carne pedis: vi detur poſſe concludi. ꝙ ipſa ſit calide complexio nis. pro hoc ēt fiat motiuuꝫ de lardone qui gene ratur inter cutim ⁊ muſchulos. ad quē locū licet ibi non terminatur aeris atractio ſine forti ipſiꝰ alteratiōe ⁊ licet ibi ſit paniculus mirach ipſe eſt multum carnoſus calefaciens ⁊c. Et ꝓ hac par te vr̄ eſſe clara ſnīa Ari. ẜo de partibꝰ c. i. circa finē ⁊ tertio. c. adducere ēt p̄t ꝑ hͦ alia motiua. q̄ a queſtionatoribus adduci ſolent. ad quorū ali qua male ẜm rei veritatem reſpōderi poteſt vt mēini alias me dixiſſe cum legerē illaꝫ materiā. qꝛ non apparet modus quomodo circa cor poſſit a frigido ſupra cutē coagulari. cū vt dicunt. doc. nerui ꝗdā cōporis quoad cōplexionē quā habēt ẜm diſtantiam vel propinquitatē ad fontē calo ris. vt ad cor ſunt calidi reſpectu cutis. Et ꝓpter hoc dixit. G. primo cōpl̓onuꝫ. c. vltimo verſus fi nē. Et neqꝫ quidem poſſibile eſt. ꝙ pinguedo ī cir cuitu epatis coaguletur neqꝫ in circuitu cordis neqꝫ in circuitu alicuius membrorū vehemētis caliditatis ⁊c̄. Cuiꝰ tn̄ oppoſitū manifeſtat exꝑiē tia cū circa cor generetur. Et hoc dixit qꝛ ſuppo nebat. ꝙ a dn̄ante frigore ſupra cutim coagula retur. qꝛ vt ipſe ibidē refert. videtur eſſe pingue do ſimil̓ ol̓o īſpiſato. ⁊ ēt qꝛ a calido liquefit. ⁊ ex inde uiſus eſt multum dubie loqui. ymo cū ſua pace ꝯͣ ſenſum. ⁊ hoc fecit qꝛ ſupponebat. ꝙ a fri gido ſupra cutiꝫ coaguleretur ⁊ ex alia parte ſen tiebat. vt re uera ſentiendū eſt. ꝙ partes ꝓpīque cordi quātum naturaliter frigide tn̄ merito ſitus ſunt actualiter cuti calidiores. Et ꝑꝑ ideꝫ funda mentum coactus eſt ꝯciliator. v. particula pro blemat̉ ꝓblemate. v. ī fine dicere ꝙ pīguedo cir ca cor generata eſt alterius nature ab alia pīgue dine vel ꝙ conſiderata complexione cordis tm̄ non poſſit ibidem pinguedo generari ſed hoc ſit a naͣ ꝑꝑ finem. cum tm̄ vt manifeſtum eſt preter finem requiratur agens. ꝑꝑ hec itaqꝫ mihi vt prī cipio apparuit ſalua ſemper auctoritate maiorū ꝙ ipſa pinguedo ſit calide complexionis. ⁊ ꝙ ip̄a a frigido coaguletur vel aliquo modo. inſpiſet̉ nō quidē ab agēte. frigido. reſpectu cutis. ſꝫ a di minuto calido. reſpectu illius vnctuoſe ⁊ uapo roſe materie ſanguinee ex qua generat̉. que ma teria ꝑꝑ eius poſſibilitatē a debili calido per fri giditatem in ipſam materiā agentem inſpiſatur ⁊ quodāmodo coagulatur ⁊ non congelatur. vt aliqui exiſtimabāt. neqꝫ neceſſe fuit vt quodcū qꝫ. hoc modo inſpiſatum inſpiſetur ab agente fri gido neqꝫ quod ipſum ſic inſpiſatum ſit formalit̓ frigidum. vt de plumbo liquefacto in aere libero tempore eſtatis poſito tenet quod tamē ibi coha gulatur a ſatis intenſo calido debili tamen ⁊ re miſſo reſpectu materie coagulande permanēte

eriam cum eo poſt coagulationē formali calidita re notabiliter intenſa ymo uſtiua ⁊ cum iſto mo do īmaginationis ſoluet quilibet exercitatus faci le hincinde difficultates que ī iſta materia oriun tur ſubſtentando etiam cum his dicta auctoꝝ ut ꝙ a frigido coagulatur ⁊c̄. poſſet ēt probabiliter quis dicere ſi placeret ꝙ ipſa pinguedo generatur a calido dominante ſic terminante ⁊ inſpiſante ſi cut ēt ē de generatione epatis que generatio lar go uocabulo dicitur coagulatio uel congellatio cum dicitur ꝙ epar eſt ſanguis ꝯgellatus ita dici poſſet de tali generatione pinguedinis ⁊ iſte mo dus uidetur magis conſonus dictis Ariſtotil. lo cis ſupra allegatis cuꝫ hoc tamen dicerē ſi placet vid qd̓ remanet poſt generationē eſt minus cali dum quā materia ex qua generatur licet hec di geſtio fiat a calido nec hoc eſt inconueniēs ſicut dicitur de epate reſpectu ſanguinis qd̓ eſt minus calidū qͣꝫ ſanguis ut patet cop. de ꝯplexionibus membroꝝ. Et hoc qꝛ per digeſtionē fit in ſanguīe reſolutio partiū calidaꝝ ſicut ēt dicimus de gene ratione lactis que fit a calido ex materia multo calidiore qͣꝫ ſit ipſum lac. ⁊ qui. habebit modū ſu ſtentandi de lacte ēt habebit modū ad hoc ſuſtē tandū. Et ſpecialiter hic non obſtat qd̓ obiicitur. qꝛ liquefit a calido ergo coagulatur a frigido di catur breuiter ꝙ illa auctoritas indiget multa li mitatōe quā ad preſens adducere non ꝯuenit. ſꝫ ſufficiat pro nunc dicere ꝙ illa auctoritas non ha bet vniuerſalitatē ſic abſolutē intellecta qꝛ ſcd̓m hoc fere probari poſſet omnia metalla a frigido congellari qꝛ a calido liquefiunt ⁊ ſic oīa ponerē tur ꝯplexionis frigide ⁊ ſic auruꝫ eſſet frigide cō plexionis ꝙ non ē uerum. In ſuma igitur tenerē probabilius ꝙ ipſa pinguēdo ſit calide ꝯplexiōis qͣꝫ frigide reſpectu cutis ⁊ ſic intrans in ꝯpoſitiōe zirbi poſitiue iuuat ad digeſtionē. Et pro hac ſen tentia ēt ē auctoritas expreſſa Auerois ẜo colli get de iuuamentis ſepi. Et licet fecerim aliqual ter diſgreſſionē a principali qꝛ tn̄ fantaſie ſic ad p̄ jens occurrit uolui que occurrebant ī preſens ad ducere. Et alias fortaſſis iſtaꝫ determinabo ma teriaꝫ. Et ex hac utilitate ꝯpoſitionis ipſius zirbi reddi poſſunt cauſe quarūdam apparentiaꝝ. pri mo qr̄ natura ordinauit ut ipſe zirbus cooperiret in homine tantū oīa inteſtina cum in reliquis ani malibus hoc non appareat cuius cauſa aſſignat̉ per hoc qꝛ cum homo inter cetera aīalia ſit debil liſſimum aīalium indigeſtior ut uoluit. d. G. v. de iuuamentis per hoc.ſ. ꝙ eius cutis tenuior eſt ⁊ plus priuata pillis. Fuit conueniens ad uigoran dam digeſtionē membroꝝ naturalium ipſum zir bum omnia cooperire inteſtina. Poſſet etiam ꝑ hoc alia aſſignari ratio que pōt colligi de mente Ariſtotilis. x. problematū problemate. 5i. qꝛ ho mo inter cetera aīalia eſt recte ſtature ⁊ plus ap tum recipere occaſiones ad nocendū circa uentrē qͣꝫ alia aīalia propter quā cauſam dixit Ariſto. lo co allegato ꝙ homo inter alia aīalia magis ha bundat pillis circa uentrem qͣꝫ circa dorſuꝫ ex ea dem cā dicere poſſumus ꝙ ad deffenſionē ordina uit natura ut zirbus ſupra totum extenderetur. pōt ēt ex dictis reddi ratō apparētie quā adduxit Gal. v. de ingenio ſanitatis ⁊ in libro de iuuamē to anhellitus ẜo cap.ſ. ꝙ quidam miles fuit in bel lo vulneratus in uentre cui epiles.i. zirbus fuit abſciſus qui cum ex vulnere ſanatus fuiſſet eſcaꝫ tamen digerere non potuit cauſa eſt clara qꝛ ab ſciſuꝫ eſt membrū digeſtionē plurimā coadiuuās Tertio principaliter aduertendū ſuper illo uerbo ꝙ eius figura ē ſicut chiſtis hoc pōt dupliciter ue rificari vno modo ſic.ſ. qꝛ eius ꝯpoſitio ē ex duo bus paniculis ut ſupra dictum eſt fit ut ſit ſicut ſa chus in quo ſi aliꝗd poneretur retineret id ⁊ hūc ſenſum expreſſit. d. Auic. xiij. tertij primo. c. alius ſenſus ē ut ſic intelligatur ꝙ iſt e zirbus in homīe in figura eſt ſicut chiſtis non ſic eſt in alijs anima libus quoniam in homine cooperit omnia īteſtīa ⁊ ita cooperit. vt in fine ipſius reflectatur interi us verſus poſterius ⁊ ſic in fundo videtur ſicut ſa chus inteſtina continens. Et ſecundum hanc īma ginatam fantaſiam manifeſtum fuit id de quo ſe pe dubitaui. quomō.ſ. ex ruptura ſiphac vel dilla tatōe didimi zirbus deſcendit ad burſam. quoniā ego īmaginor. ꝙ cum zirbus cooperit inteſtina. non ſolum extremaliter peruenit ad contactum fi phac ī fundo ventris ſed ēt uerſus poſterius refle ctitur ⁊ ſic iacet uelud planus ſuꝑ orificia ſiphac ſupra os femoris ⁊ circa hoc bene ꝯſiderate quia hec intelligentia plurimū coadiuuat in ueram co gnitionem rupture zirbalis ⁊ ſine hac male dari pōt modus illius rupture. Ultimo pro intelligētia ſequentis littere de modo ꝯtinuationis ⁊ originis ipſius zirbi recurrendū eſt ad quod ſupra ſcriptuꝫ eſt de origine beriteron uel ſiphac quoniā ſiphac originatur ab eo quod ſuperfluit generationi dia fragmatis ſcd̓m modum ſuprapoſitū ita ēt iſte zir bus originatur ab eo qd̓ ſuperfluit generatiōis ip ſius ſiphac. vnde id ſuperfluū diuiditur ī duas par tes vna uerſus ſtomacum ⁊ alia uerſus pectinem ⁊ huiuſmodi ſuperfluitates in quanto taliter ab ī formatiua uirtute diriguntur ut vna alteri obuiet ita ut cōmiſceantur ad ꝯpoſitionem zirbi. Et hoc eſt quod dicit textus cum dicit. Et eius proceſſio .i. origo eſt ex eo quod deſcendit ex parte ſuperio re hoc ē apud ſtomacum ⁊ duodenum quod ē pri mum de gracilibus. Et eo quod aſcendit ex ſuper fluitate eius.i. ſiphac ab inferiori ut apud pectinē ⁊c. Et ex his patet clarificatio littere ſuperius de ꝯtinua rōe ipſius ⁊ alligātia quando ꝯtinuatur cū ſtomaco ⁊ colon ⁊ multis meſeraicis ⁊ hic notat ꝙ non dixit ipſum ꝯtinuari cuꝫ dorſo ſicut p̄cipue dixit de ſiphac qꝛ non circūuoluitur ambiens totū uentrem ſicut facit ſiphac ſed ſolum cooperit uer ſus anterius ⁊ aliquando lateraliter nō perueniēs uſqꝫ ad dorſum. Sed poſſet aliquis dicere quare fecit ſolum mentionē numerando ipſius alligātiā de inteſtino colon ⁊ nō de alijs inteſtinis Ad hoc primo dici pōt ꝙ ēt dedit ītelligere alligātiam cū alijs ꝑ hoc qd̓ ponit alligantiam cū meſeraicis q̄

ꝯtinuantur ipſis inteſtinis uel aliter ⁊ forte meli dicatur ꝙ numerauit collon. vt nobis inueret. ꝙ cum ipſo precipuam ⁊ maximam habet colligan tiam eo quia collonequitat ipſum ſtomacum. et ipſi ſupereminet vt anothomiſte tradunt. ⁊ ſic cū eo facta fuit vehemens alligatio. vt etiam ſtoma co notabiliter alligaret. Fuit autem conueniens vt natura ſic ordinauerit ſitum collon precipue ꝓpter duas cauſas. prima fuit quia natura fecit de iſto inteſtino plurimas concauitates vel mul ta colla vnde dicitur collum ad longo tempore fe ces continendum. que niſi continuo callefierent ⁊ humectarentur non poſſent ibidem debite for mari. ordinauit ergo natura vt collon poneretur in medio inter ſtomacum ex parte inferiori ⁊ zir bum ex parte ſuperiori. vt ipſis vtriſqꝫ ſimul cale fierent feces ⁊ humectarētur ſecunda cauſa aſſi gnare poteſt. ꝑ hoc quia propter dictas cellulas ⁊ inuolutiones ipſius collon. difficilius expellūtur dicte ſuperfluitates qͣꝫ ab alijs inteſtinis. Fuit er go conueniens vt ita ſituaretur. ꝙ non ſoluꝫ vir tus ipſius expulſiua ſtimularetur ꝑ tranſmiſſam colleram ad intra īpſius concauitatem quod etiā eſt alijs commune. ſed etiaꝫ vt quo ad parteꝫ ipſi us extrinſecam cōtangatur a chiſti felis ⁊ ꝓpter hoc fuit ita ſituatum ſupra ſtomacuꝫ ⁊ circa pa tem dextramᵐ contangat̉ a tertia penula epatis ſub qua locata eſt ipſa chiſtis ⁊ propterea ad ſen ſum apparet. qd̓ tale inteſtinum in tali loco ap paret citrinum. hec tamen ratio eſt minus proba bilis qͣꝫ prima ſed ex his duabus fiat vna integra reſponſio ⁊c̄. lego litteram. Et ſub duobus vella minibus.ſ. mirach ⁊ ſiphac. eſt zirbus. Et decla rat ipſius compoſitōm dicens. Et zirbum quidem eſt compoſitum ex duobus paniculis. quorū vnus cooperit aliuꝫ. Et fuit hoc conueniens vt dictū eſt. primo quia creatus eſt pro parte ad reuerbe randū calorem ꝙ fieri cōuenienter non potuiſſet per vnum paniculum. quia ſua ſpiſſitudine nimis grauaſſet inteſtina. Inter quos artarie ſunt pluri me ⁊ vene pauciores eis. Et ſupple multa pīgue do ad poſitionem calefactionis ⁊ digeſtiuū confor tanduꝫ. Et figura eius eſt ſicut chiſtis. dupliciter legendo vel.ſ. ꝙ illi duo paniculi ſic adinuiceꝫ diſ ponuntur ꝙ ſi inter eos aliquid poneretur ita con tineretur ſicut ſachus continens vel aliter qd̓ ip ſum zirbum in extremitate verſus pectineꝫ refle ctitur interius ad poſterius ⁊ ſic inteſtina ſubſti net. ⁊ iſte modus mihi placuit propter rationem adductā ꝯn̄t̓ explicans alligantiam ⁊ originem dixit. Et eſt ligatum cum dorſo ⁊ meſeraicis ⁊ col lon ⁊ ibi dictū eſt qr̄ ſpecialiter dixit cum collon ⁊ ſunt prout adducte due cauſe ut audiſtis. Et ad dit quod eius proceſſio eſt ex eo quod deſcēdit ex ſuperfluitate beriteron.i. ſiphac ſupple in parte ſu periori ut apud ſtomacum ⁊ duodenū ⁊ ex eo qd̓ aſcendit ex ſuperfluitate eius.i. ſibi occurrit aſcē dendo ex parte inferiori apud pectinem. Seꝗtur alia pars. Nunc ultimo in hac parte prius diuiſa que fuit quarta pars principalis capituli ipſe enu merat partes ipſum uentrem inferiorē ꝯtinentes ponendo ēt ordinem in eis in ſitu ⁊ ē clara littera lego eam. Primū ergo ſupple recapitulando qd̓ occurrit de uentre.i. de ꝯtinentibus uentrem.i. ꝯcauitatem inferiorē ſupple incipiēdo ab exterio ribus deſcendēdo in cutis ſupple proprie ſumpta que eſt organum ractus. deinde ſub ipſa eſt pani culus primus ſupple dictum ueruꝫ mirach. Et ad dit quod noīatur agregatio eorum mirach.ſ. ſecū dum quēdam modum accipiēdo mirach includē do ēt cum dictis partibus lardonem quem tamē non noīauit qꝛ ẜm cōm modum ipſe lardo non eſt membrū uerum deinde ſunt lacerti.ſ. primo duc ſunt longitudinales poſtea quatuor tranſuerſales poſtremo duo longitudinales ut ſupra dictum eſt ⁊ ēt agregatio oīum iſtoꝝ cuꝫ ſuperioribus cōi ac ceptione dr̄ mirachut ſupra dictum ē. Poſtea ē beriteron.i. uerum ſiphac deinde zirbus: deinde ſunt inteſtina. que non ꝯnumerātur inter ꝯtinen tia ꝯcauitatem cum ipſa ſint in ipſa ꝯcauitate cō tenta ut patet ſed ipſa hic numerauit tāqͣꝫ illa ad que iſta deriuantur uel gratia quorum iſta ſupe riora ſic diſponūtur ⁊c. Et ſic finis primi capituli Deo laudem ⁊ gratias infinitas ago. Ego Matheus ex Ferrariis de Gradi. De Ruptura. cap ij capitulo primo de anc Xpēdito pomia paniculorum ⁊ precipue ſiphac. Sequitur rubrica ſe quentis capituli que eſt de ruptura ⁊ ei aſſimilantur pro ꝯtinuatione eius ⁊ ſpecialiori intelligentia eſt ꝯſiderandū ut quoddāmodo dic tum eſt circa principiū Ꝙ. d. Auic. uolens in hac fen ſpecialiter de diſpoſitionibus quoꝝdam mem brorum determinare ut paniculoꝝ uenaꝝ ⁊ iūctu rarum propter cauſas ibidem circa rubricam al legatas ⁊ ſpecialiter uolens determinare de diſpo ſitionibus ſiphac tanqͣꝫ paniculi prīcipalioris cuiꝰ precipuū officium eſt inteſtina in debito ſitu con tinere ut dictum eſt in capitulo ſuperiore. Et cuꝫ impediatur huiuſmodi operatio maxime propter rupturam ipſius paniculi ad quā plerūqꝫ ſequitur tumēfactio oſſei uel burſe teſticulorū propter de ſcenſum zirbi uel inteſtinoꝝ in ipſam. Et quoniaꝫ in hac tumefactione cōicatur apparēter tume factio pendens cum aquoſitate uentoſitat̉ uel car noxitate in ipſa burſa repertis ⁊ cum hac ēt. ꝯue nire uidetur tumefactio pendens ex repletione ul̓ diſtenſione uenarum uel artariaꝝ teſticulos circū uoluentiū que diſpoſitiones ⁊ ſi ēt ſine ruptura pa niculi fiant quātum aſſimilantur diſpoſitioni ſeq̄n ti rupturam ut dictum eſt. Ideo ꝯueniens fuit ꝓ integra ⁊ perfecta notitia ſimul facere tractatum de ruptura uel diſpoſitionibus ſequentibus ruptu ram ⁊ de alijs diſpoſitionibus que eis aſſimilātur maxime de eis que vna cōidenominatione nūcu pantur ⁊ de omnibus ſpeciebus hernie ⁊ hoc eſt qd̓ dicit rubrica lego eam de ruptura uel ſupple

diſpoſitionibus ad eam ſequētibus erit īferius de terminatio ⁊ que ei ſimilātur.i. ēt doctrina erit de diſpōnibus alijs que ei.i. tumefactioni ſequēti rup turam aſſimilantur. Et ex intellectu huius rubri ce patet qd̓ hec eſt generalis rubrica ad ſequētia omnia capitula uſqꝫ ad capitulū de gibboſitate. Cum tractatur ad hoc aūt ſpeciale capi. ſi addan tur quedam ut ſtatim tangetur introducendo ca pitulū determinādo de ruptura principaliter ipſiꝰ ſiphac ⁊ diſpōnibus que ei aſſimilantur ẜm modū ſupradictū. Auctor prīcipali ex duo facit. nā prīo determinat de ruptura plerūqꝫ ꝯtingen̄ ut de ea q̄ fit circa oſſeum uel burſam teſticulorum ⁊ diſpo ſitionibus ſimilibus ſcd̓o determīat de ruptura mi nus cōiter ꝯtingēte ⁊ diſpōnibꝰ ſimilibꝰ ut de ea q̄ fit sͣ. ſumē ⁊ circa ꝑtes umblicales ſcd̓a pars inci pit ibi. Cunqꝫ accidit ī umblico ⁊c. primaⁱ adhuc in tres. Nam primo determinat de cauſis rupture ⁊ diſpōnum eam ſequentiū ⁊ ēt diſpoſitionū eis ſi milium determinādo cū hoc de diuerſitatibus ea rumdē. ſcd̓o de ſignis. tertio d̓ cura. ſcd̓a ibi ſignū aūt tertia ibi. Regimen quideꝫ vl̓e. Et ex hac introductione patere pōt qūo rubrica ſuperior ge ner alis debeat ꝯtrahi ad hoc ſpeciale capitulum ut ſic legatur de ruptura utplurimū ꝯtingente.i. facta circa inguina erit determinatio ſpālis ponē do cās eius intrinſicas ⁊ extrinſecas ⁊ et de cauſis diſpoſitis ſequentis ad rupturam.ſ. tumefactioni. oſſei ēt ⁊ de cauſis diſpōnum iſti ſimiliū ut de cāiſ aliaꝝ pēꝝ hernie determinando ēt de diuerſita tibus earūdē rupturaꝝ ⁊ hoc facit in toto capitu lo. Diuiditur ēt pn̄s capitulū principali diuiſione ītres partes. Nam primo ponit cauſas generales rupture.i. augmenti uel tumefactionis oſſei de ſur ſum uenientis. ſcd̓o inquirit cās magis ſpeciales rupture ipſius paniculi ⁊ diſpōnis ad eam ſequēt̉ adducendo ēt cās diſpōnum iſti ſimiliū ut aliaruꝫ herniaꝝ. tertio ip̄e ꝯparat quaſdam ſpēs rupture adiuicem. ſcd̓a pars incipit ibi. Et durities quidē foliculi. tertia ibi. Et qn̄qꝫ accidit ruptura ſupra teſticulos. Prima adhuc in duas naꝫ primo facit quod dictum eſt. ſcd̓o ip̄a appropriat diuerſa noīa dictis diſpōnibus ſcd̓a ibi. Et cum accidit id tali ter. De pria ꝑte dixit Ruptura fit ꝑꝑ ſolutionē pa niculi a ſingularitate ſua ⁊ caſſum ſciſure in eo uem penetrat corpus qd̓ fuit ꝯprehenſum in eo ante ſciſuram aut ꝑꝑdilatationē ſtricture in mea tu aut ſolutionē. Pro intelligentia huius partis eſt. primo notandū qd̓ hic terminus ruptura ſumi tur dupliciter primo proprie ut eū accipit. d. Aui ſcd̓a primi quarto cap. de egritudinibus ſolutōis ꝯtinuitat̉ ⁊ ſic idem dicit qd̓ ſolutio paniculi ⁊ hͦ modo diſtinguitur ꝯtra plagam que eſt ſolutio in carne ⁊ ꝯtra alias ſpeciales ſolutiones ꝯtinuitat alioꝝ ſpēalium membroꝝ ut ibidem oſtendit. A. ⁊ hoc modo non ſumitur hic ut patet ex principio textus cum dixit ꝙ ruptura fit ꝑ ſolutionem pani culi ſi igitur fuit ꝑꝑ ſolutionē non ergo eſt ip̄a ſo lūmodo paniculi. ſcd̓o modo ſumitur cōiter de mē te auctoꝝ ut eſt ibidem ut creꝑatura uel hernia ⁊ hoc modo idem eſt qd̓ augmentum uel eminen tia apparens ut plurimū uerſus inguina uel in ip̄a burſa teſticuloꝝ. Et ſcd̓m hoc ſolent auctores ali quādo intitulare cap. iſtud cap. de ruptura aliqn̄ de crepatura aliqn̄ de hernia que oīa ſumūtur. ut ſinonima ⁊ hoc modo ſumitur in propoſito dicitur aūt hec eminentia ruptura qꝛ plerunqꝫ ſequitur rupturam ꝓprie ſumptam ut ſolutionē in panicu lo ſiphac ut uidebitur. Dicitur ēt creꝑatura ꝑꝑ eā dem cām dicitur aūt hernia ſcd̓m aliquos quia ē di ſpō non herens qꝛ inteſtina non debite inherent paniculo facta ip̄ius ſolutione uel aliter ego intel ligo ut dicatur hernia qꝛ eſt diſpoſitio herens uel inherens ut denotet ip̄ius difficilem curationem. Conſtantinus aūt libro vi. in uiaticho appellabat capi. iſtud cap. de intercellicis ⁊ exponebat Ghe rardus in gloſulis.i. de intecioliacis ab interiori ꝙ eſt inteſtinū ⁊ cilion quod eſt uēter.i. ut plurimū deſcenſus inteſtinoꝝ ꝑꝑ ſolutionē in paniculis uē tris ꝯtingens. ſcd̓o notandū qd̓ de huiuſmodi emi nentia quātum ꝓpoſito pertinet due fieri poſſunt prīcipales ꝯſiderationes. qn̄qꝫ ꝯſideratur merito ſitus in quo eſt ⁊ ꝑꝑ iſtam ꝯſiderationem diſtinxe runt quidam herniam in tres ſpecies qꝛ quedam ē hernia burſe uel oſſei ut cum eſt tumor in burſa ⁊ eſt dicta burſalis uel oſſealis quedaꝫ eſt hernia inguīs iut cum eſt eminentia in īguen ad modum glandule uel ad quantitatem caſtanee ⁊ uocatur hernia īguinalis quedam ē hernia circa partē um bilici ut cum eſt in illis partibus tumor uel eminē tia ⁊ dicitur hernia umbilicalis. ſcd̓o prīcipaliter ꝯſiderari pōt talis eminentia merito materie ipſā cauſantis ⁊ ſcd̓m hanc ꝯſiderationē quidā diſtīxe runt herniam ī quinqꝫ. ſpēs in huius materia.ſ. in teſtinalem zirbalē aquoſam uentoſam ⁊ uaricoſā qm̄ talis augmenti uel eminētie cauſa aliqn̄ ē de ſcenſus inteſtinoꝝ aliqn̄ zirbi. nōunqͣꝫ tumefactio uaſoꝝ ſeminaliū uel uenaꝝ ⁊ artariaꝝ ip̄oꝝ teſti culorū ad modū uaricum in tibijs apparent̉ ⁊ ali quando aquoſitas ē cā ⁊ aliqn̄ uētoſitas. p̄ter has tamenduas principales ꝯſiderationes ex quibus ſumuntur quedā ſpēs eius accidentales naͣm eſſe pōt ꝯſideratio de quantitate ipſius. vnde quedam eſt magna. quedā parua. quedā mediocris. pōt ēt eſſe ꝯſiderandū de tp̄re eius ut quedā fit a natiui tate. quedam. nouiter apparens. quedā medio mo do ⁊ alia pōt eſſe de ip̄a ꝯſideratōe ſumpta ab ea in relatōe ad corpus patiēter ⁊ in ꝯplexione ⁊ eta te ip̄ius corporis. quoniā quedā eſſent duris ut me lanconicis. quedā hūidis ut fl̓aticis ita ēt quedaꝫ euenit in etate tenera. quedā in ſenectute quedaꝫ in media ⁊ ſcd̓m has diuerſitates ſumitur diffil̓as uel facilitas curationis ut in fen magis dr̄. Et qui dam ultra has ſpēs addiderūt humoralē.i. ab ali quo humoꝝ īcōcauitate burſe reꝑtoꝝ non natura liter pendentē ꝗdā aliqn̄ addiderunt carnoſam ⁊ alij ultra has oēs apoſtēoſſaꝫ cōiter tn̄ auctores poſuerunt ſolum quinqꝫ. Cuius cām arbitror eſſe qꝛ ipſi ſolum poſuerūt illas eſſe proprias ſpēs her nie. q̄ ut plurimū ꝯſequentur ad rupturam ipſius

ſiphac. vel ad dillatationē ipſiꝰ didimi vel vt vno verbo dicatur ſolum illas eminentias ⁊ maxime burſales appellant ſpēties hernie. que fiunt tales per cauſam de ſurſum deſcendentem. Cuius ſunt quinqꝫ partes dicte vt patet conſideranti. non ſic auteꝫ eueniunt apoſtemoſſa vel carnoſa. vel etiā humoralis quia tales vt multum generantur per viaꝫ paulatine congeſtionis in ipſa burſa teſticu lorum vel circa teſticulos propter debilitateꝫ na turalis cōplexionis illorum membrorum vel ma litiam complexionis eorūdem nō eſt tamen negā dum quin etiam ventoſa vel aquoſa generentur hoc modo ſed vt plurimum per viam rupture vel dilatationis producuntur iccirco dicuntur ſpecies hernie vel rupture que ſunt nomina ſynonima vt ſupra dictum eſt. Et ex hoc apparet cauſa diuer ſitatis in dictis antiquorum circa hoc. tertio prin cipaliter aduertendū ꝙ huiuſmodi eminētia bui ſalis de qua hic eſt principalis ſermo. quia de vm blicali vel inguīali fere eandem faciant apparen tiam. inferius erit ſermo aliquo trium modorum. cātur. aūt.ſ. ruptura ex ruptura paniculi ſiphac per quam rupturaꝫ penetrat corpus quod fuit cō prehenſum in eo paniculo. ante ſciſuram.ſ. inteſti nuꝫ vel zirbus. qui vt ſupra in alio capitulo viſuꝫ eſt iacet cum ſua ſubſtantia ſupra ſiphac ī fundo vel ambo exeunt. ⁊ exinde fit tumor magnus. Et talis ſciſuraᵇ a duabus cauſis in genere contin gere poteſt ſ vel a cauſa ītrinſeca qualis eēt ven toſitas vel a cauſa extrinſeca qualis eſſet ſaltus magnus vel aliqua alia de cauſis tangendis. vel ſecundo euenire poteſt talis eminentia per ape ritionem ⁊ dillatationem didimorum. qꝛ ſi eſtis bene memores dictorū ſuperius. non ſunt niſi duo foramina facta in ſiphac. per que pertranſerunt vaſſa ſeminaria teſticulis. que duo foramina vi dentur adequate ⁊ preciſſe continere dicta vaſſa ne inferius aliꝗd deſcendat. ꝗ ꝗdeꝫ meatus tran ſerūt ſupra oſſa femoris ⁊ īferius dillatātur. ad cō tinendū nō ſolū vaſſa dicta. ſed ēt teſticulos vnde tandē ex eis fit pellicula interior burſe teſticuloꝝ Si igitur contingat tales meatus vel didimos dil latari ⁊ ampliari tunc poterūt deorſum penetrare ꝑ eos īteſtina. vel zirbus vel aquoſitas ⁊c. ⁊ vſc ad teſticulos ꝑuenire. ſicut ēt ex ruptura ipſius ſi phac. Sꝫ ex ruptura ſiphac̄ deſcēdūt īferiꝰ decu rendo ſupra os femoris inter ipſum.ſ. ⁊ mirach in deſcenſu aūt ex aperitione meatus vel meatuum deſcēdūt ꝑ ītra dictos didimos vel meatus dilata tos. quorum notitia tradita eſt ſuperius. pōt etiā tertio īferius aliqd̓ ītra burſaꝫ teſticulorū deſcen dere facta ſola rellaſſatione ⁊ molificatione ⁊ cō ſequenter amplificat̉ ipſius ſiphac vnde ſic molifi catus paniculus ⁊ amplificatus nō tamē ruptus poterit tāqͣꝫ ſachus deſcēdere decurrēdo ſupra os femoris ī burſam. ⁊ ſic eniꝫ cōſequēter zirbus vel īteſtina vel alie humiditates que tamē ſic defluxe nō ꝑtingēt ipſos teſticulos ymo ſemꝑ ꝯtinebūtur in ipſo paniculo ſiphac ſic dilatato ⁊ mollificato ymo nec etiā ipſe paniculus ꝯtāget dictos teſticu los ſed ipſe recipitur ī cōcauitate media īter pelli culā īteriorē ipſius burſe ⁊ pelliculā exteriorē. Et ex hoc etiā apparet ꝙ ſi zirbus vel īteſtina deſcen dāt ī burſaꝫ ex ruptura ſiphacͣ decurrēdo ſupra: os femoris ꝙ talia nō cōtangēt ipſos teſticulos ſꝫ ſo lum īter duas burſe pelliculas recipientur. Et ex hoc vlterius apparet ꝙ ſolū modo zirbus vel inte ſtīa deſcēdētia ꝑ dilatationē meatuū vl̓ didimoꝝ ꝑtingere poſſunt ad ſubſtātiā teſticulorū. Et hoc bene mēti tenete. quia ex hoc ſeꝗtur vnū vtiliſſi mū ī practica cōtra cōmunes huiuſmodi miſterij magiſtros. ꝙ īcurrēdo herniā zirbalē vel īteſtina lē ꝓuenientes ex ruptura ſiphacͣ vel ex relaſſatōe eiuſdē ēt cū ferro nō expedire extrahi teſticulum ſecus aūt ē de ea que ꝑuenit ex dilatatione mea tuū. ⁊ ꝓpter illa que ē varicalis ſi ſit longi tēporis male aliter curari pōt qꝛ tales varices quodāmo do īmediate teſticulos attingūt dico notāter quo dāmodo ꝓpter aliqua dicta ſuperius cum ſermo fuit de vaſſis ſeminarijs. In ſūma ergo cōcluden do dico ꝙ omnis talis hernia burſalis ꝓprie ſūpta vel cauſatur ex aperitione meatuū vel didimoruꝫ vel relaſſatione paniculi ſiphaē ⁊ amplificatione eius. vel ex ſolutione cōtinuitat̉ ī eo ⁊ hoc dupli citer vel ſolutione facta a cauſa ītrinſica vel a cā extrinſica nō apparēt alie cauſe ſi conſiderabis ⁊ has omnes tetigit. ꝯn̄s Aui. ī textu. ⁊ ſic clarus ē rextus lego litteraꝫ. Ruptura fit.i. crepatura vel hernia ⁊ maxīe burſalis fit ꝑꝑ ſolutionē paniculi ſiphac̄ a ſingularitate ſua.i. ſua cōtinuitate. ſup ple a cā ītrinſica aut cāuꝫ ſciſure ī eo pāiculo ⁊ ſic īnuit ſolutionē a cā extrinſica. ꝑ hoc qd̓ dixit cāuꝫ quā.ſ. ſciſurā. penetrat corpus qd̓ fuit cōp̄henſum ī eo aut ſciſurā.ſ. zirbus vel īteſtina vel aliud cor pus aut ſupple fuit hernia ꝑꝑ dilatatōm ſtricture ī meatu.i. didimꝰ ⁊ ſupple deſcēdit ⁊cͣ. aut tertio fit ꝑꝑ ſolutionē.i. relaſſat̉ ſupple ip̄iꝰ paniculi ⁊c̄. j. ⁊cͣ. Nūc ꝯn̄t̉ ip̄e appro El cum acclApriat aliquibꝰ iſtaruꝫ herniarū nomē ſpeciale dices. ꝙ cū accidit id tali ter ꝙ qn̄ īcedit penetrās ꝓuenit ad teſticulos nō minat̉ ramex ⁊ hernia. Ꝙ aūt ē p̄ter hoc uocat̉ noīe cōitatis hernia teſticuli ⁊ uarices ⁊ durities ip̄ius. Pro declaratōe huiuſmōi ē notādū. ꝙ ꝗdā auctores īproprie vtūtur hoc v̓bo ramex idē volē tes denotari ꝑ iſtum terminū ramex ⁊ hernia ita ꝙ ēt herniā īguinalē ramicē appellāt. ⁊ ex iſtorū numero fuit Serapio. v. breuiarij capitulo ꝓprio Aui. aūt volēs vti termīs ẜm eorū ꝓpriā ſignifica tionē poſuit iſtā differētiā īter herniā ⁊ ramicem vt ꝙ hernia ſit tāqͣꝫ genꝰ ⁊ ramex tāqͣꝫ ſpecies. vn̄ oīs ramex ſit hernia ⁊ nō exōtra ita vt illa ſolum hernia dicat̉ ramex ẜm quā id qd̓ deſcendit pene trās ꝑueniat vſqꝫ ad teſticulos.i. ad cōtactū teſti culorū alie aūt hernie burſales cū ꝗbus ramex ve ra cōicare videt̉ dicit̉ abſolute ⁊ noīe cōitatis.i. cōi noīe hernia teſticuloꝝ vel duricies ip̄ius dixit igit̉ tria prīo īcedet. ⁊ ſic īnuit deſcēſum. ſecundo penetrans. tertio ꝑuenit ad teſticulos. Ex his pꝫ prīo ꝙ nulla hernia fcā ꝑ viā paulatine cōgeſtiōis

debet dici ramex ex quo nō īcedit pꝫ ſecūdo ꝙ nulla hernia īguinalis vel vmblicalis dici pōt pro prie ramex. Sequit̉ tertio ꝙ nulla ruptura mulie rū appellari pōt ramex uere quarto ſequit̉ ꝙ nul la hernia pendēs ex relaſſatiōe ſiphac uel ex ru ptura eius. dꝫ appellari ꝓprie ramex ex quo ut di ctū ē ſupra ī nulla tali id qd̓ deſcēdit uel nō ē pene nrās uel nō ꝑuenit ad cōtactū teſticulorū. Nā illa que prelaſlatiōꝫ nō ē ꝓprie īcedēs penetrās vtꝫ alia. ⁊ ſi penetret nō tn̄ ꝑuenit ⁊c. iō notāter ponit duas cl̓as vt ly penetrās ⁊ ꝑ hoc excludit illa que ex relaſſatiōe. ⁊ ꝑ hoc qd̓ dixit ꝑuenit ad cōtactū excluſit factū ex ruptura paniculi utꝫ. Seꝗt̉. v ꝙ ſolū illa dꝫ dici ramex q̄ fit ꝑꝑ deſcēſuꝫ ex aꝑitiōe vel āplificatiōe didimorū vel alteriꝰ eorū. ⁊ qm̄ ta lis vtplurimū ē. īteſtinalis zirbalis vel aquoſa. ꝓ tāto. A. iſtas ſolas tres hernias appelluit raīces ī ca. varicoſſa aūt nō appellat̉ rames lꝫ maͣ illa fa ciēs tumefactionē venarū ſequat̉ dillatationē ip ſorū didimorū. ⁊ hoc ē ꝓpterea qꝛ talis maͣ nō pōt imediate ꝯtāgere ad ſubſtātiā teſticuloꝝ cū ſemꝑ cōtineat̉ ī illis vaſſis vētoſſa aūt cāta ex deſcenſu vētoſſitatis ꝑꝑ dillatationē ip̄orū didimorū poſſet recte appellari ramex. verū qꝛ vētoſitatis nō ē cōi ſermōe cōtāgere ip̄os teſticulos qꝛ nō ē corpꝰ no tabilit̉ ſenſibille ſicut ē īteſtinū zirbꝰ vel aquoſitas inde ē qd̓ uētoſaꝫ herniā nō appellauit raīcē ſicut fecit de alijs tribꝰ quorū ſenſibiliū corporū ē ꝓpͥus cōtactꝰ cū teſticulis. Et ẜꝫ hͦ clara ē lr̄a. Lego eā. Et cum accidit.i. eminētia burſalis taliter.i. tali mō ꝙ qn̄ īcidit penetrās.i. qn̄ id qd̓ deſcēdit pene trādo īferiꝰ ꝑuenit ad teſticulos.i. ad verū conta ctū teſticulorū noīat̉ ramex ⁊ hernia.i. nō ſolū vo cat̉ hernia qd̓ ē ſicut qd̓dā genꝰ ymo ſpecialit̓ cuꝫ hoc vocat̉ ramex. Ꝙ aūt ē p̄ter hoc.i. eminentia q̄ nō ſic fit igit̉ ꝙ id qd̓ nō deſcēdit vel īcedit. ⁊ ſi deſcēdit nō ꝑuenit ad cōtactū ip̄orū teſticuloꝝ vo cat̉ uel noīe cōitatis.i. generali uocabulo tātū.i. a ul̓ go herīa teſticuli ⁊ uarices ⁊ durities eiꝰ. ⁊ no tāter explicuit ſpēm hernie uaricalis. ⁊ nō alias q̄ nō ſunt vere ramex qꝛ magis dubiū erat nunꝗd uaricalis dēret dici ramex qꝛ fit ut maxime ex dil latatiōe didimorū nō erat aūt ſic dubiū de eis que fiūt ex ruptura uel relaſſatiōe ſiphac. qꝛ non reci piūtur illa corpora intra pelliculā ītrinficā īmedia te teſticulos cōtinētē ſicut cōtinētur uarices tn̄ di xit ꝙ ēt varicalis de qua erat rōnabiliter dubiuꝫ nō dꝫ dici ramex ⁊cͣ. dixit ēt notāt̉ ⁊ durities. quo niā pēdēs a carnoſitate vel apoſtemate nō dꝫ dici ramex. Et ſi cōtingat teſticulos qm̄ quelibꝫ talis nō ē īcedēs ſꝫ fit ꝑ paulatinā cōgeſtionē ibidē ⁊c̄. Et duricies ⁊c. In hac ſecunda ꝑte pͥn cipali cal̓i. dn̄s. A. īquirēs cās ſpetiales vere rupture ⁊ diſpoſitionū ei ſimili uꝫ duo facit prīcipaliter. quoniā prīo ip̄e inquirit cās verarū rupturarū vel diſpoſitionē ſequentiū ad rupturā fifacis vl̓ aꝑitioneꝫ didimi vel didimo ruꝫ. ſecundo ip̄e pōit cauſas diſpoſitionū iſtis ſimi lium. ẜa ꝑs īcipit ibi aut generat̉ apud eos. de pri ma ꝑte īꝗrendo cās rupturaruꝫ. p̄mittit prīo vnū .ſ. qd̓ aliqn̄ fit durities vel tumor oſſei ꝑꝑ deſcēſuꝫ zirbi ⁊ dicit. Et durities ꝗdem foliculi teſticuloꝝ cadit in zirbo.i. aliqn̄ fit tumor burſalis vel augu mentum eiꝰ ꝑꝑ deſcenſuꝫ zirbi. ꝓ quo declarādo ip̄e adducit etiā mōꝫ hernie humoralis vel aquo ſe hoc tn̄ faciendo duo facit. qm̄ prīo ſimul on̄dit mōꝫ hernie euenientis ex ruptura ſiphac ⁊ aꝑitio ne didimoruꝫ. ſecundo on̄dit mōꝫ hernie euenien tis a relaſſatōe. ſecunda ibi inferiꝰ ꝑ ſecundo line as. Et qn̄ꝫ molificat̉ ⁊cͣ. dixit igit̉ pͥmo accidit eniꝫ qn̄ꝫ vt dillatent̉ duo foramina p̄dicta.i. duodidi mi ꝑꝑ debilitatem eorum.i. nālem vtpl̓rimum.ſ. ſequentem malitiā cōplexionis humide vn̄.ſ. faci liter ex oī cā dillatātur aut diſrūpent̉.ſ. paniculi vt ſupple zirbus ⁊ ſiphac ꝓpter aliquā cāꝫ de qui bꝰ ſtatim dicet̉ ⁊ ſequit̉. Et egrediat̉ qd̓ ſequit̉ ea.i. foramina ꝓpter ip̄oruꝫ debilitatem. aut alit̓ eā.i. mēbra diſrupta.ſ. zirbuꝫ ⁊ ſifaceꝫ. de humidi tate glutinoſa aut humoroſa. aut molificatiua. Et huiuſmōi declarat cām hernie humoralis vel aquoſe ſecundū tres gradus hūiditatū. vt hūidita tis ſatis groſſe. ⁊ ſatis cōpacte quā dedit ītelligi ꝑ ly. glutinoſa.i. ſil̓i glutini piſſiū uel carte. ſecundo īnuit aliū gradū hūiditatis mediocris ī ſubſtantia per hoc qd̓ dixit aut humoroſa īnuit tertio gradi humiditatis ſubtilis ⁊ tenuis ſubſtātie per hoc qd̓ dixit aut molificatiua ab oī tali fieri pōt. hernia humoralis uel aquoſa qꝛ cōtingit quālibꝫ talē re ꝑiri ī fundo uentris. sͣ. zirbuꝫ ⁊ ſiphac iacentia ſu pra oſſa femoris unde ruptis illis uel āpliatis illis orificijs uel didimis talis deorſum p̄cipitabit̉ ⁊c. Sequit̉ lr̄a adducendo cauſā talis rupture uel dillatatiōis qd̓ hoc contingit aut ꝓpter adiutoriū ex percuſſione.i. qd̓ percuſſio ad hoc adiuuat̉ uer bi gr̄a cum quis percut itur cum pedibus circa il las partes ut fieri ſolet ab armigeris contra fa mulos ſuos aut ſupplecontingit motu.ſ. forti ⁊ la borioſo uel ſaltari uel eꝗtatione iordinata. aut ca ſu maxime ab alto ſicut aliqn̄ ꝯtingit ī faltantibꝰ ab alto. ad notanduꝫ p̄cipue cū tenent apertas ti bias. aut ſi cadant ſupra aliqua fruſtra arborum uel lignoruꝫ. Et addit hoc poſſe contingere. A re tentione ſpermatis moti ⁊ ꝓhibiti ab expulſione. aut aſcenſione mulieris ſuper uirū. Pro ītellectu huiuſmodi partis eſt breuiter notandum qd̓ lꝫ in actu coitus maͣ ꝓprie ſpermatica. q̄ extra ducitur non tranſeat ī pl̓rimuꝫ per illa uaſſa ſemīaria. q̄ ſunt cooperta didimꝰ cum dicta uaſſa ſint dicta p̄paratoria ⁊ non ſubſeruientia expulſiue teſticu loruꝫ ymo ip̄a maͣ uel erat īconcauitatis teſticulo ruꝫ uel in uaſſis inuolutis uel medijs ſcd̓ꝫ uarias operationes tn̄ cum expellit̉ maͣ ſpermatica priꝰ in dictis locis retenta ordinauit naͣ ut ꝯn̄ter mate ria ſpermatica uel in ſperma conuertenda ad te ſticulos trahat̉ per dicta uaſſa p̄paratoria unde ſi contingat maͣꝫ q̄ erat in uia expulſionis non ex pelli q̄ tamen in remota a ſitu ſuo ſuccedens maͣ occurēs non recipit̉ intra teſticulos ſꝫ ſoluꝫ in di ctis uaſſis remanet ⁊ ibi ſuper calefacta ⁊ ſpūmo ſa ml̓tum maxime qn̄ anteceſſit uehemens ꝯmo tio et deſiderium. tunc ſpumando dillatat dicta vaſſa ⁊ ꝯn̄ter ip̄os didimos āplificat vltra ip̄orū

naͣlē amplitudineꝫ. ⁊ tandeꝫ in ꝓceſſu euacuata ip̄a maͣ vl̓ ſalteꝫ detumefacta. ⁊ attenuatis dictis vaſibus remanent didimi dilatati vn̄ per eos p̄t ꝯn̄ter decurrere deorſuꝫ maͣꝫ in oſſeū ẜo notāduꝫ ꝑꝑ ſequētē lr̄aꝫ ꝙ ip̄a patit̉ duas expoſitiones pri ma ē vt ſit qd̓dāmō expoſitiua p̄cedentis lr̄e.ſ. qd̓ talis dillatatio cōtingere pōt retētionem ſꝑmatis moti ⁊ ꝓhibiti ⁊c. aut.i. expoſitiue ut ī aſcēſione mulieris ſupra uirū.ſ. hora coitꝰ. qm̄.ſ. talis īpro be cōiūgat̉ uir ⁊ mulier ut aliꝗ faciūt beſtiales tūc ꝯtingit nō totalit̓ expelli ſꝑma motū ī matricē ⁊ ſic ip̄m retentū erit cā nocumēti ut ſupra uel ali ter legat̉ lr̄a ⁊ teneat̉ ly aut aduerſatiue. ⁊ ſic de notabit aliā cāꝫ dillatatiōis meatuū uel ruptiōis paniculorū. ut ē ī aſcenſione mulieris ſupra uiruꝫ qm̄ ⁊ molle ⁊ pōderoſitate corporis ml̓ieris ꝯprimi tur deorſuꝫ mirachuiri ⁊ ꝯn̄ter ſiphac ⁊ ſic īteſtīa ⁊ hūiditates cōtēte ītra zirbū cōprimūt̉ deorſum unꝑuiꝫ īpelli pn̄t in ip̄os didimos. ⁊ exinde didi midillatabūt̉ uel igit̉ cōprimi poſſunt dicte mate rie ſupra ſiphac ī fundo uētris ut ꝯp̄ſſione fortiter facta ſupra ſiphac ⁊ ip̄ꝫ īpellēte rūpat̉̉ ip̄ꝫ ſiphac ⁊cͣ. Et ex hoc īmaginari poſſumꝰ in muliere dilla tari ſiphac uel rūpi cū.ſ. fit uehemēs cōp̄ſſio utri uſqꝫ mirach ut in forti amplexū cōtingit qn̄ ita conant̉ ut unꝰ uehemētiſſime alteri īhereat. Et ꝑꝑ eādē cāꝫ fiūt rupture ēt ī ludētibꝰ ad brachia. Et iſte ē ſenſus magis ad mentē. d. A utꝫ ī ſequē ti lr̄a cōtinuādo cās huiuſmōi rupture. un̄ genera liter oīs uiolētia cōp̄ſſiōis ip̄ius mirach ⁊ ſiphac ſiue fiat ab extrinſico ſiue ab intrinſico ē cā dicte aꝑture vl̓ rupture ꝑ mōꝫ dictū ab ītrinſico ⁊ adia fragmate naͣlia deorſuꝫ cōprimēte vt fit ī forti vo ciferatione ⁊ plāctu maxīe puerorū ⁊ ī tubicinato ribꝰ. ⁊ forti fecū exp̄ſſione vel fetꝰ aut ī ꝑtu contī git hoc ēt cōtingit ⁊ violēter anhellituꝫ continēti bꝰ. Et ex hoc verificat̉ textꝰ ſeq̄ns vt ꝑꝑ laborem anhellitꝰ ī coytu. ⁊ ꝓprie ſuꝑ repletione. ꝓpt̓ ma gis laborioſaꝫ fieri cōp̄ſſione deorſuꝫ. Et ſimiliter coitu ſuꝑ ſatietatē. nauſatiuā ⁊ hoc ſupple cōtin git a cā extrīſica cōprimēdo vt ſupra dictuꝫ ē. ⁊ ſi cut fieret ex ſtrictura lōbaris ſiue diploidis vt fa ciūt gallātes adoloſcentuli aut fieret ꝑꝑ difficult tē ⁊ cōp̄ſſionē ī anhellitu multo maiorē eē ī coi tu ſtante repletiōe qͣꝫ īnanitione ⁊ ſicut ſuꝑ nau ſatiuā ſatietatē tutā.i. ſtāte ad ſummū repleto ſto maco hoc cōtingit hoc ēt euenit ⁊ ſuꝑ eādē cām vt dicit textꝰ ſeq̄ns. ꝑꝑ agregationē ventoſitatis ⁊ egeſtiōis ī vētre.i. ī īteſtinis. Et vniuerſalit̓ oīa ea q̄ mouent ſiphac cōtinentē viſcera motu forti ſūt cā huiuſmōi ⁊ maxīe cū ē ſubſtātie tenuis ⁊ tene re ⁊ ꝓpter id̓ plerūqꝫ accidit īfātibus. Et ꝯn̄ter cō tinuādo addit quomō ꝓpter iſtas cās fit talis emi nētia burſalis ⁊ dixit. Quare deſcēdit aut zirbuꝫ aut vellamē.i. ſiphac aut inteſtina ⁊ ꝓprie mono culū. Etˡ adducit cāꝫ. qꝛ̄ magis monoculuꝫ qͣꝫ alia īteſtina deſcendit ⁊ dixit ꝙ hoc eſt qm̄ ip̄ꝫ ē ſolutū ⁊ non ligatū. ſupple mediātibꝰ meſaraicis vel mi ſenterio cū epate ⁊ dorſo ſicut aligata ſūt alia īte ſtina. ymo vt dixit. d. A. xvi. tertij. i. c. in vltīs v̓bis anothomīe monoculi. nō aduenit ei ex meſaraica res q̄ hēat magnitudinē.i. nō bn̄ ligat̉ mediātibꝰ meſaraicis. ⁊ hoc ꝓpter ml̓ta iuuamēta q̄ ibidem tangūt̉ ⁊ ꝓpterea paulo an̄ poſuit ſentētiam huic ſil̓em cū dixit. Et hoc īteſtinū ē digniꝰ alijs īteſtīs vt deſcēdat in ruptura īguinis. qm̄ nō ē ligatū ⁊c̄. Et hoc bn̄ notate qꝛ cū ſit deſcenſus eiꝰ īteſtini in burſa teſticulorū ſepe īminet ꝑiculū vite. qm̄ rara ⁊ difficilis fit reductio huius inteſtini propter ex tenſionem factā a fecibꝰ vel aliqn̄ a vermibꝰ ī eo ꝯtentis a ꝗbꝰ raro euacuat̉. Et ꝓpterea ex ml̓tis cāis fiunt accutiſſimi dolores ⁊ ꝓducunt plerūqꝫ ad collicā ⁊ ꝓhibitionē fecum per īferiꝰ ⁊ earum euacuatione per ſuperiꝰ. Et ego vidi ml̓tos colli cos ꝗ qͣdā verecundia. nolentes ſe accuſare d̓ cre patura male curati aliquot diebꝰ fuerunt egri la borātes. Et poſtqͣꝫ cāus īnotuit poſt reductionem īteſtini ī ꝓprias regiones facile conualuerunt. vn̄ laudo ꝙ medicus cuꝫ occurrit laborāti ex collica īter reliquas īquiſitiones de hoc p̄cipuaꝫ faciat in ueſtigationem. Continuando textum adducendo cauſas talis eminentie p̄ter eam q̄ fit ex deſcenſu girbi aut inteſtini dixit ꝙ hūiditates de ꝗbꝰ ſupra dictū eſt q̄ ſunt triuꝫ modorū. etiam effundunt̉ ad eos.ſ. teſticulos ſtante dillatatiōe didimorum vel ruptura ſifacis. ⁊ hoc ex expulſione nature ſe ex honerante ⁊ ſupple intelligat̉ etiam idem de ven toſitate. qꝛ apertis didimis vel ſoluto ſiphac fieri poterit ip̄iꝰ deſcenſus ventoſitatis. ex qua fiet bur ſalis eminentia. lege lr̄am ⁊ pꝫ vſqꝫ ad illā partē. Aut generantur notate hic ꝙ auē Apud eos ⁊c. Et zoar. 3g. Theiſir immaginatꝰ ē vnā nouā cauſaꝫ dillatationis didimorū. quā nō ponit. d. A.ſ. exica tionē vaſſorū ſpermaticoruꝫ ab annoſitate ⁊ ſene ctute vel alia cā exicāte. ⁊ ex hoc vt dixit ampliā tur foramina accidētaliter. tamen dicet̉ aliter. ꝙ etiam a tali cauſa. exicante ꝯͣhūt̉ dicta foramina ⁊cͣ. In hac parte ſupra diuiſa ꝯſeqͥnt̉ addueit cau ſas diſpoſitionum ſimilium diſpoſitionibus ruptu rarum vt tumefactionis oſſey euenientis non ex ruptura vel relaſſatione ſifacis vel apertura didi morum vel aliter pōt ītroduci lr̄a vt in hac parte do. A. vellit remouere dubium qd̓ oriri poſſet. Nā dictum ē ſupra ꝙ tumefactio burſalis euenit ꝓpt̓ deſcēſum eiꝰ qd̓ fuit contentuꝫ ſupra ſiphac ante ſolutionem vel relaſſationem eiꝰ poſſet aliꝗs dice re ꝓuenit ne ab alia cā qͣꝫ ab iſtis ⁊ reſpondet ꝙ ſic. qꝛ ailqn̄ ꝑue nire pōt. nō ꝑ deſcēſum alicuiꝰ cor poris qd̓ recipiat̉ ī ipſa burſa ſꝫ ꝑ maͣm ibidē pau latine cōgeſtaꝫ aut aliam cām no de ſurſuꝫ fluētē Et poſſet ſcd̓m hoc diuidi iſta pars in ꝗnqꝫ ꝑticu las ſcd̓m ꝗnqꝫ ſpāles cās quas adducit in textu. Sꝫ legēdo lr̄am cōtinuā dixit prīo ꝙ ſupple hūidi tates generant̉ apud eos.ſ. teſticulos ꝓpter frig ip̄orū ⁊ conuerſationē ſanguinis ad aquoſitatē.i. qd̓ ꝓpter debilitatē cōplexionis teſticulorū a fri giditate vnde ſanguis ad teſticulos trāſmiſſus to tus nō cōuertit̉ ī ſubſtātiā ip̄orū. ſꝫ aliqua ꝑs īfri gidat̉ ad naͣꝫ flegmatice hūidatis cū qͣ vr̄ ml̓tū cō uenire. vl̓ ſaltē ⁊ forte meliꝰ id ſuꝑfluū aqͣuꝫ ꝙ ſuꝑ fluit digeſtioni teſticulorū ꝓ ip̄orū nutricatione ꝑꝑ frigiditatē cōplexiōis eorū nō īſenſibiliter reſolui tur ſicut ī cōplexiōe tēꝑata vel calida teſticulorū

ymo ibi paulatine ꝑ viā cōgeſtionis multiplicat̉ ⁊ inde fit eminētia aquoſa ⁊ cuꝫ iſto mō gloſandi nō ſtant difficultates q̄ ſtant. cū primo mō vtꝫ in relligēti lꝫ primꝰ modꝰ cōformior ſit textui. Et ad dit textus. Et fortaſſe accidit carificatione ē ¶ Pro cuius dicti iotādū ꝙ iſte textꝰ dupliciter patit̉ mōꝫ ītelligen̄ Primus ē ꝙ iſte hūiditates ī oſſeo reperte ꝑ viā aulatine cōgeſtionis fortaſſis nō generant̉ apud pos teſticulos nec ī paniculo intrinſico īmediate ibos ꝯtinēti ſꝫ fortaſſe generāt̉ ī paniculo extrin fico.i. ī cōcauitate media īter extrinſicuꝫ ⁊ ītrinſi cū vt īter paniculū mirach ⁊ ſiphac ⁊ ſic reperiū tur circūdate ī paniculo ꝓprio receptiōes ſuꝑflui tatū ad differētiā paniculi īterioris. ꝗ vocat̉ pͥmꝰ teſticulꝰ ex quo naͣliter dillatat̉ ⁊ magnificat̉ ad qͣtitatē teſticulorū tm̄. fortaſſe igit̉ accidit eis pa niculus ꝓpriꝰ.i. generat̉ ī paniculo extrinſico ⁊c̄. vel alit̓ ītelligatur. vt ꝙ talis eminentia burſalis quoſa lꝫ generet̉ apud eos teſticulos ꝑꝑ frigus ip̄orū ⁊ cōuerſatione ſanguinis ad aquoſitatē nō tn̄ neceſſario tangit ip̄os teſticulos ymo fortaſſe accidit eis hūiditatibꝰ. paniculꝰ ꝓpriꝰ.i. vt recō dant̉ ī ſiphac vel chiſti ꝓprio. ita ꝙ naͣ ẜm ꝙ pau latine multiplicat̉ talis aquoſitas ſic cōtinuo eaꝫ cooꝑit quodā paniculo ſicut ēt fit de glandulis hēntibꝰ ꝓpriū ſiphac vel ꝓpriā chiſtī lꝫ.n. ꝯtinua tur hec aquoſitas ītra paniculū īmediate tāgentē teſticulos. nō tamē ip̄os cōtāgit qꝛ īter ip̄ꝫ panicu lū ē aliꝰ paniculꝰ īcluſus ī quo ip̄a claudit̉. ⁊ hoc ſatis ē poſſibile. Et hoc ē ꝙ dixit fortaſſe accidit eis paniculus ꝓpriꝰ deinde cōtinuādo pōit aliam cām talis eminētie nō ꝑ viā defluxus dicēs. Et quando qꝫ huiꝰ ꝑtis aduertatis ꝙ ⁊cͣ. Pro intelligētia iſta lr̄a pōt duplicit̓ legi ſecūdum ꝙ duplex lr̄a re perit̉ nā vna hꝫ vbi ē cā ⁊c. alia hꝫ niſi eſt cā ⁊c̄. Primo mō legēdo ē ſenſus ꝙ ꝓpter cāuꝫ vel ꝑcuſ ſionē factā circa ꝑtes oſſei defluxa ꝑte groſſiori ⁊ feculēta ip̄iꝰ ſanguinis ad ꝯcauū ip̄ius burſe fiet herīa talis hūiditat̉ ſāguinee ad fuſcū declinātis ⁊ tādē fiet hernia ſanioſa ſine defluxū. ⁊ ſic ē lr̄a clara. ⁊ ſcd̓m hūc mōꝫ poſſet fieri. ēt hernia talis apparētie ꝑ viā defluxus facto cāu vel percuſſio ne circa partes īguinis vtꝫ. Sꝫ qͣꝫtuꝫ ad pn̄s lega tur vt dictuꝫ ē. Si v̓o lr̄a iaceat niſi ē ſenſus ꝙ ēt niſi cauſa ſit ꝑcuſſio aut caſus a ꝗbꝰ ſepe fit herīa talis mōi ꝑ viā defluxus tamē ſcd̓m mōꝫ dictuꝫ ſu pra de hernia aquoſa ꝑ viā paulatine cōgeſtiōis ⁊ etiā ſcd̓m eundē fieri pōt hernia ꝑꝑ hūiditateꝫ ſanguineā ⁊ feculētā qꝛ ſtāte debili cōplexiōe te ſticuloꝝ a frigiditate illa ꝑs ſanguinis feculēta q̄ reſſecat̉ a digeſtione mebrorū q̄ vt plurimū tran ſit ī ſorditiē cutis a cōplexione ip̄orū teſticulorum nō expellit ad cutē ymo ibidē paulatine agrega tur vt tādē fiet eminētia manifeſta burſalis ⁊ ap pellari poterit hernia feculēta vel mellencōica ⁊ ſcd̓m hūc ſenſum ēt ſtat clara lr̄a ⁊ iſte modꝰ mi hi magis placet qꝛ hernia ſanguinea facta a cāu vel ꝑcuſſiōe vt plurimū ē ꝑ viā defluxus ⁊ nō per viā paulatine cōgeſtionis de qua ē ī ꝓpoſito ẜmo Sequitur. ⁊c. Intendit ꝙ ēt Aut uentoſila Scieri pōt hernia a vē toſitate īflatiua n̄ ꝑ viā defluxus ſꝫ ꝑ mōꝫ ꝗ dictꝰ ē qm̄ ſtāte debili digeſtiua teſticulorū certa hūi ditas ꝑ viā diminute digeſtionis vētoſatur q̄ non reſoluitur ab īpotentia v̓tutis. ⁊ ſic paulatine con gregatur ī altero paniculorū oſſei ⁊ fit eminentia ⁊ diſtenſio ⁊cͣ. Et addit qd̓dā apparēter īpertinēs curatiuū dicens ꝙ. Qn̄qꝫ ꝯfert curatio cuꝫ ferro. Ꝙ ⁊ ſi videat̉ īpertinens tn̄ recte cōſideranti hꝫ ad principale ītentū ꝑtinentiā. Quia ad declaran dū ꝙ q̄libꝫ talis hernia d̓ qua paulo an̄ dictuꝫ eſt fieri poſſit per viaꝫ paulatine ꝯgeſtionis dixit qd̓ qn̄qꝫ conferret curatio cuꝫ ferro.i. curā ſufficit ꝑ foratio oſei cum ferro. vnde euacuata maͣ ꝯten ta ſiue ſit aquoſitas ſiue ventoſitas īmediate ⁊ ꝑ naͣm fit vera curatio qd̓ non eſſet ſi talis eīnentia penderet a maͣ defluxa vel aꝑtione didimoruꝫ vl̓ ruptura paniculi ⁊cͣ. qꝛ vltra perforationeꝫ cum ferro ⁊ euacuata maͣ ꝯiuncta adhuc ad cure per fectioneꝫ multe reſtāt ītentiones curatiue vt infe rius latius. declarabitur et ſic intelligenti pꝫ ꝙ hͦ dicen̄ eſt medium probandum id qd̓ ſupra dixe rat uel ſi placet dici pōt qd̓ notāter iſtum textum poſuit ut declararet unum cuiꝰ oppoſituꝫ cōit̓ cre ditur ut.ſ. qd̓ non oīs hernia uentoſa eſt curabil̓ per plura reſoluentia uel exicantia interius ul̓ ex terius applicata cuiꝰ oppoſituꝫ cōiter creditur nā ut ipſe dixit qn̄qꝫ ꝯferrt curatio cuꝫ ferro.i. ad cu ram eſt neceſſaria perforatio cū ferro ⁊ hoc ē ue rum in uirtute debili ubi natura non. poteſt bene actuare medicinas. quo caſu illa medicamina non ſufficiunt ⁊ tunc eſt neceſſaria perforatio ⁊ tunc iſte textꝰ non refertur niſi ad ventoſā magis tamen mihi plꝫ qd̓ prīo dixi. deīde adducēdo aliā cām apparentie ſil̓is hernie ex deſcenſu dixit qd̓ quādoqꝫ naſcitur. illic caro addita.i. q̄ recipitur ī ꝯcauitate media īter mirach pelliculā extrinſecā ⁊ ſiphac pelliculā ītrinſecā adherēdo.ſ. alteri pel licularū vel īter ſiphac ⁊ teſticulos etiā alteri eo rū īherendo qd̓ aūt ibidē poſſit caro generari ma nifeſtum eſt cum ex ſuperfluo alimenti ī oī conca uitate poſſit caro addita generari dixit ꝯn̄ter ex plicando al̓s cās īgroſſationis oſſei qd̓ qn̄qꝫ ingro ſatur oſſeum. aut induratur ex apoſtemate. aut pinguedine qr̄ aſſil̓atur ramici ⁊ noīatur hernia carnis ꝓ intellectu huiꝰ particule eſt aduerten̄ qd̓ ꝓprie dicimus oſſeuꝫ ingroſſari ex apoſtemate qn̄ ip̄a ſubſtātia pellicularis apoſtematur ſiue intrin ſica ſiue extrinſica ſicut et reliqua ſimplicia mem bra apoſtemātur et hec diſtingui pōt ab illa emi nentia q̄ fit ꝑ carneꝫ additā qꝛ illa ſecernitur diſtī cta a ſubſtātia burſali nō ſic aūt ſecernitur iſta apoſtemoſa ex pinguedine etiā īherēte ſubſtantie pelliculari pōt tumefieri burſa et hec plurimā hꝫ cōuenientiā cū hernia zirbali qꝛ ita tactus huius ē molis ⁊ aliqualiterr īequalis ꝑꝑ īequalitatē pin guedinis ſicut etiā in zirbali vel inteſtinali quarū vtraqꝫ proprie dicitur. vel dici poteſt ramex vt sͣ.

uiſum ē ⁊ ideo dixit qꝛ aſſimilatur ramici. Se cundo notādū ꝙ ex iſta particula noīatur hernia carnis īnuit. d. A. qd̓ non ſolū illa q̄ pēdet a carne addita appellat̉ hernia. carnoſa ſꝫ ēt illa q̄ pēdet a pinguedine ⁊ apoſtemate ꝓpter ſimilitudinem quā habet cum eadem. Tertio noͣ. ut clarius in fra uidebitur in cap. ſignoꝝ uerſus finem qd̓ nō ſo lum appellatur hernia carnoſa illa q̄ fit per addi tioneꝫ carnis ip̄i burſe ſꝫ ēt ꝑ additionē carnis teſti culis ⁊ nō ſolū tales ſꝫ ēt q̄ fiūt ex magnificatione dictoꝝ mēbroꝝ ex īpotentia poſitiue uirtutis ſicut fit in ypoſaica alioꝝ membroꝝ ſed ſolū hic expli cuit cām ut plurimū eueniente uidebis inferiꝰ. Po nit ꝯn̄ter unam ꝯcluſionē generalē qd̓.ſ. ſic dictū eſt poſſe generari tumefactōm in eſſeo non ꝑ de ſcenſum alicuiꝰ materie deorſum ſꝫ ꝑ ſolam ibidē paulatinā materie ꝯgeſtionē ita ſimiliter euenire pōt ⁊ inguinibus qꝛ ī illis locis uacuis euenire pōt eminentia ⁊ tumēfactio ꝑ uerā rupturaꝫ ⁊ deſcen ſum alicuiꝰ rei uel materle deſuper ſiue ſit zirbal̓ ſiue humoralis uel alia huiuſmodi. Et uenire pōt ēt talis eminentia nō ꝑ deſcenſum materie deorſū ſꝫ per paulatinā ibdem ꝯgeſtioneꝫ ſiue ſit apoſte mans ſiue nō apoſtemas ſicut ⁊ ſupra dictum eſt. de burſali cā totiꝰ pꝫ qꝛ eadē uel ſimiles cāe ꝯtīge re pn̄t ad tumefactōm īducendam in talibus loci ut in oſſeo ut pꝫ intelligenti hoc eſt qd̓ dixit in iſta parua lr̄a. Et qn̄qꝫ ⁊c̄. Deinde ip̄e appropriat no men alteri ſpeciei tumefactiōis apparentis circa oſſeū ⁊ breuiter dicit ꝙ. Circa Quandoqꝫ inflantur hanc ꝑtē primo aduertendū ꝙ. d. A. quodāmō ſeꝑatim ma nifeſtauit hanc herniā uaricoſam ab alijs ſpēbus hernie ut ꝓceſſus lr̄e manifeſtat qꝛ hec hernia ſa pit naͣm mediā inter herniam ueraꝫ pendentē ex deſcenſu materie deorſum ut eſt zirbalis uel inte ſtinalis ⁊ herniam non ueram.ſ. tumefactionem oſſei pendentem ex maͣ ibidem paulatine ꝯgeſtā ut eſt carnoſa uel apoſtemoſa q̄ etiam ſaltē ut plu rimum fit per uiam paulatine ꝯgeſtionis qꝛ talis hernia fere īdifferenter pōt ꝑuenire extumefactio ne illaꝝ uenaꝝ ꝑꝑ materiā deſurſum uenientem. ⁊ ꝑꝑ maͣm ibidē paulatine ꝯgeſtam ut pꝫ. Scd̓o etiam de tali hernia fecit ſpecialē mentioneꝫ poſt herniaꝫ ueram ⁊ non ueram. qꝛ iſta quodāmodo diuerſa eſt ab utriſqꝫ illaꝝ. In hoc enī ille cōicāt ut inteſtinal̓ ⁊ zirbal̓ ex una ꝑte ⁊ carnoſa ⁊ apo ſtemoſa ex alia ꝓ utroqꝫ eaꝝ fieri pōt ꝑ pn̄tiaꝫ tā lis materie in utroqꝫ paniculoꝝ ut in ſiphac inte riore appellato didimo ⁊ ī paniculo exteriore. Nā ꝑ dilatationē didimi intra oſſa femoris recipi pōt in paniculo interiore zirbus uel inteſtinū per rup turam aūt ſiphac recipi poſſunt in paniculo exte riore zirbus uel inteſtina vnde non deuenient ad ꝯtactum teſticuloꝝ. In hoc ēt cōicant hernie ut plurimū non uere ut carnoſa uel apoſtema qꝛ eqͣ liter fieri poſſunt in paniculo interiore ⁊ exteriore ſecus aūt eſt in hac hernia uenali uel uaricoſa qꝛ hoc ſolum fit per pn̄tiam materie ꝯtente ī panicu lo interiore ut ad intra uenas ꝯtētas intra didimū ⁊ paniculū interiorē ⁊ ſic diuerſa eſt ab illis. Pn̄t hic ēt alia ſpeculari ſꝫ iſta ſufficiūt. ẜo ꝯſiderāduꝫ ꝙ non ſolū tumefactio uenaꝝ ſed ēt artariaruꝫ fa cit hanc herniā uaricoſam equaliter enim appare re pōt tumefactio ex repletione uenarū ⁊. artaria rum. per hoc ergo ꝙ dixit replentur uene intelle xit uene uel artarie. Et hoc ipſe manifeſtat: in fi ne cap. de ſignis ubi ponit ſigna iſtarū diſtinctiaꝝ lego lr̄am. Et qn̄ꝫ īflantur uene eius.i. teſticuli. Et quandoqꝫ moli fi. dīuinonē. s. Hec ꝑs ẜm factam in illa ꝑte. Et durities ꝗdem foliculi ⁊c. Sic cōtinuatur ad p̄cedētia. Nā poſtqͣꝫ dn̄s Aui. poſuerat tres cās īgenere vn̄ fit va hernia burſa lis ꝑ viā deſcēſus materie vt ꝑꝑ aꝑturā didimorū ⁊ rupturā paniculorū ⁊ molificationeꝫ eorū dē vt ī prīcipio capituli ⁊ ꝯn̄ter declarauit modos quibꝰ ad aꝑturā didimorū ⁊ ad ruptionē paniculorū ſe ꝗtur. hoc hernia burſalis ponēdo etiā cās harum rupturarū. iaꝫ. ī hac ꝑte ꝓ cōplemēto doctrine. ſe quit̉ declarādo mōꝫ. quo ꝑꝑ rellaſſationeꝫ panicu li tātū fit ēt hernia vel diſpoſitio ei ſil̓is ⁊ dicit ꝙ qn̄qꝫ molificatur ſupple paniculꝰ ſiphac molifica tione vehemēti abſqꝫ ruptura qꝛ ꝓlongatur ⁊cͣ. Pro declaratione ꝑtis. prīo notādū ꝙ notant̉ ſu pra ſimul determinauit de herīa ꝑ aꝑturā didimo rū ⁊ rupturā paniculi ⁊ ml̓ta ītermiſcēdo tādē ſe peratiꝫ d̓ hac determinauit ⁊ iō ē qꝛ ab eiſdē cāis pendēt vel pēdere poſſunt aꝑtura didimorū ⁊ ru ptura ſiphac vt a vētoſitate īpellēte ad planctū ⁊ forti vociferatiōe ⁊ ab oī vētris cōp̄ſſiōe ⁊ multa alia qͥ equaliter eē pon̄t cauſe aꝑture ⁊ ruptioni paniculi ⁊ iō cōſequēter de eiſdē determinatū eſt. cāe aūt mollificationis ⁊ rellaſſationis ml̓tū ꝯͣrie ſunt cāis rupture qꝛ humectatio q̄ ē cā mollifica tionis paniculi ē īdiſpoſitiua cā ſolutionis eiuſdeꝫ vt pꝫ iō cōueniēter de ea ſeꝑatim determinatū. vl̓ aliter ꝑ illas duas ſpēs vt aꝑtura didimorū ⁊ rup turā zirbi ī fūdo poſſunt fieri hernia ⁊ ramex. ⁊ ta lis nō pōt fieri ꝑꝑ relaſſationē paniculi vt conſide rāti patebit. he tamē cāe ſunt ꝑſuaſiue. Secūdo notādū ꝙ ꝑ molificationē paniculi ex maͣ panicu lū cōprimēte pōt notabiliter paniculus āplificari ⁊ diſtēdi cōprimētibꝰ ſ zirbo ⁊ īteſtinis paniculū ſiphac ī fundo vētris ſupra oſſa femoris ⁊ ip̄o exi ſtēte molificatio diſtēdet̉ īfra paniculꝰ ⁊ amplifi cabit̉ ⁊ cōſequētur zirbus vel īteſtina vel vtraqꝫ ⁊ recipient̉ hec oīa in burſa teſticuloruꝫ intra mi rach ⁊ ſiphac.i. ītra paniculū intrinſicū ⁊ extrinſi cum qr̄ ꝯn̄ter ꝓlōgabitur oſſeū ⁊ ītumeſcet ⁊ ſic aſſimilabit̉ v̓e hernie dicte ramex. de qua vt ſu pra dictū ē deſcēdentia deorſum ueniunt ad ꝯtac tum teſticulorū ad quem ꝯtactū talia deſcendētia deuenire non poſſunt ⁊ iō ei ī apparētia tm̄ aſſimi latur ⁊ hoc ē qd̓ dixit textꝰ uel ſi placet pōt aliter legi lr̄am ut hec lr̄a ꝯtinuetur cū ſatis īmediate p̄

cedenti quoniā ſupra manifeſtās cās vn̄ fiūt ſil̓es apprrētie ueris hernijs ꝑ uiāīdeſcenſus q̄ tantū n̄ fiūt ꝑ viam deſcēſus ut ex apoſtemate uel carno ſitate ibidē genita facientibꝰ apparētiā ⁊c̄. ⁊ dixit n qn̄ꝫ molificatur ſupple burſa uel oſſeū tantum abſqꝫ ruptura ⁊ ſupple abſqꝫ deſcenſu alicuiꝰ rei peſurſum ⁊ tn̄ prolongatur.ſ. oſſeū ab humiditate intrinſica ip̄i et aſſimilatur hernie iterum ⁊ ſic ē lr̄a clara magis tamen placet prima ſententia ⁊c. Hec ē Etquandoqꝫ accidit tertia paro principalis cap. in qua. d. A. ꝯparat quaſdaꝫ ſpēs rupturaꝝ adinuicem ⁊ duo facit principaliter quoniā primo ip̄e ꝯparat aliqͣs ſpēs rupture in fa cilitate ⁊ difficultate curationis ex ꝑte eiꝰ qd̓ deſcē dit ẜa ꝑs incipit ibi in fine. Et ſcias ꝙ ramex inte ſtinorū ⁊c. prima adhuc in duas. quoniā ip̄e prīo ꝯparat rupturas ſupra teſticulos.i. eminentias ſi ue ſint circa ſumē ſiue ſupra ip̄ꝫ ad illas rupturas uel eminentias q̄ utplurimū fiunti circa teſticulos nel oſſeum. ẜo ꝯparat rupturas ſupra teſticulos factas inter ſe ẜa ibi. Et illa q̄ accidit ſupra ſumē ⁊c. Dicit in primo ꝯpendio rupturas ſuper teſticu los factas ad eas q̄ circa oſſeum fiunt in malitia Ꝙ quādoqꝫ accidit ruptura ſupra teſticulos ⁊ ꝑ uenit apud inguina ⁊ qd̓ eſt ſupra ea in ſumine eſt malorum accidentiū ⁊ in duobus emontoriis Pro intellectu partis primo intelligendum qd̓ hic ut etiā alias ſupra notatū eſt per rupturas in telligit eminentias ita ut hic ꝯparet eminentias q̄ ſupra teſticulos fiunt ad eas q̄ circa oſſeum ⁊cͣ. Eſt ergo ſnīa. d. A h̓ ꝙ tales eminentie ſupra teſti culos utplurimum ſunt maloꝝ accidentiū reſpec tu illarum que circa teſticulos fiunt. Pro declara tione eiꝰ ē. ẜo aduertendum qd̓ lꝫ eqͣliter euenire poſſit augmētuꝫ i mirach. sͣ. teſticulos v̓ſus umbi licū ⁊ ī ip̄o ūbilico ꝑꝑ maͣm ibideꝫ paulatīe ꝯgeſtā ſiue ſit aquoſitas ſiue ventoſitas ſiue aliꝰ humor vl̓ apoſtema ſit etiā ⁊ ī oſſeo vt manifeſtū eſt ītelligē ti vt īfra patebit in capitulo de augumento vmbli ci tamen eminentia vel augumentū factuꝫ ſubīto ex receptione noue materie ī quodaꝫ receptacule vt zirbi vel inteſtinorū ꝑꝑ exitū eorū a ꝓprio ſitu ſupra quā eminentiā vel augumentū ꝓprie cadit nomen rupture vt ſupra dictuꝫ eſt talis nō equali tas euenit in mirach ſupra teſticulos ⁊ in oſſeo te ſticulorū qm̄ tal̓ eminentia teſticuloꝝ ī burſa eue nire pōt ꝓpter rupturaꝫ ſiphac ⁊ ꝓpter dillatatio nē didimorū ⁊ ꝓpter mollificationeꝫ ⁊ relaſſatio nem ſiphac deorſuꝫ vt ſupra viſum eſt. Eminētia aūt q̄ fit in mirach ſupra teſticulos ſubito vt in ſu mē vel circa nō bene fieri pōt niſi per rupturā ipſi us ſiphac vt cōſiderāti diligenter manifeſtum erit ⁊ iō eminentia oſſei ex aꝑtione didimorū vel relaſ ſatione paniculi fieri pōt ſine māifeſto dolore emi nentia aūt facta ex ruptura paniculi nō fit ſine do lore. neqꝫ ſine aliquali dolore cōſeruat̉ reliq̄ autē ſic. Inde ē ꝙ eminētie ſupra oſſeū facte ſūt vt pl̓ rimū malorū accidentiū qꝛ doloroſe reſpectu emi nētie burſalis dico notāter vt pl̓rimū qꝛ ēt eminē tia burſalis facta ex ruptura paniculi ē cū dolore ſic̄ ⁊ illa qͥ ſupra ſumen et forte maiori. Sꝫ qm̄ vt plurimū fit talis eminētia burſalis ex dillatatiōe didimorū vel relaſat̉ paniculi ⁊cͣ. Ideo cōcluſio do. A. apparet v̓a. Tertio notādū ꝓ ītellectu illiꝰ termini ſumē. ꝙ ſcd̓m. d. A. ī ſinonimis. Sumē eſt caro vl̓ pinguēdo femoris. Femur aūt ē ꝑs vētris terminata ſuꝑius ad radiceꝫ virge in viris. Et ex his pꝫ lr̄a clara lego eā. Et qn̄qꝫ accidit ruptura .i. eminentia ſupra teſticulos ⁊ ꝑuenit ſupple dcā ruptura apud īguina.ſ. fit circa loca dicta vacua vel emōtoria cōiter notata ⁊ qd̓ ē ſupra ī ſumīe.i. ēt euenit qn̄qꝫ ip̄a ruptura.i. eminentia ꝓpter ru pturā nō circa īguina tātū ſꝫ ēt ſupra ī ſume ⁊ ſuꝑ ple ī ꝑtibus vētris ſupra ſumē. qꝛ ēt ī partibꝰ vm blicalibꝰ ſeꝗtur ē malorum accidētiū ⁊ in duobꝰ emōtorijs ſic ordinet̉ lr̄a vt ꝑs poſterior precedat vt ſic legat̉ nō ſolū fit dcā ruptura circa īguina ⁊ loca vacua ⁊ ī ſumē ⁊ ſupra ſumē. ſꝫ ēt ī ip̄is duo bꝰ emōtorijs. Et ē malorū accidētiū.i. qͥlibꝫ talis ſupra teſticulos ē malorū accidentiū vtplurimuꝫ reſpectu eminentie burſalis vt ſupra lectū eſt ⁊c̄. ⁊c. Nūc ip̄e cōparat ruptu ꝘTlit a Me ras vel eminentias ſupra teſti culos fcās īter ſe. ⁊ primo ī eo qd̓ magis vel minꝰ eueniūt. ſecūdo ī accidentibꝰ. ſecūdaibi ⁊ oc qd̓ eſt ex ruptura de prīa ꝑte dicit. ꝙ illa ruptura.i. emi nentia vt ſupra qͥ accidit ſupra ſumē ē parū raro ꝑ cōꝑationē ad alias. ſupple q̄ fiūt circa īguina ⁊ adducit rōem dicens qm̄ ille locꝰ.i. ſupra ſumē ſu ſtentatꝰ ē lacertis. Et qd̓ ſub eo.ſ. ſumīe.i. circa ī guina eſt tenetur extremitatibꝰ lacertoꝝ. Cōſeqͥn ter rn̄detur tacite dubitationi poſſet aliꝗs dicere ⁊ tu tātū ꝯꝑias rupturas ſupra ſumē fcās ad eas q̄ circa īguina pōt ne ī ip̄o ſumine eē ruptura d̓ qͣ poſſit cū alijs fieri ꝯꝑatio ⁊ rn̄det ꝙ ſic dicens. Et qn̄qꝫ accidit ſumini augumentū ⁊ eſt d̓ genere ru pture iterū q̄.ſ. etiaꝫ raro fit reſpectu earū q̄ circa īguina ⁊ ꝓpter eandeꝫ cām. Notandū ꝓ ītellectu ꝑtis ꝙ corpulentia muſchulorū ventris eſt cā vt ſi phac nō nimis extendi poſſit vt ſupra viſuꝫ eſt in capitulo ſuꝑiore ſunt ergo muſchuli cū ſua carno ſitate ⁊ corpulentia cā impeditiua rupture panicu li ſiphac et ex ꝯn̄ti tenuitas muſchuloruꝫ et extre mitates eius vt corde minus prohibent ſolutioneꝫ ipſius paniculi et rupturam cuꝫ igitur ī directum ventris verſus ſumen per totum extendantur muſ chuli longitudinales verſus vero īguina termina rentur muſchuli tranſuerſales ad cordas a ſupe rioribus oppoſitis angl̓is deſcendentes et aliqui inferioribus originem ſummūt ſupra inguina ma gis originantur vt patet ſciēti ſitum muſchuloruꝫ vt eſt etiā dictuꝫ ſupra d̓ anothomia ipſoꝝ. Et hoc īnuit dominus Aui. ſequitur qd̓ facilius fit ruptu ra circa inguina quaꝫ ſupra ſumen vel in ſumine. Pro hoc ēt facit qꝛ īteſtīa magis grauitant ī fūdo

uentris ſcd̓m ꝯmunem ſitum hominis cum ſit rec te ſtature circa medium uentris. et ideo faci lius rūpitur ſiphac inferiusqͣꝫ circa mediū ⁊ ſic ra ro fit ruptura ſupra ſumē reſpectu eiꝰ q̄ circa īgui na qꝛ ēt magis grauitāt inteſtina circa emontoria qͣꝫ in ſumē cū ſint magis decliuia ꝓpter ēt diſpoſi tionē muſculoꝝ ſeꝗtur tota ꝯcluno. Et hoc eſt ꝙ uoluit in toto textu lego lr̄am. Et illa q̄ accidit. s. ſumē eſt parūper raro idē eſt per ꝯparationeꝫ ad alias ſupple q̄ fiunt circa inguina uel in ip̄is emō toriis. ⁊ adducit rōnem de hoc dicens qd̓ hoc ē iō qꝛ ille locus.ſ. sͣ. ſumē ſuſtentatus eſt lacertis.i. muſchulis.ſ. longitudinalibus ⁊ ideo ſupple diffi ciliter rūpitur. ſiphac ⁊ qd̓ ſub eo ꝯtinetur extremi tatibus lacertorū.i. locus circa inguina nō ſuſten tatur muſchulis ſed ſolū cordis muſchulorū īte quas cordas non eſt caro media ⁊ ideo faciliter ibidem pōt rumpi ſiphac deinde rn̄dens tacite q̄ ſtioni dixit. Et qn̄qꝫ accidit ſumini augumētum ⁊ eſt de genere rupture iterum quaſi uelit ꝙ talis ruptura ēt rarius fit qͣꝫ circa inguina ꝓpter cām ſupradictā ēt ꝓpter minorem ibi eſſe grauitatem inteſtinorū qͣꝫ circa loca inferiora. Et omne quod eſt ꝯparat dcās rui x⁊cͣ. Nunc ip̄e turas ſupra oſſeū factas inter ſe in accidentibus Et dicit qd̓ oīs ruptura ſupra ſumē.ſ. uerſus ꝑtes umbilicales eſt malorū accidentiū ⁊ parue addi tionis ⁊ non dolet in principio.i. non eſt intēſi do loris in principio reſpectu.ſ. illarum que fiunt cir ca inguina ⁊ adducit rōnem dicens quoniā expul ſum in ea.ſ. ruptura facta ſurſum.i. receptum in orificio rupture facte in ſiphac ſurſuꝫ ſunt inteſti na minuta.i. gracilia ⁊ ſunt ꝯpreſſa coartata ⁊ co artant fecem. Et ſupple ſic patiens euonit eam.ſ. fecem ⁊ eſt ex genere Illeos. i. ad hanc diſpōneꝫ ut plurimū ſequitur illeos ⁊ accidentia eiꝰ ſequūt̉ ut ex inquietudine eius ⁊ anguſtiaᶻ eius.ſ. illeos uerum illa.ſ. ruptura que eſt ſubtus.i. fit circa in guina eſt magis ſuſceptibilis dilatationis ⁊ magiſ inceden̄ in additione.i. facilius dilatatur ⁊ magis ꝯtinuo augetur dilatatio ⁊ non dolet in principio ſupple tātū quātū in proceſſu. Notandū qd̓ ex hoc textu non intendit. d. A. niſi probare qd̓ ruptu ra uerſus umbilicū eſt magis ſuſpecta qꝛ ad eam ſequūtur prauiora accidentia qͣꝫ illa que ē uerſus inguina licet dicta ruptura circa inguina ſit dif ficilius curabilis qͣꝫ alia que eſt circa umbilicum ⁊ totum hoc probat per idē mediū per hoc.ſ. qꝛ expulſum in ruptura ſuperiora ſunt inteſtinat mi nuta ⁊ ſunt ꝯp̄henſa coartata ⁊ coartant feceꝫ ⁊ ſupple in ruptura inferiore expulſum.i. propter qd̓ expulſum fuit ruptura in ſiphac ſunt inteſtina groſſa non ſic ꝯpreſſa nec coartata coartantia fe cem ⁊ ideo ex hoc ſequitur prīo qd̓ ruptura ſuꝑior fit parua reſpectu inferioris ⁊ ēt fit parue additio nis.i. poſtqͣꝫ incipit non multū magnificatur quis ipſa inteſtina minuta non ſic ſunt apta. multū dil latari ſicut groſſa ⁊ ꝯſequēter ad eoꝝ extenſionē ut puta a uentoſitate non tanta fit ruptura qꝛ ⁊ ſi aliquādo fiat ruptura ipſa tamen fit parua ꝓpter non poſſe multum inteſtina intumeſcere nec dila tari per hoc ēt qd̓ ſunt ꝯpreſſa.i. fortiter dorſo al ligata non poſſunt ultra ꝓprium ſitum multum. ī pelli ⁊ ꝯſequēter ẜm ip̄oꝝ multas partes non pn̄t recipi intra orificium rupture ⁊ ideo ruptura ip̄a non eſt multū dilatabilis ē contra uero eſt de rup tura inferiori qꝛ inteſtina ſunt groſſiora ⁊ latiora Multum ergo poſſunt dilatari ⁊ extendi a cā ali quā intrinſica ut puta a uentoſitate. ideo ad ip̄oꝝ magnam dilatatōm magna pōt fieri ī ſiphac rup tura non ſunt ēt coartata.i. fortiter dorſo alliga ta ſicut ſuperiora ut. sͣ. dictum ē de monoculo. iō facta ruptura faciliter quo ad ip̄oruꝫ multas par tes recipi poſſunt in ruptura ⁊ ꝯſequēter dilatabi lis eſt multum ruptura ideo eſt multe additionis reſpectu ſuperioris que fit. Et ex hoc ſequitur pri mo clarum uerbū. d. A. cum dixit Ꝙ ſuperior ru ptura non dolet in principio ſupple reſpectu ruptu re inferioris. Et hoc eſt qꝛ parua fit rupturaº. qm̄ expulſum in ea ſunt inteſtina minuta. Seꝗtur ẜo alia principalis ꝯcluſio quā intendit.ſ. de rup tura ſuperior eſt facilius curabilis qͣꝫ ⁊cͣ. Et infe rior difficilius qꝛ ſuperior eſt parue additionis qꝛ ī teſtina minuta ſunt coartanda ⁊ inferior magne additionis ꝓpter oppoſitam cām etiā pro hoc fa cit qꝛ ut. sͣ. dictum eſt inteſtina magis grauitant deorſum uerſus inguina qͣꝫ uerſus ſurſum. Se quitur tertio qd̓ qꝛ ipſa inteſtina minuta ſunt ſtrio tiora et minus extenſibilia qd̓ ideo magis coartāt fecem in eis ꝯtentam. vnde inteſtina talia in ruo tura recepta ita fecē coartāt ut perfecta fiet clau ſio ⁊ oppillatio ip̄orum inteſtinoꝝ maxime qꝛ ut ſupra dictū eſt talis ruptura eſt parue additionis Et ex hoc ꝯcluditur qd̓ licet ſit parue additionis. eſt tamen magis ſuſpecta ⁊ prauoꝝ accidentium reſpectu inferioris qd̓ principaliſſime in toto textu intendebatur et ſic ꝓpter forteꝫ oppillatiōem ha bens eam euomit fecem. et eſt hec paſſio ex ge nere illeos qr̄ eſt una cā illeos. ſicut etiā ruptura īguinis aliquādo ꝓducit ad collicā ⁊ ſic ad eā ſeꝗ tur īꝗetudo ⁊ anguſtia ſicut ī illeos. Et ex his ap paret totꝰ textꝰ clarus Legolr̄am. Et omne qd̓ eſt ex rupturā.sͣ. ſumeꝫ.i. oīs ruptura circa umbilicū eſt maloꝝ accidentiū et ſupple ualde ſuſpecta re ſpectu rupture inferioris qͣꝫuis ſit ꝑue additōis. et ſupple exinde faciliꝰ curabil̓ qͣꝫ inferior. Et nō do let in principio ſupple reſpectu īferioris qꝛ parua fit ſolutio et adducēs cām huiꝰ totiꝰ dixit. Quoniā expulſuꝫ ſunt in ea inteſtina minuta.i. receptū in ea.ſ. ruptura ſuperiore ꝑꝑ expulſionē et extenſio nem ſunt ⁊c. Et ſunt ꝯp̄ſſa coartata ad mōm. sͣ. expoſituꝫ iō coartāt fecem ⁊ ſupple uehemens fit oppillatio et euomit ſupple ſic patiēs eā.ſ. fecem et eſt de genere illeos et inꝗetudinē eiꝰ et āguſtiā eiꝰ. ueꝝ illa q̄ eſt ſubtꝰ. et ſupple ſi nō ſic ſuſpecta eſt magis ſuſceptibil̓ dilatationis et magis īcedēs in additione. ideo ſupple difficilius curabilis et n̄ dolet in principio ſupple ſic in proceſſu qꝛ in pro ceſſu multum dilatatur. Et ſcias quod rame xtima parti In hac ul

cula huiꝰ cap. d. A. ꝯparat qͣſdā ſpēs rupture uel pernie inter ſe in facilitate uel difficultate curatio nis ex ꝑte eiꝰ qd̓ ꝯtinetur uel deſcēdit poſtqͣꝫ in ꝑte ipiore ꝯꝑauit quaſdā ſpēs ip̄aꝝ in malitia ex ꝑte ſrꝰdcāꝝ rupturaꝝ ⁊ breuiter dixit ī textu. Et ſcias nramex īteſtinoꝝ ⁊ zirbi ē egritudo fortis difficil̓ qꝫuis ſit ꝑua ⁊ ramex aq̄ ē egritudo facil̓ ⁊ ſi ſit ma ma. Pro ītellectu ꝑtis aduertēdū ꝙ. d. A. ī hac re accipit iſtū terminū ramex ꝓprie ꝗ ut. sͣ. dice hatur ſolū dr̄ de hernia in qͣ qd̓ deſcēdit deorſum uenit ad ꝯtactū teſticulorū ⁊ illiꝰ cā ut ſupra dc̄m eſt fuit ſola dilatatio didimorū ⁊ nō ruptio panicu linel relaſſatio eiꝰ ⁊ iō ſolū inteſtinalē zirbalem ⁊ quoſaꝫ appellauit ramicē ut ibidē fuit notatuꝫ ⁊ id illū locū recurre. Eſt ergo ſenſus lr̄e ꝙ magna eminētia burſal̓ ab aquoſitate pendēs ē faciliꝰ cu rabil̓ qͣꝫ ꝑua eminētia zirbal̓ uel inteſtinal̓ quarū qlibet pendeat ex dilatatōe. didimorū ⁊ iō hoc eſt Primo qꝛ ex certa dilatatione didimorū ēt parua uenire pōt magna eminētia ab aquoſitate ex qͦ dilatatōe tn̄ non fieri poterit eminētia burſal̓ uel ī teſtinal̓. cū faciliꝰ ſit multā aquoſitatē ꝑ aliqd̓ re ceptaculū uel uiā deſcēdere qͣꝫ ſubſtātiā inteſtini ul̓ zubi igitur apparēte eminētia zirbali uel īteſti nali ⁊ ſi ſit ꝑua maior ē tn̄ facta dilatatio didimor qͣ in certa eminentia burſali aquoſa magna ideo difficiliꝰ curabitur zirbalis cū maior ſit dilatatio ⁊c. ẜa cā huiꝰdicti eſſe pōt qꝛ curatio tal̓ hernie aquoſe aliqn̄ ꝑficitur unica ītentōe medicinali ut cū exicatiuis. qꝛ ſimul exicabitur hūiditas ⁊ didi mus parū dilatatꝰ ꝯſtringet̉ In curatiōe aūt her nie zirbal̓ uel inteſtinal̓ ut infra uidebitur duplex intentio neceſſario reꝗͥritur una ē reductio horuꝫ mēbrorū in ſitū ꝓpriū ut intra ſiphac alia ē ꝯſtrio tio dicte dilatationis didimorū ⁊ he intentiōes ut plurimū ꝯͣriis ꝑfitiūtur qꝛ intentio ad reductioneꝫ ꝑficitur cū molificātibꝰ ⁊ humectātibꝰ alia aūt ut ſtrictio dilatatōis ꝑficitur cū ſtipticis ꝯſtringen tibus utꝫ iō difficilior. erit iſtorū curatio utꝫ. tertia cā eſſe pōt ⁊ ē declaratiua prīe qꝛ hernia tal̓ aquo ſa utplurimū curari pōt cū medicinis localibꝰ ex trinſecꝰ appoſitis qꝛ ꝑua ē didimorū dilatatio in il la qꝛ ſi magna foret dilatatio ēt ꝯiungeretur zirbe lis uel inteſtinal̓. In zirbali aūt uel inteſtinali tā ta utplurimū ē dilatatio ad cure ꝑfectōm nō ſuffi cit applicatio extrinſecorū remedioruꝫ ꝯſtringen tium cū tal̓ dilatatio ꝯtinue maioretur ita ut tra dant doc. ꝙ aliqn̄ trāſit de uno latere ad aliud ꝑꝑ ꝯtinuū deſcenſuꝫ ip̄oꝝ inteſtinorū ymo oꝫ uti ope ratione manuali cuꝫ ligatura didimi ut infra uide bitur qd̓ multo difficiliꝰ ⁊ ꝑiculoſuꝫ extat. dictum eſt aūt in principio hic ſolū ꝯparare tales hernias ex aꝑtura didimoꝝ pendentes qꝛ non inconueniet certaꝫ herniaꝫ uel inteſtinalē eſſe faciliꝰ curabilē qͣꝫ certa data aquoſa ut hernia zirbal̓ ab relaſſat̉ paniculi ſiphacis.sͣ. os femoris ꝯꝑata hernie aquo ſe ex ruptura paniculi uel aꝑtura didimoꝝ ut ma nifeſtum eſt ꝯſideranti ⁊ inferiꝰ magis manifeſta bitur ſed illa hernia zirbalis non pōt dici uere ra mex ut. sͣ. uiſum iō dixi hic ꝓprie ſumi iſtum ter minum ramex. Et ſic ē lr̄a clara. ẜo intelligenduꝫ ꝓ ꝯplemēto doc. ꝙ ꝓpter has ſpēs hernie quas. d. Auic. ꝯparauit in malitia accidētiū ⁊ curationis ut ſumptas ex ꝑte ſitꝰ ⁊ ex parte eiꝰ qd̓ deſcendit ul̓ recipitur penes alios auctores etiam de ip̄is her niis. alie fiunt ꝯſiderationes ẜm quas ſumitur fa cilitas ſiue difficultas curationis q̄ tn̄ oēs principa liter attributionē habēt ad herniā ex ruptura pe dentem. Nā qͥdam fit de ea ꝯſideratio ſumpta ex quantitate eiꝰ ut ſi ſit magna uel parua ruptura. Alia fit ꝯſideratio ex tp̄re eiꝰ ut ſi diuturna ul̓ mo dici tp̄ris. Alia ſumitur in relaſſatione ip̄ius ad in firmū ⁊ ex parte ꝯplexionis ip̄iꝰ naͣlis ul̓ ex parte etatis ut.ſ. ſi īfirmꝰ ſit calide ⁊ humide ꝯplexionis uel frigide ⁊ ſicce melanconice ul̓ ſi ſit ī etate pue ritie uel ſenectutis uel medie ⁊ he ꝯſiderationes apud auctores dicte ſunt accidentales. Iccirco d̓ his non fecit. d. A. mentionē ẜꝫ has tn̄ ſumitur fa cilitas ⁊c̄ Nam q̄ eſt magna antiqua in corpore duro uel melanconico in etate ſenectutis nunqͣꝫ ꝑ medicinas ſanatur ⁊ forte nō ſanatur per manua lem operatōm. Que aūt ē ꝑua modici tp̄ris in cor pore ſanguineo in etate puerili non ſolū ꝑ manua lem oꝑationem ſꝫ etiā ꝑ medicinas ſanatur q̄ uo ro eſt inter p̄dictas media mediocriter ſe hꝫ ut ꝙ curabil̓ eſt ꝑ manualeꝫ oꝑationem ⁊ non per me dicinas utplurimū ⁊ ſi ſit magna in corpore molli uel ſi ſit parua ⁊ antiquata ita ut labia ſint obſtre cata ⁊ hoc dico de uera ruptura rupto ſphac ⁊ ita intelligātur oēs auctores cū dicunt qd̓ nulla ruptu ra curabil̓ eſt per medicinas intelligatur de uera ruptura ⁊ poſt etatē pueritie ⁊ maxime in corpore non notabiliter humido qꝛ de ruptura ex releſſat̉ paniculi multi ēt ſenum curati ſunt per medicinas Et curaui ego unuꝫ affinē meum ſexagenariuꝫ cū medicinis tatum ⁊ cum debito ordine diete ⁊ qui ſteterat multiſ annis ſic diſpoſitꝰ ſꝫ fuit ex relaſſa tione q̄ facile curatur per medicinas ut dixit Alie bas ⁊ addit. Et hanc curātes ꝗdā cū medicīs v̓aꝫ ſiphac diſruptōm curaſſe putant ⁊ errant ⁊ hͦ totū peruenit ꝑꝑ nō diſtinguere recte īter eaꝫ q̄ fit ex re laſſatōe ⁊ eaꝫ q̄ fit ex ruptura. Eſt tn̄ aduertēduꝫ ꝙ ſi ruptura ēt ſit ſatis recens ī corpore puerili ſed ſit corpꝰ melāconicū duꝝ ex ꝑte ꝯplexionis uix ēt ſanatur ꝑ medicinas ꝑꝑ debilitatē nutritiē in tali bus. Et iō ī hoc debent medici eſſe multū curioſi ⁊ diligentes anteqͣꝫ curaꝫ alicuiꝰ taliū ſuſcipiāt po terit.n. ſcire recte ꝯſiderās facta ſolutiōe ī ſiphac ꝗs patientiū ſit ꝑ medicinas curādꝰ ⁊ ꝗs relīqndꝰ. qd̓ nō aduertūt cōit̓ huiꝰ miniſterii magr̄i. iccirco ſepe fallūtur. Sꝫ iā poſtqͣꝫ aliqͣliter diſgreſſi ſumꝰ venio ad lr̄am ⁊ lego eā. Et ſcias qd̓ ramex īteſti noꝝ ⁊ zirbi.i. eminētia burſal̓ ex deſcēſu aliquorū iſtorū ꝑꝑ aꝑitōm didimorū. Eſt egritudo fortis di ficil̓. ſupple ad curā. Quāuis ſit egritudo parua.i. eminentia ſit parua. Et ramex aqua eſt egritudo. facilis ⁊ ſcilicet. ſit magna ideſt eminentia burſa lis ab aquoſitate ueniente deorſuꝫ per dilatatio nem didimorum eſt egritudo facil̓ ſupple cura tiōis et ſi ſit magnā tal̓ eminētia ꝑꝑ cās ī prīo noͣto ad ductas. Et ſic ad laudē altiſſimi ſnīata ē lr̄a. c. ſꝫ reſtat ꝑꝑ faciliꝰ memorie ꝯmendare ut capitu lum. Epilogemꝰ. d. igitur. A. in cap. qꝛ eiª prīcipal̓ intentio ī hoc cap. fuit deterīare de hernia burſali

uera per uiam deſcenſus materie deſuper ponit. prīo cauſas talis deſcenſus reducens eas ad tres in genere dicens qd̓ talis hernia que large appel lari poteſt ruptura ut ibidem dictum eſt fit uel fie ri poteſt aut ruptura paniculi aut ſecundo ab ape ritione uel dilatatione didimorum aut tertio a re laſſatione ⁊ amplificatione ipſiꝰ ſiphac continent̉ naturaliter membra quedam ſuꝑius precipue in ꝓprio ſitu. vn̄ ꝑ quālibet iſtaꝝ cāꝝ fluūt deorſum ⁊ ibi ī burſa eminētiā manifeſtāt. tres ergo ſūt cāe ī genere deſcēſus deorſuꝫ. Et qm̄ deſcēdēdo aliqn̄ deſcēdēs ꝑuenit ad ꝯtactū teſticuloꝝ ⁊ aliqn̄ non ⁊ hec uarietas facit uarietatē in noīe herniaꝝ ꝯti nuādo addidit ꝙ q̄dā iſtaꝝ ē appellata ramex ut illa q̄ ꝑuenit ad ꝯtactū teſticuloꝝ alia appellatur ſolū hernia me̓ cōitat̉ ẜꝫ mōm ibi expoſitū ⁊ ibi ī ferebātur pulchra correlaria. ꝯn̄ter declarat ma teriā deſcendētē deorſuꝫ aliqͣꝫ explicando ⁊ aliqͣꝫ ſupple ītelligēdo explicādo zirbalē ⁊ humoralem ſupple ītelligēdo īteſtinalē dicēs ꝙ talis eminētia uel durities cadit ī zirbo.i. ꝑꝑ zirbū ⁊c̄. ꝯn̄ter pōit cās deſcen̄ alicuiꝰ materie deorſum ꝑ uiaꝫ dilata tiōis didimoꝝ uel rupture paniculi dicēs ꝙ aliqn̄ fit ex ꝑcuſſione aut caſu motu diſcurrēdo uſqꝫ ad aliā ꝑticulā aut gnaͣtur quas ⁊ ſi nō ſigillatim po nam tu tn̄ eas collige mēte. ꝯn̄ter ip̄e ponit cās ap parētie ſil̓is hernie ut eminētie circa oſſeū nō per uiā deſcēſus materie ſꝫ ꝑ uiā paulatīe ꝯgeſtionis explicādo ſpēs taliū apparentiaꝝ ut qd̓ quedā eſt aquoſa quedā uentoſa. q̄dā apoſtemoſa ⁊c. diſcuꝫ rendo uſqꝫ ad illā ꝑtem. Et qn̄qꝫ ē ſil̓is ⁊c. In qͣ poſtqͣꝫ in genere declarauit ꝙ eminentia burſalis a duplici cā pendere pōt.ſ. aut ꝑ uiā deſcēſus uel ꝑ uiā paulatīe ꝯgeſtionis uniuerſalizat ⁊ hoc ap parere poſſe ⁊ ī inguinalibus ⁊ ſupple. sͣ. ſumē ue ſus umbilicū ſil̓r. Cōſeq̄nter ponit cām hernie ua ricoſe ſic ſeꝑatim qꝛ ē uelud q̄dā materie īter eā qͦ fit ꝑ uiā defluxus ⁊ q̄ fit ꝑ uiā paulatīe ꝯgeſtioni. ẜm modū uobis ſupradictū. Tandē qꝛ non exple uerat niſi cās hernie uere ꝑ uiā rupture uel aꝑitio nis didimoꝝ explicat ꝯn̄ter cās dicte hernie per uiā relaſſationis paniculi ⁊c. ꝯn̄ter qꝛ pauloant. poſuerat qd̓ tales eminētie fieri poſſūt circa oſſeū ⁊ circa inguina ⁊ sͣ. ſumē ut in lr̄a ꝑua ſequēti cō parat has ſpēs adinuicem ⁊ prīo in hoc. qd̓ magis uel minus eueniūt ꝯn̄ter in facultate ⁊ difficulta te curationis ⁊ ꝑiculoſitate merito accidētium. di cens prīo qd̓ raro fit ruptura. sͣ. ſumē reſpectu illa ruꝫ q̄ fiūt circa īguina uel oſſeum ⁊ adducta ē cā circa textuꝫ ꝯn̄ter dixit ꝙ ruptura. ſupra ſumeꝫ maloꝝ accidentiuꝫ reſpectu eiꝰ q̄ eſt infra lꝫ fit mi nus dilatabilis ⁊ ꝯn̄ter magis ſuſceptibil̓ cure. ad ducendo cās ⁊c. ꝯn̄ter ultimo ꝯparat aliqͣs ſpecie uere hernie de ꝗbus eſt principalis ſermo in hoc cap. diceus qd̓ zirbalis uel inteſtinalis ⁊ ſi ꝑua ſit eſt deterior uel difficilioris curationis qͣꝫ aquoſa. ⁊ ſi ſit magna ⁊ adduxi cās legendo. Et ſic habet in modicis uerbis ꝯtinuatio ꝑtium cap. cum inten tione eaꝝ tanqͣꝫ in Epilogo. Poſſet autem in tali maͣ ordinate magis ⁊ ſtrictiue ꝯcludi ut.ſ. ſic diſ curratur eminentiaruꝫ circa mirach apparentiuꝫ q̄dam eſt burſalis q̄dam eſt inguinalis q̄dam um bilicalis ⁊ q̄libet talis pōt eſſe duplex uel per uiaꝫ paulatine ꝯgeſtionis materie uel per uiaꝫ aliunde S receptionis materie ⁊ quoniaꝫ pluribꝰ modis pōt recipi materia aliunde in oſſeo qͣꝫ circa īguina ul̓ umbilicuꝫ qꝛ a qͣcunqꝫ recipi poteſt circa inguina uli uel ſupra ſumeꝫ etiaꝫ ab eadem recipi poteſt in oſſeo ⁊ n̄ eꝯͣ ideo ſufficiet nobiſ ponere cās tal̓ emi nentie in oſſeo per uīam defluxus tal̓ igr̄ eminen tia burſalis ꝑ uiam defluxꝰ aut fit ꝑꝑ rupturā pa niculi aut ꝑꝑ dilatationeꝫ didimorum in qͣ cauſe alie non pn̄t ꝯuenire aut fit ꝑꝑ relaſſationem pani culi illa autem q̄ taliter fit ut deſcendens ueniat ad ꝯtactum teſticulorum illa ſola dr̄ hernia ⁊ ra mex ſtricte. ⁊ quoniaꝫ tantuꝫ illa q̄ fit per aperitio nem didimorum ē huiuſmodi. Seꝗtur qd̓ qͦlibet alia ut q̄ fit uel ex ruptura paniculi uel relaſſatōe dꝫ ſolū dici hernia ⁊ hoc ē qd̓ dixit de prima parte Et quoniā deſcendēs aliquorū dcōrū modoruꝫ ē ē pōt inteſtinū maxīe monuchulū uel zirbꝰ ſiue pa niculꝰ uel aquoſitas uel uētoſitas inde ē qd̓ quedā dicta eſt zirbalis q̄dā inteſtinalis. q̄dā aquoſa q̄dā uentoſa reducens quālibet humoralē ad aquoſaꝫ qꝛ tn̄ tal̓ humor eſſe pōt ſubtil̓ groſſuſ ⁊ medie ſub ſtantie pōt ēt fieri diuiſio de humorali ẜm modos dictos. Cauſe aūt dicte rupture paniculi uel dila tationis didimorū eſſe poſſunt ītrinſice uel extrin ſice ut uentoſitas īpellens uel ꝯp̄ſſio ex p̄gnatione ⁊ huiuſmodi ⁊ ita de extrinſicis dicatur. Intrinſi ce autem ſunt duplices qꝛ q̄dam ſunt diſpoſitiue. q̄dam effectiue magis ꝯcurrentes diſpoſitīe auteꝫ uidētur ꝯͣrie qꝛ ad dilatationē didimoꝝ potentiſſi miſn me iuuat humiditat̉ ⁊ ad rupturā autem panicū li magis ſeruit ficitas. effectiue uero ꝯcurrēt̉ ſunt Meſlu ſil̓es ut ſaltus clamor riſus īmoderatus. plantꝰ ma irruai xime pueroꝝ caſſus percuſſio ⁊ talia oīa de ꝗbus ili ſupra. Et q̄libet tal̓ aut eſt de recenti facta aut multo tp̄re aut magna aut parua aut in corpore hibeſi puerili aut ſenili uel mediocri aut melanconico memnd uel ſanguineo uel mediocri ⁊ ẜm has uarietates ſumitur difficultas uel facilitas curationis. ut ſu mpu pra uiſum eſt. Cauſa autem relaſſationis panicu li principal̓r eſt hūditas habūdās ⁊ hec aut eſt in trinſica ⁊ an̄cedens aut extrinſica ut balneum ⁊ vhio humectantia reliqͣ lꝫ cauſe impellētes quodāmo do neceſſario ꝯcurrāt ad diſtendendū dictū pani culū sͣ. os femoris intra ip̄m oſſeū facta āt ꝑ uiam paulatine ꝯgeſtiōis. eſſe poteſt aut humoral̓. aut carnoſa aut aquoſa. aut apoſtemoſa. ſecundū ꝙ ⁊ in quolibet alio receptaculo quelibet talis diſpo ſitio generari poteſt. harum autem cauſe poſſunt eſſe intrinſice ⁊ extrinfice ⁊ de intrinficis quodlibꝫ genus malitie complexionis poteſt eſſe cauſa. vt notum eſt intelligenti. ꝓpter autē has duas diffe rentias eminentiarum in genere eſt vnā tertia di cta varicoſſa. medie cuiuſdā nature inter factas per uiam deſcenſus ⁊ factas per uiam paulatine ꝯgeſtionis ut ſupra declaratū ē de ꝯparatiōe emi nentiarū aliaꝝ non burſaliū inter ſe ſicut ꝯparuit .d. A. neqꝫ pn̄tis eſt propoſiti cum ſub hoc nr̄o ordine non ꝯueniēter cadant. cum ēt ſatis ſupra

de eis dictum ſit. De Signis. c.piij. Iſtud Ignum autem Ic eſt ca itulum de ſignis rupturarū in quo. d. Auic. ſic procedit. quoniā primo ipſe po nit ſigna quedā cōia ip̄is rupturis. ſcd̓o ip̄e ponit ſi gna ſpecialia ꝯueniētia ſpālibus ruptur is taꝫ ex parte ſpālium ſatis tn̄ cōium cāꝝ deſcenſus qͣꝫ ex parte materie ip̄aꝝ rupturaꝝ. ſcd̓a pars incipit ibi Et eius que eſt ꝑꝑ dillatationē ⁊c. In prima igit̉ parte ip̄e ponit quedā ſigna cōia ſignificātia rup turam abſolute. Et dicit. d. Aui. ꝙ ſignuꝫ cōe rup turis eſt additio apparēs ⁊ ſenſitur inter ſiphac in trinſecū ⁊ inter mirach ⁊ creditur eius apparitio apud motū ⁊ ꝯpreſſionē anhelitus. Pro ītellec tu partis notandū ꝙ licet. d. Auic. hic promitat ſe nobis daturū ſigna cōia in rupturis.i. que in oībuſ ſpeciebus herniarū apparent non tn̄ fuit mēs ſua ꝙ oīa hic ſigna poſita ꝯuenire poſſint oībus ſpēbꝰ hernie qꝛ in hernia apoſtemoſa burſali in ſiphac interiore per uiam paulatine ꝯgeſtionis non pōt ꝯuenire illa particula ꝙ additur eius apparitio. apud motum uel nociferatōe ex quo ſuppono nō eſſe factam rupturā paniculi uel relaſſationeꝫ ul̓ foraminis ita ⁊ de multis alijs dici pōt ut patet po ſuit tamen vnum in omnibus cōe ſignum ⁊ eſt pri num.ſ. additio apparēs.i. aliquo modo ut aliquo tp̄re fenſibiles qꝛ ⁊ ſi non ſit in qualibet hernia tu mefactio uiſu ꝯprehenſionis uel ſaltem non omni tp̄re qꝛ in oſſea defluſa aliqua parte zirbi uel in groſſat̉ aliqualiter uenis uel artariis ut in uncali nō ſemper ad uiſū manifeſtatur tumefactio oſſei tn̄ a medico bene exercitato tactu erit ꝯprehenſi bilis ⁊ in iſto modo eſt apparens qꝛ aliquo modo ſenſibilis ita dicerem de hernia inguinali uel vm blicali ex ruptura paniculi qꝛ homine iacente re ino eminentia que uiſu ꝯprehendebatur dum erat ſtans iam uiſu occultatur ⁊ ideo ⁊ ſi pro eo tē pore non ſit apparens ſaltim ī aliquo tp̄re fit ꝯp̄hē ſibilis ut homine facto recto. Secundo notanduꝫ ꝙ. d. Auic. in hac parte capituli principaliter intē dit ponere ſigna cōia herniis per uiam defluxam. ut puta cōia herniis ex rupture paniculi uel relaſ ſationi uel ēt aꝑit̉ meatus ⁊ hoc ideo prīcipaliter intendit qꝛ talium rupturarū ſigna aliqn̄ uiſui oc cultantur ut ſupra uiſum eſt. ⁊ pręcipue de ingui nalibus ⁊ umbilicalibus non ſic aut occultantur ſigna herniarū paulatīe ꝯgeſtaꝝ ut patet. Primū gitur ſignum clarum eſt intelligendo ſcd̓m modū ſupra poſitum qꝛ ⁊ apparens additio.i. aliquo mo do uel aliquo tp̄re ſenſibilis. Et quoniā non ſemꝑ uiſu ꝯprehēditur ut ſupra dictuꝫ eſt ideo addidit ⁊ ſentitur inter ſiphac intrinſicuꝫ ⁊ mirach. i. a me dico exꝑto ſentitur aliqualis eminentia per tactū inter ſiphac intrinſicum ⁊ mirach ſupple ⁊ ſi mi rachuideatur equaliter ſe habens in omnes ſuas partes ⁊ iſtud manifeſtatur tuſiendo ⁊ hoc potiſſi mum dixit de ruptura inguinali uel umbilicali d̓ quibus aliquotiens ē magis dubium. tertio princi paliter ꝯſiderandum ꝙ licet illa ultima particula ⁊ additur eiꝰ apparitio apud motū ⁊ ꝯphēſſionē anhelitꝰ potiſſimū uerificetur de uera ruptura fac ta ꝑ ſolutōm paniculi.ſ. zirbali uel īteſtinali uel alia huiuſmoi. Et hoc ſiue ſit burſalis ſiue īguīal̓ tn̄ ēt hoc cōe ē ut ī hernia ꝑ relaſſatōm ⁊ aꝑitōm meatꝰ qꝛ ꝑ motū mouētur materie deorſum ⁊ gra uitāt magis īteſtina ⁊ zirbꝰ sͣ. ſiphac. vn̄ facta rup tura deſcēdūt ꝑ rupturā ⁊ aliqn̄ magnificat̉ rup tura ⁊ ꝑ idē dilatatio meatu didimi ꝑ grauitateꝫ mēbroꝝ ſuꝑioꝝ ꝑ motū deſcēdūt ꝑ meatū ⁊ aliqn̄ ulteriꝰ dilatātur ſil̓r molificato paniculo ꝑ motuꝫ ēt hīlitat̉ deſcēſus paniculi grauitātibꝰ magis mē bris ſuꝑioribꝰ. sͣ. paniculū. Sil̓r ⁊ ꝑꝑ eādē cāꝫ ad ditur eiꝰ aparitio apud ꝯp̄ſſionē anhelitꝰ qꝛ ꝯp̄ſſo diafragmate.sͣ. ſtomacū ⁊ naturalia ꝯprimūtur ip̄a deorſum ⁊ ſic manifeſtatur ip̄a eminētia ſcd̓ꝫ aliquē modorū dcōrū ſuꝑius. Et ex hoc pꝫ. error quorūdā ꝗ ad diſtīguen̄ herniā ex ſolutōe panicu li ab ea q̄ ex relaſſatōe dicūt ſꝫ ponatur patiēs re ſupinꝰ ⁊ cū manu ītromittatur tumor ⁊ ꝯprimatur dein̄ Eger errigatur ⁊ p̄cipiatur ut tuſiat aut alit̓ deorſuꝫ anhelitū īpellat ſi cadāt īteſtina ruptura ē paniculꝰ ut dicūt ⁊ ſic nō ē relaſſatꝰ pꝫ.n. ꝙ ī pu ra relaſſatōe ⁊ ēt ī dilatatōe meatꝰ cadere poſſūt ut dictū ē. Sꝫ qūo ꝓprie diſtinguātur uidebitur ī ꝑticula ſeq̄nti an̄qͣꝫ tn̄ ip̄am exponamꝰ. Ponā vnū ſignū cōe his oībꝰ hernijs poſitū a quodā illuſtri doc. Anglico qd̓ tn̄ mihi emꝑicū vr̄. neqꝫ ī mani feſtā ſcio reducere cām dicit ſic. Si ex lignis ſam buci fiat ignis cū ille ꝗ ē hernioſus ſenſerit fumū illius ignis uel lignorū ſtatī deſcēdūt inteſtina ⁊ habebit patiēs tortiōes ītollerabiles ⁊ rugitū ī uē tre et īteſtinis cū ſono ꝗ audietur ab oībꝰ ī domo circūſtātibꝰ ꝗd ſit de hoc nos ip̄e exꝑiamur. Se quar ego ī ꝑte diui.i. ſctī Tome iudiciū lego lr̄am Signū aūt cōe rupturis p̄cipue.ſ. ꝑ uiā deſcēſus ē additio apparēs.i. aliquo mō uel aliquo tp̄re ſen ſu ꝯp̄hēſibilis et ſentitur ſiphac ītrinſecū et inter mirach.i. a medico ēt exercitato dū occultatur uiſu maxime inguinalis ⁊c. ſentitur etc. Et addi tur eius apparitio apud motū et ꝯp̄hēſſionē anhe litꝰ.i. addit̉ ul̓ manifeſtatur ſcd̓ꝫ expoſitiōeꝫ ut. sͣ Et eius que eſt ⁊cͣ In hac ſcd̓a ꝑte prīcipali. d. Auic. ponit q̄dā ſigna minꝰ cōia ſignificātia ſpāles rupturas ſumpta et ex ꝑte cāe deſcēſus et ex ꝑte materie et prīo ponit ſigna diuerſarū ex ꝑte cāe de ſcenſus ſcd̓a ex ꝑte materie ſcd̓a ibi. Et ſignū eius q̄ ē ex īteſtinis. Et ponedo ſigna ex ꝑte cāe deſcen ſus et prīo ponit ſigna ex ꝑte dilatationis meatus ſcd̓o ex ꝑte rupture paniculi ſcd̓a ibi. Que autem ē ꝑꝑ illud ⁊c. legēdo lr̄am ꝯtinuā de ambabꝰ pri mis partibꝰ dicit prīo ꝙ eiꝰ qͥ ē ꝓpter dilatationem meatꝰ ſignū ē ꝙ apparet paulatī ī oſſeo abſqꝫ mo tu laborioſo etuociferatōe et alijs et ē ramex teſti culi dicit ꝯn̄t̉. Que aūt ē ꝓpter id qd̓ ē. sͣ. ē ꝑꝑ diſ ruptionem ꝓculdubio et non confert ei exicatio.

Pro intelligentia partis pro communi ītrodu ctorio. primo notandum ꝙ ſicut ſigna poſita ī pre cedenti particula principaliter conueniunt her nijs īguinalibus vel vmblicalibus vt ſupra decla rabatur. ita ex oppoſito ſigna hic poſita principa liter debētur hernijs burſalibus quia hernia bur ſalis per viam dillatatiōis.i. meatus poteſt ī igui nali. ſed ſolum burſali conuenit vt patet. ⁊ hoc ar tificioſe fecit. quia ſuperius erant inueſtiganda. Signa communia rupturis abſolute ⁊ quoniam burſales fere ſemper ſunt manifeſte. ſiue homo iaceat ſiue ſtet ſiue anhelitum comprimat ſiue nō hernie aut īguīales plerūqꝫ occultātur. ideo fuit conueniēs. ponere ſigna precipue declarantia in guīales. ⁊ ponendo ſigna communia abſolute in diſtiguendo autē ſpeciales hernias ex parte cau ſe deſcenſus non erat neceſſarium ponere ſigna cōuenientia rupturis īguīalibus quia tales vtplu rimum fiunt ex ruptura paniculi nunqͣꝫ ex aper tione meatus. rariſſime ex rellaſſatione paniculi burſales vero equaliter ex omnibus his cauſis fie ri poſſunt vt patet. ideo conueniēs fuit ⁊c. ſecūdo pro ſpeciali ītellectu partis noͣn̄. ꝙ hernia propter dillatatiōꝫ meatus fit paulatim apparens ī oſſeo etiaꝫ nō concurente motu ſupple laborioſo. neqꝫ vociferatione vel ſupple ītelligatur. ſaltu. cantu. percuſſione vel alia cauſa ſimili de quibus ſupe rius illa autem que ſubito apparet precipue con currente aliqua de dictis cauſis. proculdubio fit a ruptura paniculi cauſa prima ſummitur ex hoc quia facta ex apertione didimorum potiſſimuꝫ. fit ab humiditate molificante vnde ſupra grauitan tibus membris paulatine dillatatur meatus. ⁊ ſic paulatine deſcendunt zirbus vel inteſtina ī oſſeo maxime cum ad talem deſcenſum non iuuent ali qua de dictis cauſis. tunc ſatis euidenter cōclude re poſſumus. ꝙ talis deſcenſus non fit ex aperitio ne. ſicut ex oppoſito. vt eſt ratio ſecundi dicti con currente aliqua de dictis cauſis. ⁊ ſubito facto de ſcenſu dictorū membroruꝫ concludere poſſumū de ruptura. quoniam ipſa apta eſt. vt multum in duci ab aliqua talis cauſa. maxime ſi. cuꝫ hoc ſe quatur dolor. non eſſet tamen inconueniēs. quo niam concinente aliqua tali cauſa. vt forti motu vel ſaltu humectatis didimis notabiliter ſubito dillatarentur ⁊ ſic ſubito fieret caſus illoruꝫ. ⁊ for te propter hoc remouetur ad diſtinguendum illā que fit ex ruptura ab illa que fit ex apertione. quo niam vtrobiqꝫ concurrere poteſt cauſa primitiua de dictis ſupra ⁊ ſubito apparebit. dixit ⁊ non con fert ei exicatio.i. ī illa que fit ex ruptura. ad cura tionem non ſufficit exicatio.i. vtplurimum. ymo propter exicationem vt infra videbitur. requirun tur etiā medicine glutīatiōe. vbi in alijs vtpluri muꝫ conferet.i. ſufficit.ſ. in facta ex apertione vt videbit ⁊ ſic diſtinguetur. Sed dubitabis quoniā dominus Aui. non ponit ſigna illius que fit ex re laſſatione paniculi. que alia eſt. ⁊ ab ea que fit ex ruptura. ⁊ ab ea que fit. ex operatiōe meatus ⁊c̄. Ad hoc breuiter dicatur ꝙ quia ab eiſdeꝫ cauſis fiunt relaſſatio paniculi ⁊ deſcenſus a relaſſatio ne. ⁊ dillatatio meatus. ⁊ deſcenſus a dillatat̉ igi tur illa que diſtīguūt herniā factā ex ruptura ab illa q̄ fit ex aperitiōe didimoꝝ ēt diſtinguūt ab il la que fit ex relaſſatōe. quoniā talis fit paulatim ēt non ꝯcurrente motu laborioſo uel uociferat̉ ul̓ alia cā ⁊c. ⁊ ſine dolore ſed qūo ille inter ſe diſtin guantur apparet manifeſte ex ſenſu quoniā in illa que fit ex relaſſatione paniculi apparet quedam dillatatio mirach ab oſſe femoris. Et ibi incipit tumor ⁊ aliquādo notabili tp̄re ſic durat anteqͣꝫ de ſcendat in oſſeum ⁊ cum deſcendit recipitur mate ria deſcenſus inter ſiphac ⁊ mirach in oſſeo ſimul cum paniculo ⁊ ideo ingroſſatur burſa in illa aūt que fit ex apertione didimi non apparet illa dilla tatio uel eminentia ſupra os femoris. quoniā illa deſcendit per intra os femoris ⁊ recipitur ī ſiphac interior ⁊ peruenit ad ꝯtactum teſticuloꝝ. ⁊ ideo maior erit tumefactio ī burſa facta ex relaſſatiōe qꝛ ſimilis cum zirbo uel inteſtinis deſcendit pani culus ⁊ non ita ad profunduꝫ deſcendit ⁊ ſic non multum burſa elongatur ⁊ hoc ſciet diſtinguere medicus expertus ⁊ forte ꝓpter hanc cām ad de clarandū dixit in textu in illa que ē propter dilla tationē eſt ramex teſticuli ⁊ ſic diſtinguitur ab ea que ē a rellaſſatōe. Et ex his oībus apparet. clari ficatio textus lego lr̄am. Et eiꝰ que ē propter dil latationē meatus.i. didimi ſignū ē ꝙ apparet pau latim in oſſeo.i. utplurimū abſqꝫ motu laborioſo ⁊ uociferatione ⁊ alijs ⁊ in alia multuꝫ elongatur ⁊ parum tumeſcit. i fit ſepe non ꝯcurrente aliqua tali cā ⁊ ita dicatur de illa que fit ex relaſſatione ⁊ eſt ramex teſticuli ⁊ per hoc diſtīguitur ab alia que fit ex relaſſatione qꝛ que fit ex relaſſatione n̄ peruenit ad ꝯtactum teſticuloꝝ ideo non ē uera ramex. Que aūt eſt ꝑꝑ idem qd̓ eſt ſupra.i. que ſu bito apparet eſt ꝑꝑ difruptionē proculdubio.i. fra cturam paniculi intelligatur hoc ut in pluribus qꝛ ut dictum eſt non incōuenit qd̓ ēt fiat hernia ex aperitione meatus uel relaſſationis ſubito ab aliqͣ de dictis cauſis ⁊ iō addidit ad diſtinguendū ⁊ nō ꝯfert ei exicatio.i. in iſta que fit ex ruptura ad cu rationem non ſufficit applicatio medicinaruꝫ exi cantiū. que plerunqꝫ ſufficit in alijs. Et ſignum eius que fit ⁊cͣ In iſta parte. d. A. ponit ſigna ſpālia per que declarantur ſpāles hernie ex parte materie ipſarū ſiue ſit per uiam deſcenſus ſiue per uiam paulatīe ꝯgeſtionis. prius tamen de his que per uiaꝫ deſcē ſus ꝯuenit de his que ēt fiunt per uiam paulatine ꝯgeſtionis in illa parte ⁊ ramex quidem aque. po teſt tamen diuidi pn̄s pars in partes ſeptem ſꝫ ſep tem ſpeciales hernias in textu memoratas ponen do ſigna appropriata cuiuſlibet earum. ſcd̓a pars incipit ibi. Illam uero que fit ex zirbo. tertia ibi. Et ramex quidem aque. quarta ibi. Et hernie uē toſe. quinta ibi. Et carnoſe ſignum. ſexta ibi. Et qn̄qꝫ eſt ex lapideitate. ſeptima ⁊ ultima ibi. Her nia uero uaricoſſa. De prīa parte dicit. Et ſignū

rius que eſt ex inteſtinis penetrātibus ⁊ in ſciſurā .i. per paniculuꝫ fractum ē reductio eius cuꝫ velo citate cum reſupinat ⁊ ſenſibilitas rugitus ⁊ pro prie cū cōprimitur. pro clariori ītellectu ē notādū qd̓ hic ſigna poſita de hernia īteſtinali ex ruptura paniculi ſunt etiā cōia hernie īteſtinali ex aꝑtione meatus quoniam equaliter in vtriſqꝫ verificātur ſꝫ per hec ſigna diſtinguitur a facta per relaxatio nem paniculi ratio predicta ſumitur ex hoc qꝛ ſi cut hernia fit ſubito ⁊ non paulatine ex parte ip ſoruꝫ mēbroꝝ lubricantium ⁊ deorſum grauiter et cuꝫ parua alligatione maxime monuchuli ita reſupīato corpore ⁊ ſubleuatis aliqͣꝫtis per cruribꝰ ſtante libero meatū facilis fit ip̄orū reductio ipſis exiſtentibus lubricis ⁊ ad receptaculum ꝓprium merito talis ſitus grauitantibus dixi notanter ſtā te libero meatu ita in reditione ſicut fuit ī deſcen ſu quoniam cōtingit ⁊ ſepe euenire ſolet vt poſtqͣꝫ iteſtina vacua vel ſemiuacua defluxa ſunt ī oſſeū per nouū deſcenſuꝫ fecis vel alicuius alterius hūi ditatis vel ventoſitatis ipſa inteſtina replentur ⁊ extenduntur ⁊ tunc difficulter reducitur etiā cum miniſterio ⁊ hoc ē qꝛ non ita eſt liberum orificiū ſiue ex parte rupture ſiue aꝑtionis didimi ad redi tionē ſicut fuit ad deſcenſum. Sed ſtante equali ter libero meatu ⁊c̄. ꝙ eſt non tumefactis ampliꝰ iteſtinis qͣꝫ priꝰ eque faciliter fiet reditio ſicut fcūs eſt deſcenſus non ſic autē fit in deſcenſu inteſtino rum cum paniculo relaſato qꝛ vt ſupra dicebatur talis hernia utplurimū paulatine fit ⁊ ſic paulati no facto deſcenſu paniculi cū quo inteſtina deſcē derunt etiam reſupinato hōie paulatine. fit redu ctio. Et ſi forte ipſa inteſtina/ facile redirent qꝛ tamen paniculus dictus relaſatus facile nō red dibit ideo non clare diſtinguetur de reductione ip ſorum inteſtinorum in oſſeo qꝛ etiā ī oſſeo appare bit eminentia. ſecus erit ſi deſcendant inteſtina ꝑ rupturam vel aꝑtionem qꝛ cito reducentur ⁊ cito reducta apparebunt. Et per idem manifeſtari pōt cā ſecundi dicti.ſ. ꝙ ſentitur rugitus cum īteſtina redducuntur ſi ipſa fluxerint per apertionē meatꝰ vel rupturam paniculi ⁊ proprie cum cōprimitur ſupple manibus a cirugico in reductione ⁊ non ſic cum deſcendunt ſimul cuꝫ relaſatione paniculi qꝛ ꝓpter primā cām magis diſtendūtur īteſtina deor ſum ⁊ malum inter ipſorū partes ſitum acquirunt ⁊ ideo cum reducuntur ⁊ ſecundū debitū ſitum diſponūtur ventoſitas in eis īcluſa a qua ſecunduꝫ partē nunqͣꝫ euacuantur diuerſo modo mouetur per ea ⁊ ideo ſonitus vel rugitus quidam ſentitur ſi autē cū paniculo deſcendant ſemper fere eūdeꝫ ſitum ſeruant quē hēnt ī ventre qꝛ deſcendunt cō tinuo aſiſtentia ſupra paniculū. ⁊ cum paniculus reducitur ſimul cum eo īteſtina reducūtur ſemꝑ in partibus eius eūdem ſitum obſeruantia non er go expedit ventoſitatē diuerſo modo per ipſa mo ueri ⁊ ſic ſonitus vel rugitus nō ſentitur per hanc etiā particulā diſtinguitur ab alijs ſpēbus de qui bus infra videbitur ſed hic non ſoluꝫ uoluit diſtin guere inteſtinalem ab alijs ſed etiā īteſtinales īter ſe vt factam per rupturam paniculi vel apertiōeꝫ meatus ex vna parte ⁊ inteſtinalem ex relaſatiōe paniculi vt dictum eſt lego litteram. Et ſignū eiꝰ que eſt ex īteſtinis penetrantibus ī ſciſurā.i. deſcē dentibus per ſciſuram vel ſupple aꝑtionem meatꝰ Eſt redductio eiꝰ cū velocitate cū reſupinatur. ſuꝑ ple egri elleuatis aliqͣl̓r cruribꝰ reſpectu.ſ. illiꝰ q̄ fit per relaſationē paniculi ⁊ hoc ſtāte equaliter libe ro orifficio vt ſupra dictuꝫ eſt. Et ſenſibilitas rugi tus ⁊ proprie cū ꝯprimitur ſupple a cirugico inten dente reducere ⁊ per hoc diſtinguit̉ ab alijs ſpē bus ⁊ ab ea que ē īteſtinalis per relaſationeꝫ vt ſu pra dictū eſt deinde cū dicit. ⁊c. Nunc ipſe Illam uero que ſit ponit ſigna facte ex zirbo ⁊ primo facte cū paniculo ex relaſat̉ eiꝰ ſecundo zirbalis ex ruptura paniculi uel apertiōe meatus ſecunda ibi. Et quandoqꝫ egreditur tota liter ⁊c. Et de prima parte dicit. Ꝙ illa que fit ex zirbo ⁊ ſiphac.i. ſimul cū ſiphac per relaſat̉ eiꝰ qꝛ ⁊ ipſe deſcendit ſignificat euentus eius paulatim ⁊ eſt ad profundum uel ut dicit littera exterior ⁊ eſt ad īpreſſionem cum equalitate in ſitu. ⁊ nō ſen titur in illa ramice rugitus ⁊ ſecundum plurimuꝫ eſt qͣꝫtitat̉ parue in quantitate profunditat̉ ⁊cͣ. ad uerten̄ ꝙ ex ſupra dictis in particula ſuperiore hē tur clara notitia dictorum in iſta particula primo quidem manifeſtuꝫ eſt ex dictis ꝙ talis deſcenſus zirbi cum paniculo deſcendente ē paulatim qꝛ pa niculus ex relaſatione ut plurimum paulatim deſ cendit. dixit ꝯn̄ter ſecundū unā litteram. ⁊ eſt ad profundum cuꝫ equalitate ī ſitu. ut per hoc diſtin guatur ab inteſtinali etiaꝫ per relaſat̉ paniculi. q̄ etiā paulatim fit ut ſupra dicebatur quoniā ⁊ ſi in inteſtinali cum paniculo in tactu ſuperfitiali non ꝑcipiatur niſi equalitas ipſius paniculi tamen tan genti in profundo percipit̉ īequalitas in ſituꝫ pro pter inequalitatem partium ipſius inteſtini. in zir bali aūt etiam in profundo apud tangentem nō ꝑ cipitur dicta inequalitas ⁊ hoc clarius manifeſta bat alia littera exteriorū cuꝫ dixit ⁊ eſt ad impreſ ſionem ſupple fortiter factā cum equalit̓ ī ſitu ſuꝑ ple reſpectu inteſtinalis. dixit ꝯn̄ter. Ꝙ nō ſentit̉ in iſta ramice. large ſumēdo hic ramicem rugitꝰ ⁊ ſic diſtinguitur ab inteſtinali cum aꝑtura ī qua manifeſte ſentitur rugitus ⁊ forte. ꝙ etiam in illa que fit per relaſationem. ⁊ ſi non notabilis ſentia tur rugitus a quibus tamen ſentitur maxime cuꝫ cōprimitur in reducendo. in hac auteꝫ zirbali nul lus fit abſente rugitus. qꝛ in eo non includitur ven toſitas apta per cōpreſſionē in diuerſas partes pel li ſicut fit ī īteſtinali addidit ꝯn̄ter. Et ſecundum plurimū ē qͣꝫtit̉ parue in qͣꝫtitate ꝓfunditatis.i. nō deſcēdit vſqꝫ ad fundū burſe vnde nō elōgat̉ bur ſa ſicut ſupple elōgatur deſcēdētibus īteſtinis ex aꝑtione vel ruptura cuiꝰ ratio ēt colligit̉ ex dictis ſupra qꝛ paniculꝰ ꝓhibet ne vſqꝫ ad fundū deueni at zirbꝰ qꝛ ip̄e vtplurimū nō tn̄ deſcēdit cū ſitma gis ⁊ fortiꝰ alligatꝰ qͣꝫ īteſtinū vel zirbꝰ ēt qꝛ moles paniculi ſil̓ cū īcluſſo ꝑꝑ eiꝰ āplitudinē nō ita faci

lit̓ deſcēdit ītra pelliculā īteriorē ⁊ exteriorē burſe ſicut ſi ſolum zirbus vel inteſtina deſcendant ſicut fit ſtante apertione didimi vel rupture paniculi Et quandoqꝫ e greditul calit ⁊cͣ. to nūc ꝯn̄ter ponit ſigna zirbalis ex apertione meatꝰ vel ruptura paniculi ⁊ quoniā talis hernia pluri mū cōicat cū hernia inteſtinali ex ſimili cauſa ꝓ cedēte. ideo. d. A. duo facit quoniam primo facit ꝙ dictum eſt. ſecundo ponit ſigna diſtīctiua inter zirbalem ⁊ inteſtinalem eodem modo prouenien tes ſecunda ibi uerū eius tactū ⁊c̄. dixit primo. Et qn̄qꝫ egreditur totaliter. ſupple zirbus.i. quo ad notabilē eius partem. Et habet qͣꝫtitateꝫ magnā .i. tumefactio in oſſeo ⁊ etiam diſpenſio ⁊ ellonga tio eſt magna in oſſeo ſupple ſicut etiam fit in in teſtinali ex ſimili cauſa. Et eſt difficilis ſanationis ſicut hernia inteſtinalis. Pro clariori ītellectu pri mo notādū ꝙ iſta littera pōt dupliciter introduci primo vt iſta littera ſit remotiua dubitatiōis quo niam ſupra erat dictū ꝙ talis hernia zirbalis ſe cundū plurimū eſt quantitatis parue ſecunduꝫ ꝓ fundum oſſei ita ꝙ non multum extenditur burſa teſticulorū propter cās eductas. poſſet aliquis di cere eſt ne hoc ſēper verū ⁊ hic reſpondet ꝙ non imo qn̄qꝫ egreditur totaliter.i. quo ad notabilem partem ſimul cū paniculo ⁊ ita multū ꝓlongatur burſa ⁊c. Et ſupple hoc cōtingere pōt propter plu rimā hūiditate dictarū partium molificantem ſi phac ⁊ zirbū ita vt multū diſtendi ⁊ infra ellūga ri poſſit molificantē etiam burſaꝫ. vt faciliter por ſit dillatarinꝫ multuꝫ reſiſtat deſcēſui paniculi ⁊ zirbi deorſum vſqꝫ ad fundū burſe ⁊ tunc legatur ſequens littera ſecundum cōtinuationē dīctā ⁊ ē clara pōt etiā introduci littera ſecundū ꝙ a prin cipio introducebatur ⁊ placet mihi magis.ſ. ꝙ in hac parte ipſe ponat ſigna zirbalis ex ruptura pa niculi vel apertione didimi. Et tunc ſic legat̉ litte ra ⁊ qn̄qꝫ egreditur totaliter zirbus.i. egreditur ſi tum propriū. vt cū rumpitur ſiphac vel deſcendit propter dillatat̉ meatus ⁊cͣ. quoniaꝫ cū deſcendit cū paniculo per relaſationem tunc non egreditur totaliter ſitum proprium. qꝛ cōtinuo manet intra ſiphac qui eſt ſibi locus cōueniens ad denotandū igitur deſcenſum zirbi non cū paniculo dixit ꝙ qn̄ qꝫ egreditur totaliter ⁊cͣ. ⁊ habet magnā qͣꝫtitatē .i. ꝙ oſſeuꝫ multū diſlongatur qꝛ zirbus peruenit vſqꝫ ad fundum oſſei ⁊cͣ. Et eſt difficilis ſanatio nis ſicut hernia inteſtini. Iſta vltima pars poteſt dupliciter legi vno modo vt hec pars referatur ad totuꝫ precedens.i. ꝙ zirbalis quandoqꝫ egreditur totaliter ſecundum mōꝫ vltimū dictū ſicut ⁊ inte ſtinalis habet ⁊ quātitatē magnā.i. oſſeū ſicut ēt inteſtinalis ⁊ eſt difficilis ſanationis ⁊c. vel poteſt iſta pars tamen refferri ad ly. difficilis ſanationis ſicut iacet littera ⁊ tunc ratio huius ſumit̉ ex hoc qꝛ eadem curatione intentiones debētur in zirba li ⁊ inteſtinali pendētibus ex ruptura paniculi vl̓ apertione meatus. ſaluo ꝙ interdum difficilior fit reductio inteſtinorū propter ipſorū impletionem ex ventoſitate vel fecibus ꝙ nō fit in zirbali. verū qꝛ ⁊ ſecundum hoc pōt eſſe remotio difficultatis litteralis inter difficultates curationis hec parua eſt ⁊ maior multo eſt difficultas cōſolidationis in qua iſte due hernie cōicant ideo dicitur ꝙ iſta ē difficilis ſanationis ſicut ⁊ īteſtinalis vel aliter di catur ꝙ intentio curatiua que ſumitur a cā deſcē ſus eſt eadem ſiue ſit dillatatio didimorum ſiue ſit ruptura paniculi. ideo dixit ⁊ eſt difficilis ⁊c. Sꝫ oritur dubitatio quomodo poſſit deſcendere zirbꝰ vſqꝫ ad funduꝫ burſe ſicut ⁊ inteſtiua cuꝫ ipſe zir bus ſit creatus tātum ad cooꝑimentū inteſtinorū non propter ꝙ quantūcūqꝫ rūpatur paniculus vl̓ dillatētur didimi quomodo pōt diſtendi deorſum niſi dicatur ꝙ ab hūiditate pōt āplificari ⁊ ſic d̓or ſum diſtendi hec tamen ſolutio patitur inſtantiā qꝛ ſepe apparet ꝙ a caſu vel percuſſione rupto pa niculo deſcendit deorſum in mente zirbus ⁊ tamē nō pro tunc ita ſubito videtur zirbus ab hūidita te mole fieri ⁊ amplificari. Ideo aliter dici poteſt vt etiam alias dixi cū eſſet ſermo de anothomia zirbi ꝙ ipſe zirbus non ſolum peruenit cohoperiē do inteſtina vſqꝫ ad cōtactuꝫ īdirectū oſſis femo ris ſed etiam verſus poſterius reflectitur ita ꝙ in teſtina inferius cōtinet ⁊ ſuper eo ipſa reſident in fundo vnde rupto paniculo vel dillatato didimus deſcendere pōt deorſum cū tota illa parte ſecūdū quā reflectebat poſterius ⁊ ſic ſecundum eam be ne pertingere pōt vſqꝫ ad fundū burſe et ſic pote rit burſa amplificari ⁊ diſtendi verum eſt tamen qd̓ non ad tantam quātitatē peruenire pōt tume factio ī oſſeo ex ſolo deſcenſu zirbi ſic aliquando fit ex deſcenſu inteſtinorū quoniā intantū aliquā do deſcendūt inteſtina in oſſeo vt amplificetur ad quantitatē vnius quartarij ſicut ego vidi ī paupe re quodam mēdicante tantū aūt extendi non poſ ſunt ex ſolo deſcenſu zirbi ⁊ propter hoc fortaſſis illa vltima particula ſicut hernia inteſtini meliꝰ refferetur ad particulā īmediate precedentē tātuꝫ qͣꝫtū ad totū vt patet poſſet tamen ad bonū intelle ctū ſaluari ſi etiam ad totū referatur. Et ſic clara eſt littera lego eaꝫ. Et qn̄qꝫ egreditur totaliter. i. l ſecundum vnū mōꝫ exponēdi quo ad notabilem eius partem etiā pro relaxatione tantuꝫ ⁊ ſupple proinde habet oſſeus quantitatē magnā. i multū ingroſſatur ⁊ ellongatur ipſe oſſeus ⁊ eſt difficilis ſanationis ſicut hernia īteſtinalis referendo ly ſi cut hernia inteſtinalis vel ad totū precedens vel tantū ad lydifficilis ſanatiōis uel aliter. Et qn̄qꝫ egreditur totaliter.i. extra proprium ſitum ita vt exeat deſcendēdo propter rupturam paniculi vbi zirbus non totaliter egreditur vt ſupra viſum eſt reliqua legantur vt ſupra. verū tactus eius nō eſt diuerſus ⁊c. hec littera reperitur affirmatiua ⁊ ne gatiua quomōcūqꝫ tn̄ ī hac parte ītendit dn̄s Au. ponere differētiaꝫ īter herniā īteſtinalē ⁊ zirbalē totaliter deſcenden̄ ⁊ etiam ventoſam quoniā ta les oēs ī prīa aprehēſione vt uiſu ⁊ ſuperficiali ta ctu multū cōueniūt. Si igitur littera ſit negariua vt iacet qd̓ tactus zirbalis nō eſt diuerſus a tactu

hernīe īteſtini ⁊ vētoſitat̉ ītelligat̉ ī prima ap̄hē ſiōe qꝛ q̄libꝫ illaꝝ ē leuis tactꝰ ſꝫ ſupple tm̄ ī alijs diſtīguūt̉ īteſtīalis ⁊ zirbal̓ īter ſe vt ſtatī videbit̉ ⁊ vtreqꝫ diſtīguūtur a vētoſa ī reditiōe vt iacet lit tera. Sꝫ ſi littera ſtet affirmatiua. vt credo ſtare dꝫ tūc ſic legatur littera qꝛ ſupra dicebat̉ ꝙ zirba lis cōicat cū īteſtinali qn̄qꝫ vt cū egreditur totali ter ⁊ tūc hꝫ qͣꝫtitatē magnā ſicut īteſtīalis ⁊ ē dif ficilis ſanatiōis ſicut illa ⁊c. tamē diſtinguūt̉ quo niā tactus eius.ſ. zirbalis ē diuerſus ab īteſtinali debite cōprehēdēti. qꝛ ī īteſtinali maior percipit̉ diuerſitas ī leuitate tactus qͣꝫ ī zirbali ēt maior vl̓ minor elleuatio ſecundū diuerſas partes eminen tie qͣꝫī zirbali ⁊ hoc ꝓpter maiorē īequalitateꝫ in partibus īteſtini qͣꝫ zirbi. in hoc tamē requirit me dicus diligenter exercitatus diſtinguit̉ etiā ſecū dum quoſdā qꝛ que ē ex zirbo ē ſine dolore in inte ſtinali aūt aſſociat̉ dolor quidā. hoc ītelligatur ni ſi ſit dolor ex ſolutione paniculi qui etiā in zirbali eē poſſet differet etiā ex facili reditu ad interiora magis ī zirbali qͣꝫ ī īteſtinali cuꝫ ꝯprimitur manu cā patet ꝯſiderāti. Differūt aūt he due ſpēs a vē toſa cū qua apparenter cōicare vident̉. qꝛ diſtin cte īprimenti nulla ꝑcipitur ī tactu īequalitas ſiue diuerſitas ſicut ī illis ēt vt dixit textus facilior eſt reditio ventoſe qͣꝫ illarū ēt ſepe cū ſacellatiōibus tantū ⁊ euaporationibꝰ diſſoluit̉ vētoſa nō ſic ille ēt qꝛ he due magnificātur ꝑ balneuꝫ ⁊ humecta tionē ⁊ motū non ſic vētoſa imo cū eis ſepe mino ratur. ⁊ ſic pꝫ quomō clare diſtinguātur. Lego lit teram que clara eſt. Et rame xquidem ⁊cͣ. po. A. pe Poſtqͣꝫ ſuit ſigna diſtinctiua herniarū eueniētiū ex deſcē ſu mēbrorū deorſum in burſam teſticulorū. Iam ꝯn̄ter ipſe ponit ſigna herniarū per viā paulatine cōgeſtionis ꝓductarū indifferēter ⁊ ꝑ viā deſcen ſus determinat igitur hic de tertia ſpe hernie ut d̓ aquoſa dicit ergo circa litterā ꝙ ramex aque co gnoſcitur ꝑ tactum ⁊ tenſionē oſſei ⁊ per ſplendo rē ⁊ leuitatē ⁊ ipſa iteruꝫ nō redit nꝫ ingredit̉ ⁊c. Pro intellectu littere primo ītelligen̄ qd̓ ꝑticulas in littera poſitas manifeſte diſtingui pōt īter tale berniā aquoſam ⁊ alias ſpēs primo quidē dixit qd̓ cognoſcit̉ per tactū quoniā ī tactu ē leuis propter ſubſtantiā aquoſam ⁊ equalis ⁊ per hoc diſtingui tur ab īteſtinali ⁊ zirbali quarū tactus ē īequalis vt dictū ē in tactu etiā faciliter cedit tāgenti ⁊ ſic diſtinguit̉ ab apoſtemoſa vel carnoſa. In tactu etiā ſi premat̉ cū duobus digitis duarū manuum ſentietur inūdatio aque nō ſic aūt in vētoſa diſtin guit̉ etiā ex ſplēdore ab ipſa vētoſa carnoſa ⁊ ali is precipue ſi ī obſcuro cū candella lateraliter īſpi ciatur licet etiam ī vētoſa aliqualis luciditas ap paret ſed ab ea potiſſimū diſtinguet̉ ex pondero ſitat̉ ab eadeꝫ ēt diſtinguitur per hoc qd̓ non faci leredit cū eſt reſolutanꝫ faciliter diſſoluit̉ ſicut ventoſa per hāc etiā ꝑticulam diſtinguit̉ ab inte ſtinali ī qua aliquādo cōiūgitur aquoſitas ī īteſti nis qꝛ talis inteſtinalis per elleuat cruriū cuꝫ ali quali cōpreſſione digitorū facile īgreditur ī ſitū ꝓ priū poſtea ī motu vel ſaltu facilit̓ redit nō ſic aūt aquoſa qꝛ aquoſitas nō habet illā alligantiā cum mēbris ſuꝑioribus etiā qꝛ quo ad magnā partem eius per paulatinam cōgeſtionē ibidē generatur ⁊ nō deſcēdit per rupturam vel dillatat ſicut inte ſtinalis. Et hoc notauit do. Aui. in vltimis verbis textus dicebat debent igit̉ magiſtri huius artis oīa hec ſigna ſimul colligere ⁊ ꝯn̄ter cōcludere ⁊ non ex vno vel duobus tantū ⁊ etiam erit timorī iudicando. Et ego vidi in vno notabili ciue pa pienſido. Andrea de becharia qui patiebat̉ her niam aquoſaꝫ duobus vel tribus annis ⁊ fuit ſub regimine meo ⁊ vnius alterius doc. cirugici ⁊ cre debamus nos firmiter qd̓ eſſet hernia carnoſa qꝛ tanta erat extenſio oſſei vt materia tactui nō ce deretnꝫ aparebat notabilis inūdatio propter ma gnam extenſionē ipſius oſſei tandē vnus emꝑicus magiſter huius artificij euꝫ viſitauit ⁊ iudicauit ibi eſſe īcluſam aquoſitatē tamē cū timore ⁊ debi libus euidētijs illud iudicabat vltimate facta in fundo burſe leui ꝑforat̉ cū raſorio ſtricto exiuit. aquoſitas citrīa ī ſubſtātia ⁊ colore leſiuij ad quā titatē vnius bochalis ita vt fuerit impleta vna ta zia magna ⁊ magna pars eſſꝫ ⁊ ſupra pānos ⁊ ter ram effuſa tandem cū cōſtrictiuis tantū totaꝫ bur ſam circūuoluentibus in decem diebus remanſit perfecte ſanus. Ho quem gratuꝫ mihi fuit vidiſ ſe iſtum caſum. debent igit̉ medici oīa ſigna dili genter cōtēplari ⁊ tunc iudicare ⁊ cuꝫ timore ſem per recoligen̄ mente dictum veteris iudiciuꝫ diffi cile. lego litterā. Et ramex quidem aque cognoſci tur per tactuꝫ.ſ. qꝛ tactus eſt leuis ⁊ equalis et ex hoc diſtinguitur a zirbali inteſtinali et apoſtemo ſa et tenſionē oſſei. ſupple cuꝫ grauitate et ex hoc diſtinguitur a ventoſa et ſplendore artificialiter vt dictū eſt. et ex hoc diſtinguitur a carnoſa et le uitatem. et ex hoc diſtinguit̉ vt ſupra ab īteſtina li ⁊ zirbali ⁊ ipſa iterū nō redit. ⁊ ſcd̓m hoc diſtin gui pōt a vētoſa q̄ facile reſoluit̉ ⁊ facile redit vl̓ legat̉ lr̄a cōtinua. Et ip̄a iterū nō redit nꝫ īgredit̉ vt ꝑ has ꝑticulas diſtinguat̉ ab inteſtinali ī qua aliqn̄ ꝯiūgit̉ aquoſitas ī īteſtinis qm̄ talis facile ī gredit̉ reſupinato corpore ⁊cͣ. Et facile redit deor ſuꝫ ꝑ motū vel ſaltū nō ſic aūt talis aquoſa qm̄ vt pl̓rimū quo ad magnā ꝑteꝫ ꝑ paulatinā ꝯgeſtiōeꝫ ibidē ē genita ⁊cͣ. ⁊c. Nūc ꝯn̄t̉ Et hernie uentole qeciarat per ſigna quartā ſpēꝫ hernie vt vētoſe ⁊ duo facit qm̄ ip̄e primo eā māifeſtat ex ſigno ſatis cōi ſcd̓o ma gis ſpēalit̓ declarat ꝑ ſigna magis apropriata her nijs ibi ſcd̓a. Et ventoſa. de prima ꝑte dixit. Ꝙ herīe vētoſe cognitio ē ſupple māifeſta ⁊ adducit rōem ſatis cōem quoniā īflatio ventoſa māifeſta ē. vt arguat ſic. d. A. oīs īflatio vētoſa ſenſu ꝑcepti bilis ē manifeſta ſꝫ hernia vētoſa ē īflatio vētoſa ſēſu ꝑceptibil̓ igit̉ ē māifeſta aſſūptūſuppōit notū qꝛ accidētia īflatōis vētoſe ſūt ſatis clara vt dolor extēſiuꝰ ſi fuerit incluſa in membro ſenſitiuo ſine grauitate cū facilitate diſſolutiōis niſi fuerit ml̓ta cā fouēs ⁊ virtus nō ſit multū proſtrata ⁊ facilita

te reditus ⁊ maxīe poſt cibos ventoſos ⁊ ꝓpter īor dinationem regiminis ⁊cͣ. Et ſic patꝫ prima littera dixit ꝯn̄ter ſpāliter magis declarādo. Et vento ſa ꝗdeꝫ redit abſqꝫ cōp̄ſſione pl̓rima ⁊ dolore. ꝑꝑ abreuiare cā huius eſt clara qꝛ aliqn̄ a virtute tā tuꝫ diſſoluitur ⁊ ſic ſine cōpreſſiōe redit burſa ad diſpoſitionem naturalem ⁊ aliqn̄ redit tumēfactio burſe ſine dolore.i. īguinis ⁊ ꝑ hoc diſtinguitur ab īteſtinali ⁊ zirbali que plurimū nō reducūtur ſine cōpreſſionē ⁊ ꝯn̄ter ſepe cū redeūt aliqualis fit do lor inguinis ⁊ maxīe ſi deſcendāt ꝑ rupturā panici li vt pꝫ addidit. Et qn̄qꝫ redit ī diſpoſitione.i. ſubi to etiā nō p̄cedēte ſenſibili cā. cā pꝫ qꝛ q̄libꝫ paſſio alalis vel influxus celeſtis debilitans vel quecūc alia cā debilitās occulte imprimens eſſe pōt cā re ditus talis eminentie ꝓpter debilitari digeſtiuaꝫ ⁊ expulſiuā membri. Et hoc eſt forte ſignū qm̄ per hoc diſtinguit̉ ſatis ſufficienter a qualibꝫ alia ſpē quoniā nulla earū facta vera reductōe.i. curatiōe ſubito redit nō cōcurrēte aliqua cā manifeſte īpri mēte vt motu ſaltu vl̓ aliqua huiuſmōi addit. Et reſupinatio nō facit eam vellocioris reditus qͣꝫ ho ra alia.ſ. qͣꝫ ſtatio cā clara ē ⁊ per hāc etiā diſtīgui tur a zirbali vel inteſtinali. vtꝫ. ⁊ declarat dicent iudiciū nāqꝫ eius in reſupinatione ⁊ nō reſupinat ſil̓e eſt.ſ. ad reſoluendū vl̓ redeūdū. Et ſubdit cā huius cum dixit. Cuꝫ non ſit grauitas ei nꝫ lubrici tas ſupple propter quā cāꝫ facilius reducant̉ in re ſupinatione ⁊ difficilius in ſtatione ⁊ ꝑꝑ hoc diſtin guit̉ ab ea que ē ex īteſtinis ⁊ ꝓptere a addit̉. S in ea q̄ eſt ex īteſtinis ē diuerſum.i. nō ſic ē. quoniā ē apud reſupinationē facilior. ſupple reductio paꝝ dixit notāter parū vt īnuat ꝙ non ſola reſupinatio ſufficit ad reductionē ſꝫ etiā reꝗͥritur reductio cū digitis ſꝫ bn̄ iuuat ad reductiōm inteſtinalis ⁊ non ventoſe. Cōſequenter remouet dubitationeꝫ ꝙ ſupra dictū ē ꝙ talis ventoſa reddit abſqꝫ cōp̄ſſio ne ⁊ dolore poſſit aliꝗs dicere in ventoſa cōiūgit ne aliqn̄ dolor rn̄det ꝙ ſic ⁊ dixit. Et qn̄qꝫ accidūt ex ea dolores vehementes. ⁊ adducit cāꝫ dicens ꝓ pterea ꝙ extendit oſſeum. ſupple ip̄a ventoſitas ⁊ ſic fit ſolutio cōtinui ⁊ qn̄qꝫ ꝯprimit teſticulū ⁊ ſic etiā diſtenduntur lateraliter ꝑtes teſticuli ⁊c. ⁊ iō ſupra cū exponebatur illa ꝑs reddit ſine dolore ex ponebatur fine dolore inguinis ad differentiā inte ſtinalis ꝑ rupturā paniculi. Et ſic eſt tota iſta lr̄a clara lege eam ſcd̓m mōꝫ expoſitum. ⁊c. In hac quinta ꝑticula El̓ car NO Cip̄e pōit ſigna qͣnte ſpei herīe .ſ. carnoſe ⁊ breuiter dixit ꝙ eius ſignū eſt in ipſo oſſeo ⁊ n̄ ītra ip̄ꝫ ⁊ eſt cū duritie ⁊ groſſitie ⁊ diuer ſitate vie. Pro intellectu ꝑtis eſt aduerten̄ ꝙ eo mō generat̉ vel generari pōt hernia carnoſa quo mō generatur in toto ypoſarca qꝛ.ſ. ꝑꝑ indiſpoſitio neꝫ ī ſanguine ⁊ debilitatē in appoſitiua vel nutri tiua virtute vn̄ nō ꝯueniēter ſanguis vnitur mem bro iō tumeſcit burſa aliqn̄ ꝓpter aliquā dictaruꝫ cārū ex quo ſeꝗtur ꝙ talis tumefactio ē ī ip̄o oſſec .i. in ip̄a ſubſtātia pelliculori ⁊ nō intra ip̄ꝫ ſicut di xit textꝰ ad differentiā hernie aquoſe zirbalis vel īteſtinalis ⁊ ꝑ iſtū eundē mōꝫ nō incōuenit etiā tu mefieri teſticulū ⁊ erit ſil̓iter appellanda carnoſa lid cū etiā teſticulus ſit nature carnoſe qꝛ glāduloſe di ilidꝰ xit tn̄ textus ſolū ꝙ eſt in ip̄o oſſeo intellixit vt plu udl ati rimū qꝛ raro euenit ī teſticulo reſpectu eiꝰ qd̓ eue nit in burſa ⁊ ſi euenit in teſticulo priꝰ vt pl̓rimum l manifeſtatur in burſa ⁊ iō eſt qꝛ fortior eſt virtus nutritiua teſticuli qͣꝫ burſe q̄ eſt ſubſtātia panicul̓ quo ad magnā ꝑtem etiam naͣ maioreꝫ hꝫ ſolicitu dinem de debita reſtaurat̉ teſticuli qͣꝫ burſe tanqͣꝫ membri principalioris. tn̄ pōt etiaꝫ circa teſticulū caro generari etiam circa burſam caro interiꝰ ge nerari ⁊ circa paniculū extrīſicū tantū et intrinſi cū tātū ⁊ qͦlibꝫ talis dicitur carnoſa. Et int̓ iſtas diſtinguere eſt difficultas ab alijs tn̄ ſpetiebꝰ ꝑ ſi gna ī textu poſita poſſunt ab alijs diſtīgui quoniaꝫ in talibꝰ ad tactū nō ꝑcipit̉ niſi tumefactio in ipſo oſſeo vel teſticulo vel circa oſſeū vel circa teſticu lū et nō ꝑcipitur ī ꝯcauitate aliqd̓ tumefaciens ſi cut fit in aquoſa vel zirbali vel inteſtinali: in ꝗbus ꝑcipitur ſubſtantia teſticularis libera non magni ficata neqꝫ circa ip̄m aliꝗd adherens et ita eſt de burſa que poteſt ſeorſum tangi non tume facta ne qꝫ circa eam aliꝗd adherens ſꝫ in ꝯcauitate tan tum ꝑcipitur illud implens et tumefaciens qd̓cū qꝫ illud fuerit et hoc eſt qd̓ dixit textꝰ. Et car noſe ſignuꝫ ꝙ eſt in ipſo oſſeo. ſupple tumefactio vel ſupple circa ip̄m vel ſupple in ip̄o teſticulo vl̓ circa ip̄m et non intræip̄m.ſ. oſſeum.i. non in con in cauitate continente teſticulum et eſt cum duritie ⁊ groſſitie.ſ. ip̄ius oſſei vl̓ teſticuli de groſſitie ma nifeſtuꝫ ē de duritie ēt maxime ſi ſit carnoſa ꝑ ad º ditioneꝫ carnis circūuolute ad aliquod iſtorum qꝛ minor eſſet durities ingenita ꝑꝑ defectū in ap poſitiuā ⁊c. Et diuerſitate uie.i. diuerſitate recep taculi uel cōcauitat̉ in tangen̄ a tactu teſticuli ul̓ uin burſe qꝛ illa ꝯcauitas reꝑitur uacua ⁊ libera non ꝑ incluſionē alicuiꝰ ibidē p̄ter naͣlit̓ ꝯtenti niſi ſit teſticulꝰ tumefactꝰ uel adherēs teſticulo uel burſe ⁊ iō diuerſus eſt tactꝰ uie.ſ. ip̄iꝰ ꝯcauitatis a tactu dcōꝝ mēbroꝝ qm̄ illa mēbra uel aliqd̓ eoꝝ in tali carnoſa ꝑcipiūtur male diſpoſita uel in ſe uel per adherētiā in tactu uia aūt uel receptaculū ī tactu ꝑcipitur ꝯueniēter ſe habēs uel aliter ⁊ clariꝰ. Et diuerſitate uie in tactu ī hac carnoſa reſpectu tac tus ī zirbali uel inteſtinali uel humorali in quibus illa uia uel receptaculum reperitur egra ꝑ īcluſio nem materie p̄ter naͣlit̓ ꝯtente non ſic aūt ī carno ſa ut dictū ē ad idē tn̄ uenit ī ſnīa. Et ſic pꝫ qūo carnoſa diſtinguat̉ ab illis difficile aūt eſt tales carnoſas inter ſe diſtinguere maxime que ſūt per adherentiaꝫ carnis in una pellicula ⁊ nō in alia facile aūt diſtinguetur ſi fuerit ꝑꝑ adherentiā car nis burſe qꝛ tangens poterit ꝑcipere burſaꝫ bene diſpoſitaꝫ ⁊ tn̄ teſticulos magnificatos uel dura carne circunuolutos ⁊ ꝯtra teſticulos bene diſpo ſitos ⁊ burſam īpinguataꝫ uel carne circūdatā ul̓ circūuolutā pōt ēt cuꝫ animaduertentia tāgens diſtinguere inter ip̄as burſales difficilius tn̄ ē Et ſic in ſūma redditur clara littera lego eaꝫ. Et carnoſe ſignuꝫ ē ꝙ eſt in ip̄o oſſeo ſuple tumefac to uel durities uel teſticulo uel circa ea ⁊ non in

tra ip̄m oſſeum.i. nō in via vel cōcauitate. Et eſt cuꝫ duritie ⁊ groſſitie. ⁊ diuerſitate vie.i. recepta culi ī tactu vl̓ reſpcū tactꝰ burſe l̓ teſticl̓i vl̓ reſpe ctu tactus ī teſticl̓is vl̓ zirbal̓ ẜm mōuꝫ expoſitū. Ponit ꝯn̄ter de ſexta Et quandꝰ qꝫ ppecie.s. de apoſtemoſo tꝫ mōuꝫ diuiſiōis ſupraſcm̄ dicēs. Qd̓ aliqn̄ fit ſpā lis hernia.i. oſſei tūe factō. ex apoſtēate duro ⁊ vo catur buris. vel ſi placꝫ dici poſſet. qd̓. d. A. ſicut pclarādo ſigna carnoſe dixit cū duritie ⁊ greſſitie ⁊ diuerſitate vie ⁊c. Scd̓m mōum expoſitū ex adi ctōe carnis ita fit aliqn̄ ex apoſtemate duro ſil̓it̓ noͣnter dixit duro: qꝛ lꝫ poſſint ēt illa ſigna cōiūgi t̉ apoſtemate nō duro. qꝛ tamen in nō duro plerūqꝫ ꝯcomittat̉ vehemēs dolor ꝑꝑ hoc manifeſte dicer nitur a carnoſa in qua dolor nō manifeſtat īdu ro āt ēt nō fit manifeſtus dolor ⁊ ſic cū carnoſſa vr̄ multū cū ſignis cōuenire ⁊ ſic dꝫ legi cōtinua lr̄a vt ſic legat̉ ⁊ ocā carnoſa ē cū duritie ⁊ groſſitie ⁊ diuerſitate vie ẜm mōuꝫ expoſitū ⁊ cōtinuet̉. Et qn̄qꝫ ē ſupple talis apparētia ī accidentibꝰ ex lapi deitate apoſtematis duri ⁊c. Si vero velimus fa cere qd̓ ſit ꝑs ſpālis poſſumꝰ dicere qd̓ h̓ pōit ſigna apoſtemoſe ⁊ ſunt illa que dicta ſunt de carnoſa ⁊ iſta nō ſolū ſunt ſignā apoſtematis duri ſꝫ etiā molis a quo fieri p̄t talis tumefactio de apoſtema te tamen duro explicuit qꝛ a carnoſa minꝰ differet qꝛ in aliquo nō duro ꝑꝑ dolorē diſtinguit̉ manife ſte ⁊c. ſequitur alia pars. Hec ē ſeptīa ⁊ vltīa ꝑti Hernia ue rC cula huius ꝑtis principa lis in qua. d. A. determinat de hernia varicoſa po nendo ipſiꝰ ſigna ⁊ pōt eſſe ꝑs ſatis prīcipalis ſic continuādo na poſtquā determinauit primo de ſi mis vere herniaꝝ vt earū que fiunt per viā deſcē ſus vt zirbalis ⁊ īteſtinalis ⁊c. Et ẜo determinauit de ſignis herniarū ẜm apparētiā vt illaꝝ q̄ vt mul tum fiūt per viā paulatine cōgeſtiōis vt de ſignis quoſe carnoſe ⁊ apoſtemoſe. Iam determinat. Tertio prīcipal̓r de ſignis hernie cuiuſdā nature medie inter eas puta varicoſe vel venalis que vt dictū ī. c. cārū cuꝫ de ipſa determinant̉ hꝫ naturā mediā īter eas que fiunt per viā deſcēſus ⁊ illas q̄ fiūt ꝑ viā paulatīe cōgeſtiōis ꝑꝑ cās ibidem addu ctas recurras ad illā partē ⁊ ſic ē pars ſatis princi palis duo facit prīo ponit ſigna cōia eius. ſcd̓o ma is ſpālia ibi ſcd̓a. Et illa qͥ ē de ambabꝰ ꝑtibꝰ dic̄ q varicoſa cognoſcit̉ ex venis repletis ⁊ cōtorſio ne venali in ea cū molificatione teſticulorū ⁊ ꝓhi bitione a curſibꝰ ⁊ motibꝰ. dicit ẜo ꝙ illā que ē in artarijs tactꝰ digitis comprehendit ⁊ illa que non eſt ī eis ymo in venis nutrientibꝰ illa mēbra non comprehēdit tactꝰ. Pro ītellectu partiū prīo notā dū ꝙ iſti termini reperiūtur ſinonimi hernia vari coſa hernia venalis ⁊ vinealis idē īportantes nā ⁊ ſi pprie varices dicant̉ de dilatationibus venaꝝ in crure ⁊ pede in infra in. c. ꝓprio tn̄ lōge cadit iſtd̓ vocabulum ſupra amplificationē ⁊ dilata. venaꝝ ſenſu perceptibiliū vel artariaruꝫ ⁊ dicunt̉ vena les vel vineales qꝛ tales vene vel artarie ex reple tione manifeſtant̉ contorte ẜm īpſarum īceſſuꝫ ſi cut ⁊ ſtipites vinearū vn̄ dicunt̉ vineales ſicut ēt ī eadē vna ſunt diuerſi racemi minores ⁊ maiores. ita ēt īprotēſione venaruꝫ cuꝫ remeficari videant̉ minor̄ ex maior̄ facta extēſione ipſaruꝫ venarum apparēt ſicut racemi vuā integrates qꝛ ēt vtpluri mū ſanguis extēdēs eſt feculentꝰ ⁊ melancolicꝰ ad fuſcū declinās in nigrū quo colore vue colorifican tur inde eſt ꝙ ꝑꝑ hac ſil̓itudineꝫ vineales dici poſ ſunt. Secundo notandū ꝙ iſte vene vel artarie quaruꝫ extenſiōe ⁊ dilata. fit hernia ⁊ tumefactio varicoſa ſunt vene ⁊ artarie cōſtituentes vaſa ſe minaria maxime preparatoria que infra didimuꝫ protenſa aligātur teſticulis ⁊ circa eos īuoluūtur. vnde ſuſpenſoria ⁊ inuoluta vaſa dicuntur de quo ruꝫ origine ⁊ compoſit̓ ſatis dictuꝫ ē ī prīo. c. ſupra ⁊ ibi recuratur vtiliter ad hāc partem ītelligendā mediantibus āt iſtis venis ⁊ artarijs nō ſolū defer tur maͣ ſcd̓uꝫ medicos ꝓ generatione ſpermatis prolifici inteſticulis ſed ēt maͣ ꝓprie nutricationis eoruꝫ vnde exiſten̄ replet̉ ⁊ extenſiōe iſtorū mea tuū a ſanguine vtplurimū feculēto facta ꝯn̄ter in iſtis oppillat̉ ꝓhibet̉ vel minorat̉ tranſitus maͣe nutrimentalis ipſoruꝫ teſticuloruꝫ ⁊ etiā materie ꝓ generatione ſꝑmatis neceſſarie ⁊ꝓinde iſtoruꝫ teſticuli debelitant̉ minorāt̉ ⁊ molificāt̉. Et hoc eſt quod dicit textus nr̄ quod hernia talis cogno ſcitur ex venis repletis ⁊c. cū molificatiōe teſticu loruꝫ.i. minoratione debilitate eoruꝫ ⁊ ꝓhibitione i. ex prohibitione a curſibꝰ ⁊ motibꝰ.s. materie nu trimentalis ꝓpter oppilat̉. Et ex hoc etiaꝫ appa ret qūo tales n̄ ſunt habiles ad generādū ⁊ ex hoc īferat̉ quod hec hernia non eſt negligenda ymo īter al̓s precipue īdicat de ipſius curatione ⁊ ī hoc vidi multos laborare ⁊ multos reduci ⁊ ſecunduꝫ hoc apparet clara lr̄a p̄t etiā al̓r intell̓ i iſta pars ſ. hec hernia cognoſcit̉ ex molificatione teſticulo ruꝫ.i. diſtenſione eorum ⁊ elongat̉ a radice virge ꝓpter illas venas vl̓ artarias eſſe repletas ſangui ne feculento vnde deorſum trahunt ⁊ ex ꝯſequēti prohibent̉ dicti teſticuli a curſibus ⁊ motibꝰ. i vt non apte mouentur ſurſuꝫ ad radiceꝫ virge ꝓpter illas venas vl̓ artarias eſſe repletas ſanguine fecu lento vnde deorſum trahunt̉ ⁊ ex ꝯſequenti prohi bentur dicti teſticuli a curſibus ⁊ a motibus.i. vt non apte mouentur ſurſum ad radiceꝫ virge ꝑ cō tractionē fiendā a uaſis ſꝑmaticis delatiuis hora expulſionis ſꝑmatis quōlibet īterl̓atur eſt ſnīa bo na ⁊ lr̄a clara vſqꝫ ad illā particulā. Et illā ⁊c. vbi dixit quod talis tumefactio artariarum manifeſta tur qꝛ tactus comprehendit digitis differēter a ple nitudine venarū qꝛ ꝑ tactum in artarijs ꝑcipit̉ pul ſatio ⁊ non in venis notate tamen quod iſtud eſt difficile comprehēdere qꝛ vt dixit. d. A. ſupra fen xx. c. i. ſatis ad principiuꝫ huiuſmodi vene ⁊ arta rie ad ipſius vaſis compoſitionem venientes taleꝫ adinuicem habent vnionem ⁊ contexturā ut uix ſenſu diſcerni poſſint ſeꝑate ita ut inciſio tua quā in una illarum duarum facis uel ſupple eē ītēdis ſit ſil̓is īciſſioni tue quā facis in pluribus. q. d. tan tam hn̄t adinuicē nexionē vt non poſſit vna ſimili ſine alia ⁊ ita male ſentiri pōt ⁊c. lego lr̄am. Her

nia vero varicoſa ex venis cognoſcitur repletis.i. dillatatis ⁊ contorſione vineali.i. torſis ad moduꝫ ſtipitū vineaꝝ in ea cū molificatione teſticuloruꝫ i. ipſorum ꝑuitate ⁊ debilitate ⁊ ꝓhibitiōe.i. ex ꝓ hibitione a curſibus ⁊ motibꝰ.ſ. nutrimenti.ſ. ꝑꝑ oppillat̉ ⁊c. vel ex molificatione teſticulorū.i. rela ſat vel diſtenſione eorū.ſ. ꝑꝑ repletionē dcārū ve narū ⁊ ꝓhibitōe a curſibꝰ ⁊ motibꝰ.i. n̄ habili mo tu ⁊ eleuatione eorū hr̄e.i. ⁊ illā ⁊c. eſt clarū. Sū mo cap. In iſto. c. primo poſuit ſignū quoddā cōe oībus hernijs ⁊ ē additio vl̓ ſupple tume factio ap parens maxime ſupple maxime circa inguina vel vmbilicū vel oſſeū apparēs.i. ſenſibilis aliquo tꝑe vl̓ aliquo ſenſu ꝙ dr̄ notāt̉ ꝑꝑ aliquas debiles her nias quaꝝ tamēfactio viſu nō comprehēdit̉ ſed ta ctu ab exꝑto medico vel ēt qꝛ certo tꝑe ī ruptura inguinis ex ruptura paniculi non apparet tumefa ctio ut diſtenſo corpore ſupra dorſum ſed ſi corꝑ eleuetur tūc tumefactio manifeſtat̉. poſuit ꝯn̄ter aliud ſignū cōe non oībus ſed precipue illis que ex defluxū fiūt in oſſeū ſiue ſit ex ruptura paniculi ſi ne r̄laxat̉ ſiue apertura didimi ⁊ eſt ꝙ magis ma nifeſtat̉ apud motū uel uociferatione cā clara ē. Cōſequēter ponit ſigna ſpālia ꝯueniētia ruptu ris ex parte ēt deſcenſus.ſ. ex parte dillatatiōis di dimi ex parte rupture paniculi cū hoc ēt includit ſigna ex parte relaſat̉ paniculi qꝛ fere eadē ſunt ſi cut que fiunt ⁊ aꝑtione didimi cum ex eadeꝫ cau ſa utplurimuꝫ fiant.ſ. ab hūitate relaxāte dic ꝙ tales fiunt paulatim non concurrente motu ul̓ uo ciferat̉ tn̄ ſupple differenter. qm̄ ī fcā ꝑ relaſat̉ pa niculi apparet eminentia exterior per tp̄s ſupra os femoris in alia non in facta āt ex ruptura panicu li illa fit ſubito ⁊ ſupple cuꝫ dolore ⁊ maxime āt ceſſit aliqua de cauſis primitiuis utplurimum ⁊ hec ī prima ꝑte ca. In ſcd̓a ꝑte ipſe ponit ſigna herniarum ex parte materie ipſaruꝫ ⁊ primo illa ruꝫ que fiunt ꝑ uiā deſcenſus deinde earuꝫ que ꝑ uiā paulatine congeſtionis ⁊ ꝯn̄ter illaruꝫ q̄ ſunt quodāmodo medie nature in fine ca. dicit primo de inteſtinali ꝑ rupturaꝫ paniculi ꝙ ſigna ſunt ue lox reductio ipſoruꝫ ad ſitum ꝓprium cum hora reſupinat̉ ⁊ ſenſibilitas rugitus ⁊ iſta eadeꝫ ēt cō tingunt in inteſtinali ex apertione didimi intell̓at ut dicebatur ſtante libero meatu ⁊c̄. Et ꝑ hoc dif feret a facta ꝑ relaxationeꝫ paniculi qꝛ lꝫ talia in teſtina ẜm ſe faciliter redeant ad ſitum ꝓpriū. tn̄ ille paniculus non eque faciliter redit ut decla rabat̉ ⁊ ꝑ hoc ꝙ dr̄ de rugitu diſtinguitur a zirba li. Conſequenter ponit ſigna zirbalis ⁊ primo a relexat. ſcd̓o ex ruptura dicit primo qd̓ ī prima d̓ ſcenſus fit paulatim ⁊ ſcd̓uꝫ hoc diſtinguit̉ ab il la que fit ꝑ rupturam uel apertōneꝫ meatus ⁊ eſt in impreſſione ad ꝓfundū cū equalitate in ſitu ad dr̄iaꝫ inteſtinalis in qua diligenter tāgendo perci pitur in tactu inequalitas aliud ſignum non ſenti tur rugitꝰ.ſ. ſicut ī īteſtinali ⁊ eſt quantitatis ꝑue ſcd̓uꝫ plurimuꝫ ſcd̓m ꝓfunduꝫ.i. non multuꝫ elon gatur in ꝓfundo ⁊ ſic diſtinguitur ab alia que fit ruptura paniculi vel aꝑtione meatꝰ quoniā ī ta li fit deſcenſus vſqꝫ ad funduꝫ ⁊ ſubito ipſiꝰ oſſei ⁊ diſtinguitur ab inteſtinali in tactu ꝑꝑ equalit̓ vt dcuꝫ ē ⁊ ē facilioris curatōis qͣꝫtū.ſ. ad reductōꝫ qꝛ ī īteſtīali ꝑꝑ vētoſitateꝫ extēdēteꝫ ꝑꝑ feces ali qn̄ difficilis fit reductio lꝫ eqͣl̓ ſit difficultas cura tionis uera.ſ. ꝯſolidationis uulneris vel ſtricture aꝑture qꝛ iſtaruꝫ multo maior eſt difficultas ī cu ratōe qͣꝫ in ventoſa vtꝫ ⁊ hoc eſt qd̓ dixit vſqꝫ ad illā partē. Et ramex aque vbi ponit ſigna her nie ex parte materie ꝑ viā ꝯgeſtiōis vtplurimuꝫ facte. Et dicit qd̓ iſta cognoſcit̉ ꝑ tactū qꝛ eſt eq̄ lis ēt diſtinguit̉ a zirbali ⁊ inteſtinali ⁊ aliqual̓r mollis niſi ſupple ſit multū extenſa ⁊ tunc cogno ſcit̉ ꝑ ſplendoreꝫ qꝛ apprehenſa candella in obſcu ro manifeſtat̉ aquoſitas ⁊ ipſa non reddit ſupple eque facil̓r neqꝫ ſupple remouet̉ facil̓r ſicut veto ſa cuꝫ quā magnā hꝫ ꝯuenientiā ⁊ ſupple magis grauitat ⁊ propter hoc ponit ſigna ventoſe dicit primo ventoſe cognitio eſt manifeſta quia ſupple eſt equalitas ⁊ tenſio ſine grauitate et aliquādo cito remouetur ymo abſqꝫ compreſſione vel ſup ple alio medici exercitio quia fortificata virtute reſolutiua ⁊cͣ. Et quandoqꝫ redit indiſpoſitiue. i. ſubito.ſ. per paſſiones animales vel alias cau ſas debilitantes vel propter vſum regiminis ven toſant̉ ⁊ reſupinat non facit eam facilius remo ueri quia ſupple ſtatio. Et ſecundum hoc diſtin guitur a zirbali ⁊ inteſtinali ⁊ addit rationem. qꝛ ſimile eſt ad reſolutionem ventoſitatis ſiue ſtet ſi ue non ſtet addit etiam rationem huius quia gra uitas neqꝫ lubricitas ad hoc iuuant ſicut iuuant mui in aliquibus alijs puta in inteſtīnali addit aliud ſignum quod eſt vehementiſſimus dolor propter extenſionem non ſic in ceteris. Conſequenter ponit ſigna carnoſe ſicut ypoſarce in oſſeo vel teſti culo vel carnoſe.i. carnis addite ⁊ dixit ꝙ talis tu mefactio eſt in ipſo oſſeo et non intra ipſum ad differentiam aliarum que ſunt intra vel in pelli cula intrinſica vel extrinſica ſupple ſeparata ab ipſo oſſeo vel teſticulo et eſt cum duritie et groſ ſitie cum duritie maxime in tangen̄ ⁊cͣ. differē ter ab alijs. Et addit ꝙ talis apparentia eſt in la pideitate apoſtematis duri ī non duro autem pre ter hoc etiam eſt dolor vt forte febris dixit ulti mate de hernia nature medie ut de uaricoſa. ꝙ ipſius ſigna ſunt uene uel ſupple artarie cum tor ſione uineali earum et molificat̉ teſticulorum.i. paruitate uel debilitate ipſorum propter prohibi tionem uel minorationē nutrimēti ex oppillat̉ in curſibus ipſius nutrimenti.i. in ipſis uenis a ſan guine uel ut multum feculente ⁊cͣ. Et ꝙ illa que eſt artariarum diſtinguit ſenſus per tactum. qꝛ per pulſationem ab illa que eſt uenarum ⁊c. Et ſic finis cap. cum laude domini. Quando igit̉ uobis occurrat caſus poteritis īmediate ſcientiffi ce diſcurrere per ſigna hic poſita ad inueſtigan dum ipſum principalem morbum et conſequēter ad cauſas eius per ea que ſūt notanda ī fine. ca. precedentis. De Cura cay v Expeditis ī ſuperio EgiMeN ribus. c. de anotho mīa ſiphac et aliorum paniculorum eª

de cāis rupture ipſiꝰ et diſpoſitionū ſibi ſil̓iuꝫ ut aliarū herniarū circa īguina ul̓ burſaꝫ apꝑentii det̉ mīatū eſt ēt de ſignis dcāruꝫ herniaruꝫ et di ferētiis ipſarū īter ſe. iā ꝯn̄ter ꝓſeꝗt̉ de cura ha ruꝫ diſpoſitōuꝫ et duo facit pͥncipal̓r. qm̄ prīo pōit curam ſatis generaleꝫ ẜo ſpāleꝫ ꝯͣhēdo ad ſpāles hernias ẜa ꝑs incipit in principio cap. ſequentis. Si ē amboꝝ ⁊c̄. Pn̄s cap. principali diuiſione diuiditur in tres ꝑtes qm̄ prīo ponit q̄daꝫ cōia ad dictā ꝑtinētia euitāda ī ruptura ẜo ip̄e pōit itentio nes reductiuas in v̓a ruptura. tertio ꝯn̄ter ponit cōia inſtr̄a ꝗbꝰ mediātibꝰ dicte intētōes ꝑficiūtur ra ibi. Et ſcias ꝙ intentio ⁊c. tertia ibi. Amplius ꝯſolidatio ⁊c. de prima ꝑte dicit ꝙ vl̓e regimē ha bentibꝰ rupturā ē dimittere repletionē ⁊ dimitter motū plurimū ⁊ ſaltus ⁊ inceſſum ſubitū ⁊ coituꝫ ⁊ deterior haꝝ diſpōnū eſt illa q̄ ē. sͣ. repletionem Dicit ẜo principaliter Ꝙ oꝫ ut dimittat cibos īfla tiuos ⁊ nō multū utatur potu aque. tertio dicit ꝙ ſupple oꝫ ut dimittat oēs res molificantes ita qd̓ ēt balnea. qͣrto dicit oſtēdet debitū mōm ſe hn̄di in oꝑationibꝰ ſuis. Et cū comedit reſupinetur ⁊ ſic cū ſedet ꝯſtrictꝰ rupturā ⁊ apud coitū ꝓprie ⁊ ſit coitus eiꝰ ſuꝑ leuitatē uētris eiꝰ. Pro intelligē tia oīum haꝝ ꝑticulaꝝ ſimul aduertēdū ut. ſupra dictū eſt. d. A. in hͦ tractatu principaliter intēdit determinare de ruptura v̓a ſiphac tāqͣꝫ de morbo uel plurimū huic paniculo ꝯtingente ꝗ eſt primꝰ paniculorū ut ſupra uiſum ē ⁊ ꝯn̄ter de cāis ſigniſ ⁊ cura ip̄ius rupture v̓e tn̄ ꝓpter ꝯueniētiā in a parētia aliaꝝ herniaꝝ cū iſta ruptura de illis cō ſequēter determinat iō ꝑꝑ hāc cām principaliter hic ponit iſta cōia euitāda maxime in v̓a ruptura lꝫ iſta eadē adaptari poſſint ad oēm herniā ut ui debitur ẜo aduertēdū circa primū dictuꝫ ꝙ reple tio eſt mala in ruptura ita ⁊ motꝰ plurimꝰ ⁊ inten ſiue ut ſaltus et ueniēs ꝗlibet motꝰ uel ēt extenſi ue ut longus nā per repletōm ꝑ ſe ⁊ motum ēt per ſe et maxīe ſuꝑ repletionē ꝓhibetur ꝯſolidatio ſci ſure paniculi cū ꝑ repletōm ſtomaci et inteſtinor fiat deſtenſio ſiphac ſupra quē grauitāt et reſidet inteſtina vn̄ elongātur labia uulneris et ſic prohi betur ꝯſolidatio hoc idē efficit motꝰ plurimꝰ qūoli bet intelligatur cū ꝑ talē motū inceſus grauitant magis inteſtina ſupra ſiphac ⁊c̄. utꝫ ⁊ hoc maxīe fit cū motus ſeꝗtur repletionē et ꝑꝑ eādē cām ēt coitus nocet qm̄ ut ſupra uiſum eſt in de cāis rup ture ad quē locū ꝓ intellectu haꝝ partiū recurra tis in coitu ꝯprimitur uenter ⁊ iō inteſtina ꝑꝑ cō preſſionē deorſum ꝯprimunt ⁊ ſic labia uulneris dillatātur ⁊c. et maxīe ſtante repletōe ſtomaci et inteſtinoꝝ hoc ꝯtingit ut pꝫ ꝯſiderāti. Hoc ēt eidē uerificari pōt in ruptura facta ex dillatatōe didimoꝝ et relaxatōe ip̄ius paniculi quoniam fcā ꝯp̄ſſione uel diſtēſione zirbi uel inteſtinorū deor ſum magis didimus dillatatur et paniculꝰ relaſſa tus magis deorſum diſtenditur utꝫ pōt ēt decla rari qūo talia ſint cā augmēti aliarū herniarū ut aquoſe uentoſe apoſtemoſe uinealis tā ꝑ uiaꝫ de fluxus ibidem qͣꝫ ēt per uiā paulatine ꝯgeſtionis nam in eis q̄ per uiam defluxus manifeſtū eſt qd̓ ex uehementi motu uentoſitas ſuꝑiorum deorſuꝫ mouetur ita etiā. aquoſitas ⁊ materia q̄libet apo ſtemans ⁊ etiā ſanguīs melancolicus ⁊ ex ꝯn̄t̉ qͥli bet talis eſt apta augeri in illis etiā qͥ fiunt ꝑ uiaꝫ paulatine ꝯgeſtionis iſtud declaratur quoniā ex ue hementi motū et ſuperfluo et maxime ſuper re ceptionem et coitu v̓tus naͣlis debilitatur et maxi me membrorū priꝰ leſorū et iō apta eſt aquoſitas uel uentoſitas uel qͥlibet alia materia apoſtema tionis generari et augeri. Et ꝑ ꝯueniens ul̓e re gimen habētibꝰ rupturā.i. oībus rupturis cōe eſt dimittere repletōm et motū plurimum ⁊cͣ. ut dic̄ textus. dico tn̄ ꝙ principaliſſime iſta lr̄a uerifica tur in uera ruptura et ſciſura paniculi. Et hoc eſt precipuū et ſingulare in curatione talis ruptu re dimittere motū ⁊cͣ. Sꝫ obijcies non apparet qūo motus noceat ī ruptura ſiphacumbilicali cū per motum grauitet inteſtina deorſuꝫ ⁊ remoueā tur a loco rupture etiā apparet ꝙ coitus in iſto ca ſu non noceat et maxime in mulieribus ꝗbꝰ tales umbilicales magis eueniunt qͣꝫ uiris ꝓpter p̄gna tiones cum in coitu aliqualiter ꝯprimatur ꝑs um bilicalis mulieris et ſic ſi zirbus uel inteſtina ſint extra ſitum proprium ꝓpter rupturaꝫ ibidē ſiphac uidentur per talem ꝯpreſſionē in ſitum proprium reduci etiā ſequitur in iuuamentum et non nocu mentum. Dicatur primo ꝙ motus laborioſus ī hoc caſu nocet nam licet inteſtina uel zirbus di ſtrahi uideātur a loco rupture per motuꝫ ex alia parte extendētibꝰ ip̄is deorſum ip̄m paniculuꝫ in fundo. sͣ. quem reſident ꝯn̄t̉ labia uulneris elōgāt maxime ſi uulnꝰ ſit rotundum uel ſcd̓m tranſy̓ſuꝫ ſit incedens ut plerūqꝫ euenit. Si ēt. ẜm longum ſtet ſciſura tn̄ ꝓhibetur ꝯſolidatio qꝛ per tenſionē paniculi deorſum fit ut paniculꝰ inhereat zirbo ul̓ inteſtinis uel ab eis ꝯprimatur ⁊cͣ. Quomō ēt coitus noceat manifeſtum eſt qm̄ ꝑ talem ꝯp̄ſſio nem uentris mulieris ut manifeſte pꝫ elongātur labia uulneris ip̄ius ſiphac ēt ſi eſſet ruptura ī ui ro hoc ideꝫ ꝯtingeret. Tertio aduertenduꝫ pri cipaliter circa ſcd̓m dictum ꝙ cibi inflatiui ī caſu nro ualde nocent qꝛ ꝑꝑ ip̄orum exhibitōm multi plicata uentoſitate ī inteſtinis intumeſcunt inte ſtina et ꝯn̄t̉ ampliatur ruptura utꝫ tales ēt cibi ī flatiui in qͣlibet alia uidentur nocere cum ſint ta liter inflatiui uel qꝛ ſuꝑflua hūdent hūiditate et ſic in aquoſa per ſe nocent ul̓ ſint terreſtris et ſub ſtantie melancolice ut ſunt plurīa genera legumi num et talia generādo ſanguineꝫ melancolicum ſunt de per ſe cā augmenti uaricoſe et per acen̄s uel mediate ſunt aliaꝝ oīum herniaꝝ cā augmen ti debilitādo digeſtiuā et ad corruptōm digeſtiue p̄parando ſcd̓m multos mōs poſitos a. d. A. 13. ter tij tertio cap. ij. et. iij. ubi iſta latiꝰdebent declara ri et per idem pꝫ quō potꝰ aq̄.ſ. fontis uel ſupple cuiuſlibet alteriꝰ uehementis frigiditat̉ et humi ditatis eſt nociuꝰ et plurie uentoſitatis multiplica tiuꝰ cuꝫ uentoſitates ꝯtīgant et generentur ex di minutione et ꝑuitate calidi radical̓ et elemental̓ ut dixit. Av̓. ij. canticoruꝫ diuiſiōe prīa cap. de re gimīe cibi et potꝰ ꝯmento. 25. ꝯn̄ter attēden̄ circa

tertiū dictum ꝙ lꝫ in ruptura aliquādo ad curā ſint neceſſarie res molificantes ⁊ etiam balnea. ut infra uidebitur ubi.ſ. eſſet intētio reduct̉ īteſti noꝝ in burſa exiſtētiū fecibꝰ repletoꝝ ⁊ extenſoꝝ tn̄ indicatōe ſumpta a ꝯſolidat. q̄ de directo oppo nitur rupture paniculi talia humectātia nocēt cū medicine ꝯſolidatiue ut infra uidebitur ficcitate ⁊ ꝯfortatiōe ꝑticipēt Circa qͣrtū dcūm ubi oſtē dit debitū mom ſe hn̄di dixit ꝙ cū comedit reſupi netur ubi ad v̓tatis ut ꝙ lycomedit pōt teneri in p̄ ſenti ⁊ ī p̄terito ẜm qd̓ pōt ꝓduci uel breuiari ⁊ ẜꝫ oēm ſenſum ē clara lr̄a qꝛ hoīe ſtāte ⁊ comedente uel poſtqͣꝫ comedit iam grauatur fundꝰ ſtomaci ⁊ ſic ꝯn̄t̉ īteſtina deponit ⁊c. reſupinetur igitur illo tp̄re. xp̄re v̓o īhanitionis tunc ſedeat uel ſtet ita tn̄ ut addit textꝰ ꝙ ſit ꝯſtrictꝰ rupturā.i. teneat tunc maxime cīgulū uel bracale de quo īferiꝰ tangetur bn̄ ordinatū sͣ. locū rupture ut ꝓhibeat deſcenſuꝫ mēbroꝝ infra rupturā ⁊ ſic prohibeat a dilatatōe ſciſure ⁊ addit maxīe apud coitū ſupple ſit ꝯſtric tus ꝑꝑ cām ſupra dictā qꝛ ꝯprimūtur tūc maxime deorſuꝫ īteſtina ⁊ ita amplietur iſtud dictū ēt ad alios uiuēdi modos ī quibꝰ diſponūtur inteſtīa ad motū deorſuꝫ ut ī actu aſſelādi quoniā ī illo actu ꝯcoltatur plerūqꝫ ꝯp̄ſſio faciēs ⁊c̄. ꝓ tunc ergo fit maxīa cautella ut brachale ſit decēter ſtrictum. Et noͣte ꝙ ꝑꝑ negligētiā huiꝰ canonis ī oꝑe mul te taliū diſpōnū uel nūqͣꝫ reducūtur ul̓ difficilime reducātur ubi tn̄ cū iſtis obſeruātijs ⁊ alijs appli catis remedijs reduceretur. Tota lr̄a ē clara lege eā totā uſqꝫ ad illam partem. c. In hac ẜa ꝑte cap. d. A. po ℟ ſclaS Ic. nit ītētiones oēs q̄ hēri pn̄t. uel debēt ī reducēdo rupturā maxīe ꝑuā. Pro ītelligētia cuiꝰ ꝑtis ē aduerten̄ ut colligitur de mē te. d. Ari. ẜo ph̓icoꝝ tractū prīo de cāis ꝙ q̄cunqꝫ cāe ſunit medie īter agēs ⁊ finē mouētur ab agēte ꝑꝑ finē ⁊ ex ꝯn̄ti finis ē primū ī ītētione ⁊ ultimū in executōe iō. d. A. numerādo ītētiones hn̄das ī curatōe rupture paniculi cū deſcēſu īteſtinoꝝ ul̓ zirbi ⁊ cū agregatōe materie uentoſe uel aquoſe ī eis directe ⁊ multū miſtice numerauit has inten tiones hn̄das ẜm ordinē intētōis ꝗ ꝯͣriꝰ eſt directe ordini executōis qꝛ ī executōe retrogrado ſumun tur īdicationes ab ordine hic poſito primū ergo in tali cāu ꝙ inſurgit ī mēte medici ē ſciſure ꝯſolida tio ex quo hic ē ſermo prīcipalis de fractura ip̄ius q̄ ſi nō ſit poſſibilis ut aliqn̄ ꝯtingit in antiquata ⁊ ī etate ꝓuecta ⁊ ī corpore melācolico ut. sͣ. uiſum ē tūc ſurgit ītentio ad prohibitōm dillatationis. Et qꝛ intētio qͦ ē ꝯſolidatio ꝑfici nō pōt ſine exica tione uulneris quoniā ī oī digeſtione mēbri reꝑit duplex hūiditas.ſ. ſubtilis ⁊ groſſa quaꝝ q̄libet in diget exicatōe ⁊ ꝯſolidatione ut dixit Auerois. v. coliget vi. cap. ⁊. A. ſcd̓o can. in canonibus genera libus cap. iiij. dixit qd̓ ꝯſolidatiua medicina ē que exicat ⁊ inſpiſſat hūiditatē ſtantē inter duas ſuꝑ ficies uulneris ꝓpinquas ⁊c. iō tertia principalis intētio ē exicatio eiꝰ qd̓ molificatū ē ⁊ dillatatum ⁊ quoniā talis dillatatio uel ſciſura paniculi cōſo lidari non pōt niſi labia uulneris adīuicem unian tur ut tertio tegi non pn̄t aūt uniri ſtante deſcēſu zirbi uel inteſtini niſi primū facta reductione ip̄o rum ī ſiphac ꝓpriū iō inſurgit alia intentio qͥ ē re ductio eiꝰ qd̓ deſcēdit ſi ē zirbū uel inteſtinū ⁊ qm̄ talis reductio aliqn̄ fieri nō pōt ꝑꝑ īpletionē īteſti noꝝ ab aquoſitate uel uentoſitate qꝛ ſic dillatata inteſtina non poſſunt recipi ītra ſciſurā iō ꝓ redu ctōe fiēda īſurgit alia ītentio qͦ ē reſolutio eiꝰ qd̓ agregatū ē ī ea.ſ. īteſtīali ꝙ.ſ. ē aqͣul̓ uētoſitas ul̓ cū reſolutiuis uel cū extractōe maxīe.ſ. dicte ma terie ī ip̄o oſſeo ſint recepte. Et qꝛ facta reductio ne īteſtinorū in locū ꝓpriū cū fit conſolidatio q̄ ut multū ꝓhibetur ꝑ humiditatē ⁊ aliqn̄ ꝑ uentoſita tem. Iccirco ad ꝓhibitionē remouēdā conſolida tionis uel ad ꝓhibitionē ēt future rupture inſui git alia intētio q̄ ē ꝓhibitio materiei qͥ extēdit ul̓ ſupple apta ē extēdere ⁊c. Et hoc ſupple cū dieta ⁊ potione ut uidebitur in ꝑte ſeq̄nti. Et ex his pꝫ lr̄a clara lego eā. Et ſcias ꝙ intentio ſupple pͥn cipaliſſima curatōe rupture ē cōſolidatio ſciſure ſi poſſibil̓ ē. Ecce qd̓ principaliter loꝗtur de ſolu tione paniculi ſiphac aut ſi nō ē ſupple poſſibilis intētio ē cōſeruatio eiꝰ.ſ. ſciſure ne addatur ⁊ exi catio eiꝰ ꝙ molificatū eſt ⁊ dillatatū.i. q̄ intentio cōſolidationis uel ꝓhibitōis dillatatōis ꝯplet̉ exi cādo id qd̓ molificatū ē ſuꝑ. ⁊ ruptū aut dillatatū Et reductio eiꝰ qd̓ deſcendit ī ip̄a ſiue ſit zirbū aut inteſtinuꝫ qn̄ talis ꝯſolidatio etiā fieri non pōt ni ſi prīo facta reductione īteſtini uel zirbi ut labia vulneris īmediari poſſint. Et reſolutio eiꝰ qd̓ agre gatum ē ī ea ſi eſt aqua uel uentoſitas qꝛ talis re ductio inteſtinoꝝ fieri ſepe nō pōt niſi reſoluatur id qd̓ agregatū eſt in ea ruptura ſiue ſit aqua uel uētoſitas fouetur a cā an̄cedēte iō oꝫ eiꝰ multipli cationē ꝓhibere. Et addit ⁊ ſi nō reſoluitur p̄pa ratio fiat in eiꝰ extractione. Ecce uidetis mira bilem ordinē. d. A. in intentionibus habēdis in cu ra ſcd̓m primā cōſideratōm ubi tn̄ ẜm oꝑationem actualē eſſet de directo mō retrogrado oꝑando qꝛ oꝫ intēdere cū dieta ⁊ medicinis ad materiā an tecedētē digerēdo equādo euacuādo ne deorſum fluat ꝯn̄ter reſoluere ꝙ agregatū eſt in burſa ut fiat ip̄orū inteſtinorū reductio tādē ip̄a reducatur ꝯn̄ter adhibeātur q̄ ꝓhibent reditū deorſum ⁊ dil latatōm cū brachali ⁊c̄. ⁊ ꝯn̄ter ad cōſolidātia ſci ſurā ultīo deueniendū eſt q̄ tamen executio fuit prima in uia intentionis ut patet. Amplius conſolidatio In hac tertia ꝑ te principali cap. ip̄e ponit ꝗbuſdā cōibꝰ inſtr̄is in tentiōis dicte ꝑficiātur. Et directe ponit ordinem ī his īſtr̄is ſcd̓m ordineꝫ ītentionū priꝰ in lr̄a poſita rum prīo ponēdo q̄ habeat uiamētū ī ꝯſolidatiōe ſcd̓o ī ꝓhibitione dillatationis tertio in reductōe eiꝰ quod deſcendit qͣrto ī reſolutōe eiꝰ qd̓ agregatū ē de aquoſitate uel uentoſitate. ꝗnto ī ꝓhibitione materie an̄ceden̄. Et ſic poſſet diuidi ꝑs ī ꝗnqꝫ ꝑ tes patebūt ⁊ ꝑtes legēdo lr̄aꝫ ꝯtinuā dicit prīo de primis duabꝰ Ꝙ ꝯſolidato ſciſure ⁊ ꝯſeruatio eiꝰ ut n̄ addat̉ fit cū a medicis glutinatiōm faciētibꝰ ꝯfortātibus in ꝗbus eſt ſtipticitas ⁊ quātomagis

eſt ſciſura breuior ē ꝯſolidatio facilior ⁊ qn̄qꝫ fit iuuamentum in ea cuꝫ cauterio. dicit ēt ꝙ eiꝰ exi catio fit cum medicinis reſolutiuis de tertio dicit ꝙ reductio eiꝰ qd̓ deſcēdit fit cum ſtrictura ⁊ liga tura de qͣrto dicit ueꝝ eius reſolutio qd̓ agregatū eſt ſit cum ēpl̓is facien̄ ī ydropiſi ⁊ q̄ ſunt eis ſil̓ia de ultimo dicit qd̓ prohibitio materiei fit cuꝫ eua cuatione ⁊ eqͣtione cibi. Et qꝛ ſuꝑius dixerat ī reſolut̉ eiꝰ qd̓ agregatum eſt non ſemꝑ ſufficit re ſolutio ſꝫ aliqn̄ ē neceſſaria extractio pro ꝯplemē to dixit qd̓ extractio fit cum medicinis adhurenti bus cum fortitudine ⁊ oꝑatione ferri. Pro ītel ligentia quaꝝ partium primo notādum circa dic ta in primis duabꝰ ad ꝯſolidationē. prima intētio teneralis eſt vnitio ex quo ꝯſolidatio opponitur ſolutioni vnitatis. Hanc aūt vnitionem labiorum vulneris non manifeſte directe ⁊ ferre īmediate reſpiciunt tria prīcipalia ⁊ oꝑa nr̄a.ſ. primo duce re ꝑtes diſtantes ⁊ ẜo ſeruare ſic ꝯductas ⁊ tertio ſubſtātiā.i. ꝯplexionē ꝑtis ſanā ꝯſeruare. Per hec enim tāqͣꝫ ꝑ oꝑa nr̄a adiuuatur naͣ qͥ ē princi pale agens ad ꝯſolidationē. primo ꝗdem oꝫ addu cere labia in vnū quoniā vnitio ꝑtiu diſtantiū nō ſit niſi ꝑtes ille ꝯtangāt ſe talis aūt ꝯtactꝰ ꝑ ꝯduc tionē fit labioꝝ in vnum ⁊ qꝛ ipſa oꝑatio q̄ eſt vni tio fienda a naͣ reqͥrit tp̄s ꝯueniens cum actio in tp̄re fiat p̄ter id qd̓ labia ſic in unū ꝯducātur expe dit ſic ip̄a ꝯducta ſeruare tp̄re ſufficienti qꝛ etiaꝫ naͣ non ꝯuenienter actionē oꝑatur niſi eiꝰ ꝯplexio uel ſubſtātia qd̓ idem eſt in ꝓpoſito ſit ſana iō ex pedit ſubſtātiā ſanā ꝑtis ſeruare. Et hoc ē qd̓ exp̄ſ ſe dixit. G. tertio teg. textu ꝯmenti. 107. cum dixit Conglutinat ergo diſtātia ⁊ eā q̄ ex principio uni tionem reddit naͣ. noſtrum uero opus primū. i. ad medicū ꝑtinens idem ut dictū eſt ꝯducere in id ip ſum diſtantia. ẜm uero ſeruare in quo ꝯducta ſūt ⁊ tertiū nil intercidatur inter labia ꝓuidere. ⁊ qͣr tum ip̄am ꝑtis ſubſtantiā ſeruare. Iſtud autem tertiuꝫ nō poſui tāqͣꝫ ab extrinſico magis ſumptū ⁊ ꝙ non in omni uulnere eſt neceſſariuꝫ ſꝫ in diſ copto. ⁊ manifeſto tātum in quo caſu non ſumus nos hec igit̉ tria ſunt qͥ directe ⁊ īmediate unitio nem uel ꝯſolidatōm recipiunt q̄dam ēt alia ſunt q̄ mediate ⁊ magis īdirectc ꝯſolidatōm reſpiciūt ⁊ talia ſunt q̄ uulneri nō debentur rōne ip̄iꝰ uulne ris tantū ſꝫ rōne alicuiꝰ ꝙ ꝯponitur cū uulnereª ul̓ ꝙ timetur ꝯponi cum uulnere cuiꝰ tamen ꝯpoſitō ꝓhibet fieri ſanationeꝫ uulneris niſi ꝓhibeatur ſi cut uerbi gr̄a eſſet fluxus materie uel materia flu xa uel apoſtema q̄ omnia curationeꝫ uulneris im pedirent niſi admouerentur uel ꝓhiberentur eue nire uel ēt molificatio ꝑtis leſe. ꝑ hͦ enim ꝙ mem brum ſolutum eſt debilitatū non pōt nutrimentū ſibi adueniens ꝑfecte digeri ex quo remanet ſuꝑ luit̉ humida indigeſta in membro ⁊ maxīe qꝛ ex pulſiua mēbri eſt facta debilis non ſufficiens etiā illud ſuꝑfluū qd̓ naturaliter deberet ꝑ digeſtionē reſecari expellere. Et ꝑꝑ hͦ. d. A. habens ꝯſidera tionē ad has cās īpeditiuas dixit qͣrta primi cap 28. Intentio āt in medicādo ſolūt̉ ꝯtinuit̉ q̄ ī mē bris. accidit molibꝰ eſt triuꝫ principioꝝ curā habę re primuꝫ eoꝝ ē quoniā ſi cā fuerit fixa.i. nō fue rit uulnꝰ multuꝫ ꝑuum ⁊ ſuꝑficiale qꝛ talia ꝑ ſe cu rantur. Eſt retinere illud qd̓ fluit ⁊ ꝯſtringere il lius materiā ſi ip̄a fuerit currens ⁊ ẜm eſt ſciſuraꝫ ꝯſolidare cum medicinis ⁊ cibis cōuenientibus. Et in hac bn̄ intelligēti includuntur intentiones G. ſupradicte ⁊ tertiuꝫ eſt putrefactōm ꝓhibere quanto plus poſſibile fuerit ⁊cͣ. Ecce ꝙ. d. A. non ſolum habuit cōſiderationeꝫ de ea q̄ īmediate uul neris reſpiciunt ſꝫ etiam ad ea q̄ uiplurimū ipſum cōſequūtur pōt ēt uidere meo alia breuis ⁊ gene ralis fieri diuiſio has utraſqꝫ cōp̄hēdens.ſ. ꝙ intē tio curatiua uulneris aut ſumitur ab eis q̄ ꝓhibēt īpedientia cōſolidatōm aūt ab eis q̄ iuuāt ⁊ hͦ du pliciter qꝛ aut iuuat inſtrumentaliter mediāte qꝛ nature offerendo cōuenientia poſitiue ad oꝑatōm ipſiꝰ aut ip̄am uirtuteꝫ īmediate cōfortando q̄ ali qualiter eſt ex reſolūt debilitata ut ſit ſufficiens ad oꝑatōm unitionis ſi ſumatur indicatio ab eis qͥ ꝓhibent impedientia ſic hētur intentio ad dilla tatōm labioꝝ ad mouendā q̄ ꝑficitur ꝑ ip̄oꝝ ī unū cōductionē ⁊ cōſeruationē ⁊cͣ. ⁊ ne aliꝗd interci dat extrinſicꝰ ẜm hanc indicationē ſumitur inten tio ad ꝓhibitioneꝫ fluxus ⁊ apoſtematis cū div̓ tentibꝰ ut flobotomia potione dieta ſubtili et ſil̓ibꝰ Si aūt ſumatur indicatio ab eis qͥ nature offerū tur q̄ ip̄am inſtr̄aliter in ꝯſolidādo iuuāt ſic hēt̉ intentio de exhibitione. medicinaꝝ glutinationem facientium et exicantium nā ꝑ medicinas exica tiuas humidū accidentale conſumitur qd̓ in uul neribꝰ ꝯiungitur ut. sͣ. dicebatur. ꝑ medicinas v̓o glutinat̉ hūiditate q̄dā uiſcoſa labiū cū labio inui ſcatur et unitur Si v̓o ſumatur īdicatio ab eis q̄ v̓tutē ip̄am debilitatā cōfortāt ſic. hētur ītentio ad medicinas cōfortatiuas et ſtipticas cū ꝑ ſtipticita tē uniātur ꝑtes mēbri et ſic ip̄ius robur uigorat̉ ꝑ ſtipticitate ēt ꝯfortatur mēbꝝ ne recipiat. Et hͦ ē ꝙ dixit textꝰ nr̄ cū dixit. Ampliꝰ ꝯſolidatio ſciſur̄ aut ꝯſeruatio eiꝰ ne addatur fit cū medicinis glu tinationē faciētibꝰ ⁊ ꝯfortātibꝰ ī ꝗbꝰ ē ſtipticitas. ⁊ addit. Et quāto ſciſura ē minor tāto eſt ꝯſolidatio facilior hͦ ītelligatur ceteris paribꝰ ex ꝑte etatis cō plexiōis diuturnitatis qm̄ ī corpore melancolico ſe nilli ⁊ ruptura antiqͣ difficilior eſt ꝯſolidatio qͣꝫ ⁊ ſi ꝑua ſit ruptura qͣꝫ ī certa maiore ruptura oppoſit̉ ꝯdictionibꝰ ut. sͣ. dictū ē. ẜo attēden̄ ꝙ hic duplex reꝑitur lr̄a vna dicit qn̄qꝫ iuuamētū ī ea cū caute rio ẜa lr̄a exterior dicit cū nomitu credo ꝙ prīa ſit ſanior. nā lꝫ nomitꝰ ꝯferat ꝑ hͦ qd̓ ad oppoſitū div̓ tit qꝛ tn̄ ē motꝰ ſatis laborioſus ſaltē ut ī pluribꝰ du biū ē ne ī uehemēti cōmotōe fiat vl̓ nis dillatatio ⁊c. Cauteriū v̓o ī uulnere ad ꝯſolidat̉ ualet per hͦ qd̓ cauteriuꝫ ſua forti ſiccitate exicat per ſe hu miditatem extraneā per caliditateꝫ etiā ꝑ accidēs exicat ꝑ hͦ qd̓ reſoluit ꝯdempſat ēt ꝑtes membri ⁊ ꝯſtringit eas ⁊ ſic prohibet receptionē materie ī mēbro ⁊ membrū ꝯfortat q̄ oīa prīcipaliter faciūſ ad ꝯſolidatōm ut dictū ē. sͣ. de modo aūt ⁊ forma ⁊ applicatione cauterij dicetur inferiꝰ. Sꝫ dubita tur nā ex ſupra dictis ad ꝯſolidatōm p̄cipue reꝗri tur medicina exicatiua ut ēt exp̄ſſe colligitur qͣrta

qͣrti tractu primo ⁊ qͣrta primi cap. ſuꝑiꝰ allegato ⁊ tn̄. d. A. in textu de ip̄is nullā fecit mentionem. Sed ſolū dixit ꝙ ꝯſolidatio ſciſure fit cū medicīs glutinationē faciētibus ⁊ ꝯfortantibus in quibꝰ ē ſtipticitas ⁊cͣ. Ad hoc dicatur primo ꝙ hoc tanqͣꝫ notum ⁊ famoſum relinꝗt uel maxīe cū in particu la ſuꝑiore cū ponit generales intentōes in curatōe pro vna principali intentione dixit. Et exicatio ei qd̓ mollificatū eſt ſupple ē neceſſaria qꝛ. ut ſupra ibidem exponebatur ꝯpletur intentio ꝯſolidatōis exicādo id mēbrum qd̓ molificatū eſt ꝑꝑ.ſ. leſionē eius. ut sͣ. exponebatur. Manifeſtauit et hoc in ꝓ xima lr̄a inferiore cū dixit. Et eiꝰ exicatio fit cum medicinis reſolutiuis ⁊ hoc ſi ꝑ accidens humiduꝫ euaporare faciēdo. Et ſic īnuebatur non ſolum ea q̄ per ſe exicant ſꝫ ēt per accidens in hoc caſu eſſe neceſſaria maxime cum membꝝ cuiꝰ ꝯſolidatio q̄ ritur ut paniculi ſit naͣliter ſitum. Si igitur in ꝯſo lidatione membroꝝ abſolute debeat medicīa eſt in primo gradu uel qͣſi exicatiua ut de mente. d. A. quarta primi loco allegato ⁊ tertio de ingeīo ſanitatis ⁊ qͣrta qͣrti loco allegato colligitur ſeꝗ manifeſte ꝙ ſi in membris molibus medicina exi catiua ē neceſſaria in ꝯſolidatione paniculi ē ma xime neceſſaria cum exicatiua in primo reſpectu humidi non eſſet exicatiua in prīo reſpectu ſicci ut patet intelligenti uel dicatur ſcd̓o ⁊ notate dictuꝫ ſingulare qd̓ ut. sͣ. dictum eſt obſeruauit ordīeꝫ re trogradum ꝗ debet haberi in exicatione ⁊ iō intē tio ſua eſt qd̓ in exicatiōe primū apponātur ſupra locum rupture medicine reſolutiue ⁊ exicatiue q̄ medicine iuuant ꝯſolidationeꝫ ꝑ hoc qd̓ remouēt īpediens ip̄am etiā medicine iuuāt poſitiue ut ſta tim uidebitur deinde apponātur ea qͥ īmediate ad ꝯſolidationē faciunt ut medicine glutinatiue ⁊ cō fortantes in quibus eſt ſtipticitas ut ſupra in ordi ne lr̄e poſuit ⁊ qd̓ hec ſit mens ſua. patet etiam cū ſapore inſpicienti lr̄am in cap. inferiore cum dicet Et oꝫ ut adminiſtrentur in ea ēpl̓a q̄ ſuper ſciſurā adminiſtrātur poſtqͣꝫ agregata ſunt labia ſciſure. Ex his uerbis īnuebat primo debere apponi medi cinas reſolut̉ ⁊ exicatiuas deinde ꝯglutinatiuas ꝯfortantes ſtipticas. Et ratio huius eſt qꝛ ꝯſoli datio fieri non pōt ut. sͣ. dictum ē niſi labia elonga ta ⁊ diſtenſa adinuicem proxima fiant medicine aūt glutinoſe ad hanc perfectionē ducere non pn̄t ergo primo offerende ſunt medicine reſolutiue. ali qualiter ⁊ ſtiptice qꝛ haꝝ uirtute medicinaꝝ mino rato per reſolutōm humido accidentali horuꝫ mē brorum ⁊ exicato fit ut ꝯuenienter talia membra proxima fiant ⁊ ſic per medicinas glutinat̉ ꝯſolida tioni fiunt parata. Et hoc diligenter mente ꝯſerua te qꝛ eſt tanqͣꝫ clauis in curatione in applicatione medicaminū ⁊ iſtum ordinem ſeruauit. A. ī capi. ut uidebitis. Circa dicta in tertia ⁊ quarta par te oīa ſunt clara ſi lr̄a exponatur. Exponatur ergo ſic. Et reductio eiꝰ qd̓ deſcendit.i. ꝯſeruatio reduc ti qd̓ deſcendit.i. deſcendebat uel ē aptum deſcen dere ⁊ ſupple ꝓhibitio eius a deſcēſu fit cū ſtrictu ra ⁊ ligatura decēter ꝯſtrictiua.ſ. brachali d̓ quo in cap. inferiore erit ſermo ſpālis. Et addebat pro exequēda alia intentione qd̓ reſolutio eiꝰ qd̓ agre gatum eſt ſupple in īteſtinis uel in burſa fit.i. per ficitur cū ēpl̓is facien̄ ī ydropiſi.i. iuuātibus ī ydro piſi aſch̓te.ſ. uel tympaniee qꝛ aquoſitas uel uēto ſitas plerūqꝫ ibidē ꝯgregatur. Idē intelligatur de vnguentis ſaſcelationibus ⁊ ſimilibꝰ de quibꝰ dictū ē. 14. huiꝰ ⁊ ſpāliter dicetur in capitulis īferioribꝰ. Circa ꝗntam ꝑtem dixit pro executiōe alteriꝰ intentiōis qd̓ ꝓhibitio materiei ſupple q̄ habetur ad cām an̄cedentē fit cū euacuatōe ſupple ⁊ dige ſtione materie an̄ceden̄ ⁊ equatione cibi.i. debita it dieta in oībus de ꝗbus ēt ſpāliter īferiꝰ erit ſermo mlud caſ in illa ꝑte ſatis ad prīcipiū Ꝙ ſi addatur ruptura ⁊c. ⁊ in alia ꝑte ſequēte. Quod dixit ī ultīa ꝑte Ꝙ ſi ſupple nō ſufficiūt ad exicationē medicīe lau date in ydropiſi tunc extractio aquoſitatis ⁊ uēto ſitatis maxīe aquoſitatis fit cū medicinis adhuren tibꝰ cū fortitudine ⁊ oꝑatione ferri. Iſta lr̄a ha bere pōt duplicē ſenſum. prīo qd̓ fiat talis extrac tio inſenſibiliter cū medicinis uehemētioris calidi tatis ⁊ exicatōis qͣꝫ ſint ille qͥ ut plerūqꝫ laudātur ī ydropiſi qꝛ ſi in ydropiſi laudantur medicine cale factiue ⁊ exicatiue in ẜo ibi exhibeātur q̄ ſunt ta les in tertio et uocātur ſicut adhurēt̓ reſpectu illa rum uel fiat extractio ſenſibilis ꝑforādo cū ferro ip̄m oſſeum qꝛ plerūqꝫ reſudat ad intra oſſeuꝫ hu miditas multiplicata in inteſtīs ⁊ iſte ē modꝰ cōis quo utūtur cirugici de quo modo ut. sͣ. dixi uidi ſin gularē caſum. Aliꝰ ſenſus ē ꝙ extractio fiat cū medicinis adhurētibꝰ cuꝫ fortitudine.i. cuꝫ meris cauſticis q̄ ut dixit Aueroys. 5. colliget debēt enſe ī fine caliditat̉ cuꝫ ſubſtātie groſſitudīe ⁊ aliqn̄ cū oꝑatiōe ferri.ſ. cū cauterio actuali. talia.n. caute ria maxime laudātur in mēbris humidis et laxis ad exicādum ut teſtebatur. d. A. ẜo canticoꝝ ꝑte ẜa textu ꝯmēti. 17. uterqꝫ ſenſus bonꝰ ē magis tam̄ placet primꝰ qͣꝫ ẜus Et ſic pꝫ expō oīuꝫ haꝝ ꝑticu laꝝ et ꝯn̄t̉ totiꝰ cap. ꝑ uos legatis lr̄am. In ſum ma igitur quātum ad curā in vl̓i primo hētis de bitū regimē in dieta numerādo a ꝗbꝰ cauēdum ē p̄cipue ut a repletōe motu plurīo ſaltū ⁊c. in cibis ēt ab inflatiuis oībꝰ potu aque et ab alijs oībꝰ mul tum molificātibꝰ in debito et ordine ſe hn̄di ẜm ſi tum corporis ut reſupinetur et ſedeat ſtrictus ⁊c. Hētis ꝯn̄ter intentōes oēs q̄ haberi debent ī te ducēdo rupturam maxime paruā ⁊ ꝯn̄ter multo magis ad alias minus paruas.ſ. ad ueram ruptu rā inteſtinalē q̄ ſunt in ordine ſex. prīa ē ꝯſolidatio ſi eſt paſſibilis. ſcd̓a ſi non eſt paſſibilis ꝯſeruatio ne maioretur. tertia exicatio membri debilitati ⁊ molificati qꝛ ſine hac non pōt fieri ꝯſolidatio. qͣr ta reductio eius qd̓ ſtat deſcendēs in burſa. quīta reſolutio eius quod ꝯtinetur in eo quod eſt ſic de ſcendens ſi ſit aqua uel uentoſitas qꝛ aliter nō poſ ſet fīeri apta reductio. ſexta prohibitio materiei an̄ceden̄ ⁊ fouent̓ ⁊ ſicut dictum eſt licet iſte cōes intentiones optimum habeāt ordinē ẜm uiam in tentionis tamen ẜm modum executionis qui ſunt modo retrogrado ordināde. Habetis tertio ea quibus dicte intentiones perficiuntur. prima que eſt ꝯſolidatio perficitur cum glutinationē facient

ihus exicantibus ⁊ ꝯfortantibus. ẜa etiam ꝑfici tur cum his. tertia que eſt exicatio membri debi litati cū reſolutiuis. quarta que eſt reductio eius ec. fit ſupple cum magna leuitate ꝯprimente ſupi nato homine ⁊ tandem prohibetur deſcenſus cuꝫ ligatura ⁊ ſtrictura. quinta que eſt reſolutio eius quod ꝯtinetur ⁊c. perficitur cū ualentibus in idro pe ⁊ ſi non cum ferro perforando uel cauterizādo nt dictum eſt. ſexta que eſt prohibitio materiei an tecedentis ꝯpletur cum digeſtione euacuatione materie ⁊ equatione cibi.ſ. ordinatione diete. Ec ce uidetis hunc mirabilem ordinem in hoc capitu lo. Sequitur aliud capitulū: De Cura. Cap v. deſcenſio. eſt amborum ponta cura rupturaꝝ in generali. Iam ſpālius ꝓ ſequitur de cura dictarum herniarum. Et qm̄ hernie maxime prīcipales ſunt ſex.ſ. zirba lis uel inteſtinalis aquoſa uentoſa carnoſa uarica lis ⁊ apoſtemoſa ⁊ īter has carnoſa uarical̓ ⁊ apo ſtemoſa magnā ad inuicem habent ꝯformitateꝫ ēt in cura de carnoſa ⁊ uaricoſa vnicum facit ca pitulum ad quod ēt reduci poteſt de apoſtemoſa diuiditur igitur tota iſta ꝑs principalis in quatuor partes qm̄ primo determinat de curatione inteſti nalis ⁊ zirbalis ẜo de cura rupture aque. tertio de cura uentoſe. quarto de alijs duabus ſimul. ẜa ꝑs ibi in principio ſequentis cap. qn̄qꝫ euacuatur ⁊c̄. tertia ibi regimen in hoc ⁊cͣ. quarta ibi Curatio hoꝝ eſt ⁊e. Preſens etiā capitulū principali diui ſione diuiditur in duas partes quoniā primo ponit regimen obſeruādum in reductione talium mem broꝝ in ſitum proprium et ꝯſeruatione ip̄oꝝ in ta lidebito ſitu ẜo ipſe ponit medicinas ꝯuenientes ad ꝯſolidationem ẜa pars incipit ibi. Et medicīe que bibuntur. prima adhuc diuidi pōt ī duas par tes quoniā primo ipſe ponit ꝯparationē in facili tate reductionis iſtaꝝ herniarū burſalium et non burſaliū ponendo ēt quandā cām pro ꝯſolidat̉ ſu perius dictū ẜo dat nobis modum ī reductione ẜa ibi. Et cum fit ⁊cͣ. de prima dicit ſi eſt amboꝝ.ſ. ī teſtini et zirbi deſcēſio ī oſſeum poſſibilis eſt ip̄oꝝ reductio ueꝝ eſt difficilis ẜm ꝯparationem reduc tionis amboꝝ ip̄oꝝ que in ruptura q̄ eſt deſuper. Ratio huius partis ē ſatis manifeſta per rationē ſuā ſeq̄ntem quoniā ruptura deſuper ut inguinal̓ uel umbilicalis facile cum reſupinatione corporis reducitur cum uel aliqua breui ꝯpreſſione cū ma nu illa aūt q̄ ē burſalis aliqn̄ multum difficiliter ī mo cum grandi ſtudio ut uidebitur in particula. in feriore nā propter id.ſ. ꝙ utplurimū ī īteſtinali cō tinetur uentoſitas ⁊ aliqn̄ feces extēdentes inteſti na difficulter ualde aliqn̄ intra orificiū rupture re cipiuntur. Addit ꝯn̄ter vnum cuius iō habita ē ſu perius in capi. ſuperiore dixit. Si addatur ruptu ra incipiatur indeficando qd̓ dilatatum eſt ꝓpter humiditatē.ſ. accidentaliter multiplicatā. Et adu nando quod ſciſum eſt. hoc eſt qꝛ exicādo adiuua tur quod ſciſum ē ⁊ īgeīetur in ꝯſolidat̉ eius.ſ. ſuꝑ ple cum medicinis glutinationem facien̄ ꝯfortan tibus ⁊c. ut. sͣ. dicebatur dixit notanter ſi addatur ruptura.ſ. ſipbac noͣbilis qꝛ leuis ruptura de recēti facta plerūqꝫ ſtante hoīe ſuppino ⁊ cū bono regi mine a natura per ſe curatur lego litteram. Si ē ⁊c. Et cum fit īobediens ⁊c̄. Iam ꝯn̄ter dat no bis modum in reductione que faciliter nō fit redu ctio ⁊ modum cōſeruationis ⁊ dixit. Et cum ſit in obediens ad redeundū. fac vt eger ſedeat in aqua calida. ⁊ īplaſtretur ruptura cum lenitiuis aut ua. poretur cuꝫ panno calido tam diu donec redeat dixit ſecundo facta.ſ. tali reductione ad cōſeruā dum ne de nouo fluant deorſuꝫ deinde ſtringatur ſuꝑpoſitis medicinis agregationem facientibus ⁊ dimittatur tribus diebus. Et dando ordinem ī ſtri ctura dixit. Et ſit ſtrictura cuꝫ inuolutiōibus qua dratis ⁊ in uolūtibus preparatis ad agregandum labia ſciſure. Et addit qd̓ qn̄qꝫ cauterizatur ſecū dum hanc ſtricturaꝫ ⁊ preparationē. Et ad remo tionem cuiuſdam erroris contingentis in actu pra tico de figura plumazoli dixit. Et non adminiſtrē tur inuolutiones ſperice quoniam ipſe dillatāt ru pturam maxime aūt in caſu eſt neceſſaria conſo lidatio. Addit ultimo circa hoc unū caſum. Et nō oportꝫ ut approximet medicus.ſ. huic rupture fer rum oīo. Pro intelllgentiaⁱ iſtorum dictorum ē primo aduertendum. ut ſupra dictum eſt. qd̓ aliqn̄ ruptura inteſtinalis uel zirbalis facile reducitur. .ſ. cum eſt inguinalis uel etiam aliqualiter burſa lis non multum diſtenſa deorſum. nam tunc ſoluꝫ reſupinato corpore ⁊ ad ſe aerem atrahēte occul tatur eminentia. aliquādo uero diſtēſis inteſtinis multa et elongato oſſeo replentur ip̄a aquoſitate fecibus interdum uel uētoſitate et tunc ē dilligē ter laborandum in reductione ⁊ ī hac doctrina no bis īſinuat. d. A. ī preſenti parte. In hoc igitur hebeatur ordo ut reductio cuꝫ facilitate fiat quo niam ſi uiolenta fieret fortaſſis ipſius ſifacis ma ior fieret apertura. Laudo igitur ut niſi uenter ſit. mollis ⁊ inteſtina ſint uacua anteqͣꝫ corpus pona tur in balneo ut chriſte ponatur linitiuum tan tum et non attractiuū qꝛ ī atrahendo ſequeretur nocumentum ut cōſtat. Et in emiſſione criſteris habeat cautellā ut patiens nō ſurgat ī emiſſiōe eius ſed ipſo iacente ⁊ ſupra altero laterum decli nante leuiter criſtere emittatur poſtea euacuatis ſuperfluitatibus ponatur in balneo non cōi totus ſed tantum ſtet in concha balnei ita ut partes ge nitales vſqꝫ ad vmbilicū balneo madefiant ⁊ ī ip ſo ſic ſituato miniſter cōtinuo atractendo ⁊ leuiter ſurſum cōprimēdo reducat voluit tamē Raſis in diuiſionibus ꝙ moretur in aqua calida per horā ⁊ poſtea prematur ad reductionē ⁊ ſi prima vice nō reducantur iterato ponatur in aqua calida. ⁊ ſic ꝯn̄ter continuetur vſqꝫ ad reductionem verū ego laudarē vt videtur textui nr̄o ꝯformari vt primū ponat̉ patiēs ſuꝑius ⁊ leuiter manibꝰ ꝑtractet̉ vt ſi poſſibile ē hoc mō reducat̉. Et ſi nō ſic ſufficiat

cuꝫ aliquando ſola ventoſitas ſit in cauſa ꝓhibēs reditum tunc fiat vaporatio cum panno calido tamdiu vt dicit textus donec redeat ſupple ſtan te ventoſitate in cauſa ſed ſi feces dure cōiungan tur vt aliquando fit in colica. tunc etiam ante bal neum laudo fieri fomētationē cum filtro īfuſo in aqua decoctionis altee maluarū mercurialis flo rū camomile feni greci ⁊ ſemīs lini addēdo bonā quātitatem butiri ad molificationē. vel ſumere pā nū lineū duplicatum ⁊ infundere in oleo oliuaruꝫ maturarum oleo amigdol̓ dul̓ cū pinguedīe galīe ⁊ butiro. ⁊ cōtinuare aliquam talium fom̄tationū vſqꝫ ad debitam reductionem. Ꝙ ſi pur iſta nō ſuffecerint tunc ego poſtremo laudo poſitioneꝫ in aqua tepida vel calida balnei etiā ī cāu humecta tiui artificialiter cuꝫ eis que ſupra ponebant̉ ponē do in balneo. Et ſi cōiūgatur ventoſitas vt ple rūqꝫ euenire ſolet in balneo ponantur aliqua reſo lutiua vt anetū ruta feniculus ⁊ ſemina horū cuꝫ modico vini albi iſtū ordinē nobis poſuit dn̄s Au. ſed m̄o retrogrado ratio cuius ordinis ſumitur in hoc qꝛ licet humectantia ⁊ molificantia ad redu ctionem interduꝫ ſunt neceſſaria ⁊ ſic utiliter ſer uant ī cura rupture tamen ex parte qua humecta tur accidentaliter membrum ſciſum. Et cuius notabilis exicatio ē ncceſſaria ad cōſolidationem ut ſupra dictum eſt ideo ex parte iſta nocent ſi igi tur cōpleri pōt intentio reductionis ꝑ euaporatio nem cum panno calido melius eſtqͣꝫ cum euapo rat̉ humectantium. Et qꝛ balneum actuale certis paribus magis humectat etiam partes quarum humectatio non eſt neceſſaria qͣꝫ fom̄tatio ex eo ⁊ magis debilitat. ideo ſi ꝯpleri pōt ꝯfomētatione decoctōis uel cū embrocatiōibus etiā ex oleis uel alijs humectantibus ⁊ reſoluentibus magis eius cōueniēs qͣꝫ formale balneum. Et ſic habetis ordi nem in reductionem qͣꝫtum eſt ex parte medica minū localiuꝫ. alia pleraqꝫ reſtant que prudentia medici ſunt regulanda ut uerbi gratia ꝙ ſtet īfir mus cū plumatio ſub coſſis ⁊ aliquando ſtāte u cuitate inteſtinoruꝫ ⁊ ſtomaci. fiat leuatio cruriū ad ſuperiora. ⁊ cum illo ſitu miniſter operet̉ re ducēdo exhibitio tenuis diete maxime in quanto fricationes membrorū ſuperiorū ⁊ non inferiorū hec omnia omitto propter cauſas manifeſtas ⁊ ex ꝑtus medicus de ſimilibus cōſiderabit. Et ſic ha betis clarā primam litteram que ſic legitur. Et cū fit inobediens ad redeundū.ſ. qꝛ ſit neceſſaria dili gentia in reductione aut euaporetur cū panno ca lido tam diu donec redeat ſupple ſi eſt poſſibile. Et ī hoc māifeſtat primū modū eſſe electiorē ⁊ ſi non implaſtretur ruptura cum lenitiuis ⁊ in hoc ī telligantur fomitationes em̄brocationes ⁊ ſimilia ⁊ ſi non ſufficiat fiat ut eger ſedeat ī aqua calida noͣte dixit noͣnter ſedeat ⁊c̄. Circa dicta in ſcd̓a parte eſt aduertendū ꝙ. d. A. in illis uerbis primo īnuit qd̓ facta reductione primū fiendū eſt prohi bere ne denuo deſcendat. zirbꝰ uel inteſtina ⁊ hoc ſit. cū ſtrictura ueꝝ qꝛ p̄ter hoc ēt ſtat intentio cō ſolidationis paniculi ſciſi que ꝯſolidatio fieri non pōt niſi per adunationē labioꝝ diſtantiū ipſius pa niculi que ꝯpletur per medicinas agregationē fa cien̄ ideo oꝫ ante ſtricturā.ſ. cum brachali primū tat ſuperponi medicinas agregationē facientes.ſ. la bioꝝ ⁊ iſte ſunt medicine reſoluent̓ ⁊ exicantes ut ſupra uiſum eſt que notabiliter differ̄ a ꝯſolidan tibus ⁊ dimittātur ſic tribus diebus qꝛ ueriſimile eſt in tribus diebus reſoluto humido extraneo ⁊ exicato membꝝ ita corugari ut labia vulneris ad inuicem propinqua fiant. Et tunc ſupple in iſtos tres dies apponi debent medicine ꝯſolidatiue fac ta noua ligatura que tunc magis neceſſaria ē qͣꝫ eue a principio quoniā a principio intentio adunatiōis mnrirotum labiorum. aliquando perficitur cum fomentatio nibus aliquando cuꝫ unctionibus ut infra uidebi tur deinde in tali caſu forte non eſſet incōueniens ſemel in die renouare medicamina ⁊ ſic ligatura non ē tantum neceſſaria homine tn̄ ſemper īmo bilitato ⁊ ſuper dorſum exiſtente ſed in ꝓceſſu ubi intentio eſt maxime ad ꝯglutinationem que potiſ ſimum cum gumi ⁊ glutine ⁊ uiſchoſis perficitur ⁊ que ad ꝯpoſitionē cerotoꝝ maxime ꝯuēiūt quo rum actio eſt tarda ⁊ ipſoruꝫ uirtutes longiori cō ſeruāt̉ tp̄re iō ī ꝓceſſu ſtrictura magis firma ⁊ lō ga ē neceſſaria. Et ꝑꝑ hoc noͣte ꝓ ꝯcordia auctoꝝ de r̄ligatura qꝛ aliꝗ iubēt n̄ r̄nouari ligaturā niſi poſt decem dies aliqui poſt ſeptē aliꝗ poſt duos vl̓ tres dies. dicatur ꝙ primi loquūtur ī caſu quo medicine conſolidatiue ſunt applicate ⁊ alij qui de breuiori termino intelligunt appoſitis medicīs adunationem facien̄tantuꝫ verum eſt tamen ꝙ Gentilis in conſilio ſuo famoſo ad rupturam. di xit de his medicis intelligens que ad cōſolidatio nem faciunt. quia varietate dictarū medicinaruꝫ non cōſiderauit. In cōſeruatione adherentie liga minis ſupra locum. ⁊ in adminiſtratione antidoti .i. medicaminis ſecundū proceſſuꝫ dierū debitus ordo ē ſeruandus. vt neqꝫ breuitatē hore interci datur eius actio nec proxilitate euaneſcat ſupple virtus medicaminis. Sed per quartā vnā quāqꝫ diē vel quintaꝫ demū periodica fiat eius īnouatio vbi tamen ligatura eſſet decenter facta ⁊ īfirmū non grauaret ⁊ tēpore frigido laudareꝫ tardari li gaturā vſqꝫ ad ſeptē dies in hoc magis cōſonant dicta auctorū nec hoc tēpore fiet harū medicina rum ī virtute euaneſcentia. Addit etiaꝫ textus ad debitam formationē illius ligature. Ꝙ ſit ſtri ctura cum inuolutionibus quadratis ⁊ inuolutio nibus preparatis ad agregandū labia ſciſure. Ec ce quomodo voluit in alia ⁊ alia ruptura fieri de bere aliā ⁊ aliā ligaturā qui oīo ex omni plumazo lo verbi gratia equaliter agregantur labia vulne ris facti ſecundū longum ⁊ ſecundū latum. In hoc igitur ſtet bona cōſideratio medici ad ꝯpre hendendū formaꝫ vulneris que tactu ab experto ꝯprehendi pōt medico ⁊ ſecunduꝫ labia vulneris ita formare plumazoluꝫ aliquando quadratū ali quando triangularem vt ſit ſufficiens ad agregā dū labia ſciſure. ⁊ ipſa ſic conſeruare et cuiuſcūqꝫ figure fiat ita diſponatur vt notat textus qd̓ nō ſit

ſpirice figure quoniaꝫ per ſpiricitatem ⁊ accutiue quandā ſuper plano ſubintrat in ſciſuram ⁊ ſic cō ſequenter ip̄am dillatat cum tamen neceſſaria ſit conſolidatio. Forma autem plumazoli quantū ad figuraꝫ ut dictum eſt non pōt bene dari ſed in cōi hoīe fiat. ẜm hanc ꝯpoſitionē ip̄e plumazolꝰ ut ſit.ſ. iiij. digi ris amplus ⁊ ſit de tella lini multis plicaībus ordi nata inter quas ponatur totum ⁊ ſit plane figure ⁊ aligetur brachali ẜm cōem morem facto ⁊ fiat la mina facta ferrea ſcd̓m quātitatē rupture uel paꝝ maior ⁊ eſt melius que ēt tota panis ⁊ modico cot ti inuoluatur non tn̄ rotunda remaneat īmo plana ⁊ tunc ſupra locum rupture ſupponatur īmediate medicamen ſiue ēpl̓m ſiue cerotum uel unguentū ſed cerotum magis laudatur ad ꝯſolidatōm ut di cebatur ſuper corium igitur extenſum ita ut loco. firmiter adhereat ſuꝑponendo ꝯn̄ter dictā laīnaꝫ ⁊ ſupra ip̄am plumazolū ⁊ tunc ſtringatur cū bra chali facto decenter ꝯp̄hēdēdo labia uulneris ad agregationem ut dictum eſt. sͣ. Ex hoc uidetur magnus error praticantiū cōiter ꝙ cum eadem fi gura ⁊ forma brachalis vnūqd̓qꝫ ligant ⁊ ſtringāt cuꝫ tam̄ non poſſint cuiuſlibet uulneris labia elō gata equaliter in unum adducere ⁊ cā erroris iſto. rum fuit qꝛ exiſtimant ꝙ brachale nihil operetur niſi ſuſtinere membra ſurſum ne deſcendant cum tn̄. d. A. hic ut uidetis ad aliam principalem intē tionem ip̄m ordinauerit.ſ. ad agregandum labia ſciſure ⁊ ip̄a ſit agregata ꝯtinere que eſt magna pars cure. Et ꝓpterea ſeqͥtur textus ⁊ qn̄qꝫ caute rizatur ſcd̓m hanc ſtricturā preparatōm quaſi di cat ꝙ ſi medicamina reſolutiua ⁊ exicatiua nō ſuf ficiunt ad hanc u nitioneꝫ labioꝝ qn̄qꝫ cauteriza mus ad hāc intentionem principaliter quoniaꝫ ut dixit Aliebras 8. pratice cap. iij. Cauterium enim. humiditatem dificat reducitqꝫ ultīa meatuum.i. labia uulneris alongata ⁊ adinuiceꝫ arcet. Ec ce qūo magna intentio eſt ad uniōem labiorū ⁊c̄. poſſet tamen iſte textus aliter induci ut ſit mens .d. A. Ꝙ licet facta ſit adunatio labiorum ꝑ bra chale cum medicamine reſolutiuo uel exicatiuo. dubium tamen eſt ſi ſuperponantur medicine con ſolidatiue ne fiat conſolidatio cum multo maiorē uim in conſolidatione habeat cauterium qͣꝫ tales medicine ideo dixit. qd̓ qn̄qꝫ cauterizatur ſecūdū hanc ſtricturam ⁊ preparationem.i. poſtqͣꝫ facta eſt preparatio per ſtricturā. primus tamen ſenſus mihi magis placet. Aduertendū primo propter ul timum uerbum cum dixit. Et nō oportet ut appro ximet huic rupture ferrum oīno. Cadit dubita tio non parua de ꝑꝑ hoc ſnīam uariā auctoꝝ. Nā Serapio ꝗnto breuiarij cap. i. in principio cure ta lis rupture laudat in corporibus duris curam cum ferro ⁊ adducit hoc eſſe de conſuetudine aliptum Idem ſenſit Aliebas s. pratice in principio dixit ſic ad lr̄am ī īteſtinorum eruptiōe que ex ſciſura ſiphacis fit medicantibus medicaminibus curabi lis non ē ſupple hernia de qua ē rubrica capi. ſed eius cura ferrum ē ⁊ coctura ⁊c. Et huius curam cum ferro tradidit 6. pratice cap. 5. Et in hac ſnīa ſunt aliqui moderniores in oppoſitam parteꝫ ē ſnīa. d. A. hic Raſis ēt in al. ⁊ diuiſionibus in cu ra huius non appoſuit ferrum. Idem Auenzoar in hac hernia non ponit ferrum licet in aquoſa ſi cut ēt. d. A. inferius. Hec auctorum contradic tio facit me in hoc ad loquendum ſuſpectum ⁊ du bium uerum ut non cadam ſub reprenſionē conſi liatoris 12. 8. differentia qui cū reprehendebat ha ly falſe interp̄tantē. G. tertio tegni circa illū paſſū calidiora calidioribus ⁊c. dixit ille nāqꝫ perfectus iudicatur expoſitor qui mentem iuſte interp̄tatur dn̄tis ſiue uerum dicat aut falſum ut ſcribitur pri mo pronoſticoꝝ ideo conabor ego uerba. d. A. ⁊ ſi forte apud aliquos dubia eſſent ad clarum ſen ſum reducere. Pro declaratōe ⁊ ꝯcordia aucto rum. Et primo ꝯmemorando ꝙ ut. sͣ. dicebatur in cap. de cāis ꝙ tribus modis in genere cōtingit zit bum uel inteſtina deſcendere intra oſſeum aut.ſ. primo per rupturā ip̄ius ſiphac ẜo dillatatis didi mis per amplificatom eorum poſſunt diſcurrer̄. zii bus uel inteſtina ẜo per rupturam ip̄ius ſiphacis. tertio per relaſſationē ⁊ molificatōem eiuſdem ſi phacis pōt igitur fieri deſcenſio membrorum.ſ. zir bi uel inteſtinoꝝ aliquo trium modoꝝ ſupradicto rum tn̄ differenter ut ibidem dicebatur ⁊ ad diuer ſum ſitum deſcendunt talia membra per unaꝫ. cāꝫ ⁊ ꝓpter alias quoniā ſi deſcēdant ex apertione di dimorum tunc perueniunt ad contactum teſticu li uel teſticulorum ⁊ appellatur uera ramex ut ibi dem dicebatur ſed ſi ex ruptura paniculi fiat de ſcenſus uel ēt ex relaſſatōe tunc zirbus. uel inte ſtina non poſſunt peruenire ad ꝯtactum teſticulo rum ſed aut recipiuntur inter unā pelliculā ⁊ aliā burſe ut ex ruptura ꝯtingit aut in ip̄o ſiphac cō tinentur ſicut in ſacho ut. sͣ. loco illo declaratum ē. Et ex hoc fundamento cum alio addito.ſ. ꝙ .d. A. hic loquitur de deſcenſu hoꝝ membroꝝ ex ruptura ſiphacis in textu habebimus prīo unum modum ꝯcordie ut.ſ. uellit. d. A. ꝙ non oportet ut approximet huic rupture ferrum oīno.ſ. ad ex tractionē teſticuli ut facere ſolent miniſtri huius artis ſtante hac ruptura in qua nullum teſticulis cōicatur nocumētum cū non poſſint talia mēbra ad ꝯtactum uenire teſticuloꝝ extrahūt teſticulū cum hoc tamen ſtatut ad curationē ꝯueniat fer rum.ſ. ſcindendo mirach in loco rupture ⁊ ꝯn̄ter ſumēdo ſiphac ⁊ tandem ſi expedit cauterizando ut uidebitur hunc ẜm ſenſum. ſequebātur Sera pio ⁊ Aliebas primū aūt ſenſum. d. A. cuꝫ ceteris ſequacibus aliter imaginari poſſumus ⁊ forte cre do magis ad mentem illorum diſtinguēdo de rup tura quoniā alia ē magna alia parua alia recens alia antiqua alia in puero alia in ſene ſanguineo uel melancolico. Et ẜm hoc credit. d. A. cū Auen zoar ⁊ reliquis ꝙ ruptura in iuuene maxime non multum antiquata poſſit. cum medicinis reduci. ut expreſſe Auēzor dixit in pueris difficiliter ꝓp ter plantum ⁊ inordinatōm in ſenibꝰ ⁊ difficiliter ꝓpter duriciem paniculi. Et in his non eſt tutum

cu ferro laborare qm̄ pueri ex dolore facilime diſ ſoluerētur ēt nō poſſent regimini ꝯueniēter ſubici ſi eis aliqd̓ diuerſum occurreret accidēs ſenes ēt ꝑꝑ debilitatē non ſunt tanto labori ⁊ timori expo nendi maxime in eis ſuperſit modicū tp̄ris ad uitā iuuenes aūt qui tollerare poſſent per hoc qd̓ ſunt fortis uirtutis ⁊ patiēter tollerant quietem ⁊ ociū ⁊ non ſic pueri ⁊ regimini per medicinas ꝯuenien ter ſubiciūtur tales ꝑ medicinas ꝯueniēter curari poſſunt. uannū eſſet igitur per cirogiā curā atten tare. Fundamētū igitur ſuum fuit ꝙ oēs homines uel apti ſunt ſine graui mortis periculo ferrū tolle rare ē uel nō ſi ſic ut iuuenes tales curari poſſunt per medicinas fit ergo per operatōm cum ferro nec non ꝯſilium ſuū eſt ꝙ non approximet ferro ꝓpter timorē ⁊c. Et hec ſnīa. d. A. fuit arbitraria ⁊ multū rōnalis. Aliebas aūt Serapio nolue runt obſequi illis qui cum ſenes eſſent adhuc ob ſtinate uolebant ueram talis rupture curationeꝫ q̄ qꝛ medicinis fieri non poſſet. Laudabant iſti fie ri debere cum ferro ⁊ ꝙ hoc ſit ueꝝ pꝫ inſpicienti ſeriem lr̄e Serapionis que laudabat hoc ī corpo ribus duris.i. ſeībus ſed ꝯſuetudinē aliptum non ꝙ hoc faceret de principali cōſilio ſed ut uolunta ti illoꝝ obſequeretur melius ergo eſt blanditine curare ⁊ clauſam ſuſtinere rupturam qͣꝫ tali ſe pe riculo ꝯmittere maxime cū per tales rupturā ob ſeruato debito regimine ⁊ ligatura poſſit homo uelut ſanus uſqꝫ ad terminū prefixum etatiue de currere ⁊ ad ꝯſeruat̉ ſpēi ſufficienter ſe exercere. Non ſic aūt ē in aquoſa uel uaricoſa qꝛ in aquo ſa leuis ē cum ferro curatio et ſine timore que ſi re deat curatio reiteretur. Uaricoſa aūt aliqn̄ ta lis ē in iuuene ut per medicinas curari non poſſit. q̄ niſi curetur debilitatur teſticulus uel forte ꝯrū petur ita ut ille non reddatur ad generationē api et ideo in iuuene aliqn̄ laudatur oꝑatio cuꝫ ferro notate iſta oīa. Non tn̄. d. A. Laudauit lego lit teram ꝯtinuando ad primā poſtqͣꝫ ſunt reducta il la membra deinde ſtringatur ſuppoſit̓.i. prius po ſitis medicinis agregationē facien̄ ⁊ dimittat̉ ſuꝑ ple his tribus diebus ⁊ ſtet ſupinus ⁊ addens for mam ad ꝯpoſitionē lombaris maxime plumazoli dixit Et ſit ſtrictura.i. id quo fit ſtrictura ⁊ ꝯſerua tur ſupple factā cū īuolutiōibꝰ qͣdrat̉ ⁊ īuolutōibꝰ p̄parat̉ ad agregādū.i. ita diſpōat̉ ut ſic faciēs ad agregādū labia ſciſur̄ ẜꝫ qd̓ dicebat̉ ⁊ addidit. Et qn̄qꝫ cauterizatur ẜm hāc ſtricturā ⁊ preparatio nem uel qꝛ cauteriū facit ad hanc intentionē cō plendam.ſ. ad agragandū ⁊ ſic ꝯſeruādum ul̓ qꝛ facta ꝑ medicinas ⁊ lombare agregatione tūc ad ꝑfectam ꝯſolidatōm fiat cauterium ⁊ addit ēt de clarando de forma plumazoline ꝯtīgat error. Et non adminiſtrentur inuolutōes ſperice quoniam ip̄e dillatant maxime aūt neceſſaria eſt ꝯſolidatō Poſtremo addit can̄ in oꝑe obſeruādo pro ꝯſilio Et non oꝫ approximetur.ſ. medicus ferrum oīno ſupple ad ꝯſolidatōm qd̓ qūo ītelligatur ſatis dic tum eſt De medicinis. Sequitur pars de me Et medicine dicinis in qua. d. A. princi paliter duo facit quoniā primo ponit medicinas que ad agregatōm magis faciunt ẜo que ad ꝯſoli dationē ẜa ibi. Et de ē pl̓is ꝯuenientie ⁊ in prima ꝑte primo ponit ea q̄ per interius fo per exterius ibi. Et oꝫ ut adminiſtrētur ⁊c. primo ēt ponit qui bus uten̄ eſt per ſuperius ẜo ponit can̄ in appoſi empl̓aſt. ibi ẜa Et oꝫ de prima parte dixit Et me dicine que bibūtur quibus iuuantur habētes rup turam ſunt ſagenea ⁊ decoītio nuchū cypreſſi ⁊ ꝓ prie in qua diſſoluta ſunt ſagenea ⁊ diaciminum Notate ꝙ uſus hoꝝ medicinaliū non ſolum cō uenit in hernia inteſtinali ex ruptura paniculi ſꝫ ēt in facta ex dillatatione didimoꝝ ⁊ in relaſſat. In oībus enim talibus intendimus reſolutioni ⁊ exicationi nam relaſſatio paniculi pendet ad ſuꝑ flua humiditate ſimiliter ⁊ dillatatio didimoꝝ ui plurimū. In facta uero ex ruptura primum in tendimus p̄parationi labioꝝ que perficitur cum reſoluentibus ⁊ exicātibus ut ſepe dictum ē talia aūt oīa ſunt huiuſmodi. Nam ſanguinea eſt ꝯfec tio magna que ſcribitur ab. A. v. can̄. tractatu pri moualens ut ibideꝫ ſcribitur ad oēs paſſiones fri gidas ⁊ uentoſitates groſſas ⁊ ad frigus ⁊ ad ſimi lia ⁊ in ſūma eſt reſolutiua ⁊ exicatiua corminati ua uentoſitatū quaꝝ reſolutōm maxime intēdimꝰ in curatione cuiuſlibet rupture utꝫ īſpiciēti deſcri ptionē eius. In nuce cipreſſi ut ẜo can̄ cap. de ci preſſo eſt uirtus calefactiua ſiue atractione ⁊ in hoc ut ibidem differt ab alijs calefactiuis ⁊ reſol uit humiditates ⁊ in ip̄a ē uirtus adherere faciēs qd̓ ē precipuū in caſu nr̄o. Ideo dixit in cap. de nu ce cipreſſi qd̓ ē empl̓m rupture ⁊ aliud non dixit decoītio igitur eius maxime ualet precipue ſi mi ſceatur cū alio in hoc ēt habēte ꝓprietatē ut ut gͣ de ſagenea. Et ſi coquatur in uino medij coloris cum modico aque ciſterne erit ꝯueniēter diacim num ē ꝯfectio nota cuius ē reſoluere carminare ⁊ exicare In hoc ualerent alie ꝯfect̉. magis ut tria ca mitridatū ⁊ relique ꝯfectiones ut dianixum cō fectio de ſeībus proprie Triffora. G. paſita a Me ſue ẜa ꝑte prime diſtinctōis ⁊ ſimiles exhibendo cum decoīt̓ p̄dicta in mane ẜm doſes eaꝝ debitas quas ab. A. ⁊ Meſue locis propriis requiratur Et opore. pleruptura. ꝯn̄t ponit can̄. ut adminiſtrentur in ea ſuꝑ dicens empl̓a que ſuper ſciſurā adminiſtruntur. poſtqͣꝫ agregata ſunt labia ſciſure.i. adminiſtren tur empl̓a qualent ad ſciſuram principaliter ⁊ ta lia ſunt ꝯſolidatiua q̄ ut. sͣ. uiſum ē cum glutinoſiſ ⁊ ſtipticis ꝑficiūtur poſtqꝫ appoſita ſunt illa qͥ fa ciūt ad ꝯgregatōm labioꝝ ut ſepe dictū ē. Et poſt qͣꝫ tracta ſunt duo oua.i. teſticuli ad ſuꝑiora ⁊ ex pleta eſt reductio eius quod deſcendit. i. deſcen debat quaſi dicat facta reductione ꝑꝑ qͣꝫ contra huntur ſurſum teſticuli qui elongabatur ꝑꝑ illa membra deorſum fluxa ⁊ appoſita conſequenter empl̓is facientibus ad agregationem labiorū tūc apponant̉ empl̓a que valent ad ſciſuram.i. ꝯſo

lidantia Et ſic uidetis īꝑitiam illorum ꝗ ſemper cum eodem empl̓o curant ⁊ cū eiſdem medicis de uoꝝ nūero fuit haly tercio tegni ꝯmēto. 1g6. ꝗ ī rotalli curatione applicabat tm̄ exicātia cum cau terizantibus ut folia cipreſſi aloē calcē ⁊ acatiaꝫ ⁊c. nullam facies mentioneꝫ ad cōglutinatibus q̄ tn̄ ſunt neceſſaria. Et iſtis empl̓is ⁊c̄. iam ſecūdo ip̄e applicat empl̓m conueniens ēt ad hanc ītētio nem.ſ. ad adunationē ⁊c. dixit ꝙ empl̓m ꝯueniēs eſt id ꝙ fit ex ſauīa nūce cipreſſi ⁊ folijs eius ipſa ciꝫ ſunt radices empl̓oꝝ ſuper plurimū iuuamēti quoꝝ ē ꝯueniētia ſupple medicoꝝ.i. aūc. veteres conueniūt in exibitione huius empl̓i ad hanc intē tionem ⁊ hec eſt veritas qꝛ ẜapio quinto breuiari loco allegato iſtas medicinas uerificat ī caſu iſto quoniā nux cipreſſi ⁊ folia eius notabiliter exicāt. ⁊ ſauina reſoluit ⁊ effugat uentoſitates ita ⁊ alij plures de nūce cipreſſi. A. ẜo can. cap. de nuce ci preſſi qd̓ eſt aliud e ca. d̓ cipreſſo dixit hec uerba tm̄. Eſt empl̓m rupture quaſi ꝑ anothēmaſiaꝫ ſic ſingulariſſimū in ruptura ⁊ ca. d̓ cip̄ſſo dixit an harcola uulneꝝ folia eius recentia ⁊ nux ipſius cō ſolidant uulnera que ſunt in membris duris ut in caſu nr̄o licet hic principaliter non ponatur ad cō ſolidatōm ſed ad adunationē ⁊ exicatōm de ſaui na de qua ſcribitur ēt ẜo can. in ca. de Abel. licet A exponat Abel eſt fructuſ iuniperi tamē re uera eſt ſauina ut patet per Serapionē ca. i. de ſimpli cibus ubi ēt ꝯcordat cum. d. A. in qualitatibus ⁊ proprietatibus eius ip̄a eſt uehemētis reſolut̉ ⁊ ē exicatio ⁊ ſtipticitas. Et dixit Simō Ianuēſis ꝙ in illo ca. defficit auriola membroꝝ capt̉ ſuꝑ au reola expulſionis ubi dixit ꝙ oꝑat̉ iuniperi ⁊ ſauī ueniunt ſed ſauine oꝑat̉ ſunt fortiores ualēt mi rabiliter in prouocādo urinā meſtrua ⁊ fetuꝫ ita ut dixerit ī de ſimplicibꝰ Serapio ca. i. Et ꝑꝑ can̄ ſue ſubtilitatis ꝓuocat meſtrua plus omni medi cina ⁊c. In ſūma igitur tales medicine p̄cipue ſūt in caſu nr̄o de modo ꝯpoſitionis ⁊ applicationis dicam in fine capituli Nūc expedita pri Et de emplaſtris ma intentione ꝓ quitur aliam.ſ. ordinationē empl̓oꝝ que ꝑficiūt ꝯſolidatōm ⁊ poſſet diuidi pars in ꝑtes nouem ẜm nouem ponit deſcriptōes. Et inſpiciēti primā com poſitionē patet ꝙ in ip̄a intrant primo glutinantia poſtea exicantia ſtiptica ⁊ confortantia ⁊ in his eſt intentio perfecta. ponuntur enī primo genera gumi que ſunt glutinoſa cum aliquali ſtipticitate ⁊ exicatione ut ſcd̓o can̄. cap. de gumi. Et ibi eſt fortis textus ꝙ oēs ſpēs gumi ſunt calide licet de. dragaganto dixerit qd̓ ip̄m ē frigidū ad aliqͣlē ſtip ticitatē declinās ſed ſufficit nobis qd̓ ē īuiſcatiuū cum aliquali exicatione de bedelio non eſt dubi tatio qd̓ ſit uiſchoſum ē ēt frigidū ⁊ ſtipticū ſaltē nūchū glutē.i. colla piſcium ē qd̓dam niſchoſum. ⁊ glutinoſum ꝙ abſoluitur a piſce quodā magno ut dixit Serapio ẜm Simonē ab īteſtinis piſciū ⁊ ē ēt aliud glutē coriorū quadrupēdū ſil̓r multū. uiſchoſū. Tubera ſunt genꝰ fungorū ⁊ ē id qd̓ dr̄ Tartufere ⁊ ſunt ꝯplexiōis terree ſed hꝫ admixiā paruā ſubſtātiā ſubtile iuuātē ad penetrandum ⁊ ideo ſciſitate iuuat ⁊ maxime ficca quoniaꝫ re cens collecta participāt groſſa humiditate maxi me laudantur arenoſa in hoc caſu. Carnes can croruꝫ participāt notabili viſchoſitate ⁊ ſi cū hoc intēdamus exicatōni poſſumus totum ſumere cū teſta vel facere aduſtionem eoꝝ modū aduſtiōis poſuit Serapio ca. i. de cācro. Et ibi habet̉ ſingu larem medicinam ad morſuꝫ canis rabidi ita vt dixit. G. qd̓ nunquā vidit aliquē mori cū illa medi cina. Et dixit ꝙ cancrus fluuial̓ ſibi debet̉ cū tota ſua natura ꝙ roſe ēt cū ſuis capitibꝰ ⁊ alia ſtipti. ca ⁊ virtus maxime ſicca talia omnia ſunt ſtipti ca ſequit̉ in libro meo ⁊ meſ. excorticat̉ nō reꝑio apud aucto. meſ. ſed bene reperio. meſce ⁊ ſunt: piſſe vel robilie que ſunt genera leguminū ad me lancolicum declināt ⁊ ſtipticū ⁊ maxime ſi excor ticētur ⁊ ita credo velit iacere littera ⁊ addit illiꝰ ꝯͣcte folia altee.i. maluiſci de mecha illius ꝯͣcte ſunt notabilit̓ exicatiua ⁊ radix ⁊ ſemē eius ⁊ ſti pticitate ꝑticipant vt dixit ſerapio ca. proprio no tate ꝑꝑ illos qui ipſa vtuntur ad humectanduꝫ ⁊ molefacienduꝫ ⁊ eſt vſus cōis medicorū licet. A. ea poſuerit maturatiua molificatiua ca. proprio Alumē iameni eſt notabiliter ſtipticū ⁊ exicatiuū. ⁊ eſt alumē ſciſū qd̓ a vulgo de pluuia dr̄. ita ſtip ticū ē ut ꝓhibeat fluxū. hūiditatū accidētaliū dꝫ ipſius poni modica quantitas in compoſitione ſu mac ſunt genera notabilitat̉ ſtiptica tamaraſcus eſt arbor ſatis v̓o in ea eſt ſtipcitas cum exicatio ne ſed eius fructus vehementis ſtipcitat̉ vt ca. ꝓprio ſcd̓um. A. magra eſt terra quedam rubea in ipſa eſt glutinatio ⁊ ſtipticitas ⁊ eſt fortior ī cō ſtructōe ⁊ dixit. d. A. ꝙ eſt lutū ſigillatum centau ra eſt calida ⁊ ſicca vſqꝫ in tertio ⁊ eſt exicatiua ſine mordicatione ſigillat ⁊ ꝯſolidat vulnera ma la ymo ſcribit̉ ꝙ ſi quoquat̉ cum carne inciſſa coniungit eam. Ecce mirabilē virtutem in cō ſolidando de Aloes manifeſtuꝫ eſt quod ē calidū et ſiccum ſtipticū extra poſitum et confortatiuū propter virtutem ſtipticitat̉ que eſt in eo cuꝫ aro maticitate iam iſta omnia videtis notabiliter in caſu noſtro conuenire. Ponit conſequēter aliā deſcriptionē que talis eſt. ℟. armoniaci ipſuꝫ eſt gumi quo auruꝫ adheret vnde libri ⁊ ꝑgamēana eo deaurātur. glutinoſum ergo eſt calidum ⁊ eiꝰ exicatio eſt fortis Turis in hoc non eſt dubitatio ſua glutinoſitate ⁊ aromaticitate quod conuenit aloēs a ſanguīe ⁊ dabat.i. illarū ꝯͣtaꝝ de hoc dic tum eſt qūo ꝯueniat oīum an̄. 3. iij. bedelij. 3º. ij. dictum eſt ſupra ponitur in tali doſſi ad refrāgen̄ caliditatem ſuperiorum accatie ⁊ ſacracolle am borum an̄ 3. i. de accatia auctores uarie loquūt̉̉ quidam dicūt quod eſt fructus arboris ut diaſco rides. A. dixit quod eſt ſucus cuiuſdam arboris appellate alcharchi ſerapio dixit quod eſt ſpina barbarica ⁊ ex ſuco fructus ⁊ foliorū aliquando fit quicquid ſit frigida ſtiptica et multum inuiſca tiua nos autem ut dixit ſimon tali proprio acatia

carentes ex ſuco prunelloruꝫ ſilueſtriuꝫ expreſſo et decocto ad ſpiſitudinem faciamus ſarcacolla eſt genus gumi mirabile in caſu noſtro. Eſt enim ut dixit. d. A. glutinatīa ꝓpter hoc ꝯſolidat ⁊ cre at carnem ⁊ adminiſtratur in empl̓is ⁊ in ipſa eſt uirtus adherere faciens ⁊c. Et qꝛ oīa ſunt fere gu mi dixit ad ꝯpoſitionem terrātur ī mortario ⁊ ma defiant in principio noctis in aceto ⁊ ſupple ſic ꝑ noctem dimittātur deinde terrantur in mane cū aliquātulo ſauine ⁊ inbibatur ex eis.i. ī eis coctū ⁊ ponatur ſuꝑ locum. Ecce qūo utitur hoc uoca bulo Empl̓m h̓. ponit ꝯn̄ter aliud empl̓m eiꝰ de ſcriptio talis ē. ℟. maſticis ſacracolle ⁊ thurisꝑ tes equales ⁊ agregentur in uino de paſſis.i. dul ci uel cocto ad maiorē inuiſcationē ⁊ leniatur.i. extendatur ſuper pergamenū de pāno ad dr̄iam pergameni quo utebātur ueteres ꝯſtricte ex uitis uel inuitis quibus utuntur mulieres ad ponendū intus machagnanos cōis uſus ē ut exfidatur ſuꝑ pāno uel fuſtaneo oīa hic poſita ſunt ſupra decla rata preter qͣꝫ de maſtice maxime gumi notū ca lefactiuū aliqualiter ⁊ ſtipticum minus tn̄ thure ſed ēt eſt inuiſchatū addit aliud ⁊ dixit aliud ſil̓e illi.ſ. in effectu ē id quod fit. ex aloe ⁊ glutīe ⁊ thu re notū ē per dicta. Cōſequēter ponit illam de ſcriptōm mihi magis gratam cum in ea perfecte ꝯp̄hendantur omnes intentiones quas querimus Cuius deſcriptio ſumatur. Nux cipreſſi Thus ⁊ acatia ⁊ balauſtie notabiliter oīa ſunt ſtiptica. Sacracolla ſanguīs drac eſt ſucus rubeus notꝰ eſt ꝯſtrictiuus ⁊ ꝯglutinat ulcera ⁊ plagas licij liciū eſt ſucus ſiue ſit arboris ſiue fructus ip̄m eſt in actiuis fere tēperatū ſed dificatuſqꝫ in tertio. unde reſtringit ⁊ ꝯgregat ⁊ ſic maxime ꝯueniret in medicinis adunationem facien̄ in caſu tn̄ nr̄o maxime ꝯuenit. exicādo ex eo fiunt ſuppoſitoria de licio ad tenaſmonē notata apothecarijs ⁊ ſunt opiata mirra ⁊ galle ⁊ ſauina equali menſura ter rantur bene ⁊ ſufficienter cum gumi prius.ſ. diſſo luto cum uino cocto ⁊ fiat ut adhereātur ouo.ſ. parti proxime ouo.i. teſticulo aut in quocunqꝫ lo co fuerit ruptura qꝛ plerūqꝫ ibi eſt eminentia ut ouum donec cadāt quaſi uideatur iuuare ꝙ cum hoc medicamine ſic multo tp̄re curetur ⁊ re uera eſt egregiū ut patet ꝯſideranti diligēter non eſt aliquid dictum de mirra ⁊ gallis. Sed mirra eſt guma calida ⁊ ē ẜm aliquos ſiccauſqꝫ ad tertiū reſolutiua uentoſitatū ⁊ in ip̄a ē ſtipticitas ⁊ adhe rentia ⁊ ꝯſolidat ulcera ⁊ ſibi p̄cipuum ē ꝓhiber̄ a putrefactione ita ꝙ ēt mortuū ꝯſeruat a fetore ⁊c. Ecce qūo multipliciter ualet in caſu nr̄o gal le maxime ſi colligātur īmature habet ſubſtātiā multū terreā ⁊ ꝯſtrictio eaꝝ ē uehemens ⁊ forti ficant membra laſſa debilia ⁊c̄. Ponit ꝯn̄ter aliud empl̓m bonum ꝙ qn̄qꝫ ꝯſolidat rupturam infantiū ut. ℟. corticū granatoꝝ. 3. x. gallarum ī maturarū 3. v. decoquātur 3 vi. uini ſtiptici de coctione uehemēti cortices granatorū uehemēt̓ ſunt ſtiptice ⁊ maxime grauitati muzi licet balā tie magis exicent que ēt uulnera coherere faciūt capita tn̄ ip̄oꝝ ſunt magis ſtiptica reliquis part bus addidit. Ꝙ reducantur inteſtina ad ſuperi( ra ⁊ embrocetur locus cuꝫ aqua frigida ⁊ īuiſce tur hoc empl̓m ⁊ non ſoluatur niſi trāſacta ebde moda aut in oībus deceꝫ diebus ſemel. In hi uerbiſ ēt īnuit. d. A. ꝙ ruptura ī puero aliqn̄ ut ct eixii ē recens facile per medicinas curatur facta.ſ. re ductione īteſtinorū que aliqn̄ fit cuꝫ embrocatit ne cuꝫ aqua frigida qꝛ illa membra ſenſibilia pe cepto nocumento ꝯtrahūtur uel ſi cum operati ne manuali neceſſaria reductio fiat ⁊ tunc ꝯn̄te facta embrocatiōe cum aqua ueri frigoris labid uulneris adunantur in puero ꝑꝑ ip̄orum grāden paſſibilitatē. Et ex hoc haberi pōt clarificatio apparentie q̄ ad miraculū deducebatur de aqu fontis in territorio Carauazii ducatus Ml̓i ub multi ꝓpter introitum in aqua frigida laborāte deſcenſu inteſtinoꝝ abiectis brachalibus ſe ip̄o exiſtimabant curatos cum tamen re uera ꝯſol datio facta non eſſet ⁊ ideo poſt parū tp̄ris recidꝰ nabant plur̄ lꝫ forte aliqui deuotōe ⁊ fide ſanareſ tur quibus reductis empl̓m ibi appoſitum ſolun aliqn̄ eſt ſufficiens qd̓ ſi non ſufficiat ad ꝯſolidi tionem qꝛ ibi non apponitur aliquod ꝯglutinan addidit ꝓpter hoc ⁊ īuiſcetur hoc empl̓m ſuppl cum aliquo ꝯglutinio uel cum gumi uel dragag to reſoluto in uino ⁊c. aliud empl̓m mirabile ẜn eum. ℟. maſticis corticum thuris nucis cip̄ſſi ⁊ mirre ad exicandū ſtipticandum adherens fa ciendum ⁊ ꝯfortandum glutinis piſciū ⁊ ſacraco le ad inuiſcādum oīum ꝑtes equales diſſoluatu glutē in aceto uini ⁊ agregentur cum eo medicne ⁊ fiat ex eis empl̓m addit. Et fortaſſe ſuffic empl̓m infantibus ꝙ fit ex balauſtis ⁊ pſilio ⁊ re dice lilij ſilueſtris de balauſtijs dictum eſt qū ꝯueniant exicando ⁊ ſtipticādo de pfilio magr̄ apud auctores reperio diſcordiā. Nam. d. A. f can̄ ponit ip̄m frigidū ⁊ humidum ī foī. 13. tertꝭ ca. de uomitu ponit iuſtificando unam deſcripti nem ꝙ pſilium ē ſtupefactiuū Serapio ca. ꝓpri ponit ꝙ ē frigidum in ẜo ſed temperatū ī paſſiui Idem Auerois ꝗnto colliget ⁊ tamen experiēti patet ꝙ diſrūpit exituras ⁊ ulcerat in fine. Credi in iſta difficultate eſſe dicendum ſicut idem dixi .d. A. ẜo can. in canonibus generalibus cap. i. i tra prohemiū ubi poſtqͣꝫ poſuit ꝙ in medicīs ſun quedam in quibus ſunt due ſubſtantie diuerſe ſꝫ cundū naturam abſqꝫ ꝑmixtione oīo dixit ꝙ e eis ſunt que ſunt ſenſu ſic apparentes diuerſe ſi partes citri ⁊ ex eis ſunt que ſunt magis occult uidetur enim ut dixit ip̄e ꝙ cortex pſilij ⁊ loꝗmi de granis qꝛ de iſtis utimur in medicinis ⁊ ꝙ ē ſi per eius corticem ſit fortis infrigidationis ⁊ med la ⁊ farina que ē in ip̄o ē fortis calefactionis. ita ut ſit mediciua rubificans et ulcerans et corte eius ē ſicut uelamen diſtinguens inter ea hec. Z Et ideo pratici cum uolunt uti pſilio ad infri dandum infundunt in aqua tepida et ab eo educꝭ tur in aqua mucalago que latebat ſupra certici ſecundum quam partem eſt frigidum et redditurlieſt ali

humidum ſaltem per infuxionem ⁊ fit ut aliquan do ſit ſtupefactum maxime ſi infundatur in aqua lactuce ul̓ ſemperuiue ⁊c. Subſtantia uero intrī ſica eſt notabiliter calefactiua ⁊ exicatiua ⁊ ideo ſi tumpatur uel terratur operatur ita ut diſrūpat exituras per hoc ꝙ penetrat uirtus medule eius quę calida ē ⁊ exicatiua ita ut ſit ulcerans ⁊ id qd̓ ē crudum ex eo facit etiā cruda magis ⁊ refrenat eam ⁊ hoc ē qꝛ non actuatur niſi pars ſuperficial̓ frigida tātum quando autem rumpitur ⁊ infundi tur in aqua ẜm quem modum utimur eo in ēpl̓is ad rupturam ⁊ maxime ad ramicem inteſtini īfan tium ⁊ eminentia umbilici ut Serapio in ca. pro prio de pſilio tunc refrangitur intenſa calidit̓ que ē in ſubſtantia per infuxionē ⁊ permixtionem cuꝫ parte mucilaginoſſa quelatebat in ſuperficie ⁊ ſic redditur totum aliqualiter uiſchoſum cum aliqua li confortatione ⁊ ſic in caſu noſtro ualet taliter gitur eo utamur ⁊ iſtum modum poſuit Serapio loco allegato Radix lilij ſilueſtris albi que quan tum ad ſubſtantiam terream ē deficatiua ⁊ ē cali dum ꝯfortatiuū yreos tamen ē in omnibꝰ illis for tior ⁊ ē cum hoc ſtipticum ⁊ forte de illo loquitur d. A. h̓ addit ⁊ fortaſſe ſufficit niſi ut facias ē pl̓m ex lenticula aque. Iſtam eandem ſententiā po ſuit Serapio qd̓ confert crepature inteſtinali in fantium ⁊ forte a tota ſubſtantia ē ip̄a herba que dam que notat ſupra ſuperficiem aque maxime paludibus multum uiridis ⁊ ē rotunda ſil̓is ī figu ra lenticule. Et fortaſſe ſufficit ut leniantur eo rum rupture cum bedelio diſſoluto in uino ⁊ oleo ſambucino ⁊ caſtoreo de bedelio dictum ē oleuꝫ ſambucinum habet uirtutem deſicatiuam ⁊ con lutinatiuam reſolutiuam temperate dixit. G. In ſambuco uirtus eius prima ē que deſicat ẜa ē que incarnat ⁊ reſoluit temperate caſtorium ē notabi liter reſolutiuū ⁊ exicatiuū ideo maxime ualet qn̄ ē aquoſa ut dixit textus addit ⁊ fortaſſe ſufficit ſi ad curam cum ſanich ⁊ ordeo uel pultibus ordei in quibus ē uiſcoſitas ⁊ glutinatio maxime ſi redu cantur ad ſpiſitudineꝫ empl̓i ⁊ ſic habemus expo ſitionem totius cap. Conſequenter ſumendum ē cap. ⁊ deinde ponendus ē modus magis ordina rius domeſticus ⁊ clarus in opere apponendo ēt electas magis medicinas in iſto caſu. In cap. gitur primo poſuit ꝯparationem in facilitate re ductionis hernie inteſtinalis burſalis ⁊ inguinalis ⁊ in ſumma dixit qd̓ facilius reducitur īguinalis. ⁊ que ē deſuper qͣꝫ burſalis deinde ip̄e fecit memo riam cuiuſdam ſingl̓is in iſta materia ut quod ad conſolidationem primo preueniāt deſicāda humi ditatem accidentalem membri dillatāti ad aduna tionem labiorum faciendam deinde principaliter ip̄e ponit modum in reductiōe ſi ē aliqualiter diffi cilis ⁊ ibi ut. sͣ. dixi modo retrogrado inſinuauit ꝙ primo uideatur ſi pertractando tātum manibꝰ re ducatur ⁊ ſi nō ponatur pānus calidus ad euapo rationem uentoſitatis que ē aliquando in cauſa. Et ſi non ſufficit qꝛ ibi forte ſit alia materia impe diens tunc ponatur filtrum in balneo infuſſum. uel decoctione que fomentatio ſi fortaſſis nō ſuffi ciat tunc ponatur in balneo ⁊ hoc ſignanter fecit propter cām neceſſariam ut. sͣ. dictum ē. Conſe quenter facta reductione dedit nobis modum cō ſeruandi debitum ip̄orum ſitum cum ligatura ⁊ ſtrictura manifeſtando formam ſtricture ⁊ maxi me plumazoli in hoc ꝙ non ſit ſperice figure ⁊ ī ce teris non dedit formam nꝫdari pōt qꝛ talis ligatu ra fit etiā propter preparare agregationem labio rum uulneris que aliter ⁊ alio modo fit ſcd̓m di v̓ſi tatem ſciſure ut idem dicebatur. Et dixit qd̓ n̄ oportet ut tali rupture approximet ferrum oīo qd̓ qūo intelligatur dictum ē ibidem. Conſequen ter ip̄e ponit medicinas ⁊ primo agregationem fa cien̄ ẜo conſolidantes ⁊ prius eas que per interius ſumuntur ⁊ ꝯſequenter que per exterius uſqꝫ ad illam parteꝫ ⁊ de ēpl̓is ꝯueniētie ⁊c. ubi ponit me dicinas facientes ad conſolidationem ⁊ prīo cōes ẜo ꝯtrahendo ad rupturas infantium ⁊ in ſūmaꝫ fuerunt viiii uidiſtis iſtarum omnium clarificatio nem. Iam igitur agredior ordinem habenduꝫ in opere ⁊ quoniā alia intentio ē ad morbum alia ad cām alia ad accidens ⁊ non poteſt hic perfici cura morbi niſi ſumatur primo a remotione acci dentis ut a deſcenſu inteſtinorum primum igitur pn̄tato corpore ſi inteſtina ſint in oſſeo reducātur ẜm modum dictum circa lr̄am ⁊ iungatur quies infirmo ymo iaceat ſupinus crurībus aliqualiter eleuatis ⁊ ordinetur dieta declinando in oībus ap regimen exicatiuū ⁊ in principio aliqualiter cale factiuū et in proceſſu minorato exicatīo tātuꝫ ad hibeantur cum ſtipticis aliqualiter glutinoſa. ut pedes uitulorum gelatine uua groſſa nigra aliqͣli ter dulcia cibaria de paſta oua ſurbilia recentia uel modicum cocta caſeus recens modici ſalis ⁊ huiuſmodi utentur ꝯn̄ter oīa aperitiua humectā tia lubrica īciſiua ſubtiliatiua ⁊ acuta aperitiua ut uina alba ſemina calida ut anexum feniculū ⁊ talia humectantia ēt ⁊ lubrica ut brodialia rape ficus uue caſſia pruna ⁊ talia inciſiua ut accetoſa oīa ſubtiliatīa ēt uitentur ut ſpēs acute ut cinamo mum. 33. macis galanga piper ⁊ ſimilia ⁊ radices acutoꝝ calidorum ⁊ ſubtiliatiuoꝝ ut cepe raffani alia ⁊ talia oīa uitentur quoniā talia omnia uidē tur in cām relaſſationis uel ſolutionis īmediate ul̓ ſaltem mediate addere. Sed ad medicinalia magis ueniendo habendo intentionem ad cauſaꝫ relaſſationis uel prohibitionis conſolidationis q̄ ē humiditas ſuperflua prohibitio cuius ut ſupra di cebatur in cap. de cura in generali in fine fit cum euacuatione ⁊ equatione cibi.i. dieta de qua iam dictum eſt ſumatim reſtat ut fiat euacuatio prīo tamen facta ipſius digeſtione cum appropriatis ſirupis inter quos laudo firupum talem domeſti cum. ℟. mellis roxati collati. 3. ij. ſiupi de ſticha dos ſirupi de duabus radicibus ſine acceto an̄. 3. 5. cum aquis betonice meliſſe ⁊ mente an̄. z. ij. miſẜ pro duabus vicibus ⁊ continuetur quīqꝫ vel ſex diebus poſt quem ſumptum in aurora dormia tur per horam ad minus ⁊ tardetur prandium ho

ris tribus. Et ſi placeret facere firupum magiſtra lem habentem hanc cōmunem intentioneꝫ ⁊ in tentionem appropriatam ēt in exicando ⁊ prohi bendo dillatatīonem vulneris ⁊ adunando labia vulneris diſtenſa preparando ad conſolidationē poteſt fieri firupus vt infra. ℟. radicum anagali ci vel anacalis ſecundum. d. A. ſecundo can̄ radi us Serpentarie ⁊ celidonie ciꝑi Serpilij mente meliſſe nepite gatarie camedreos an̄ M. i. d̓quo quantur in aqua vſqꝫ ad medietateꝫ ⁊ collentur ⁊ ad omnes duas libras iſtius decōis ponat̉ lib̓r j. mellis vel zuchari ⁊ dequoquatur vſqꝫ ad per fectionem firupi ⁊ exhibeantur ex eo. 3. ij. cuꝫ to tidem aque betonice ⁊ mente ⁊ continuetur vt ſu pra et clarificetur aromatizādo cum mace ⁊ lau dano quoniam ut dicit Serapio ſecundum Gal. agregant ⁊c. Quibus ſic ſumptis firupis exhi beatur medicina ſolutiua fl̓atis in corpore cōmu nis habitudinis ut infra. ℟. agarici electi ſubtili ter triti. 3. i. 5. 33. ꝯ. i. īcorporētur in forma trociſ corum cum oximelle.ſ. exicentur in umbra per diem deinde diſſoluantur terrendo ⁊ infundantur in aquis meliſſe betonice ⁊ rute ad minus per ho ras decem deinde facta bona expreſſione collatu re addatur el̓l̓ ij īdii. 3. ii. mellis roxati. 3. ii. miſſe ⁊ fiat potio ualet hic benedicta Nicholay con fectio de datillis ualent el̓ l̓m indii maiꝰ precipue confectio etiam allraf meſue hic ſingulariter ualet quoniam confortat uiſcera molificata eua cuando ſuperfluit̉ in toto corpore ex his poteſt. fie ri confectum in forma bolli cum zucharo apponē do doſim conuenientem que in locis. propriis per quirantur ⁊ in forma pill̓ata ualent pill̓e auree dicte turbice que tamen multo fortiores ſunt ſecū dum. N. nec ſic in propoſito placent ſicut pill̓e me ſue ualent pill̓e fetide. ualent ſingulariter pill̓ de bedelio quia preter id quod euacuant conſtrī gunt conueniunt etiam agregatiue maiores ꝓp ter bdelium ⁊ merabolanos ⁊ reliqua multa in caſu noſtro conuenientia. Et tales medicine ma xime proficiunt in deſcenſu facto per relaſſatio nem exhibeantur ſecundum modum medicinarū acutarum exhibendo lauatiuum ex aqua mellis hora conuenienti ⁊c. Et poſt euacuatam bene maͣm īꝯſumptōe ꝯueniūt medicine triachales de quibus ſupra in capitulo dicebatur ut ſalzanea. mitredat̉ ⁊c. unde ſequenti mane exhibeatur po tio ut infra. ℟. mitridati. 3. i. diabugl̓ 3..5. cum uino calido parum ſumatur Sequentibus diebꝰ duobus uel tribus in mane per duas uel tres ho ras ante paſtum ſumatur morſelum unum ꝯfec̄. de quibus ſupra ut dianix. diaciminum ⁊ huiuſ modi ad reſoluendum ⁊ exicandū. Et hoc quā tuꝫ ad ea que interius ſumūtur intentione habita ad cauſam. Sed quantum ad exterius ſumen da primum laudo ut fiat medicamen. d. A. ſecun dum hanc formam ℟. ſauine M. i. nucum cip̄ſſi ⁊ foliorum eius an. 3. 5. buliant in uino nigro ⁊ aqͣ equalis quantitatis bona decoctione deinde facta collatura omnia ſimul bene piſtentur. ⁊ cuꝫ oleo camōilino redigantur in forma emplaſtri ⁊ ſuper ponatur calidum ſuper loco rupture ⁊ bis in die mutetur. Et ſi apponatur parum melis ad cont nendum erit conueniens poteſt etiam in decoctio ne eadem infundi petia triplicata ⁊ loco ſuperpo ni ⁊ pluries in die hoc fiat epitimando ad hanc ī tentionem ualeret decoctio ſpice ſquinanti abſin thii camedreos ſerpilii ciꝑi nucis muſch. ⁊ ſimiliū ⁊ ex pulueribus horum uel aliquorum iſtoruꝫ cū oleo de menta coſto ſpica ⁊ ſimilibus ⁊ modico cere fieri poteſt unguentum ad ſuper ungendum Et iſta eadem continuentur a principio ſuperpo nendo laminam cum brachali ut ſupra dicebat ad prohibitionem defluxis cum cōtingat aliquā do per lectum moueri uel ſedere poſſet ad hanc tentionem fieri cerotum cuꝫ uirtute medicaminū de quibus paulo ante dictum eſt. Sed non eſt ma gna cura quādo talis exicatio humiditatis ⁊ adu natio labiorum adinuicem ſatis breui tēpore fiet In quo etiam tempore laudo ut ſtomachus in di gerendo iuuetur cum aliquo unguento ſtōaticho uel ciroto ne ſuperfluitates aquee multiplicētur ⁊c. Cxpedita hac intentione nunc ad morbum ⁊ conſolidationem reſtat principalis intentio que cum ſtipticis ⁊ exicatiuis ⁊ glutinoſis perficitur interius ⁊ exterius per interius igitur compleri po teſt cum pulueribus per os in ell̓iis pil̓l̓is confec tionibus in morſellis que ⁊ ſi multipliciter uaria ri poſſint tamen propter non multiplicare nimis remedia unde aliquando fit ut difficulter electier habeatur medicina ponam tantummodo exem pli cauſam unam ⁊ aparere meo electionem pul uis igitur in caſu conueniens ſit talis. ℟. ſtipi tum Serpilii montani caude equine ⁊ radicis eius radicis figili Sancte Marie anna. 3. ij. ra dicis ualeriane. z. iij. iſta ſola ut refert Lafran chus Mediolanenſis per ſe curauit pillorum le poris boliar̄ turis ematites anna.3.i. acatie mu mie anna. 3. 5. miſce fiat puluis ſubtilis de quo ſu matur in mane cum modico uini rubei tribus die bus. Sequentibus uero diebus quattuor ſu ii mat ſirupum ut in fen. ℟ omnium conſolidaꝝ corrigiole plantaginis quinqueuernie anna. 3. i. roxarum thuris maſticis ematitis anna. 3. ij. mir tilorum ſumac ſanguīs draganna. z. i. ⁊ decoquā tur in aqua pluuiali ⁊ cum zucharo ſiropizetur poteſt etiam exhiberi ante cenam per. tres horas ſtomachouacuo cum aqua mente ⁊ plantaginis ⁊ ſi cum eo poſueris parum pulueris leporis uiui in olla. combuſti melius operabitur poſt iſtos dieſ ſumi poteſt ad quantitatem nucis in mane cum uino nigro de ell̓io ut in fen ℟. radicum ana galici bene decoctarum in uino nigro ⁊ poſtea op time contrictarum ⁊ mellis diſpumati anna libr̄ .ii. quoquantur lento igne uſqꝫ ad perfectionem et poſtea ſuperponatur puluis infraſcriptus. ℟. ſanguīs drac. 3. 5. maſticis et pillorum leporis inciſſorum anna 3º. ii. lapis ematitis.3.i. nucis ci preſſi ꝯ. ii gariofolorum macis cinamomi nucis muſchate anna. 3. 5. ciperiz3 croci an̄. D. i. et bn̄

incorporentur ⁊ vſui reſeruentur. In hoc etiaꝫ valeret Ell̓uꝫ gentillis ſed vt promiſſi non intēdo remedia multiplicare ⁊ illam deſcript̉ poſui in cō ſcilio meo in tali caſu pro quadam nobiliſſima domina brogunda ibideꝫ ſi placet recuratis pill̓e recipue in iſto caſu valentes ſunt gentilis artifi tioſe multum ⁊ ſingulares deſcriptio quarum eſt vt in fen. ℟. raſur̄ vel limature ferri.ſ. calibis. 3. pillorū leporis minutiſſime inciſſorum. z. iij. nu ciſ cipreſſi mumie ſanguinis dracōis ypoꝗſtidos olibani acazie an̄. 3. ij. naſturzij draganti mirre ci peri an̄. 3.i. terrātur ⁊ conficiantur cum ſupo con ſolide maioris. Sed notate pręcipue quod nocte qua ſumūtur debet patiens tenere ſuper loco fra cture magnetem ſufficientem magnitudinis lenē ⁊ aplanatam ſuper carne nuda poteſt etiam fie ri confectio qua vti poteſt ante cenam per horat duas in hac forma. ℟. draganti gumi rabici aſſi foliorum roxarum ſic carum ⁊ ſeminis eius ſpōdij acazie ypoquiſtidos amillij lapis ematitis boliat meni terre figilate coralii an̄. 3.i. turris nucum ci preſſi ciperi an̄. 3. 5. croci ⁊ cinamōi an̄. D. 5. pul uerizentur ⁊ cum zucharo diſſoluto in aqua men te ⁊ portulace quod ſufficit ⁊ fiat confectio ī mor ſelis. Ultimo reſtat ordinare ad hanc intentio nem ea que exterius ſunt applicanda ⁊ talia exhi beri poſſunt ⁊ ꝑ viā epitimationisª. empl̓i vnguē ti ⁊ ceroti licet cerotum ſit conuenientius ad hāc intentionem propter cauſas ſupratractas de ſin gulis tamen habeatur in opere maior copia po nam exemplum primo epithimatis vt in fen. ℟. ſanguinis porci veteris ſani libr. ij. liquefiat ⁊ cū cinere radicis caparis ⁊ pulueris naſturzij miſce antur ⁊ cum petia epithimetur ⁊ ſi parum gumi in vino nigro diſſoluatur ⁊ ſecum miſceatur erit conuenientius Empl̓um fiat ſecundum hunc mo dum. ℟. picis naualis collofonie an̄. 3. vi. ſanguīs drag. ematites mirre ⁊ mumīe ariſtologie rotun de ⁊ longe an̄. 3.i. roxa. galarum conſolide maio ris ⁊ minoris an̄. 3. 5. omnia propter gumas pulue rizentur que diſſoluantur in vino ⁊ cum albumi ne oui quod ſufficit ad incorporandū ⁊ fiat ēpl̓uꝫ poſſet ad neceſſitatem ſine magno miniſterio fi fieri. ℟. zuchari roxati z ij. michlete atanaſie an̄ z. ij. omnia ſimul miſceantur. ⁊ loco ēpl̓i ſuperpo nantur ⁊ ſi non ſit ſpiſſe ſb̓e addatur de diacotoni tem ſine ſpeciebus quantum ſufficit. Et non mire ris ſi iſta etiam exterius vnguentum fiat ſecūdū hunc modum. ℟. olei mirtiloruꝫ. 3. i. 5. olei roxa ti. 3. 5. lapis ematitis turis maſtricis boliar̄ mu mie ſanguinis drag. ſemīs naſturzij an̄. 3. 5. ponan tur in cazolla oleum ſuper ignem ⁊ buliāt ⁊ tan dem cuꝫ cera quod ſufficit ⁊ fiat vnguentuꝫ. fiat etiam Cerotum vt in fen. ℟. glutinis piſciū ⁊ glu tinis de corijs bouum gumi arabici draganti ma ſtricis boliar̄ ſanguinis drag. an̄. 3. ij. turis. 3. iij. pi cis grece. 3. i. picis naualis. 3. ij. mumie. 3. iij. glu tinis carpentariorum. 3. 5. liquefiant pix naualis ⁊ greca ad ignem ⁊ cum liquefacte fuerīt addan tur glutina ⁊ his liquefactis ⁊ incorporatis depo nantur ab igne ⁊ ſuperponatur puluis ſupraſcri ptorum ⁊ bene incorporentur ⁊ cum infrigidari inceperint fiat ex eis magdaleon ⁊ reſeruetur ex tendendo ſuper corio ⁊ in tempore renouando vt ſupra dictum eſt. Et de iſtis ſum contentus quar tum ad localia. Quando tamen iſta localia nō ſufficiunt in certa hernia ad perfectioneꝫ cure cō uenit approximare cauterium vt in facta a relaſ ſat̉ paniculi ſiphacis deſcendētis cum inteſtinis inter mirac ⁊ os femoris ⁊ in facta etiam ex dilla tatione meatuum niſi fiat a ſiccitate vt aliquādo fit vt̓s dicebatur ſecundum Anenzohar quando in compl̓one humida naturali aqua vt multum tales pendent diſpoſitōnes conueniunt omnes au ctor̄ ſuper iuuamento cum cauterio in eis exican do humiditatem ſuperfluam ⁊ membrum confor tando ⁊ membra adunando elongata. Sed nū quid cauterium melius ſit cum medicina combu rente vel cum ferro ignito determinauit Albuca ſis particula. 30. azarani capitulo primo in his verbis. Et ſcitote filii quod ex ſecuto curatiōis per cauteriū cū igne ⁊ bonitate eius ſuper caute rium cum medicina comburente eſt quoniam ignis eſt ſimplex cuius actio non peruenit niſi ad membrum quod cauterizatur ⁊ non nocet mem bro alij coniuncto niſi nocumento paruo medici ne vero comburen̄ actio peruenit ad illud quod elungatur ex membris ⁊ fortaſſe facit accidere in membro egritudineꝫ difficilis ſanationis ⁊ for taſſe interficit. ⁊cͣ. Et cauſa huius dicti vt colli gi poteſt ibidem ex verbis ſuis ſumitur ex actua litate ⁊ ſimplicitate ſubſtantie ipſius ignis ⁊ po tentialitate ⁊ comiſtione ſubſtantie ipſius medici ne nam medicina quia paulatim ad actum ſue operationis deducitur ⁊ dolorem preſtat tempore longo facit humores currere verſus loca propin qua ⁊ aliquando propter ebulitionem in humori bus factam cauſatur febris maxīme quia tale faꝫ macum agit putrefaciendo vt aliqualiter quin to de ſimplici medicina colligitur ⁊ quia longiorē effectum inducit quā cauterium ignis ex eis mul totiens derelinquitur malitia complexionis in membro difficilis fortior ſanationis quod non fa cit ignis cuius actio eſt ſubita eſt tamen dolor ignis intenſiue maior quam medicine quoniaꝫ vt dixit Serapio de ſimplicibus in ſermone vniuer ſali de ſecundis virtutibus medicinarum ſimplic̄ can. de medicina adurente tales medicine groſſi tudine ſubſtantie tarde alterāt ⁊ paulatine ideo alteratio non ſic eſt ſenſibilis ſicut alteratio ignis ſubita. Regulariter igitur eligibilior eſt operatō cum ferro quam cum medicina. Et poteſt ſumi etiam ideo ex hoc quod magis ī poteſtate noſtra eſt vt auferamus cauterium ferreum cum volu mus quam cauterium medicine ⁊ maxime liqui de. In aliquibus tamen caſibus contingit vt eli gatur cauterium cum medicina primo vbi infir mi eēt timidi credētes maiorē dolorē ml̓to ⁊ īpoͣ tabiliorē ex igne qͣꝫ medicīa ita vt neqͣqͣꝫ paterent̉

ſibi applicari ignem tuncˡ eligimus medicinas ꝓ pter quod dixit. d. A tertio can̄ fen. xv. Si ſple neticus nō tollerat ignē admīſtrent̉ cauteria cuꝫ medicīs ſecundus caſus eſt infiſtula antroſſa cu ius orificium eſt multuꝫ anguſtū ſtante profundi tate lata ubi nō poſſet ſine grandi ꝑtium circūſtā tium lexione in profundū ꝑtingere ⁊ tunc eligimꝰ apponere medicinas tertius caſus ē ubi locus ſit multuꝫ neruoſus uel artarioſus ſuꝑ que membra amplius pōt imprimere cauterium cuꝫ igne minꝰ aūt ledit cauterium cū medicina debite ꝯſtructū cū eius uirtus non ſit adeo uehemēs. In his igit̉ caſibus eligimus cauteriuꝫ cuꝫ medicis de mate ria uero cauterij actualis ⁊ ſi ſcd̓um aliquos mo dernos multiplex reperiat̉ tn̄ veteres duplex me tallum acceperunt vt auruꝫ ⁊ ferrum ⁊ qd̓ ipſor ſit eligibilius in hoc multū veteres an̄ albucaſim ſunt diuerſificati. Sꝫ diciſſio ſtet in hoc ꝙ de cau terio poſſumus loqui dupliciter.ſ. ſecūdū ſe tātuꝫ alio modo in relatione ad operanteꝫ medicū. Si de ipſo fiat ꝯſideratio ẜm ſe tm̄ ſic manifeſtum ē ꝙ cauteriū auri eligibilius ē cū aurū ſit metaluꝫ nobilius quā ſit ferruꝫ ⁊ magis tēperatū ⁊ huma ne naͣe magis ꝓportionatū ſi auteꝫ ſit ꝯſideratio ad oꝑantem ſic cauteriuꝫ cuꝫ ferro ē laudabilius qꝛ in tali cauterio auri pōt eſſe deceptio ⁊ ideo oꝫ vt caueatur ille error medicuꝫ eſſe multum exer citatum qui cognoſcat ⁊ exꝑientia ſciat comēſi rare calorem ignis in eo ita ut nō ſic igneat̉ vt li ſcat ⁊ in laminas ꝯuertat̉ ⁊ nō ſic fiat debilis igni tio vt infrigidetur an̄ cauterizatōnē perfectam ⁊ qꝛ pauci ſunt tales ne igitur accidat error melius ē vti cōiter cauterio ferri qͣꝫ auri vt Azaranius di xit loco ſupra allegato ⁊ ideo ꝯciliator differētia ccxxvij. diuiſit iſtam maͣm in duobus verbis ſ abſolute eligen̄ ē cauteriuꝫ auri quo ad plures āt ferri de tꝑe vero cauterizationis ⁊ ꝗbus in corpo ribus magis ꝯueniat hic nō tractabo cum iam vi deamur ſatis in principali diſgreſſiſe ꝓpoſito ⁊ ſi ꝑtinenter factum ſit ſi diligenter lector cōſidera bit. Sed ꝓ hac tota materia ad maiorē copiā ⁊ integritatem recurratis ad ꝯciliatorē. differētia ccxxvi. ⁊.ccxxvii. vbi clare hec hēbitis ⁊ ad aza raniū loco allegato ⁊ ad ea que ſcribuntur cōiter per doctores ſuꝑ quarta primi ca. xxviiij. ad ꝓpo ſitum aūt noſtrum redeundo dicamus ꝙ in caſu noſtro cauteriū vtrūqꝫ p̄t ꝯuenire vt pꝫ ꝑ iuuamē ta ipſius que colligunt̉ a. d. A. loco allegato ī pri cip. ca. Sed vt ad opus veniamus in caſibus nr̄is vbi ſit ſola relaſſatio paniculi vl̓ didimi dillatatio Et vellimus vt cauterio potētiali habeatur ta lis ordo vt primū diſtēſo corpore precipue ei vt te neat anellitū ſuū ita vt appareat locus relaſſatio nis vt expreſſe concludere poſſit de dillatatiōe di dimi quo facto ſigna locū ſuꝑ os femoris ⁊ appo namus medicamē ſuper loco īcipiendo ab ore ⁊ augumentando procedens donec addebitā quāti tatē perueneris ⁊ qn̄ locus circulariter fuerit exſi catus ꝯueniēter ꝓfundādo ꝓcedas ſucceſſiue di minuendo ſcd̓m ꝓceſſum augumēti precedentis. ⁊ cum profunda v̓is vſqꝫ ad paniculuꝫ excluſiue iiuſi tunc cura locū cauterii facta excara cū butiro do nec remoueatur excara deinde cura cuꝫ reliquis conſolidantibus donec ſanet̉ ſemꝑ tn̄ iaceat ſuꝑ imie dorſum donec ſigilletur vulnus. Cauteria vero ꝯueniētia nō ſint ſb̓e groſſe ⁊ terree. neqꝫ aquee fluxibilis ſed ſb̓e medie in forma vnguēti pōt igi iuep tur fieri cauteriū ex ſapone nigro ⁊ calce viua ⁊ cum ſuco affodilorū incorporetur. Fit ēt bonuꝫ cauteriuꝫ ex fermēto ⁊ cantaridibꝰ abſciſſis alijs ⁊ capitibus ⁊ acceto fortiſſimo ⁊ melle anacardi nō fit ēt ē pl̓uꝫ quod fuit Raſis in hac forma. ℟. Sinapis piperis euforbij puluerizatoꝝ ſubtil̓r an̄ z.i. mellis anacardini qd̓ ſufficit ad incorporan̄ et fac epl̓um medie ſb̓e multa alia habentur apud Cirugicos fortiora et minus fortiora quorum hn̄t exꝑiētiā et doloris et tꝑis quo cōiter faciūt oꝑatō nē et ſuꝑ exꝑtis magis ē ꝯfidendū vnguētū ꝯue niens ad conſolidan̄ remota excara fiat vt īfen ℟. ariſtologie rotunde yreos mirre olibani ſacra colle an̄. 3. i. 5. diadraganti gumi rabici ſanguīs dracͣ an̄. 3. 5. ceruſe lote litrigerij infuxi in ace to per nocteꝫ an̄. 3. ij. olei roxati. 3. iiij. cere quod ſufficit ⁊ fiat vnguentum vel fiat medietas tantū Item vnguentum de ceruſa valet ⁊ cum his vſqꝫ ad perfectionem curetur. Et ſi noluerimus vti cauterio cum igne modum habetis cōmuniter a praticis. Sed deſcribam vobis modum quem po nit albucaſis particula. 30. Azaranij parte prima capitu.xlv. primum igitur precipias infirmo vt die illo abſtineat a comeſtione deinde ſedeat in ter manus miniſtri ſuppoſito plumatio ſub coſſis ⁊ ipſo ligato cum bindis inſtitis quantum ad cru ra pectus ⁊ brachia teneat tunc anellitum ſuum vt manifeſtetur locus hernie ⁊ ſignetur cum in cauſtro in circunferentia ⁊ tunc habeatur inſtru mentum ignitum cuius figura ſit ſemicirculi ⁊ po natur ſuper ſignatum locum manu miniſtri cum cauterio ſtante recta et teneat ſic ipſum donec cō l ſequatur vſqꝫ ad os et ſi non potuerit conſequi in vna vice ſecundetur cauterium quia vt dixit aucͣ tor ſi non conſequeris cum cauterio vſqꝫ ad os non conferet operatio tua. Credo eſſe veruꝫ ſtan te dillatatione didimorū et deinde circa locuꝫ cau terij poſt tres dies cum butiro donec remoueatur excara demumʸ curetur cum reliquis vnguentis vt ſupra dicebatur verum eſt tamen quod Albu caſis poſuit curam rupture cum cauterio rupto paniculo ⁊ deſcendentibus inteſtinis in eſſeum ⁊ eſt multum timoroſa operatio. ſiue ſit cum caute rio medicine ſiue cum cauterio actuali quia ſem per dubium eſt ne cum cauterizas exeat infeſti num ⁊ cum cauterio iſtud contangas et ipſum comburas eſt. igitur maximus timor neque ego laudo fieri debere. Sed ſi pur operatione ma nuali vti velimus melius conuenit inciſſio ⁊ ſui tio que ēt ꝑꝑ dolorē eſt ſuſpecta ita vt. sͣ dixit. d. A. Et oportet vt non approximet huic rupture oīno ferrū. Et ibideꝫ ꝯcordaui ſententias auctorū Si igitur aliquando ꝯuenit operatio manualis

qtinciſſio ⁊ hoc in ruptura leui inguinis nō deſcē dentibus inteſtinis in oſſeum ⁊ eo caſu talis ha beatur ordo vt primū facias infirmuꝫ ambulare ⁊ſi eſt neceſſe ſaltar̄ vt bene manifeſtetur vbi ſit rotus locus eminentie ⁊ ſigna locū deinde fac in firmū iacere ſuper dorſum ſuū inter manus tuas ⁊ percipe vt ligetur vel teneatur a miniſtris dein de incide locum rupture ꝑ latitudinem ſectione tendente ſecundū quātitateꝫ triū digitorū deinde excoria mirac donec ſiphac appareat ⁊ ſi aliquid ex in eſtino extra ſiphac apparuerit reduce illud in locum ſuū. Et ſi nihil extra fuerit vel ſi reduxi ſti eum ſit pn̄s alius miniſter qui īponat extremū inſtrumenti radij ſiue ſtilli ſuper ſiphac vt intus ꝯtineat inteſtinū ⁊ ꝓhibeat ipſum ab exitu dein de oportet vt ſuas vtrūqꝫ latus ſiphac ſutura fir ma ⁊ hoc facies ꝯtinuo tenente alio miniſtro di ctuꝫ inſtrumentum ad ꝓhibendū exitum inteſti ni cūqꝫ ſuiſti tunc extrahe inſtr̄um ⁊ nō incidas ex ſiphac aliquid oīno deinde cura vulnus cura vulnerum mirac penetrātiū oportet tamen vt to to tꝑe curationis vt ēt ſupra dicebatur iaceat in firmus ſupīus donec ſit ꝑfecte ſanatus non expe dit hic ſingulariter omnia in hoc opere pertinen tia declarar̄ ne ponamꝰ ca. in ca. ſꝫ ſufficit ea ap ponere que huic loco ſunt magis neceſſaria. Ad habendam aūt ꝑfectam notitiam curationis vul nerum mirac penetrantiū recurratis precipue ad d. A. iiij. quarti tractatu primo ca. vij. ⁊ viij. cum quibuſdam ſequenti. Et cum iſtis ſit finis execu tionis in opere huius ca. laus deo. De cura hernie aquoſe Capvi Uandoqꝫ euacuatur Poſita cura hernie inteſtinalis vel zir balis ꝯn̄ter ponit curam aquoſe ⁊ duo facit principaliter in ca. quoniā primo oſtendit ꝙ bus operationibus curari pōt ſecundo ꝓſeꝗtur ip ſas operationes ibi ſecunda. In oꝑat̉ vero de pri ma dicit ꝙ qn̄qꝫ euacuatur aquoſitas eius.ſ. her nie cum zebel.i. cum inſtr̄o ꝑforandi licet aliquā do ſumatur ꝓ ꝑforatione ydropicorū vt Serapio ca. de ydropiſi gradato.i. paulatim euacuāte. Et qn̄qꝫ euacuantur cū epl̓is extrahentibus aquoſi tatem ⁊ poſt id qn̄qꝫ fit cum ferro ſupple ignito cum medicis acutis calefacientibus id quod ſe tur rupturaꝫ ex ſiphac.i. cū medicīs cauſticis q̄ ꝯſtringitur ⁊ non deſcendit aquoſitas. Pro ītel lectu huius partis ē primo aduertendum ꝙ. d. A. hic tetigit in genere tres modos operationis ad curaꝫ huius hernie primo cum bezel gradato vt videbitur ſecundo cū epl̓is ſuperpoſitis burſe īſen ſibiliter reſoluentibus ⁊ exicantibus tertio cū cau ter io ⁊ h̓ dupl̓r qꝛ aut cū igne aut cū medi. cauſti cis Cauſa aūt qr̄ ꝓforatio ⁊ euacuatio materie debet eſſe gradata ita vt primuꝫ pars euacuetur ⁊ modica deīde alia pars maior ⁊ alia ſucceſſiue maior vſqꝫ quo ſit tota euacuata poteſt colligi ꝑ ſimilia his que ſcribuntur ēt. xiiij. tertij ca. de cu ra ydropiſis aſchlitis vbi poſtquā dixit. d. A. de in ciſſione vero mirac. ſcias ꝙ parū ꝓficit niſi in cor pore valde forti ⁊c. poſt duas lineasⁱ addidit. Et rectius quidem eſt vt non fiat vice vna ſubito ⁊ adducit rationem dicens vt ne euacuetur ſpūs lu bito ⁊ cadat virtus.i. ꝑꝑ illaꝫ ſubitam euacuatio nem euacuatur. ſpiritꝰ ſubito ⁊ cadit virtus ideo addidit. ymo paulatim ſupple fiat euacuatio ⁊ vt ipſa non ꝑueniat ad multum debileꝫ.i. ⁊ caueaur vt non fiat niſi in corpore forti. ⁊ ideo laudat. d. A. non fieri in puero neqꝫ in ſene idē dixit Serapio quarto breuiarij ca. vij. Et licet non tot nocumen ta ſequerētur ex bezel burſe ſicut ex bezel mirac vētris. Si ſimul tota materia euacuaretur quia in bezel uentris vt declarat ꝯciliator dr̄a. ccxvij. ſequūtur febres ⁊ difficultas anellitus qꝛ euacua ta maͣ tamen membra naturalia remanent ībibi ta aquoſitate vnde diſtendūt diafracma deorſuꝫ magiſquā prius qm̄ igitur aquoſitate natabat̉ pri us ⁊c. iſtud non contingeret in bezel burſe non ēt tanta adueniret reſolutio vt patet tamen pur no tabilis adueniret ideo cauenduꝫ eſt ⁊c. vlterius ē aduertendū circa vltima verba littere ꝙ ipſa pn̄t habere duplicem intellectū primus eſt quod qn̄qꝫ fit exicatio cum ferro.i. ignito ⁊ cum medicis ca lefaciendū id quod cōſequitur rupturā ex ſiphac i. cū medicīs cauſticis calefaciētibus ſupple ⁊ exi cantibus ipſum ſiphac quod ſequitur ad rupturā i. ad apparitōnē eminētie qꝛ poſt exicatōeꝫ aquo ſitat̉ ī burſa exiſten̄ ⁊ minorata ꝯn̄ter eminentia tandē ꝑ tales medicinas exicat̉ ipſum ſiphac ⁊ ꝯͣ hitur ⁊ ſic ꝯſtringitur ⁊ nō deſcendit aquoſitas vt dicit textus que ſupple deſcendebat prius uel ip̄o relaſſato inter mirac ⁊ os femoris uel frequentiꝰ euenit ex dillatatiōe didimi qm̄ talis nō ſic fit ex uera ruptura paniculi qm̄ ad eam ſequūtur zirbꝰ uel inteſtina ut ſupra uiſuꝫ ē. Et iſte ſenſus bene ꝯſonat toti littere alio mō ut legatur quod talia cauſtica calefaciunt ⁊ exicant id quod ꝯſequitur ad rupturā.i. ipſam humiditatem ī burſa exiſten̄ ſequēteꝫ rupturā ſiphac qꝛ ꝑꝑ rupturā ibidē fluxā ꝑ rupturā ītelligēdo omnē relaſſatōnē uel dillata tionē ipſius ſiphac ⁊ ꝯn̄ter fortificata uirtute mē bri unitur mēbrū ⁊ non deſcēdit aquoſitas primꝰ modus magis placet legatis litteram ⁊ ē clara In operali ONc in oꝑationibꝰ ⁊ diuidi Cōſequēter pōit mōꝫ p̄t ī tres ſicut tres ſunt pͥncipales oꝑatōes qm̄ prīo ip̄e ponit mōuꝫ bezael ſcd̓o cauterij tertio medici narū ſcd̓a ibi. Et cauteriū tertia ibi empl̓a v̓o ⁊c̄. de prima parte dicit. In operatione v̓o ⁊cͣ. Pro ītellectu prime part̉ ē notādū ꝙ. do. A. in hac ꝑte pͥncipal̓r reddidit miniſtrū cautū in ꝑforando uel flobothon. ne tāgat paniculū ſiue cōmiſſuram q̄ iacet diuidēs ꝑ mediū burſaꝫ teſticulorū in duos foliculos ꝯtinentes teſticulos ꝑꝑ iuuamēta dicta ſuperius de anothomia ne ēt tangat teſticulos ꝑ forando uel ſindendo quoniā ꝯtactꝰ ip̄orū mēbro rū eēt ualde nociuꝰ ⁊ nullomō in cura iuuatiuus

⁊ hoc intellecto pꝫ littera clara lego eam in ope ratione vero que fit cū bezel.i. cum inſtrumento accuto perforante ⁊ flobot honio oportet vt eleuē tur teſticuli ad ſuperiora ⁊ elungentur valde cuꝫ oſſeo.i. a fundo oſſei poſtquā obliquatus eſt pec ten.i. ſurſum prius preſſo pectine ⁊.i. vt pars eiꝰ ſ. pectenis elungetur ab infirmo.i. a fundo oſſei quod debet eſſe infirmuꝫ per ſciſſuram ſupple vi meliꝰ poſſint teſticuli ſurſum eleuari ⁊ vt reſupi netur ſupple eger ſuper lectum aut ſuper locum in quo ſedeant homines.ſ. ſuper tabula ⁊ ipſum teneant vel ligent cum inſtitis. Et fiat vt ſedeat ancila a dextris eius extendens virgaꝫ eius ad ſu periora ſupple ne ſit impedimento operanti cōue niret honeſtati vt eſſet ſcutifer vel famulus medi ci ⁊ non ancilla deinde Flobothometur cum Flo bothonio lato ſupple vel perforetur cū inſtrumē to accuto ī fundo ipſiꝰ oſſei. Et caue ne Flobotho mes aliquid de cōmiſſura ſupple vel pungas. S a dextra parte vel ſiniſtra ſcinde fugiendo comiſ ſuram ⁊ ſtude iam diu donec deſcēdat tota aquo ſitas ſupple interpolata vicibus vt ſupra dicebat̉ ⁊ euacues eam ſupple etiam comprimendo quia ſi etiaꝫ modica pars remaneret debilitando mem bra eſſet cauſa recidine ⁊ addit conſequenter de inde tibi eſt electio ſi tinueris reuerſionē ⁊ reple tionem eius.ſ. oſſai poſt tempus vt reiteres cura tionem eius cum zebel.i. poſtquā iam incepit ad huc burſam in tumeſcere nōdum tamen eſt reple ta ⁊ ſi volueris cauteri zabis ſupple ad preuiſionē ⁊ prohibitionem recidine. Et notate ꝙ contra iſtum can̄ ⁊ precedentem cōmuniter practicāt mi niſtri huius artis vt bis vidi primo in eo qd̓ totaꝫ materiam ſimul euacuāt ſecundo perforādo com primunt omnia membra deorſum. Iam ipſe ponit modū Et cauterium operandi cū cauterio actuali dans etiam formam illius ſecundo in pro forando comprimunt omnia membra deorium ēt primo dat vnum modum ſecundo ẜm ſecūda ibi. Et fortaſſe primo igitur dicit. Et cauteriū fit hoc modo ſume ferrum ſubtille in quo ſunt vncini ⁊ ignetur ſicut ꝯmuniter ignetur cauteriū ⁊ liga te ſticulos vel ſupple ſtringe teſticulos ſurſum quan to longius poſſibile eſt a locis ſupple ꝑforationis hoc eſt a fundo burſe. Et reuolue cauterium ab oſſeo.i. in oſſeo ita vt nō inueniat teſticulum ⁊ in ueniat oſſeum ⁊ albiteron contangendo.ſ. interiꝰ ipſum albiteron.i. ſiphac que eſt pelicula intrin fica ipſius oſſei vt ſupra dictum eſt ca. de anotho mia. Et conſtringit ⁊ calefaciat ipſum qr̄ non in gredatur in ipſum aqua poſt id. i. ſic contangēdo interius ipſum ſiphac ⁊ calefaciendo exicet ita v conſtringatur ⁊ deinde ipſo conſtricto prohibeat̉ effuſio humiditatis que primū fluebat ꝓpter dil latationem vel relaſſationem eius ⁊ ſupple prohi beatur ſuperius quod dillatet ipſum ſupple ſiue ſit ventoſitas ſiue aliud aptum dillatare: Eſt enī melius deinde cura cruſtas ſcilicet remouendo excarā. cum vnctuoſis ⁊ conſolida ſupple tandē ⁊ vltimo iſta tota littera clara eſt ⁊ videtis ſi ītel ligatur cauſa qꝛ voluit ipſum inſtrumentum eſſe ſubtille in quo ſint vncini ⁊ qr̄ īterius circūuoluī cauſa primi eſt ex quo ponitur iſtud cauterium principaliter ad exicandum beriteron vel ſiphac humectatum nimis ſi imponeretur tantum inſtru mentum ſubtile non poſſet bene contangi actua liter ipſe paniculus cuius cōtactum querimus ⁊ ſi eſſet inſtrumentum in principio groſſum ita vt interius multe partes poſſent contangitunc labo rioſa eſſet perforatio ipſius oſſei ⁊ ſuſpecta propt̓ dolorem. Ad hoc ergo vt facilius fiat perforatio ordinauit primo vt inſtrumentū ſic acutum ⁊ po ſtea habeat vncinos ⁊ cum vncinis facile intra bit in foramē primo factum ⁊ cum intrauerit cū vncinis circūuoluatur vt vncini igniti ad diuer ſas partes ipſius beriteron pertangant ſed timor reſtat nc acuitas īſtrum̄ti pertingat ad teſticulos ⁊ ideo ſignant̓ dixit ⁊ reuolue cauterium in oſſeo ſinbet ita vt non inueniat teſticulum ſed inueniat oſſeū ⁊ albiteron vt ſupra exponebatur forma īſtrumē ſuyma ti poteſt eſſe talis lego litteram. Dicit conſequent̉ dā imi Et cauteriumao alium modum cau ſlt terij. Et fortaſſe incidis ex beriteron aliquid dein repepter de cauteriza ipſum ⁊ pone ſuper ſciſuraꝫ ſtiptica ⁊ prohibe egrum potare aquam. In his ver bis īnuit tria primum qd̓ facta ſectione cuꝫ flobo thonio ⁊ excarnato mirac a ſiphac conuenit ali quando de ipſo ſippac vel beriteron aliꝗd abſcin dere vt magis contrahatur ⁊ minus relaſetur vel dillatetur ⁊ tandem ad prohibitionem fluxus ſan guīs ⁊ ad exicandum conuenit vt cauterizetur lo cus abſciſus ⁊ ſecundo ſuper ſciſuram mirac vel pelicule exterioris ponantur ſtiptica ad conſolidā dum dicit tertio vnum cōmune ī omni conſolidat̉ vt prohibeatur eger potare aquam ⁊ per aquam intelligamus omne humectatiuū cauſa. huius ſe pe ſupra dicta eſt lego litteraꝫ. Et fortaſſe ſupple ii ad prohibitioneꝫ recidine iudicis ex beriteron vt facta ſectione cūflobothonio ⁊ excarnato mirac vel pelle extrinſica deinde cauteriza ipſuꝫ.ſ. beri teron qui remanſit ſciſus propter cauſas dictas. Et pone ſuper ſciſuram ſtiptica ſciſuram.ſ. mirac Et prohibe egrum potare aquaꝫ ⁊ ſupple indiffe renter quodlibet humectatiuū ⁊cͣ. In hac tertia Emplaſtra uero parte principali capi. ipſe enumerat quedam empl̓a in caſu confe rentia ⁊ poſſet pars in quattuor diuidi ſcd̓m quod quattuor ponit diſcriptiones primo ponit tamen vnam cōmunem regulam de ipſis empl̓is ſecūdo proſequitur ad diſcriptiones eorum partes pate bunt legendo de prima parte ponit. vnum cōmu ne in curatione huius hernie ⁊ dixit empl̓a vero que ad ramicem aque ſupple conueniunt ſunt ex genere emplaſtroruꝫ ydropiſis aſchlitis ⁊ ſpleni: i. ſint ī virtute ſimilia empl̓is iuuātibꝰ ⁊ n apoſtēa te frigido ⁊ hūido ſplēis ꝓ cuiꝰ ītellcū ē aduertn̄. vt dixit. d. A. 14. t̓tij tractatu qͣrto ī pͥn. cal̓ ī ī cura

ydropiſis aſchlitis. Canon cōis ī curis eorum eſt exicato ⁊ extractio ſuperfluitatuꝫ ſupple aquoſaꝝ primo ſenſibiliter pro euacuatione ⁊ ꝓuocatione ⁊ inſenſibil̓r.ſ. calefaciēdo purificādo ⁊ reſoluēdo apoſtemata ēt ſplēis frigida ita curāt̉ ſꝫ ī hͦ aliqͣl̓r differūt qꝛ ut ip̄e ibidē. xv. tertij dixit d̓ cura mala rū ꝯplexionū ſpleīs. Differentia inter curatōes ſoleneticas ⁊ epaticas ē ī fortitudīe ⁊ d̓bilitate ⁊cͣ. voluit ꝙ fortiores medicine debeant̉ in curatōibꝰ plenis qͣꝫ epatis ⁊ acutiores in penetrādo ꝯueniū ſpleni qͣꝫ epati ymo in medicīs epatis nō afferat̉ qcetū niſi in neceſſitate ⁊ ꝯtrario in medicis ſple nis vt ibidem in ſūma in his verbis inuitur ꝙ me dicine in caſu noſtro que apponidebent localiter debent eſſe exicatiue ⁊ calefactiue reſolutiue vt ſunt ille que proſunt ydropeſi aſchlit̓ debent etiā ticipare nature medicinaruꝫ ſplenis que addūt ſuper dictā inciſionē aliqualem ad ꝓfundationeꝫ nedicinaruꝫ ⁊ ſic habet̉ regula in his medicinis. Et ſcd̓m hanc regulā prīo facit empl̓uꝫ ex ſtra fuſaria que eſt vua paſſa montana cuius granuꝫ eſt magnū ſicut cicer nigrū eſt calida ⁊ fica in. 3. calefactīa ymo adhuſtiua ⁊ ꝯn̄ter exicatiua accu ta penetratiua vtitur loco piretri ⁊ ē ex ea timor ſi interius ſumatur propter acuitatem ⁊ vulcera tionem ⁊ ciminū eſt notū cal. in tertio ſiccū in ẜo reſolutiuū ⁊ in ip̄o eſt inciſio exicatio ⁊ ſtipticitas ⁊ ponitur in empl̓is teſticuloruꝫ cū oleo tn̄ hic mi ſcentur cū vuis paſſis primo ad debite componen dum in modū empl̓i etiā ad prohibendū acuitatē ſtrafuſarie ne fiat vulceratio quā cū his empl̓is non intendimus lego lr̄am primaꝫ. Emplaſtra. vero ad raīceꝫ aque ſupple valentia ſunt ex gene re emplaſtroruꝫ ydropiſis.ſ. achlitis ⁊ ſplenis.ſ. reſolutiua ⁊ exicatiua ⁊ penetratiuaᵇ aliqualiter ⁊ in hoc pro exemplo ponitur primā deſcriptioneꝫ dicens ſicut ſi ſumatur ſtrafuſaria ⁊ ciminū.ſ. pul uerizata ⁊ agregētur cum paſſis rubeis enuclea tis qꝛ agregatione facta cum cōtrictione.i. facta cōiſtiōe debita cū piſtello in mortario ⁊ fiat ſicut vnguētū ⁊ īplaſtretur cum eis.ſ. burſa teſticuloꝝ ſuperponendo pecie ⁊c. ponit ꝯn̄ter aliam in hac forma. Et iterū ſumatur piꝑ cal̓uꝫ et ſiccum ī ter tio et eſt declinans ad quartū in ipſo eſt vehemēs reſolutio grana lauri calida et ficca ī ſcd̓o in ip̄is eſt reſolutio et exicatio fortis baurach ē in opera tionibus ſalis cōis ſed eſt eo fortiꝰ et maxime ari nenum quod eſt melius et extimatur qd̓ ſit uitꝝ licet in eo ſit aliqualis reſolutio et exicatio hic tn̄ principalius ponitur ad incidenduꝫ et maxime qꝛ cōmiſcetur cum oleo antiquo iaꝫ uiſchoſo aliqua liter fiant ergo ſic ſumantur piꝑis granorū lauri baurac an̄. 3. 5. puluerizēt̉ et cuꝫ. 3. i. 5. olei ve teris et cera quod ſufficit fiat vnguētū et egregii eſt. Et iterū ſumatur cineris quercus et conficia tur cum oleo ꝯfortato.i. vigorato cum decoctiōe ſupple reruꝫ de quibus ſupra ut granorū lauri ci num baurac ⁊c̄. Et emplaſtretur cū eo licet cinis fici ſit omni cinere fortior in abſterſione ⁊ exicatō ne tn̄ omnes ī hoc conueniunt ⁊ cum hoc cinis q̄ꝫ cus eſt magis ſtipticus et ſtipticitateꝫ cum exica tione quercus et ideo voluit ad penetrationeꝫ vi gorare oleum cum decotione rerū ut sͣ. Ponit etiam aliud cuius verificatio iam poſita eſt ut ſu māt̉ nitri. 3. 30. et cere. 3. vij. et olei. 3. vi. et piꝑis quoniam eſt bonum ne reprehēdas eum qꝛ ipſum ſupra poſuit et granoruꝫ lauri gͣ. viij. ſupple eqͣli ter et fiat ex eis empl̓uꝫ adheres et qꝛ ad adherē tiam eſt neceſſariū aliquod gumi dixit. Et bebliū arabicū ſanat teſticulos.i. eſt medicina ipſis ap propriata ad adherētiā ita vt fiat cirotum cuꝫ eo miſceatur ſed oportet oleū īnouare ad debitā for mam ciroti iſtud tn̄ ſtat ī oꝑe apothecari addidit etiā. Et qn̄qꝫ reſoluit ramicē aque puerorū.i. ip̄m deblium diſſoluitur.ſ. ī vino albo ⁊ ſic ē finis ca. huius. In ſūma igitur ī ca. i. poſuit tres modos generales curationis talis hernie ut cum bezel ul̓ flobotonio gradato ⁊ quandoqꝫ cū empl̓is ⁊ cum cauterio ⁊ hoc dupliciter vel cuꝫ cauterio actua li vel cum potentiali ⁊ ꝯſequenter procedendo pri mo ponit ordinem obſeruanduꝫ in operatione cū belzel uel flobotonio ponendo duo a quibus prin cipaliter cauere debemus in tali opere primo ne cum bezel contangantur teſticuli ſecundo ne tan gatur cōmiſura ⁊ obſeruetur vt tota aquoſitas in tempore euacuetur deinde poſuit modum in cau terizando humidum cum cauterio actuali decla rando etiam ipſius inſtrumenti formam vt qd̓ ſit ſubtille cum vncinis ⁊c̄. Conſequenter ponen do duos modos primum proforando tm̄ ⁊ circun uoluendo interius ſecundum abſcindendo aliꝗd de beriteron ⁊ poſtea cauterizando partem ciſaꝫ ꝯſequenter circa medicinas exterius applicādas duo facit primo poſuit vnum cōmune obſeruādū in electione ipſarum medicinaruꝫ vt ꝙ ſint in uir tute ſimiles medicinis ydropiſis aſchlitis ⁊ ſplenis ut apoſtematibus frigīs ⁊ humidis ſplenis ⁊ tales ſunt medicine calefactiue exicatiue ⁊ reſolutiue cum penetratiuis cōiūcte. Et de ip̄is poſuit exem plū in quattuor diſcriptionibus vt in forma empl̓ ī ⁊ vnguēti ⁊ ciroti ⁊ ſic habetis totum capit. in ſū ma. Sed vna parua reſtat dubitatio quoniaꝫ in principio poſuit vnum modum curationis fieri per medicinas cauterizatiuas ⁊ tamen de eis nō dedit modum in uſu earum neqꝫ exēplū poſuit ſi cut de reliquis omnibus fecit dicatur breuiter ꝙ ideo non fecit primo quia ipſis medicīis cauterizā tibus minꝰ vtimur qͣꝫ alijs quia ſi expedit vti cau terio preeligimus cauterium actuale ſupra poten tiale poteſt etiam dici ꝙ in applicatione ipſaruꝫ medicinaruꝫ non eſt artificioſa multum operatio ſed ſufficit vt eligatur locus vbi poni debeant ⁊ iſte eſt locus qui etiam eſt locus cauterij actua lis vt in fundo burſe non tangendo cōmiſuram. non fuit igitur expediens in vſu iſtarum dare re gulam que autem ſint tales medicine ſupra dictū eſt mihi tamen apparet ſub alio ordine poſſe iſtā colligere ſententiam ſcilicet ſub hac forma inten tio q̄ hētur ad herniā aquoſā aūt eſt curatia aut ē p̄uiſiua qꝛ qͥdā ē ad ip̄ꝫ morbū remouēdū(q̄dā

eſt ad prohibitionē recidiue intētio aūt curatiua que eſt ad ipſum morbuꝫ maxime vertit̉ ad eua cuationē aquoſitatis in burſa ꝯtente. Et quoniā hec euacuatio fieri poteſt dupliciter per medici nas locales.ſ. euacuando inſenſibil̓r ⁊ ſenſibiliter primū completur hec intentio per medicinas re ſoluētes ⁊ exicantes ⁊ quoniam paniculus extrin ſicus ſatis durus eſt ⁊ ſpiſſus iō cum illis medici nis admiſcende ſunt medicine ad penetrationem adiuuātes. Et hoc eſt quod dicebat textus cū īce pit tractare de qualitate medicinarū in caſu con uenien̄ ſi vero cum his inſenſibiliter euacuantibꝰ non poſſit perfici intentio noſtra tunc intendimꝰ cum euacuantibus ſenſibiliter.ſ. cum perforatōe ⁊ hoc fit uel cū inſtrumento accuto ⁊ cuꝫ bezel uel cum flobotonio. qꝛ tamen intendimus extrac tioni totius aque cum ſi aliqua pars remaneret d̓ bilitando membra diſponeret̉ ad recidiuaꝫ tota autem aquoſitas apte euacuari non poteſt niſi in fundo ſit uulnus uel perforatio ideo oportet ī fun do perforare ⁊ qꝛ perforādo timor eſt de cōtactu teſticuloruꝫ ⁊ contactu cōmiſure iō pro remotōe erroris poſuit cautellam habendā in reducendo ſurſum teſticulos ⁊c. Quia ēt in extractione totiꝰ aquoſitatis nnica uice propter multos ſpiritus ſil̓ euacuari ⁊ ſubitam in natura fieri mutationem quā natura non ſine notabili tollerat nocumentū cōmitteretur error ideo pro remotiōe huius erro ris quādoqꝫ euacuat̉ aquoſitas cuꝫ bezel uel flo botonio fiat paulatine ⁊ ſucceſſiue ut etiam ipſe dixit a principio fiat cuꝫ bezel gradato ⁊c. Et hoc quo ad curatiuam intentionem ſufficiunt.ſ. ſi uero timueris recidiuam et repletionem eiꝰ bur ſe poſt tempus ⁊ tibi ſit electio ad preuiſionē hec ꝯuenientiſſime fit cum cauterio actuali ac poten tiali fortiſſime imprimentibꝰ ad exicādaꝫ humi ditatem iam in membris hītuatā ⁊ etiaꝫ ad ꝯtac tionem ⁊ ſtricturam ipſorum memborū tale autē cauterium actuale cōueniētiſſime fit aliquo duo ruꝫ modorū unus eſt perforando cum ſtillo accu to in quo ſint uncini ⁊ circūuoluendo īfra burſaꝫ ad ꝯtāgen̄ b̓iteron ut exicet̉ ⁊ ꝯtrahat̉ in hoc tr̄ ſit cautella ut non tangantur teſticuli neqꝫ comi ſura ut sͣ dicebatur alius modus eſt ut cum flobo tonio fiat ſciſura in parte inferiori deinde excar netur mirach a beriterō et d̓ ipſo beriteron aliqd̓ abſcindetur ⁊ poſtea cauterizetur ⁊ ꝯn̄ter cruſtis remotis ꝯſolidetur. Si uero eligeretur caute rium potentiale propter timorem īfirmi tunc com poſito debite cauterio ſuperponatur parti dextre uel ſiniſtre burſe uſqꝫ quo. burſa perforetur ⁊ pau latine aquoſitas extrahatur licet pro magna par te in uigore cauterij inſenſibiliter conſumetur po ſtea curetur cum regimīe de quo ſupra ī alio ca. dictum eſt ſufficienter ⁊ hoc cauterium maxime laudarem agregata ipſa aquoſitate per viaꝫ pau latine congeſtionis ⁊ non per viam defluxus mul tiplicata quia iſto caſu maxime ſi ex dillatatione didimi perueniret magis placeret vt facta cuꝫ be zel euacuatione aquoſitatis ſcd̓m modū ſupra di ctum vt apponeretur cauterium potentiale ſuper inguine illius partis que magis eſt tumefacta vſ qꝫ ad os femoris profundādo ut ſupra dicebatur ⁊ poſtea curādo uſqꝫ ad perfectionē ut ſupra. Et ex hoc enim cauterio magis exicabit̉ ⁊ conſtrin getur didimus dillatatus ex ipſo poſito in fundo burſe. Et ſic habetis ſententiā. ca. ſupraſcripti eiſ dem fere uerbis ſed cuꝫ ordine claro. Sed ue i niendo ad magiſtralē operationem oportet mul iuieria ta ſupponere que diſtincte poſita ſunt in ca. ſuꝑe mruli riore ut de dieta que ſimilis per omnia eſſe debet a ſicut ⁊ ſupra etiam ſiccior ſi poſſibile ē ita ut non riitut a ſolum in caſu noſtro cauen̄ eſt a potu aque ⁊ humectantium ſed etiam ſit prohibitio a uiſione ne dū a potū vt ita dixerim vt etiam dixit. d. A. xiiii. tertij de cura aſchitis. Cōfectiones ēt per interiꝰ ſumende ſint illius nature ut ſupra dicebatur in nobos cōfortatione naturalium ⁊ exicatione. Et in hoc hlu caſu maxime ſtante defluxū aquoſitatis a ſuꝑio i ribus conuenit euacuatio materie ip̄a predigeſta n ⁊ ſinlliter in iſto caſu conuenientes ſunt ſyri. qui poſiti ſunt euacuationes etiam ille conneniunt ni hilominꝰ ī ꝓpoſito poſſent eligi alique aque a pro prietate euacuātes ī hoc ſingulariter valeret̉ ꝓ cōmuni euacuatiōe nō debilitando membra exi bitio Iere. G. ſ. in ell̓o quā poſuit. vij. tarepētice dando. z. vi. in ell̓o cum modico zh̓i in forma bol in li ⁊ poſt valet ēt appropriate magis pill̓e de meze reon ⁊ facta purgatione tunc maxime conueniūt triachales medicine ⁊ diacurcuma precipue cuꝫ reliquis valentibus aſchiti ꝓ localibus habetis. medicinas poſitas in ca. que ſingulares ſunt habe tis ad copiam que ſcribuntur. xiiij. tertij cap. pro prio. Sed ego pono vobis vnam ſingularem quā recitat azaranius ex mente. G. vt in fen. ℟. picis. humide cōtl̓iū mediū lactis ficuū cōtillum.i. co tillus eſt menſura. viiij. z. litargirij man.i. galb ni auros. viij. aurus ſumitur vtplurimū vt ē po dus.3. v terbentine anan.ſ. ſepi uituli man.i. op ponati aureos. viij. ollei de cherua optimi cōtel iiij. aceti fortis cōtillum.i. litargirium cum oll̓o de cherua ⁊ ſepo quoquātur deide addantur ter bentina ⁊ galbanum infuſum in aceto ⁊ colatun ⁊ miſceātur cum eo pix ⁊ oppo. ⁊ omnia miſcear tur ⁊ ſuauiter coquantur donec. inſpiſcētur ⁊ reᵐ ponantur ꝓ vſu inquit. G. quod ipſe curauit mul tos ēt ydropicos cum ſuper ventrem eorum pone batur ſine alio medicamine vt refert Azarariuſ ⁊ ſic ſit finis cap. (axvij De Cura Rupture Uentoſe. Egimen in hoc. Ic. jxj Pro qua expedienda. do. A. duo facit nboc principaliter quoniam primo. ipſe pōit ordinem in dieta a quibus eſt abſtinendum. ſcd̓o ponit ordinem ī medicis ⁊ quibus eſt vtendū ẜa ibi. Et ſumant in potude prima parte dicit ꝙ re gimen in hoc.ſ. quantum ad dietam eſt ut deui

tet ſupple patiens inflatiua ex olleribus ⁊ granis ⁊ repletionē ſuperfluam perducentem ad rugitū ⁊ malitiā digeſtionis ⁊ potum uini mixti ⁊ uinuꝫ crudū inflatiuū. Pro intellectu huius partis p̄ ter alia que ſupra dicta ſunt de regimine in vl̓i ha bentiū rupturā ꝯmemoranda ſunt quedam primo unum qd̓ ſatis generaliter ſcribitur de generatio ne uentoſitatis.13. tertii tractatu tertio cap. i. ſ. de nocumentis digeſtiue cum dixit uerumtamē nō ꝯuertitur ſupple materia niſi ad idropeſim timpa nitem cū ſtomacus ut ip̄a habet īpreſſionē tante quātitatis que facii uaporationē cibi ⁊ non qꝛ di gerat requiritur igitur ad uentoſitat̉ generatōm debilis actio caloris in maͣ ita ut faciat operatio nem mediam ſufficientē ad inflationē ⁊ nō ad cō pletam digeſtionē uel reſolutionē ⁊ ex hoc dice batur ꝙ uentoſitas generatur a calido diminuto qͣrto metha. Et pro hoc ſequitur unū ꝙ dicebat idem. d. A. eadem fen. tractatu v̓. cap. i. Et quod omne a quo non accidit inflatio nō accidit ab eo inflatio niſi aut ꝓpter ſeip̄m ab illo in ſua ſubſtā tia aūt ꝓpter duas res preter ip̄m quaꝝ una ē do minium caliditatis ſuper ip̄m ⁊ altera frigus qd̓ non mouet aliquid ⁊ ex his infertur primo ꝙ ſtan te temperata caliditate ſtomaci ⁊ naturalium ſi exhibeatur cibus multa habundans humiditate extranee aut groſſe multum ſubſtantie non reſol uetur illa humiditas inſenſibiliter nec equaliter tranſmutabitur ſed ita debilitās aget ut cōuertat humiditatē uel cibum in uentoſitatē ſequitur ẜo ꝙ ſi talis cibus exhibeatur corpori cuiꝰ caliditas ſtomaci ſit multum fortis uehemētis uirtutis aut ita debilis ut nullam fere ſufficiat facere in mate ria īpreſſionem non generabitur uentoſitas qꝛ in prīo corpore inſenſibiliter reſoluetur ⁊ in ẜo non euaporabit. Et ex his habetis cām uerificatio nis textus nr̄i primo deuitet inflatiua ex oleribus. ut latucis portulacis ⁊ generis ut faſceolis ꝓpter humiditatē in ip̄is ſuperfluam uel lentibus prop ter groſſitudineꝫ ſubſtātie generabitur enī ex his cum calore ſatis tēperato uentoſitas uitanda eſt etiā repletio ſuperflua qꝛ ſupra multam cibi quan titatem non habet uirtus integrum dn̄ium ſꝫ tm̄ ſolum ut ſufficiat impreſſionem tante quantitatis efficere que faciat cibi uaporationem ⁊ non qꝛ di gerat ⁊ ſic ſuperflua repletio producit ad rugitū ⁊ malitiam digeſtionis ut dicit textus uel pōt le gili ⁊ cātiue.i. perducit ad rugitum ⁊ malitiā di geſtionis.i. ꝑꝑ malitiam digeſtionis ⁊ per ideꝫ fun damentū ſequitur ꝙ ēt uitet potum uini mixti ⁊ uinum crudum.i. naturaliter aquoſum qꝛ laquei tas ⁊ frigiditas minuūt caliditatem naturaleꝫ ita ut ſolum habeatur ſupra cibum ſemidominiū ⁊ n̄ integrum dn̄ium ⁊c̄. Et ꝑꝑ hoc fit inflatiuuꝫ lego lr̄am. Regimen in hoc ē ut deuitet inflatiua.i. q̄ ſunt inflatiua ẜm ſe ip̄a tātum uel ꝑꝑ nimiam hu miditate uel propter modum ſubſtantie ex olleri bus ⁊ granis ⁊ repletionem ſuperfluā ⁊ ſi ſupple ēt eſſet ex cibis tēperatis producen̄ ad rugitum ⁊ nalitiam digeſtionis ẜm duplicem intellectū da tum. Et ſupple uitet potum uini mixti ⁊ uinū cru dum.i. aquoſum inflatiuū.i. qꝛ quodlibet tale fit. inflatiuū ⁊c̄. Et ſumant in pothiporificat nobiſ .do. A. ꝯn̄ter medicinas quibus ē utendū ⁊ diuiditur ꝑs ī duas quoniā primo ipſe ponit medicinas ſumendas ꝑ ī terius ẜo illas que ſunt locales exterius applican do ẜa ibi. Et fiat empl̓m primo ponit quaſdaꝫ no tas ꝯfect̓ ẜo ponit unius deſcriptionē ibi. Cōfect̉. dicit primo ⁊ ſumant in potu medicinas reſoluen tes uentoſitatē ſicut diaciminū ⁊ ſagenea ⁊ trifora magna ⁊ totum id cum ꝯdictione galange ſupple maxime cum uino. Pro intellectu huius par tis ⁊ ſequent̉ ⁊ in his que paulb ante dicta ſunt cū calor ſemidominiū tātum habet. sͣ. materiam tūc generat uentoſitatē ſed cum calor primum debil̓ ita uigorat̉ ut fiat uehemētis uirtutis poteris mo dum debite terminari tunc uentoſitate non gene rat ⁊ ſi que ē generata ip̄am reſoluit. Ex quo. ſeꝗ tur ꝙ exhibitio ꝯfectionū gradū caliditatis inten dentium ⁊ uigorantiū ip̄m calidum naturale con uenit in reſoluendo uentoſitatē in corpore medio cris uirtutis ſufficiētis aliquā īpreſſionē facere ita ut euaporare faciat qd̓ dico notāter qꝛ in corpor̄ debilitato multū uirtutis aliqn̄ intenſio gradual̓ caloris facit ad uentoſitatē generandā ut patet ex dictis. Et ex his ſequitur ꝙ exhibitio diacimīū cōfec. ⁊ cōfectionis ſagene ⁊ triffore magne que ſunt ꝯfec. note ut. sͣ. dictum ē in caſu nr̄o ꝯuenit cum in his oībus: ſit uirtus calefactiua ⁊ uirtutū naturaliū mēbroꝝ uigoratiua. Notate tamen ꝙ aliqn̄ ſtante multa materia faciente uentoſita tem exhibitio iſtoꝝ uidetur addere in uentoſitatē preparando ip̄am ſubtiliationi neqꝫ propterea eſt deſiſten̄ qꝛ in proceſſu minuetur. Sed laudabile erit materiā antecedētem preparare digerendo ⁊ euacua dentur cum decoctiōe galange ī ieiunio ẜm doſes ſuas maior tamen cautella ē habenda ī ſagenea ⁊ triffora magna qͣꝫ diacimino: qꝛ opiate ſunt ſint igitur in caſu notabiliter antiquate ⁊ fer mentate galanga eſt ſimplex notū ſubſtantiale re ſolutiuū vētoſitatū eſt bonū ſtomaco ⁊ digeſtiuū cibi ⁊ odorem oris efficit bonum ponit cōf. in hac forma. ℟. floꝝ rute ſice dixit ſice qꝛ humida ē ca lida ⁊ ſicca in ſcd̓o tm̄ vbi tamen ſicca eſt calida ⁊ ſicca ī tertio eſt ſubtiliatiua ⁊ carminatiua val de ſecundū. d. A. ca. proprio ⁊ fit ex ea ſecundum antiquos cuꝫ folijs auri ſuꝑ teſticulos empl̓aſten̄ proprie in caſu noſtro yſopi eſt calidus ⁊ ſiccus ēt i. iij reſolitiuꝰ apoſtema. Ciminū ēt eſt caliduꝫ ⁊ ſiccū in tertio maxime reſolutiuū ventoſitatuꝫ vt ſupra eſt dictum ameos ēt calidū eſt ⁊ ſiccū in ter tio vtimur ſeīe eius ſeīs agni caſti ēt eſt calidū in primo ſecundum. d. A. ſed ſiccū in tertio ſcd̓uꝫ ta men auero. quinto coll̓ꝫ ponitur calidum ⁊ ſiccuꝫ in tertio ⁊ valet vt ipſe dixit ſicut ſemen rute ta men.ſ. rute fortioris eſt Serapio ſimiliter ca. pro prio ſecundū. G. ponit ipſum calidum ⁊ ſiccuꝫ in tertio. Sed quicquid ſit eſt reſolutiuum ſubtilia

tiuū diſgregatiuū ventoſitatū de baurac dictuꝫ ē ſupra. Calamentū aliqui eleuant ip̄muſqꝫ ad qͣr tum in caliditate iō eſt rubificatiuū ⁊ ulceratiuū unde ē in ip̄o uirtus multū reſolutiua ſicut ē in pu legio oīum ſumātur partes equales ⁊ epitimi quā tum oīa ⁊ cum melle conficantur in forma empl̓i Epitimiū ēt calidū ē ⁊ ſicū in tertio ⁊ ſua ſiccitate multū exicatiuū. ponit aliud empl̓m ſub hac for ma. ℟. rute ſicce cimini calamenti agni caſti ba chaꝝ lauri ſanſuci.i. maiorāe calida ē ⁊ ficca ī ter tio ſice ē ſpēs yſopi vꝫ ſic̄ iſopꝰ āte ꝑtes eqͣles ⁊ cū ſtorace maxime humida ad debite īcorporan̄ fac tis ex alijs pulueribus fiat empl̓m Storas eſt gu mi quedā que extrahatur ex decoctione corticis illius cuius ē gumi ē calida ⁊ ſicca ⁊ eius calefac tio ē ſicut mirra de qua ſupra dictum ē Reliqua ſunt ſupra declarata ponit ꝯn̄ter ordinem olleoꝝ ⁊ dixit. Et ſunt olea quibus fit inunctio ſicut oleū de coſto licet principaliter ualeat frigiditati laceꝫ torum ⁊ iuncturaꝝ tamē abſolute ē reſolutiuum oleū ſambucinū ſimiliter ualet oleum nardinū.i. de ſpica ē benedictū ut dixit. M. expertoꝝ iuua mentoꝝ ⁊ proprie ad oēs egritudines frigiditat̉ ⁊ uentoſitat̉. In hoc ēt ualent oleum de nucibus ⁊ oleum de cherua p̄cipue tamen de oleo nardino dicam uobis vnum ſingulare qd̓ ponit. d. A. xiij. tertij de cura ꝯplexionis frigide ⁊ ſicce ꝙ enume rando medicinas humectatiuas ⁊ calefactiuas di xit ꝙ oleū nardinū plus humectat qͣꝫ calefaciat. Notate hoc ponit ꝯn̄ter alium modū medicine localis ut fomentationes uel uaporat̉ ⁊ dixit. Et fiat uaporatio cum reſoluētibus uentoſitatē p̄dic tis multotiens ut uerbi gr̄a ſumendo Rute Ma iorane folioꝝ lauri calamenti pullegij aſſerī anna M. i. Et buliant ī aqua ⁊ uino equaliter uſqꝫ ad debitam ꝯſumptionē ⁊ cū ſpongia fiat fomenta tio ⁊ ſi uolumus fortificare poſſumus addendo de ſeminibus rute annexi carni cimini ameos agni caſti ⁊ ſimilium. Cōſequenter īnuit nobis aliū notabilē modū ad carminan̄ uentoſitatē quo etiā utuntur pratici in timpanite ut.ſ. fiat colleriū ex melle nitro ſerapino oppoponaco ⁊ cimino ⁊ ſemi ne rute ⁊ folijs ⁊ caſtorio oībus aut quibuſdaꝫ eo rum ẜm neceſſitatem qūo aūt iſta proficiāt mani feſtum eſt de multis de ſerapino ⁊ oppoponaco ⁊ caſtorio de quibus nō eſt dictū dicatur ſerapinū calidū ⁊ ſiccū in tertio purgat flegma ⁊ ꝯfert coli ce ⁊ expellit uentoſitates groſſas oppoponacū ſil̓r gumi calidū ⁊ ſiccū calefacit ſubtiliat ⁊ reſoluit. Caſtoriū eſt medicina multū ſingularis ē teſtieu lus aīalis Marini ē ſubtilius ⁊ fortius ẜm. d. A. oī qd̓ calefacit ⁊ exicat ⁊ oportet ut ſit ca. in fine tertij ⁊ ſiccum in ẜo reſoluit uentoſitates ⁊ preci pue remouet frigus matricis ⁊ uentoſitatē ⁊ frigꝰ teſticuli ⁊ habet ēt priuilegiū ꝙ non ē aliquid ma gis iuuatiuū uentoſitati in aure qͣꝫ ip̄m cum.ſ. ex caſtoreo accipiatur quātum eſt lens una ⁊ diſſo uitur in oleo nardino ⁊ deſtiletur poſſet aūt tota liter ꝯponi colliriū. ℟. ſeminis rute ⁊ mēte ſicce ni tri anna. 3. 5. oppopōaci ſerapini an̄. D. i. caſtorei gͣ. v. puluerizentur ⁊ cum melle formentur colle ria longa uel poſſet gumi diſſolui cum uino albc ⁊ cum pulueribus miſceri ⁊ cū melle formari ſuꝑ poſitoria. Sed forte diceres qūo talia colliria iuuant in caſu iſto cum non pertingat uirtus me dicine ad locum leſum dicatur ꝙ per ſimpliceꝫ al terationē alterato inteſtino recto ꝯn̄ter alteraturⁿ ueſica que ſuper inteſtinū iacet ⁊ ꝯn̄ter ip̄a altera ta alterantur partes ꝯuicine ⁊ ſic burſa teſticulo tandem calefiet ⁊ ſubtiliabitur ⁊ qd̓ interius ꝯtīᵐ netur ⁊ ꝯn̄ter fiet uentoſitas reſolutio ⁊ carminaᵐᵐ tio per alium etiā modum fieri poſt iuuamentum ſi bene conſiderabis ⁊ ſic habetis finem capituli. In ſumma igitur primū habuiſtis ordinē ī dieta a quibus.ſ. ē cauendū. Secundo habuiſtis ordinem in medicinis primo in exhibendis per ſuperius ẜo de localibus inter quas primo poſuit em plaſtra ꝯn̄ter olea tertio fomentationes ⁊ ex his poteſtis ꝯponere unguenta epitimata ⁊ cerota Poſuit poſtremo unum alium medicamen curationis per colliria ut uidiſtis Notate ꝙ ad de n bitam curam ſunt ēt fienda que dicta ſunt ſupra in alio cap.ſ. ſi ſit aliqͣ materia flegmatica fouēs primo ut digeratur ⁊ ẜo farmaco non atrahente a remotis euacuetur ut cum pill̓is de iera uel eleuri fanginis uel iera. G. diaffeīcon ⁊ ēt non trahit a fi multum remotis ꝓpter dactilos intrantes ꝯpoſi tionem eius ⁊c. Et ēt in iſto caſu precipue ē cō fortandus ſtomacus cū unguentis. uel cerotis ap propriatis quādo cā generationis uentoſitatis ma xime pendet uitio digeſtione ſtomaci ēt uobis po nam in iſto caſu unam deſcriptionē ut in fen. ℟. fen. cimī caruy nitri ameos an̄ partem unā picis cere an̄ part̓ ij. medicinas terre diligenter picem riudea aūt ⁊ ceram in modico liquefac oleo cōſtino ⁊ nazmie dino equaliter ⁊ cum eis puluerē ſupraſcriptorū/ iun optime miſcebis ⁊ ſuperpone poſſem multa alia localia ordinare ſed ſufficiat ad curam maxime. qꝛ iſte caſus ſatis inter alios facilis ſit ad curādū. De Cura.(a p viij . Poſi Uratio earum Ac tis cur ris trium principaliū ſpēꝝ herniaruꝫ iā in hoc cap. ut ſupra fuit diuiſum deter minat de tribus alijs ſequentibus ſimul quoniam magnam adinuicem habent ꝯuenientiam in cu ra.ſ. de hernia carnoſa ⁊ uaricoſa ut dicit rubrica ⁊ in hac includitur de apoſtema ut ſtatim dicet ī principio cap. Et ſumarie ſe expediēdo de cura di c. xit. Curatio eaꝝ.ſ. carnoſe ⁊ uaricoſe ē cura apo ſtematū duroꝝ.i. cum illis ꝯpletur cum quibꝰ cu rantur apoſtemata dura ⁊ addit. Et multotiēs ꝙ dem ſufficit in ramice uaricoſa iniunctio cum un guento baxilicon ẜm. d. A. v. can. tractu. xi. cōpo nitur ex ꝑice que ē maturatiua humorū greſſoruꝫ abſterſiua ⁊ calefactiua ⁊ reſpic̄ apoſtemata du ra inteſtinorū matricis ⁊ teſticulorū ca. proprio in trat mirra de qua ſupra dictum eſt quod eſt cali

da ſubtiliatiua ⁊ reſolutiua ītrat etiā raſina que ē gumi calefactiuū ſubtiliatiuū lenificatiuum ⁊ ē notabilſs reſolutionis gluten alimbat ēt intrat ꝙ ē genus gumi ꝙ ⁊ ſi ſit minus calidum qͣꝫ guma pini ⁊ qͣꝫ gluten cip̄ſſi n̄ ē tn̄ minoris reſolutiōis ī trat cera d̓ qͣ ſcribit̉ ẜꝫ. d. A. ī c. demuꝫ in ipſa eſt humectatio maturatio ⁊ aliqualis reſolutio. ecce qūo iſtud unguentū ꝯuenit in apoſtematū curatio ne duroꝝ.ſ. molificādo ſubtiliando reſoluendo ꝑ ī trantia qm̄ ut colligitur a. d. A. fen tertia quarti to tractatu de cura apoſtematū duroꝝ ⁊ ē canon precipuus. Non tamen curētur.ſ. apoſtemata pura aliqua medicina cum eo qd̓ reſoluit ⁊ exicat qm̄ id producit ad uehementiā lapideitatis prop ter exicationē groſſi ⁊ reſolutionē ſubtilis ⁊ addit Et oꝫ ut ponantur curationi eiꝰ due reuolutiones .j. reuolutio reſolutionis cum leuitate cum eo ꝙ non exicat plurimū qꝛ oē reſolutiuū ẜm plurimū exicat ⁊ humectatiuū raro reſoluit ⁊cͣ. Et reuolū tio alia lenificationis ⁊ ſint iſte due reuolutiones ſuccedentes addit tn̄ infra ꝙ in ꝯpoſitione medici naꝝ oꝫ ut agregetur īter duas uirtutes ⁊c̄. ut in cō oſitione huius unguenti fit pro ſpeciali tn̄ magit (intelligentia cap. ē notandū ꝙ hernia uaricalis ⁊ carnoſa includūtur ſub hernia apoſtemoſa qꝛ in uaricali fit tūe factio p̄ter naͣꝫ uēarū ul̓ artariarū ī carnoſa ſil̓r ſaltē fit tūe factio oſſei lꝫ n̄ ſemꝑ apo ſtometur ſubſtantia ip̄ius burſe uel teſticuli ubi .ſ. fiat caro addita ſuper teſticulū ut ſupra diceba tur in cauſis iō largo uocabulo quelibet illarum appellari pōt apoſtemoſa ⁊ licet aliter fieri poſſit apoſtemoſa ut infra uidebitur tam̄ de his deter minando ēt determīat de apoſtemoſa. Et ſi tu obicias ſimiliter ēt de apoſtemoſa erat ſermo cuꝫ determinabatur de aquoſa dicatur ꝙ quātuꝫ ad hoc uerum ē ꝙ ita ꝯueniunt. Sed qr̄ eſt magna dr̄ia in curatione aquoſe cum uera apoſtemoſa q̄ non ē in curatione uaricalis ul̓ carnoſe ut īfra cla re uidebitur. Secundo notaudū ut infra uide bitur ca. de uaricibus ad principiū plurimū ſāguiſ replēntis dictas uenas ē melancolicus cuius igit curatio per medicinas locales ē cum ſubtiliatiuis humectatius ⁊ reſolutiuis ſicut ⁊ in apoſtematibꝰ duris. Carnoſe ēt curatio per localia alijs nō pōt ꝯpleri medicinis niſi cum ſubtiliātibus ⁊ reſoluē tibus ac humectantibus magis tamen ⁊ minus ſi ut ⁊ apoſtemata dura qꝛ non oīa ſunt equaliter ſicca ut patet. Et ex his apparet clarificatio textꝰ cum dixit. Curatio eaꝝ eſt cura apoſtematum. duroꝝ ⁊ perficitur in his ⁊cͣ. Non ponit aūt. d. .A. hic modū ſpecialē curationis apoſtemoſe her nie nꝫ apoſtematū duroꝝ qꝛ de curatione apoſte matum duroꝝ tractabit late inferius fen tertia quarti tractatu ẜo ⁊ de apoſtematibꝰ teſticuloꝝ ⁊ burſe unde dicitur hernia apoſtemoſa clare ſupra determinatū ē ẜa huius ẜo tractatu ne igitur pri mo inutiliter prolongaretur hic de apoſtemoſa n̄ facit mentionem. Pro aliquali tamen intelligētia ⁊ ſumarie talis hernie ut hic de oībus hernijs ha beatur ꝯpletus tractatus. Eſt notandū ꝙ aliqn̄ ip̄m apoſtema colligitur in ſubſtātia ip̄oꝝ teſticu lorum aliqn̄ intra pelliculas ⁊ aliqn̄ intra cutem exteriorē ⁊ aliqn̄ fit de materia frigida aliqn̄ de ca lida et hoc per accidētia cognoſcūtur qm̄ ſi ſit de calida materia adeſt rubor et fortis inflātio et do lor et febris ꝓpter colligētiā hoꝝ cum corde ſi ue ro de frigida locus ē albus uel liuet ſꝫ ſi de ml̓ia locus declīat ad fuſcū ⁊ ſine dolore ul̓ modico do. lore ēt ſi ſit de fl̓ate ſi ſit īter pelliculas tūor apꝑet. maior qͣꝫ ſi ſit in ipſo teſticulo apoſtema uel caro addita qꝛ locus ē extenſibilior per tractatū ēt per cipitur carnoſa ab aquoſa qꝛ īpreſſio digiti retine. tur in carnoſa ſi in cute ſint exteriori tunc ad ſen ſum puſtille in cute apparent uel ulcera. In cura igitur taliū paſſionū breuiter dicatur ſi corpus ſit pletoricū uniuerſalis precedat euacuatio ẜm exi gentiam materie dn̄ant̉ qꝛ ſi humor calidus ſit in cā fiat flobotomia de baxilica que ſi non ſufficit. ſequatur purgatio cum medicina laſſatiua cū ap. propriatis. Ad ultimū uero fiat minutio de ſaffe. na que proprie reſpicit mēbra generatiōis loquor. de interiori ſaffena. His ꝑactis fiant localia nā apoſtemate calido in principio apponantur reper cuſſiua. In hoc ualet inunctio cuꝫ oleo roxato ⁊ uiolato appoſitis petijs infuſſis in aqua ⁊ aceto ſi materia ſit multū acuta in hoc ualet fomentatio ex aqua decoctionis maluaꝝ ſollatri fabaꝝ ⁊ ro xarū equaliter ⁊ ſepe epitimetur locus cum petia in ea infuſſa. Ad hoc ualet ēt ſi quoquātur fabe ī aceto ⁊ in forma empl̓i ſuperponātur ⁊ ſi placet ad dere oleum rox. parum non erit inutile. In augu mento quoquātur fabe in media parte uini ⁊ alia aque ⁊ ſuperponantur in modum epl̓i cuꝫ oleo ro xato addendo modicū olei de camomilla. in ſtatu autem addere conuenit in decōt̓ fabarū aliquid florū camomille melliloti ⁊c̄. equaliter miſcendo de dictis oleis. Et declinat̉ plus de reſolutīs appo nendo ⁊c. In cauſa autem frigida furfur tritici in vino coctus ⁊ ſuperpoſit̓ cum actuali calidita te plurimum prodeſt. item farina ordei cum mel le. item vua paſſa ab arillis mondata cum cimīo ⁊ melle ⁊ farina fabarū omnibus ſimul cōtrictis ⁊ ſuperpoſitis egregie valet dicitur etiaꝫ ꝙ ſpoliū Serpentis infuſum in oleo contra omnes paſſio nes teſticulorū mirabiliter prodeſt apoſtema aūt melāconicum vel indifferenter apoſtema quodli bet vetus teſticulorū magis curatur cum ſectiōe facta ſub oſſeo vt̓s dicebatur de aquoſa facta. pri us remolitione cum de altea butiro maluis ſcīe lini ⁊ fenugreci ⁊ ſimilibuſ ⁊ materia velud ſania ta facta cum reliquis medicis varicoſſa etiam cu retur primuꝫ cum flobothomia communi ſi ſit ali quale dominium ſanguinis ⁊ poſtea cum particu lari flobothōia ſafenarū vt̓s ⁊ poſtea ſuperponē do que ſubtilient ⁊ reſoluant de quibus ſupra diꝰ ctum eſt addendo quedam reſpicīa materiā me lanconiam ⁊ maxime aduſtum vt epitimum poli podium ſene capilluꝫ. v. flor̄ boragīs ⁊ bugl̓x. ⁊cͣ. Et cum his reducetur ſi deus voluerit. Sed ſi medicīe locales: cum ſimilibus nō ſufficiant proce

dendū ē ad oꝑationē manualem. quā licet de ea nō fecerit. d. A. mentionē propterea qꝛ in ca. d̓ cu ra uaricū ⁊ elefantie infra faciet ſpālem mentōm ſeu ſermonē circa oꝑationē manualem ⁊ illi pro portionalis trahi pōt hic ad curā hernie uarical̓ ideo ⁊c. uel dicatur ꝙ qꝛ talis curatio nunqͣꝫ fieri pōt ſine tali abciſſione teſticuli uel teſticulorum ut ſtatim dicetur que oꝑatio magnum afferet de uita timorē in ſe ēt maxime ꝑꝑ īperitiā miniſtroꝝ huius artis ad effugien̄ igitur iſtum timorem cū cautella non poſuit curā de oꝑatione manuali ta lis hernie aliqui tn̄ audatiores de ea fecerunt ſpe cialem mentionē de quoꝝ numero fuit Aliebas 6. pratice cuius modus ut breuiter ſtringatur. eſ talis. Situato primo corpore ſuper loco alto ſe dendo aliqualiter inueſtigabis diſtinguendo cū tem teſtiū in ip̄m oſſeum a teſtibus ⁊ tunc depo nes in fundo burſe teſticulos ut magis manifeſtē tur ſuſpenſoria que ſunt tumefacta ⁊ tunc ap̄hen de cutem teſtiū ⁊ uaſſoꝝ que uirge proxima ē cū digitis tuis aut miniſtri ⁊ fortiter illaꝫ extende ⁊ cum flobotonio ſcinde lato optime īcidenti īceſſio ne equali in longitudine uaſis ſuſpendētibus deī de excoriabis corpora que ſub cute ſunt donec ua ſa denudētur ⁊ tunc tranſibis per ea acum in qua filum ſericum poſueris duplū ⁊ ligabis dicta uaſa in duobus locis.ſ. in ꝑte ſuperiore ⁊ inferiore uer ſus teſticulū dehinc in medio illa ſcindes ⁊ ſāgui nem qui adunatus ē ibidem educes deinde cura bis locum inciſſum cura uulnerū ⁊ hoc ē cōe uari cibus uenarū pulſatiliū ⁊ nō pulſatiliū. Et ad dit ꝙ cum uarices in oībus acciderīt uaſis expe dit auffere ambos teſtes cū uaſis ⁊ poſtea curare Sed notate ꝙ ex his poſſet aliquis mente ma le diſpōnis uelle intelligere qd̓ aliqn̄ in tali cura fit inciſio unius uaſis ⁊ non alterius eiuſdem teſti culi ⁊ ſic ꝯn̄ter poſſit teſticulus remanere facta ī ciſione uaſſis alicuius teſticuli īmaginādo ꝙ eiuſ dem teſticuli multa ſunt uaſa ſubſtentātia. Qui ſenſus nequaqͣꝫ ē acceptan̄ cū ut. sͣ. habitū ē ī ano thomia paniculi ſiphac ⁊ uaſſoꝝ de mente. G. i. de utilitate particulaꝝ ⁊. d. A. c. primo ẜo. tertij li cet originētur talia uaſſa a pluribus ramis arta riarū ⁊ uenaꝝ tamen dicti rami multipliciter con teſtūtur ⁊ in duo corpora reducūtur quorum unū protenditur ad teſticulū dextrum ⁊ aliuꝫ ad ſini ſtruꝫ unde talis facta ē comiſtio qd̓ ſi uelles unū iſtorū ramorum incidere non poſſes ſine alio uel alijs ut ibidem dicebatur ⁊ ad aliū locuꝫ recurra tis pro intelligētia huius in ſūma igitur in cura talis hernie cū ferro oꝫ teſticulū uel teſticulos ab ſcindere qꝛ ſi unum tm̄ uaſſorū eſt leſum ſufficit illum tātum admouere teſticulū cuius illud uas eſt ſuſpenſoriū ⁊ ſi ambo uaſſa fuerint uaricata cū hac cura utroſqꝫ teſticulos excidere oportebit nꝫ dimittēdi ſunt in burſa quoniā per abſciſionem uaſſis ſubſtentāt̉ per qd̓ nutrimētū ēt teſticulo af fertur ſubtrahitur nutrimentū ab ip̄o ⁊ ſic putre fieret ⁊ alterū fortaſſis putrefaceret ſi ſanus eſſet In hoc igitur caſu operando debite bene con uenit teſticuli extractio. Sed notate ꝙ magr̄i huius artis in oībus fere hernijs ut aquoſſa inte ſtinali zirbali in quibus ut multū non ē neceſſa ria extractio teſticuli idem operantur extrahētes ut uideantur aliquid grande ⁊ nobile feciſſe ultra tn̄ inciſſionē utuntur cauterio actuali ad prohibi tionem ſuper habūdantie fluxus ſanguinis. Et ego iſtud laudo licet Aliebas non fecerit mentio nem maxime ſi fiat per doctum hoīnē. In hac tn̄ oꝑatione ut ꝯſtat ꝯſideranti eſt maximꝰ timor de uita. Ideo. d. A. ut ſupra cū cautella ſuterfu git hanc operationē nullam de ea faciens mentio nem maxime quoniā cū tali hernia ⁊ ſi interdum prohibeatur actus generationis ut. sͣ. uiſum ē tn̄ non eſt de ea timor de morte ſicut eſt in inteſtina li īmo cum ea poſſet homo per oēm debitam eta tem decurrere. Et ego pluries ex iſtis cognoui Satis igitur cuilibet indiuiduo uidetur poſſe ſeſe ꝯſeruare qͣꝫ ſibi ſimile generare. vnde ꝯcludo ꝙ ſnīa mea eſt ut nullus hac ſola laborans paſſiōe huic grandi periculo ſe exponat. Nec ſil̓r ī carno ſa in qua aliqn̄ ad perfectionē cure eſt ſimilis oꝑa tio neceſſaria. Et ſic ſit finis capituli quod nō ſu mo propter ipſius paucitatē ⁊c̄. De Augumento Umbilici. Uandoqꝫ accidit ⁊ci Expeditis de duabus differentijs her niarum ⁊ diſpōm ip̄is ſimilium ex ꝑte ſitus ip̄arum.ſ. de burſali ⁊ in generali. Iaꝫ tertio principaliter ipſe proſequitur de tertia dr̄ia ipſaꝝ ut de umbilicali ut de augumento uel eminentia ⁊ tumefactione umbilici ⁊ diuiditur preſens pors in partes tres quoniā primo ipſe ponit cās talis augumēti ẜo ſigna tertio curam ẜa ibi. In eo qd̓ ē ⁊c. tertia ibi. Ad illud augumentū prima ꝑs po teſt diuidi in quatuor partes ẜm quatuor prīcipa les cās quas aducit ẜa ibi ⁊ qn̄qꝫ ē tertia ibi ⁊ qn̄ fit quarta ibi ⁊ qn̄qꝫ fit cā De prima parte dixit ꝙ qn̄qꝫ accidit in umbilico augumentū ꝙ eſt ẜm ſemitam rupture note.ſ. per rupturā ſiphac iuxta umbilicū unde recipiūtur intra mirac ſiphac. sͣ. ſiphac zirbus aut inteſtina ⁊ hec eſt una cā augu menti Notandū eſt ꝙ iō. d. A. appellat augmētū factum ex ruptura paniculi fieri ẜm ſemitā ruptu re note qꝛ ſupra heruiā burſalem factam ꝑ ruptu ram paniculi principaliſſime cadit. hoc uocabulū ruptura ⁊ ſupra alias hernias cadit per uiaꝫ ſimi litudinis vnde alie hernie dicuntur rupture pro quanto ad talem apparentiā ut tumefactionē ad ducūtur ſicut ⁊ ipſa hernia facta ex ruptura quā tūcunqꝫ in alijs nulla fuerit ruptura ⁊ ideo talis ruptura dr̄ noͣ. qꝛ famoſa ⁊ principaliſſima ⁊ ſic ē lr̄a clara prime partis. De ſecunda parte dixit aſ ſignando aliam cauſam. Notandū ꝙ ſicut hoc Et quardoqꝫ nomen principaliſſime idrodeſis dr̄ de aquoſa uel timpanite ut alibi eſt

niden̄ ⁊ non de. ypoſarca ⁊ quelibet illarum fit ex multiplicatione aquoſitatis uel uentoſitatis. uel utriuſqꝫ intra ꝯcauitatem ſiphac ⁊ inteſtinoꝝ vn̄ facta agregatione ip̄arū uel per uiam reſudatōis aliūde uel per uiā rupture porri euritidas uel alia cā alibi uidenda fit extenſio ipſius ſiphac ī ſurſum ⁊eleuatur mirac totū ⁊ ꝯn̄ter fit augumentū to rius uentris ita ſi huiuſmodi aquoſitat̉ uel uento ſitatis fiat agregatio in illo ſolo loco.ſ. in ꝯcauita re umbilicali ita ut illius partis fiat extenſio ⁊ ele natio ſicut totius uentris fit elleuatio in idropeſi dicetur augumentū umbilici ⁊ non idrops iō noͣnt̉ dixit in illo loco ſolo qꝛ cum elleuatione illius par tis ſtare pōt aliaꝝ partiū uentris debitus ſitus ꝙ aūt alique eſſe productiue aquoſitat̉ ī tota ꝯcaui tate media vnde fit idrops poſuit uel ſibi ſil̓es ꝓ ducere aquoſitatē uel uentoſitatē in illa ſola con cauitate umbilici manifeſtū ē ꝯſideranti ⁊ ſic eſt clara lr̄a fit ergo ẜm ſemitā idropeſis ⁊c. dixit te tio adducendo aliā cām generalē huiꝰ apparētie Et quandoqꝫ ſit rupturā uene au Clara ē lr̄a qꝛ ꝑ artarie in illo loco ⁊ recepto ip̄o ſanguine in illa ꝯcauitate intumeſcere pōt dictus locꝰ ⁊ ſic appel lari pōt ꝓpter iſtam cām augumētū umbilici ⁊cͣ. de ultima parte dixit. Notate qd̓ etiā ex Et quandoqꝫ ſit apoſtemate nō du ro ut fl̓atico fieri pōt augumētū umbilici ſicut ēt ex duro ⁊ iō credo ꝙ per hoc qd̓ dixit ex apoſtēa te duro uoluit ēt intelligi apoſtema nō duruꝫ uel dicatur qd̓ ēt duꝝ magis aptum ē facere talem eminētiam in tanto p̄ciſſe ſitu qͣꝫ molle qꝛ molle magis ē aptum ſpargi ad maiores dimenſiones qͣꝫ durū iō ab ip̄o molli non ſic debebit denominari augumētū umbilici ſicut ab ipſo duro iſte modꝰ habet inſtantias ideo magis ꝯfido ī prīo. Qui bus aūt modis generari ibidem poſſint talia apo ſtemata uel ēt caro addita dicatur ꝙ quibus mo dis poſſunt alibi generari ita ēt ⁊ ibi poſſunt gene rari ⁊ ſic patet ſnīa huius parui cap. ut ꝙ ponit qͣ tuor cās talis augumenti prima ē ruptura ſiphac ynde per exitū inteſtinoꝝ uel zirbi fit tale augu mentum ẜa ē multiplicatio aquoſitatis uel uento ſitatis in illo loco ſolo ẜm ſemitam idropeſis tertia ē ex fluxū ſanguinis ⁊ adunatione ipſius in illo lo co propter rupturā uene uel artarie quarta ē apo ſtema durū ſupple aut molle aut generatio carniſ addite in illo loco ⁊c. legat per nos lr̄am ⁊c. De Cura In iſto cap. N eo quod ēN ponuntur ſi gna cāꝝ augumenti ipſius umbilici ⁊ diuiditur in quatuor principales ꝑtes ẜm qd̓ ponit ſigna quatuor prineipaliū cārum que ſupra numerabātur. primo ponit ſigna augumen ti facti ex ruptura ſiphac. ẜo ipſe ponit ſigna facti ẜm ſemitā idropeſis ut ab humiditate uel uento ſitate. tertio facti ex ſanguine ⁊c. quarto facti ex carne addita uel apoſtemate ẜa ibi. Et id quod ē tertia ibi. Et quod ē ex ſanguine. quarta ibi. Et qd̓ ē ex natiuitate de tota prima parte ponendo ſi gna zirbalis ⁊ inteſtinalis per rupturam differen ter ab alijs cauſis diſtinguēdo ēt inter ſe dixit. In eo qd̓ ē cā egreſſionis zirbi aut inteſtini ſi gnum ē qd̓ color ē color corporis ipſius ⁊ fit locꝰ diuerſus ⁊ proprie in ruptura ex inteſtinis ⁊ aſſo ciatur rupture ex inteſtinis dolor quidem ⁊ ocul tatur cum premitur ut ocultetur ⁊ qn̄qꝫ ocultatur cum rugitu ⁊ addit ei.ſ. augumento umbilici in magnitudine adminiſtrando molificantiū ex bal neis ⁊ iniunctione ⁊ motus magnitudine. Pro intellectu huius partis attenden̄ ꝙ. d. A. ponit h̓ quedam ſigna cōia zirbali ⁊ inteſtinali ⁊ quedam quibus diſtinguūtur primo dixit qd̓ color ē color corporis ipſius intelligatur.ſ. corpus ipſius infirmi ⁊ hoc eſt cōe qꝛ inteſtinali ⁊ zirbali non uariatur color cutis ipſius umbilici colore partiū circūſtā tium cum eodem colore colerificentur ſicut cutis mirac ſecus ē aliqn̄ in aquoſa ſanguinea uel apo ſtema ut patet dixit ẜo ⁊ fit locus diuerſus.ſ. ī tac tu qꝛ inequalis propter inequalitatē ip̄oꝝ zirbi ul̓ inteſtinorū ⁊ ſupple tn̄ leuis in tactu ⁊ hoc eſt ēt cōe per hoc qd̓ ē leuis diſtinguitur ab apoſtemo ſa ⁊ carnoſa ⁊ per hoc qd̓ ē diuerſus diſtinguitur a ſanguinea ⁊ apendente ab humiditate uel uen toſitate ꝯn̄ter ponendo ſigna diſtinctiua inter ſe ⁊ ſunt ēt ſupra poſita in. c. ſignoꝝ rupturaꝝ ī cōi. di xit ⁊ proprie in īteſtinali ſupple ē diuerſitas in tac tu qꝛ maior.ſ. qͣꝫ in zirbali ꝑꝑ maior̄ ip̄oꝝ inequa litatē ⁊ eminentiā ⁊ depreſſionē ⁊ aſſociatur rup ture ex inteſtinis dolor quidā ⁊ ſupple non ſit ī zir bali qꝛ ſunt membra magis ſenſibilia in quibus ēt ut plurimū clauditur uentoſitas extendens ⁊ non ſic in zirbo uel qꝛ cum recipiūtur intra orificium rupture ſiphac ⁊ ip̄orū corpulentia ⁊ inequalitate maiore qͣꝫ in zirbo fit dillatatio ipſius orificij ⁊ ſo lutio ꝯtinui ſaltem maior qͣꝫ in zirbali ⁊ ſic fit do lor ſaltē maior ⁊ ad hoc ēt iuuat ēt uentoſitas ali quādo īpetuoſe mota ꝑ inteſtinū ⁊c. vnde in zirba li lenitate ipſius fit penetrans orificiū ſiphac ſiue ip̄ius dillatatione ⁊ ſic non fit dolor neqꝫ ex ꝑte ip ſius ꝑꝑ non īcludi in ip̄o uentoſitatē ſicut in inteſti nonꝫ ex ꝑte dillatationis orificij paniculi ubi eꝯͣ i īteſtinali fit dupliciter dolor ut pꝫ. Et addit ⁊ oc cultatur cum p̄mitur ut occultet̉ ſupple eminētia umbilicalis ab iſtis cāis ⁊ iſtud ē ſignum cōe ꝑ qd̓ iſta ruptura diſtinguitur ab alijs oībus qꝛ aliqn̄ cōpreſſiōe decēti a medico fcā illa mēbra recipiū tur intra ſiphac in ſitu ꝓprio ⁊ ſic ī totū occultat̉ aug. nō ſic aūt occultant̉ cōpreſſione apoſtema carnoſa aquoſa ſanguinea ⁊c̄. vt pꝫ. Et addidit qn̄ qꝫ occultat̉ cū rugitu qꝛ in reducēdo ꝑcipit̉ ſonꝰ obtuſſus ⁊ hoc eſt ſignū ꝓpriū inteſtinalis diſtin guens a zirbali ꝑꝑ īcluſam ventoſitatē cū aquoſi tate intra īteſtinū ⁊c. ꝯn̄ter ſubdit ⁊ addit ei.ſ. au gumento vmbilici in magnitudine adminiſtratio mollificantium ex balſieis ⁊c. Et hoc ē ſignū cōe

diſtinguēs ab alijs qꝛ ꝑ talia molificātia ⁊ relaſan tia ampliatur orificiū liel ſaltē fit obediens dilla tationi ut exeāt zirbus uel inteſtina molificantur ēt ligamenta talium mēbroꝝ unde hilius poſſunt extra ſiphac extēdi ⁊ ſic augetur augumētū umbi lici nō ſic aūt fieri pōt ī alijs cāis ut pꝫ ꝯſideranti addit ultīo ⁊ motus magnitudinē ſupple efficit in augumēto in iſtis cāis nō ſic ī alijs ut pꝫ ſalteꝫ ap parenter ⁊ ſubito pōit ẜo prīcipaliter ſigna pendē tis ab humiditate ꝑ modū idropeſis ibidē agrega ta. Et dixit ⁊ qd̓ ē ab humiditate nō reducit com preſſio iō ſupple cū uno digito ꝯprimitur ī alia ꝑte eleuatur qd̓ nō fit in zirbali uel inteſtinali qꝛ ī to tū occultatur ⁊ cā ē clara ⁊ addit ⁊ ē leue ſupple ī tactu reſpectu īteſtinalis ⁊ zirbalis quorū tactꝰ ē diuerſus ut. sͣ. dicebatur addit ēt magis declaran do ꝙ paulo ante Dixit de ip̄is occultatōe ꝑ ꝯp̄ſſio nem cuiꝰ quātitatē.ſ. augumēti nō alterat.ſ. ī totū occultādo ꝯp̄ſſio facta cā occultationis.i. leuiter tractādo ⁊ ꝯprimēdo qꝛ poſſet ita uiolēta fieri cō preſſio ut ꝑ illā rūperetur ſiphac ītrinſicū ⁊ tūc hu miditas tumēfaciēs ingrediretur ꝯcauitatē inter ſiphac ⁊ inteſtina quo poſito totū augumentū oc cultaretur ſicut ēt in zirbali uel inteſtinali. Sꝫ ta lis ꝯpreſſio uiolēta nō fit cā occultatōis utꝫ iō no tāter dixit facta cā occultatiōisª Et ē color eiꝰ co lor corporis differēt̉.ſ. ab ſanguīea. Et ſic ē lr̄a cla ra legite lr̄am uos. Ponit ꝯn̄ter ſigna uentoſe dr̄nter maxime ab aquoſa ⁊ hoc iō facit qꝛ cū il la magnā hꝫ ꝯformitateꝫ reſpectu aliarū cōicant enī in hoc ꝙ tactus eſt leuis ⁊ ẜm hoc diſtinguū tur ab īteſtinali uel zirbali ēt ꝑ hoc qd̓ nō occultā tur ꝯp̄ſſione ẜm modū expoſitū in quo cōicāt diſtī guūtir ēt ab illis ꝑ hoc aūt qd̓ color iſtarū eſt co lor corporis diſtinguūtur a ſanguinea uel forte ēt ab apoſtema ponenda igitur ſunt ſigna quibus in ter ſe diſtinguātur dixit ergo ponendo iſta ſignal. Et qd̓ ē ex uentoſitate eſt leuiꝰ ⁊ minus expel lens qͣꝫ qd̓ ex humiditate dixit primo leuius qꝛ in materia humida ueriſil̓r reꝑitur diformitas in par tibus tāta quāta nō reꝑitur in uentoſa ⁊ iō minus leuis eſt tactus dixit ēt ⁊ minus expellens.i. minꝰ extendens ītelligatur quātū ad extenſionē pluriū ꝑtiū qꝛ pauciores ꝑtes umbilicales extendūtur in uentoſa qͣꝫ in humida lꝫ forte ī uentoſa augumētū ſit magis eleuatuꝫ qͣꝫ in humida qr̄ humidit̉ lubri cando ī plures ꝑtes diſcurrit ubi uētoſitas aherea petens exituꝫ magis eleuat iō dici pōt ſatis large ꝙ augumentuꝫ umbilici ex uentoſitate eſt intenſi ue maiꝰ ⁊ ab humiditate extenſiue addidit ponen do ſignū clarū diſtinctū. Et eſt ei ſonus timpa ni ⁊ uox.i. qͥſi uox qꝛ aliqn̄ ꝑtractādo cum digitis in uentoſa fit ſonus qͣſi dearticulatus ⁊ non ſic in aquoſa īmo ſi cuꝫ uentoſitate ꝯiungatur humidi tas fit ſonus obtuſus ⁊ nō clarꝰ ꝑꝑ nō ſic poſſe uē toſitatē diuidi ī ꝑuas ꝑtes ſicut ſi ſola eſſꝫ de hͦ hēt̉ determinatōm a. d. A. xiij. tertij trac. v. ca. de ru gitu ⁊ ẜo tegni de ſignis canne ⁊ a doctoribꝰ ibideꝫ ⁊ ſic eſt lr̄a clara legatis ip̄am poſtea ponit ſigna ſanguinea ⁊ uerba ſunt clara lege de ultīa ꝑte po nendo ſigna facta natiuitate carnis uel apoſtema te dixit. Et qd̓ ē ex natiuitate carnis ⁊cͣ. Pro uerificatione partis prīo attēdendū ꝙ ſi uellemus uerificare illam particulā genere reſpectu uento ſi tātum de quo īmediate ante facta ē mentio qd̓ lr̄a ē clara qꝛ in uentoſo non eſt grauitas ſꝫ extē ſio. Sed ſi debeat uerificari reſpectu aliaꝝ oīum ut aquoſe īteſtinalis ⁊ zirbalis oꝫ addi ceteris pa ribus.ſ. ſtante equali eminentia uel augumento ī iſtis oībus maior eſt grauedo in apoſtemoſa uel carnea qͣꝫ in aliqͣ aliaꝝ qͣꝫ in iſtis duabus ſub eqͣ li extenſione plus de materia ꝯtineat grauitare fa ciens ut patet aliter nō eſſet uerū qꝛ ſtaret oppo ſitum ut pꝫ ꝯſideranti. Secundo notanduꝫ cir ca illud uerbum eius occultatio nō eſt ſicut occul tatio alioꝝ ratio huius dicti ſumitur ex hoc qꝛ ī in teſtinali ⁊ zirbali aliquādo in totū fit occultatio. ut. sͣ. dicebatur ⁊ in iſtis non cum talis caro addi ta uel apoſtema non recipiatur intra ſiphac nō ēt in iſtis fit occultatio ſicut in aquoſa uel uentoſa. quoniā ꝯpreſſione facta cum digito in aliqua illa rum quelibet illarum odedit depſſioni illius digi ti ⁊ ſi alie partes magis elleuentur ad dr̄iam prī marum in carnea uero uel apoſtema non ſit talis occultatio qꝛ pars ſuppoſita digito ꝯprimenti non obedit dep̄ſſioni qꝛ dura uel ſi pur aliqualiter eſt obedieris nō tamen ſicut aquoſa uel uentoſa in ę bus eſt minor reſiſtentia ⁊ ſic non fit in iſtis occul tatio ſicut eſt occultatio in alijs ut patet intelligē ti ⁊ ſic habetis totā lr̄am clarā per uos legite ⁊ cō ſequenter clarum ca. Ubi in ſuma poſuit prīo ſignā inteſtinalis ⁊ zirbalis different̉ ab alijs naꝫ ꝑ hoc ꝙ color eius eſt color corporis diſtinguitur a ſanguinea ⁊ per hoc ꝙ locus eſt diuerſus in tac l tu diſtinguitur ab aquoſa ⁊ uentoſa ⁊ per hoc ꝙ occultatur cū p̄mitur diſtinguitur a carnea ⁊ apo ſtema poſuit etiā ſignū diſtinctiuuꝫ īter ſe qꝛ in ī liii teſtiuali eſt dolor ꝗ non eſt in zirbali ⁊ etiā cum fit reductio in inteſtinali qn̄qꝫ fit rugitus ⁊ non in zirbali. Poſuit ẜo ſigna ab humiditate primo lnectio per hoc tactus eſt leuis ⁊ ſic diſtinguitur a primis ⁊ eſt color ſimilis coloris corporis ⁊ ſic diſtingui tur a ſanguinea cum qua in alijs maxime cōmuni tne cat ⁊ ipſius non fit occultatio cuꝫ premitur cā oc cultationis ſecundum modum expoſitum ⁊ ſecun dum hoc etiam a primis diſtinguitur a carnea ul apoſtema tamen digito deprimenti cedit ſcd̓um illam partem ſcd̓um quā occurit et ſic diſtinguit̉ a carnea uel apoſtema. Poſuit tertio ſigna uē toſe diſtinguendo ab humida cum qua in multis cōicat quibus diſtinguit̉ ab alijs ſicut in ipſa hu mida dixit quod tale augumentū eſt leuius in ta ctu qͣꝫ aquea ⁊ minus expellens exponebat̉ min extendens. qꝛ pautiores ꝑtes mirac eleuans lꝫ for te fortius eleuaretur ut dicebatur ⁊ fit ei.ſ. in cō primendo ſonus timpani ⁊ ſicut uox qꝛ ſonus fere dearticulatus ab animali. Dixit ponēdo ſigna ſanguinee. Et quod eſt ex ſanguinei coloris ⁊ ni gri quia ille ſanguis ibidem extra uaſſa propria eſt in uia putrefactionis ⁊ ſic denigratur.

Dixit vltīo de carnea vel apoſtema ꝙ ē cū gra nitate reſpectu ventoſe vel ēt reſpectu oīuꝫ aliaꝝ poſita equali extēſione ⁊c. vt dicebat̉ ⁊ cū duritie ⁊ ꝙ eius occultatio nō eſt ſicut alioruꝫ occultatō ad modum ſuprapoſituꝫ qꝛ fere nō obedit cōpreſ ſioni digitorum ⁊ ſic finis ca. ſignoruꝫ. De cura augumenti vmbilici. A illud quod eſt ⁊cͣ In hoc ca. ipſe ponit curam augumen ti umbilici maxime facti per rupturaꝫ naniculi nō faciendo mētionē de augumento ab aquoſitate neqꝫ ab apoſtemate vl̓ carne addita ⁊ hoc fecit qꝛ curatio pendens ab humiditate ſatis haberi pōt ꝑ ea q̄ ſupra dicta ſunt late de hernia aquoſa ſiue cū medicīs ſiue cū bezael de facta v̓o ab apoſtemate vel carne addita et nō ponit curā cum ſe remittat ad ea que ſunt dicta ſupra ī ca. de ramice carnis ⁊ varicoſe ⁊ ad illud ca. pro his recurratis. Specialiter igitur ipſe facit mentō nē de tribus ſpēbus vt de ſanguīea ventoſa ⁊ zir bali uel inteſtinali. Et duo facit qm̄ primo ip̄e po nit vnuꝫ canonē quodāmodo excuſatiuū a longa pertractatione de cura ⁊ vētoſe. Secūdo ip̄e po nit ſpēalem modū cirogicū obſeruādum ī cura īte ſtinalis vel zirbalis ſcd̓a ꝑs īcipit ibi. Reliquoruꝫ aūt curatio ⁊c. d̓ prima ꝑte dixit. Ad illud.ſ. aug. quod ē ex aꝑtione.ſ. orificiorū vene pulſatilis aut nō pulſatilis aut ventoſitate curādum te nō oꝫ la borare. Ꝙ ſi laboraueris ad id ꝯſequit̉ te vt labo res ad īcidendū ⁊ ſuendū vt tenet. Notādū ꝙ iſta lr̄a pōt dupliciter legi vno mō vt intelligat̉ non oꝫ te laborare in curatione.i. vehemēter ꝯſidera re ⁊ ſpeculari de nouo mō curatōis ī augumento facto ex aꝑtione vene ⁊c̄.ſ. ſanguineo vel in vēto ſo qm̄ ſupple modus ē facilis ad curandū ⁊ iā ſuꝑ ple latus ſupra in ca. de cura rupture vētoſitat̉ ꝙ in iſtis cū eiſdē medicis ꝑficiet̉ curatio.ſ. cuꝫ ſub tiliantibus ⁊ reſoluentibus ⁊ ſcd̓um iſtū modū eſt ītroducta lr̄a vt ſit canon excuſans a longa ⁊ ex quiſita ꝑtractatione de hac cura. Et addit qd̓ ſi laboraueris.i. ſi ſit expediēs alius modus cure ab eo qui in loco allegato dictus ē qꝛ.ſ. illa non ſuffi cerint maxime in ſanguinea ſequet̉ te vt labores i. opportebit ad incidendum ⁊ ſuendū qm̄ ſtante nulto ſanguine ibidē ꝯgregato fortaſſis remedia reſolutiua nō ſufficiēt ſꝫ expediet incidere mirac ⁊ ip̄m ſanguinē extrahere deinde ſuere ⁊ erit fcā cura ſine alia exꝗſita oꝑatione ⁊ ſic nō oꝫ multuꝫ in hoc ca. laborare ad dandū nouū modū in cura talis augumēti alius ſenſus pōt eſſe talis vt velit d. A. in his verbis reddere medicū cautū in oꝑe.ſ. ad ſibi īſinuādū vt nō laborent cū medicis locali bus in cura haruꝫ diſpoſitionuꝫ qꝛ eſſet fruſtra la borare cuꝫ medicis qm̄ veriſimile ē ꝙ talis mate ria ſanguinea ibidē agregata non ſit medicis reſo lubilis et ſi ventoſitas fuerit tanta vt faciat mani feſtum augu. vmbilici iaꝫ erit ſignum ꝙ talia mē bra ſunt multum debilitata ⁊ ſic cum medicīs cu rari nō poterit ⁊ iō nō oꝫ te medicū laborare ī cu ra cū medicīs qꝛ īannis eſſet operatio. Ꝙ ſi labo raueris ad id i. ſi intēdas laborare ad curā tūc cō ſequet̉ te ⁊c̄.i. oportebit laborare ad īcidenduꝫ ⁊ ſuendū ſupple cum flobothōio in ſanguinea ⁊ cū bezel in ventoſa vt dicet in fine ca. licet Alebas ꝓ hibuerit ferrum in ſanguinea. primus tn̄ modus ⁊ ſi videatur magis artificioſus mihi tn̄ eſt magis gratus legatis lr̄aꝫ ẜm modū qr̄ nobis magis pla cet ⁊ erit clara lr̄a. Conſequēter ipſe ponit mo dū cirogicū cure augumēti ex ruptura ſiphac ꝑꝑ exituꝫ īteſtinū aut zirbi ⁊ ponit verba ſatis dura ad ītelligendū ſimiliter ⁊ alij Auctores qui d̓ hoc caſu faciūt mētionē qꝛ pauci faciūt. Sꝫ ex ver bis hic. d. A. ⁊ Aliebatis. viiij. ca. pratice pōt colli gi modus ſub hac forma precipue infirmo vt ſui gat ⁊ ſtet rectus ⁊ extendat ſe in poſterius quan tum pōt ⁊ ꝯtineat anellitum tam diu donec bene cōprehendat̉ talis eminentia q̄ cū tibi manifeſta fuerit fac in circuitu eius eminentie circulū cum atramēto vt ſit diſtīctum.i. diſtincte cognitū ip̄uꝫ augumentum deinde reſupina cum ſupra dorſum ⁊ nō ſuper circuluꝫ.i. non ſuꝑ mirac an̄rius ⁊ liga ip̄m taliter.i. totaliter cuꝫ īſtintis vt ſe mouere nō poſſit cum oꝑationē feceris aut habeas hoīes for tes ip̄m tenentes ꝑ caput ⁊ brachia ⁊cͣ. Et tunc in cide cum flobothonio per totum circulū quē feci ſti cū atramēto circūquaqꝫ leuiter tn̄ ita vt nō in cidas aliꝗd de eo qd̓ eſt ſub mirac vt ſiphac vel aliud deinde fige in medio ipſiꝰ mirac circūinciſſi vncinū ⁊ ip̄m mirac ſubleua ⁊ alius miniſter cuꝫ teneat ſic ſubleuatum caue tamen cum figis vnci nuꝫ ne ꝓfundes in fixione vt non tangas aliꝗd ꝙ ſit ſua eo mirac.ſ. zirbum aut inteſtinum iō dixit. Poſt ſeparatōeꝫ eius cum vncino ſuper mirac ſoluꝫ ⁊c. deinde accipe duas acus lōgas ſecū quā titatē ipſiꝰ ꝑtis mirac circunciſſi ⁊ plus ⁊ ītromit te in vnāquāqꝫ acum fillum duplicatum ⁊ tortuꝫ aut cordulam de ſirico ⁊ intromitte vnam de ip̄is ex vna ꝑte mirac vicina īciſſioni qͣꝫ feciſti. Et fac eam penetrare ſecundum rectitudinem in parteꝫ ſibi oppoſitam deinde intromitte eodēmodo aliā acum in puncto quadrature circuli iuxta etiam inciſſionem ⁊ fac ſimiliter penetrare in partem ſi bi oppoſitam ita vt ouient ſibi filla earum ſecun dum figuram crucis ⁊ intromiſſio ipſaꝝ accuum ſit ſub ipio mirac ſolū conſiderādo ne acus ouiet alicui de corporibus contentis ſub mirac̄.ſ. ſiphac nec zirbo vel inteſtino ⁊ ad hunc precipuum finē fixus eſt incinus in mirac vt ſubleuetur hora ta lis operationis ſubleua igitur eum cum vncino cum operaris ne acus perueniant ad aliquod mē brorum inferioruꝫ conſequenter extrahe acus ex oppoſitis partibꝰ ⁊ dimitte partes equales filli pē dentes vel cordulle deinde liga cum eis ligamen to forti ⁊ nodabis nodo curenti vt cum velis de nodare poſſis facile ⁊ fac ut cadat ligatio ad la certum ideſt iuxta lacertum quanto plus fuerit poſſibile. Facto nodo predicto incide ex

vna parte illius partis mirac circōligate faciens ſciſſuram tante quantitatis ꝙ per eam poſſis in tromittere digitum tuuꝫ indicē ⁊ intromitte ipſuꝫ per eam ⁊ quere an inueneris zirbum an inteſti num cum fillo ligatum quod ſi inueneris illic in teſtinum ſolue ligaturam ⁊ ī hoc tibi ſeruit quod nodus factus fuerit currēs ⁊ īpelle inteſtinum ad anteriora ventris deinde ſtringe fillum nodo fir mo. Si autem inueneris zirbum non repellas ipſum inferius vel interius ſed liga ipſuꝫ ⁊ ampu ta quod ſupereminet ex eo ⁊ ſue que ibi ſunt ve ne magne aut artarie cauendo fluxum ſanguinis ⁊ cauterizādo ſi neceſſarium fuerit deinde dimit te locum ligatum ſtricte donec mortificetur caro ipſa ligata ⁊ cadat per ſe ip̄m aut incide ipſaꝫ qn̄ ſubtiliatur ⁊ mortificatur deinde cura locum cuꝫ eo ꝙ oportet ex vnguentis ⁊ alijs donec cōſolide tur. Caue tamē vt ītellexit textus ī fine ne fiat ꝯſolidatio dum vulnus adhuc fuerit ꝯcauū ⁊ nō ſufficienter repletuꝫ ne remaneat cicatrix ꝯcaua ſimiliter ſtude vt ꝯſolides antequam ſit procedēs ad exteriora ne fedum remaneat ſupereminens reliquo uentri. Et iſtum modum voluit intelligef d. A. in verbis ſuis ſi diligēter ꝯſideraueris ⁊ cum his dictis legi poteſt lr̄a clare lege eam. Reliquo rum aūt curatio.ſ. factorū per rupturam paniculi eſt vt facias egrum ſurgere ſupple ſi eſt ſedens ⁊ precipias ei vt extēdat ventrē ſuum.ſ. declinando ſe.ſ. ſecūdum caput ī poſterius ⁊ retineat anellitū ſuum tam diu donec appareat augumētum.ſ. per fecte quia ſecūdum iſtum modum melius manife ſtabitur. Cum ergo apparuerit fac ī circuitu eius ſ. augumēti circullum ſupple cuꝫ atramēto vt ſit diſtinctum.i. vt preciſſe ſciatur locus rupture de inde reſupina eum.ſ. infirmum non ſuper circulū ꝗa nō ſupra ventreꝫ ſed ſupra dorſum ⁊ ſupple cō ſequēter ipſum ligabis ſecūdum modum dictum addit poſt ſeparationē eius cum vncino prepona tur ibi vero copulatōis ⁊ vt ſit pars ſatis principa lis vt ligatur ſic homine ſic cōſtituto ⁊ ligato. Et poſt ſeparationem.i. eleuationē part̓ mirac circū inciſſe cum vncino infiſſo in tali parte leuiter ita ut non accipias vel tangas cum vncino quod ſub ipſo eſt de corporibus tūc ītromitte in eo accū cū fillo.ſ. ī parte mirac vicina īciſſioni taliter ſupple artificioſe laborando ut nō obuiet.ſ. accus corpo ri ſub ipſo qꝛ nec zirbo ⁊c̄. ⁊ ſupple ligabis ſecūdū modum dictum ſupra cum fillis duarū accuuꝫ de inde perfora tali perforatōe.ſ. faciēdo īciſſionem partis ligate. ut diſcoperiatur ab eo.ſ. ſaltem per tromiſſionē digiti ī ſcifuraꝫ. quod eſt ſub mirac ſo lum.ſ. tantum preciſſe fiat inciſſio ut manifeſtet̉ quod eſt ⁊cͣ. ⁊ nō plus. Si ergo eſt ſub eo inteſti num ſupple ligatum diſſolue ligaturam ⁊ expelle inteſtinum ad inferiora.ſ. intra ſiphac. Et ſi ē zit bum extēde ipſum ⁊ īcide lacertū.i. iuxta lacertū quāto magis ē poſſibile cauēdo.ſ. uenas magnas uel artarias propter timorem fluxus ſanguinis de inde ſue locū diſruptū.i. firmiter ſtringe ⁊ liga li gamento forti cū fillis oppoſitis duris extēſis ad inuicem ecce qūo īnuit modum ligatiōis ſupra po ſitum ⁊ ſtringe ipſum ſuper alchatim dixit litte ra exteriorū vētrem ⁊ eſt clarum ⁊ ſue eum.i. no da cum firmo nodo ⁊ dimitte fillis quattuor capi ta.ſ. ad ſcīden̄ qn̄ erit facta putrefactio partis cir cūſciſe ⁊ tūc cadent ipſa capita fillorū conſiderā do vt cadat ad lacertum.i. iuxta lacertum quan tum eſt poſſibile ſupple ipſe nodus tāquam circa partem firmiorē ⁊ ꝯſolidando reſiduū ſupple cuꝫ unguent̓ ⁊ alijs ſupple facta remotiōe illius pari mirac circūſciſſe. Et ſtude vt non profunde rema neat ſupple ipſa cicatrix propter turpitudinē cu re. Et non procedēs ad exteriora.i. neqꝫ etiaꝫ ſit ſupereminens alijs partibus uentris quia ēt eſſet fedum. Et ſic habetis litteram claram. aliqui tn̄ moderniores breuibus ſe expediunt de hac cura dicentes ꝙ ſignato loco ⁊ ligato patiēte ī ſtitis po nat miniſter digitum ſuū ſuper locum rupture te nēdo firmiter ut nō exeat īteſtinum aut zirbum ⁊ tunc incide cum pillo cutem mirac ſuper loco to tam equaliter donec ꝑuenias ad rupturaꝫ ſiphac ⁊ ea inuenta ſunt ſiphac ſecundum modum qui datur cōmuniter in cura vulneꝝ mirac penetran̄ ⁊ poſtea ſimiliter cura illoꝝ hec tamē ſunt apud expertos cirogicos notiſſima ⁊ ſi dicta difficilia ui deantur. Cōſequēter dn̄s. A. in vltimis uerbis ca. dixit ventoſi aūt regimen ſupple ultra medicinas locales. Iterū eſt albezel.i. perforatio cum ſtillo accuto vel flobothonio. ⁊ inciſſio.i. cum raſorio ⁊ cum ſuitio poſt id ſecūdum modum qui dictꝰ eſt clara eſt littera ⁊ ſic habetis finem ca. quem non expedit propter epilogare cum ferre in toto aga tur naratiue de modo cirogico obſeruādo. Et cō ſequenter hēmus finem totius tractatus d̓ ruptu ris ⁊ diſpoſitionibus eis ſimilibus de quo in infini tum altiſſimo gratias ago ⁊ precor ut futura mea apte diſponat ⁊cͣ. De giboſitate dorſi ⁊ ſpondilium eiꝰ Iboſitas eſt remotio Hec eſt ſecunda pars principalis huiꝰ primi tractatꝰ que ſic ꝯtinuat̉ ad prece dētem nā poſtqͣꝫ ī prīa p̄ter determinauit de egri tudinibꝰ eueniētibꝰ ex nocumēto ī ſiphac ⁊ ꝗbuſ dā alijs egritudinibꝰ p̄dictis ſil̓ibus iā ſcd̓o deter minat de vno nocumēto eueniēte ex quadā mala diſpoſitōe ꝑtiū dorſi ⁊ ſpondiliū eius.ſ. de giboſita te ⁊ diuidit̉ pn̄s ꝑs ī tres ꝑtes principales qm̄ prīo ipſe determinat de ipſa giboſitate quātū ad cās ſe cūda de ſignis cāꝝ tertia de cura ſecūda ibi facte a cāis ⁊c. tertia ibi. Humide ꝗdeꝫ ⁊ ſicce curatio pn̄s ca. ēt prīa diuiſione diuidit̉ in tres ꝑtes qm̄ pri mo declarat ꝗd noīs vere giboſitat̉ ⁊ ſibi ſil̓iuꝫ di ſpoſitōm ẜo pōit cās ipſarū tertio ponit quedā pro noſtica ſcd̓a ibi. Et cāe eiꝰ aūt ſunt ⁊c. tertia ibi Et giboſitas ꝗdē de prima ꝑte dixit. Qd̓ giboſi tas ē remotio ſpōdiliū aut ad an̄riora dorſi aūt ad an̄riorē ꝑtem ⁊ idem eſt ⁊ eſt.i. vocatur giboſitas

anterioris quā quidem nominant arcuationē. Et qn̄qꝫ accidit cum cōmunitate oſſium caſſi ⁊ noīa tur concauatio ⁊ arcuatio aut ad exteriora dorſi upple eſt remotio ſpondiliuꝫ ⁊ eſt giboſitas poſte rioris.i. ſic nominatur aūt ad latus ſupple eſt re motio ipſorum ſpondiliū ⁊ dicitur contorſia. Pro intelligentia ergo generali ca. ē primo prenotādū ꝙ certi ſpondiles debito modo ſituati ⁊ ordinati ꝯſtituūt quoddam membrū organicū ꝙ per agre gationē ipſorū cum tali ordine dicitur dorſum vn de dorſum non eſt niſi membrū organicuꝫ de ſpō dilibus ordinat̉ factū dorſum igitur in ſe includit plura membra oſſeoſa qꝛ plur̄ ſpōdiles adinuicē ꝑ ꝓprias iuncturas ordinatum alligata deſcribit̉ aūt dorſum ab illucidatore ſecunda ꝓblematum xiiij. problemate ſic. Eſt aūt dorſum pectoris poſterius cuiꝰ partes ſunt ſpatule due ⁊ ſpina. Et aūt ſpondilis os ī cuius medio eſt foramē ꝑ quod nūcha trāſit vnde nūcha que ē ꝑs cerebri tranſi ꝑ ſpōdiles colli ⁊ ꝑ dorſum tāquā clauis ligās ſpō diles velut ligna adinuicem debite adunata vt ſe cundo colliget de iuuamento ſpine.i. ſpinalis me dulle agregat igitur dorſum ſpondiles omnes pre ter ſpondiles colli que ſunt ſeptem relique autem ſunt ſedacim de quibus decem ſpondiles pectoris ⁊. v. dicuntur ſpondiles alchatim que ſunt vltime verſus caudam ſunt igitur in totū vigintitres ſpō diles tn̄ pectoris.i. ille cū quibus coſte coniungū tur ⁊ que mēbra attractorū aeris comprehendūt ſunt ille remotiones quarum ſit giboſitas de qua eſt preſens ſermo ſecundo notandum ꝑꝑ verbum poſitum in rubrica ꝙ per ventoſitat̉ giboſitateꝫ in telligere debeamꝰ giboſitat̉ factā ex torſione ſpō diliū a uapore groſſo in toto eleuato percutiente ad ipſas ſpondiles uel ad ligamenta ipſaruꝫ vnde ꝑꝑ vehementē impulſionem ad ante retro vel la teraliter torquentur vt dixit auenzoar. lv. theſir in ca. de epidemia. Neqꝫ miranduꝫ videtur ꝙ ex vento tant̓ effectus qui eſt ſpondiliuꝫ remotio a ſitu ſuo cāri poſſit tn̄ ī naͣlibꝰ ⁊ artificioſis hͦ ma nifeſte ꝯtīgit. ī naͣlibꝰ pꝫ ī terremotū ī artificialibꝰ pꝫ quoniā poſito muſto in vtre ⁊ ſi forti tamē ſepe per ebulitionē a ventoſitate incluſa expellēte vel implēte rūpitur vter quod ſi dicatur tn̄ hec giboſi tas vētoſitat̉ ſit vna ſpēalis giboſitas de qua ſpīa liter in ca. tractatur ſicut ⁊ de reliꝗs ab alijs cāis quia de hac tantum in rubrica facta eſt mentio dicatur quod de hac. d. A. ⁊ reliqui auctores fece runt ſpālem mentionem tanquam de illa cuius euentus non videbatur poſſibilis ſicut eſt de alijs vt ſerioſe ī ca. patebit. Tertio ſpecialiter notā dum quod omnes ſpondiles conueniunt ī multis ⁊ in quibuſdam differunt conueniunt primo quia vnaquaqꝫ eſt ſemita nuche ⁊ ꝑ illas nucha vſqꝫ ad caudam deſcendit vt ab ea mediantibus ſpon dilibus per quedam ipſaruꝫ foramina exeant net ui qui a nucha originantur vt ſenſum ⁊ motum membris tribuant ⁊ maxime motum quoniaꝫ ut dixit. d. A. prima primi doctrīa quinta ſūma prīa ca vi. Si nerui omnes a cerebro naſcerentur eſſet neceſſarium caput multo maius eſſe quam ſit ⁊ creſere ⁊ grauare ſupra totum corpus. neruo quoqꝫ eſſet neceſſariū grande pertranſire ſpatiū ⁊ longum donec ad exteriorū finem peruenirent ⁊ eſſet nocument expoſitum ⁊ ad incidēdum ⁊ eiꝰ quidem longitudo ipſius debilitaret fortitudineꝫ ad atrahendum membra grauia ad ſua principa lia ideoqꝫ deus cuius nomen ſit benedictum miſe ricorditer egit faciens partem cerebri que eſt nu cha ad inferiora corporiſ incedere ſicut canales a fonte quatenus ex ea neruorū diuiſiones a duobꝰ ſuis lateribus ⁊ eius extremo ſecundum eius op poſitionem ⁊ uicinitatem cum membris egredian tur. Et in hoc cōicat nūcha cum cerebro cum ab ea.ſ. originantur nerui ſicut a cerebro nerui ta mē a cerebro orti ſunt magis ad ſenſuꝫ qͣꝫ ad mo tum cum ſint multum molles ⁊ paſſibiles ⁊ ſenti re ſtet in quodam pati molle autem eſt impreſſio nuꝫ facile receptiuū. Nerui uero qui a nūcha maxime circa inferiorem finem eius originantur cum a nucha magis terreſtre principium ſumant ſunt duriores ⁊ ad motum aptiores ⁊ ex conſequē ti qui a medio originantur ⁊ a nucha ſpondiliuꝫ colli cum minus molles ſint quam primi ⁊ minus duri qͣꝫ ſecundi apti ſunt conuenienter pro ſenſu ⁊ motu ⁊ hec eſt ſententia. G. viij. de iuuamentis membrorum uerum eſt tamen ꝙ oīum neruoruꝫ radix eſt a cerebro unde. A. prima primi doc. uts ca. i. ſūme tertie dixit. Neruorum principium eſt cerebrum ⁊ hoc duobus modis quoniam quorun dam neruorum cerebruꝫ eſt principium ſuum ſe cundum ſui eſſentiam ⁊ aliorum eſt principium mediante nūcha. Septem autem ſunt neruoruꝫ paria que īmediate a cerebro oriuntur. Nerui autem qui mediante nucha oriuntur ſunt trigin ta ⁊ unum de paribus cōcluduntur ⁊ unus alius eſt neruus ſine ſocio remanens quorum octo a ſpondilibus colli oriuntur ⁊. xij. a ſpondilibus pe ctoris ⁊ ꝗnqꝫ ab inferiori parte dorſi ⁊ tria ab oſſe qui renibus ſuperponuntur ⁊ tria ab oſſe caude ⁊ a mediante oſſe illius exit ſine ſocio unus ut di xit Aliebas expreſſe ſecundo Theorice ⁊ reliqui Auctores medicine. Et dixit. d. A. loco ibi ſupra. Ex neruis qui a cerebro oriuntur non iuuant membra in ſentiendo ⁊ mouendo niſi capit̉ ⁊ fa ciei membra ⁊ viſcera interiorum alia vero mem bra huiuſmodi iuuamenta nō habent niſi ex ner uis nuche. cōmunicat vero nūcha cerebro quia ſi cut cerebrum clauditur duabus miringis vel duo bus paniculis cohoperitur vno molli ſcilicet pia matre ut colligat talis paniculus totam cerebri ſubſtantiam mollem exiſtenduꝫ alio ſuperius du riori vt cuſtodiat a circundante craneo qui tan tum diſtat a ſubtili ⁊ molli inferiore quantum ſufficit ſuſcipere ipſum cerebrum diaſtolando de ſpacio ita etiam ⁊ nucha eiſdem vel proportiona libus cohoperitur propter eiuſdem fines quia ta men ipſa non pulſat non manifeſte dicti diſtan in ſpondilibus paniculi. Et quia vt dicit Ga lienus tertiodecīo de utilitate particularuꝫ. Nul

lus reperibilis exiſtit motus in oſſibus capitis. In ſpondilibus vero fortis exiſtit motus ideo in cerebro nulluꝫ vltra groſſam miringam aliud circum appoſitum ē tegimē. In dorſali vero tuni ca neruoſa ⁊ fortis.ſ. ſuper appoſita ē in qua īuol uūtur predicte due tunice vts. Addit ēt. G. viſco ſus humor.i. flegmaticꝰ huic tunice.ſ. neruoſe ſu per effuſus fuit ſicut ei qui colligat ſpondiles vni uerſas ⁊ articulos ⁊ lingue ⁊ lanigo vrinatiuo ⁊ oī bus quecūqꝫ frequenter moueri indigentia ſunt i. ſuper īfunditur ipſe flegmaticus humor ad pre hibendum.ſ. ipſorum exicationē. Hic enī eſt fi nis ſumariꝰ flegma. prima primi de humoribus. Ex dictis patet qd̓ ſpondiles non ſoluꝫ cōicant in continendo nucham ſed ēt in ipſarum concauita te tres paniculi continentur quoruꝫ vnus ꝯtinet aliuꝫ ⁊ ſupra vltimum verſus oſſa ſuꝑ infuſus eſt humor flegmaticus ⁊ hoc ē omnibus cōe. Cōmu nicant z. in hoc ꝙ quelibet ſpondilis habet ī crea tione verſus poſterius quaſdam eleuationes vn de in qualibet videntur eſſe ſicut ſpine ⁊ ſuueni ad modū. d. A. ⁊ hoc facit natura qꝛ factū eſt dor ſum ⁊ collū quo ad partem poſteriorē ſicut cuſto dia ⁊ clipeꝰ membrorū nobiliū que ſunt poſita co rā ip̄is ad defēſionē igitur fecit natura huiuſmōi ſpinas poſterius facte ſunt etiā cuilibet ſpondili additiones quedā laterales que dicuntur alle pre ter vnam dorſi que allas nō habet ⁊ ipſe ēt in om nibꝰ facte ſunt ad defenſionē neruorū ⁊ venaruꝫ quarūdam que in longitudine corporis profundi qͣꝫ ipſe ſpondiles ingrediuntur. Sunt ēt in qualibꝰꝫ ſpondili quedā alia aditamenta ⁊ cōcauitas quo rum aditamentorū aliqua aſpiciunt in ſurſum ad ſpondilē ſuperiorē ⁊ aliqua in deorſum ad ſpond lem īferiore ⁊ obuiant talia aditamenta foramini bus aliarū ſpondilium ſurſum vel deorſum vt cō tinuitate iuncturali ordinentur ⁊ ideo talibꝰ adi tamentis vndiqꝫ inherent ligamenta fortiter ea li gantia ſicut ⁊ ī reliquis eſt iuncturis cōicant ēt in foraminibus a quibus nerui oriuntur quoniā he foramina a duobus lateribus pondilis poſita fue runt ⁊ non retro ꝑꝑ defenſionis defectum ipſorum neruorū qꝛ ī ſitu exteriore alterātibꝰ nimis eſſent expoſiti ⁊ percuſſionibus neqꝫ anterius facta ſūt hec foramina qm̄ cum corpus ſua naturali ponde roſitate ⁊ ſuis īmotibus volūtarijs ad anteriora d̓ clinent̉ debilitarentur tales nerui ⁊ quodāmodo conuerſione ſpondilium ad anterius alterarentur vnde eſt in vnaquaqꝫ ſpondili ſicut ſemicirculus ⁊ conuerſio ad anterius. Cōmunicant ēt quia ſupra quālibet ſpondilem ad aplananduꝫ ⁊ neca ro oſſe duro ledatur ſuprapoſita ſunt ligamenta ⁊ nerui ⁊ muſculi ne dicte ſpondiles circa additōes poſterius plane leues ⁊ lubrice addantur anteriꝰ quoqꝫ ſunt ligamenta ⁊ muſchuli ad eas in debi to ſitu continendum vnde vt dixit Auero. de men te. G. ſecundo coll̓ꝫ de muſchulis in toto qui ſunt ꝗngenti ⁊ xxviiij. ſunt muſchuli ſpondiliū. xlviij. ita habes loco allegato ca. de iuuament̉ membro rum que ſunt inſtrumēta virtutis motiue iſta ſūt principalia in quibus ipſe ſpondiles cōicant licet ēt quibuſdaꝫ alijs cōicent de quibus nō facio mē tōnem cū hoc nō ſit de principali ītentione. Diſ ferunt etiam in aliquibus principalibus primo ita habetis loco allegato de iuuamentis membroruꝫ que ſunt inſtrumenta virtutis motiue quia cuꝫ in feriores ſint ſicut baſſes ſuperiorū ⁊ que ſunt alte rum earum que pectoris ⁊ que illaruꝫ que colli ⁊ cum id quod differtur deferente leuius eſſe opor teat ſequitur vt ſuperiores ſi colli minores ſint qͣ pectoris minores qͣꝫ alchatī verum quoniā vt̓s di cebatur ſpondiles maxime ſunt create ad continē dum ſpinalem nucham que quāto propinquior ē origini vt cerebro tanto groſſior exiſtit. Fuit igit̉ expediens vt foramina ſpondiliū ſuperiorū eſſent latioria foraminibus inferiorū. Et qꝛ amplitudo foraminum attenuat corpora ipſarum ſpondiliuꝫ cū tamen ſuperiores ſpondiles create fuerint ma xime ad defenſionem membrorum ad vitam ſu me neceſſariorum vt que colli propter tracheam artariam ⁊ que pectoris propter cor ⁊ pulmonem cum igitur tales ſpondiles propter fines dictos fuerint in creatura debiliores ī ſe oportuit vt per alligationem eſſent fortiores fortioribus igitur li gamentis ligantur ſpondiles ſuperiores qͣꝫ inferio res vt coreſpondentur colli qͣꝫ pectoris. pectoris qͣꝫ alktim verumtamen vt dixit Auenzoar quia iū cture colli non ſuſtentantur a coſtis ſicut īunctu re pectoris neqꝫ ipſarum muſchuli ſunt ita for tes facilius contorquētur ſpondiles colli qͣꝫ pecto ris ligamenta quibus tamen ligantur diuerſimo de ligant quia ligamenta anterius ſunt plus ſtri cta ⁊ poſterius ligamenta minus ſtricta vt meli us obediant incuruationi ⁊ ad anterius curuari ⁊ flecti eſt magis neceſſarium qͣꝫ poſterius flecti ⁊ ſic videtur hoc omnibus iuncturis cōmune. Differunt etiam in alijs ⁊ additamentis quia quedam ſpondiles plures habent ⁊ quedam pau tiores. Differunt etiam tales alle quoniam ſpō diles ad quas coſte terminantur habent allas ⁊ vnaquaqꝫ earum ſunt due vacuitates vt capita coſtarū giboſa in eis mirabiliter ligentur non ſic eſt de alijs. differunt quoqꝫ incuruatura quia ſe micirculus in eis eſt inequalis quia in aliquibus maior ⁊ in aliquibus breuior differunt etiam in alijs q̄ ad preſens non aduco qꝛ n̄ neceſſaria ſunt ⁊ ſi ea que dicta ſunt videantur ſatis a ꝓpoſito re mota tamen ad futura bene intelligenda profi cient. Quarto principaliter aduertenduꝫ quod notanter dixit giboſitas eſt remotio ſpondilium ⁊c. quia in giboſitate cuꝫ qua ſtat vita non fit diſ locatio ſpondilium ſed fit aliqualis a ſitu ſuo re motio quoniam diſlocatio vt dixit. d. A. cum cete ris quinta quarti cap.i. eſt integra egreſſio oſſis ex loco ſuo que ſi accidat in ſpondilibus maxime pectoris ſubito ſequetur mors ex quo rumperetur nucha ⁊ ſic omnes nerui dantes ſenſum ⁊ motuꝫ membris ſpūalibus ⁊ naturalibus pro maiori parte deſtinarentur cum nerui a ſpōdilibus exeū tes in confinia membra dirigantur a quibꝰ exeūt

vt dixit alb̓as ⁊ vt hꝫ videri de anothomia ner uorū ab alb̓ate. 30. theorice ⁊ ab. A. prima primi doc. quinta ⁊ ab alijs. A. locis ſuis ē igitur remo tio hoc tamen intelligendum eſt de non remotio ne vnius tm̄ vel duaruꝫ ſpondilium ſed de remo tione pluriumº quia quando plures contingue ſpondiles a ſitu ſuo remouētur vniformiter diffor mit̉ ad modum cuiuſdam harenationis tūc mani feſtatur ipſa giboſitas non ſic autem manifeſtare tur ſi vna tantum vel due curuarentur. Ultimo circa hanc partem eſt notanduꝫ vt colligi poteſt hic ex littera ꝙ hic talis giboſitas ſumi poteſt du piciter.ſ. cōmuniter ⁊ proprie cōmuniter ſumitur indifferenter pro omni remotione ſpondiliuꝫ a re cto ſitu ſuo vt ſumitur in rubrica cal̓i de giboſita te proprie vero diſtinguitur contra ſtrumam ⁊ ar cuitionem que eſt giboſitas an̄rioris ⁊ ꝯͣ torſionē que eſt remotio ſpondilium lateralit̓ facta vnde giboſitas proprie eſt conuerſio ſpondilium poſte rius ⁊ ſic intellexit textus circa finem huius part̉ lego eam. Giboſitas ſupple cōmuniter ē remo tio ſpondilium ⁊ intelligatur cauſaliter.i. propte remotōnem ſpondilium cauſata poteſt etiam ītel ligere inrecto aut ad interiora dorſi.i. ſupple tan tum apparens depreſſio poſterius ⁊ non eminen tia an̄rius aut ad an̄riorem partem.ſ. eſt remotio ita vt eminentia an̄rius appareat dixit textus. Et eſt giboſitas an̄rius ſupple part̓ quā quideꝫ nomi nant arcuationeꝫ. Et addit. Et quandoqꝫ accidit in cōitate oſſium caſſi.i. ꝙ concauantur etiā oſſa pectoris an̄rius vt coſte poſterius plicātur ad an̄ rius ⁊ nominatur.ſ. non ſolum arcuatio ſed etiaꝫ concauatio ⁊ hec eſt quę ſtruma proprie vocatur addit aūt ad exteriora dorſi ſupple eſt remotio vel plicatio ſpondilium. Et eſt giboſitas poſterio ris.i. eſt ꝓprie giboſitas ſiue alio appropriato vo cabulo aūt ad latus ſupple eſt remotio. Et dicit̉ contorſio.ſ. proprie. De cauſis giboſitatis. Auſe eius anteꝫ ſunt In hac ſecunda parte principali capi. proſequitur de cauſis giboſitat̉ ⁊ duo principaliter facit quoniam primo ipſe ſuppoſita qualem diuiſionem de cauſis ipſius de ipſis parti culariter enumerando proſequitur ſecūdo ipſe po nit can̄ vnum cōmunem dictis cauſis ſecunda ibi Et totum id aūt eſt ⁊c. prima adhuc in duas quo niam primo faciendo quod dictum eſt enumerat cauſas ſatis in agendo conſimile ſecundo multuꝫ ab ipſis diuerſas ſecunda ibi. Et quandoqꝫ fit gi boſitas. prima adhuc in duas quoniam. primo fa cit quod dictum eſt ſecundo etiam in cauſis ſatis ſimilibus ponit diuerſitatem in producendo ibi. Et que plurimum ſit. De prima parte dixit ponē do diuiſioneꝫ. cauſe eius aut ſunt primitiue vt ca ſus ⁊ percuſſio ⁊ que currunt curſu eoruꝫ aut cor poree ex humiditate aquoſa ſalſa lubricatiua mo lificante ligamēta aut humiditate limoſa. De ſe cunda parte dixit. Et que plurimum fit ab humi ditate ſalſa eſt contorſio.i. declinatio ad latus nō ad anteriora aut ad poſteriora. Pro intelligentia partis primo memorandū eſt quod ſcribitur a do mino. A. ſecunda primi doc. ſecunda cap. i. quod inter cauſas primitiuas que ſunt cauſe extra cor poris ſubſtantiaꝫ exiſten̄ vel ex parte anime ſe te nentes differunt a corporeis in hoc ab anteceden tibus primo quia inter antecedentes ⁊ egritudinē cadit cauſa media vt coniuncta a coniunctis ve ro qꝛ inter cōiunctam ⁊ egritudinem nō cadit me dium primitiue vero medie ſunt inter has quoniā interdum inter ipſas ⁊ egritudines eſt mediuꝫ vt de caliditate aheris humiditates cerebrales li quefaciente que ſunt cauſa īmediata interdum pareleſis aliquando ſpaſmi ⁊c. aliquādo vero in ter cauſam ⁊ egritudinem nulla alia cadit cauſa media vt de cultello ſoluente continuum naͣm in ter incidentem cultellum ⁊ ſolutionem continui nullum cadit medium ī propoſito igitur percuſio ⁊ caſus cum ſint cauſe primitiue aliquando ſunt cauſa giboſitat̉ īmediata maxime ſtrume propter incuruariˢ ex percuſſione ſpondiles ad anterius idem ⁊ in alijs ſimilibus contingere poteſt vt ex impulſione ſpondilium facta deorſum in cōmuni ludo puerorum cum donis ſupra dorſum alterius equitando ſaltat ſicut mihi nouiſſime preſentatꝰ eſt. Filius domini Azonis de vitudono ⁊ iſte pōt eſſe modus qui non ſolum torquentur ſpondiles ſed etiam membra pectoris vt dixit textus prior ad anterius vt patet. Secundo notandum qd̓ quecunqꝫ materia humida apta eſt facere cōtor ſionem iuncturarum ſpondiliuꝫ dupliciter primo molificando ⁊ relaſſando ligamenta vel muſchu los quibus continentur in debito ſitu ſecundo mo do replendo concauitatem neruorum muſchulo rum vnde fiat ſpaſmus ⁊ conſequenter contrahā tur ligamenta iuncturarum que cum dictis mu ſchulis continuantur per cordam in illam parteꝫ in qua muſchulus cōtrahitur vt ſi ſpaſmetur mu ſculus interior fiet plicatio ad anterius ⁊ ſi poſte rior fiet plicatio poſterius vt in exemplo familia ri videmus.n. ꝙ cū contrahuntur corde pedum. auium mortuarum contrahuntur digiti pedum in illam partem primo etiam modo dupliciter. qꝛ vel talis materia humida molificans muſchulos vel ligamenta eſt tante quantitat̉ vt membrum repleat ⁊ vt ipſum multum fiat ponderoſum ⁊ ſic ſua grauitate contrahit in partem ſuā iuncturas quibus aligatur. ⁊ ſi eſſent talia membra interi ad anterius traherent ⁊ ſi poſterius ad poſterius alio modo ſi talis humiditas tantum molificaret ⁊ relaſſaret non notabiliter grauitando ⁊ iſto mo do a cauſa quantūlibet debili mouente ad oppoſi tum ſpondiles in partem illam plicarentur. E hoc quia tales muſchuli vel ligamentaº non poſ ſunt contra reſiſtere plicationi ymo obedirent vt verbi gratia molificatis muſchulis anterioribꝰ a facili cā ſpondiles plicabuntur poſterius ⁊ ecōtra

Et iſto modo humiditas ligamentoꝝ eſt cauſa ꝑ accn̄s ꝯtorſionis ſicut abſentia naute ſubmerſiōis nauis ⁊ alio modo eſt cauſa magis ꝑ ſe iſtud no tandum colligi poteſt ſecūda primi doc. ſecūda de cauſis diſlocationis ⁊ ſeparationis a ſitu. Ex quo patet quod materia aquea ſubtilis eſt magis cauſa per acn̄s giboſitatis qͣꝫ per ſe eꝯͣ materia li moſa magis cauſa per ſe ad modū ſupra dictum quelibet ergo talis poteſt eſſe cā īdifferenter gibo ſitat̉ vere ⁊ eſt remotio ad poſterius ⁊ arcuatiōis que eſt remotio ad an̄rius humiditas aūt ſalſa qꝛ nitroſa mordificatiua eſt ⁊ pungitiua per illos mu ſchulos diſcurens dolorē acutum caſus cauſa eſt vt homo lateraliter torqueatur ⁊ ſic ē cā torſionis ſaltem diſpoſitiua ⁊ hoc eſt quod intēdebat vide re meo. d. A. in textu lego lr̄aꝫ que mihi eſt clara cauſe eius aut ſunt primitiue.i. nō cōcurrente ali quā cauſa corporea vt ꝑcuſſio ⁊ caſus ſupple ab alto vel caſus rei dure ſupra dorſum. Et que cur rūt curſu eorū ſicut in exemplo dato aut corporee ſupple ſunt cauſe. Ex humiditate aquoſa ſupple vel ſalſa lubricatiua molificans ligamenta quia quelibet talis ē humectatiua relaſans aut ſupple ꝯtingere poteſt ab humiditate limoſa.i. groſſa f. culenta que efficit torſionem grauitando ⁊ trahē do in partem ſuam vt dictum eſt ⁊ addidit. Et ē plurimū fit de remotione ſpondilium ab humidi tate ſalſa cum hoc ꝙ molificat ligamenta ſicut ⁊ aquoſa inſipida eſt ꝯtorſio.i. plicatio ſpondilium lateralis non ad an̄riora aut ad poſteriora. In iſta parte ip̄e Et quandoqꝫ Ac enumerat cauſa ſatis diuerſas in faciendo giboſitatē que breuiter ſunt tres qr aut ē ventoſitas percutiens ⁊ implens vnde fit giboſitas ventoſitatis vt ſupra dictuꝫ eſt circa rubricam aut eſt apoſtema ſiue duruꝫ com primendo ſiue trahendo in partem ſuaꝫ aut exitu ra vt apoſtema molificatum in via ſaniationis. magis facit grauitando qͣꝫ comprimēdo vt patet ⁊ interdum cognoſcitur ꝙ fuerit exitura propter ſanguinē corruptū egredientē vel per ſeceſum vel vrinam ſic ipſum natura deriuante ad vias expu ſionū aūt ergo fit propter ſpaſmum ligamentoruꝫ ſupple a ſiccitate factum qr de facto a materia ꝑ repletionē iaꝫ dictū ē tn̄ dixit. d. A. ꝙ eſt pauci ca ſus ⁊ vellocis interfectionis ⁊ cauſa clara eſt qm̄ raro deuenitur ad tantā ſiccitatē ꝙ ligamēta ſpaſ mētur ꝙ ſi pur eueniat eſt difficilime reducibilis ymo plerūqꝫ mortalis vt ſecunda tertij ⁊ ẜa affo cōmen. xxvi. ⁊ pluries alibi lego litteram ⁊ clara eſt. Et qn̄qꝫ fit giboſitas propter ventoſitatē aliqͣꝫ percutientem facienteꝫ giboſitatē aut apoſtema ſ. aquoſum aut exituram extendentē tunicā ī par te ſua ſicut ⁊ de apoſtemate aquoſo addit ꝙ ſuꝑ ple in dubio aqua cauſa pendeat multociens d̓cl̓ ratur apoſtema per ſanguinem egredientem cuꝫ ſolutione uentris tanquam ſupple per ſignificatō nē ſignificantē maturationē apoſtematis aut eiꝰ eruptionē addit ⁊ multotiēs eſt id apoſtema duꝝ ſupple nocens comprimendo vel etiam trahendo Et ponit tertiā cām qn̄qꝫ fit ꝑꝑ ſpaſmū ligamento rū.ſ. a ſiccitate ⁊ eſt pauci caſus.i. raro ꝯtingens ⁊ velocis interfectionis. In hac ſecunda parte huius Et IOIum. part principalis ip̄e ponit vnū cōmuneꝫ canonē dictis cauſis ⁊ dicit ꝙ totū id.ſ. de iſtis cauſis producentibus ad remotionem ſpō diliū ſiue ſint primitiue ſiue corporee aut ē cauſa ſpondiliū plurium numero ⁊ ſecundū gradationē aut non eſt ita.ſ. ille cauſe aut ita occurrūt ꝙ re mouentur plures ꝯtīgue ſpondiles ⁊ curuātur ad ante ⁊ retro vel lateraliter ad modum ſemicirculi ⁊ ſic fit large giboſitas aut dicte cauſe n̄ ſic occur rūt ſed aut vna tn̄ vel due remouētur vel ſi plures remouentur ẜm occurſum cārū ille non ſe habēt ſcd̓um gradationē i. non ſunt ꝯtīgue ⁊ tunc licet fiat remotio ſpondilium non tamen fit giboſitas. ſicut ēt ſupra dictum eſt ⁊ hoc intendit littera le ge eam ſic. Hec eſt Et giboſitas quide mtertia ps principalis cap. in qua. d. A. quaſdā concluſiones pronoſticas de ipſa giboſitate cū hoc ēt eas veri ficat ⁊ diuiditur ꝑs in quattuor ſcd̓um quattuor cōcluſiones quas ponit ſcd̓a ibi. Et qn̄ accidit ī in fante tertia ibi. Et ī īfantibus quidē accidit quar ta ibi. Et ſubtiliantur crura de prima parte dixit ponēdo ꝯcluſionē generalem abſolute facit nocu mentum in anelitū qꝛ velocitat vel inſpiſat ꝓprie illa que eſt ad anrioria reddit cām qꝛ ꝯſtringit lo cum ſuper pulmonē ratio huius ſatis clara ē qm̄ per omnem giboſitatē ꝯſtringitur vel abreuiatur cōcauitas pectoris ⁊ ꝑ ꝯn̄s pulmo cuꝫ non poſſit in atrahendo ad magnas dimenſiōes dillatari mi nus de ahere atrahet qͣꝫ ſit expediēs pro refrige rio ⁊ ꝑ ꝯn̄s citior inſurgent neceſſitas ad nouum ahere atrahendum ⁊ ſic frequētabit inſpiratiōeꝫ precipue tamen per giboſitatem ad anter̄a factā qꝛ in ſtruma fit maius nocumentū in auellitū qm̄ tūc proprie cōſtringitur locus ſuper pulmonē qꝛ ꝯcauitas pectoris ꝯſtringit verſus anterius ī alijs nō ſic cōſtringitur tamen ſemper abreuiatur ideo ſemper ī anelitu fit nocumētum lego lr̄am ⁊ gibo ſitas quidem ⁊ proprie illa que eſt ad an̄riora cō ſtringit locū ſuꝑ pulmonē qꝛ vacuitatē pectoris hͦ eſt medium propriandi concluſionē qr̄ facit acci dere. malitiam anellitus ⁊ hec eſt ꝯcluſio prīa ẜa ꝯcluſio giboſitas accidens in infante eſt multum praua probat ꝯcluſionem ꝑ hoc qꝛ cum fit in īfan te prohibet pectus ad dillatationem ꝯuenientem ⁊ amplificatiōꝫ quā natura ītendit qꝛ̄ fiunt diuer ſa nocumenta in membris anellitus.ſ. in compoſ tione qꝛ aliqua talia membra curuantur pluſqua oportet ⁊ aliqua ſtrictiora fiunt ſcd̓um diuerſaꝫ plicationē aliquando ſpondiliū ⁊ interduꝫ coſtaꝝ vnde talia nocumenta addunt ī ꝯſtrictione anel litus ⁊ ſunt quodāmodo reprobabilia qꝛ poſt etate augumenti talia membra non retificātur vn̄ iſta concluſio ē ſpēalis vt ſic intelligatur ſicut giboſi is ad an̄riora inter reliquas eſt praua ita giboſi

uo facta in etate infantie prauior eſt ceteris pari bus qͣꝫ facta in alijs etatibus. Et ꝓpter hoc infert per modum correlarij ſnīa yp̄o. vi. affo. affo. 47. Cuicunqꝫ aduenit giboſitas ex aſmate ⁊ tuſi an̄qͣꝫ exponant ipſe moritur. Et lr̄a yp̄o. ſic dicet. Qui huſcunqꝫ giboſſi uel gibi ex aſmate fiunt aut tu ſci ante iuuentutē pereunt ⁊ uidetur ſequi ex lr̄a luperiore ꝓpter id ut etiā dixit. G. in ꝯmento quia moleſtationes multe fiunt ꝓpter īperfectionem nembroꝝ ſpīalium unde materia exponi non pōt ⁊ anelitus fit difficilis ⁊ non remoueri pōt iō mo riuntur. d. A. tamen in textu adducit aliam cām que tn̄ in ideꝫ tendit qꝛ.ſ. facta giboſitate ab aſma te uel tuſi ſignificatur permutatio materiei ip̄arū ad ſpondiles vnde facit accidere in eis uel apud eas.ſ. in ligamentis uel muſchulis exituram fortē .ſ. magnam ⁊ ſic ꝯtrahuntur ſpondiles ẜm modū dictum ſuperius ⁊ ſic indiſponitur pectus ne dilla tetur ẜm dillatatōm neceſſariā pulmoni ideo fiet malus anellitus ⁊ materia exponi nō poterit ⁊ ſic preforabitur. Et hoc ē ꝙ dixit uſqꝫ ad illam par tem. Et infantibus quidem lego lr̄am. Et quan do accidit ī infante ſupple ipſa giboſitas prohibet pectus incedere in dillatatione ⁊ amplificatione ſui.i. prohibetur ipſius magnificatio quā natura intendit qr̄ diuerſificant membra anelitus nocu menta ꝯſtringentia ſuper ea anelitum.i. qꝛ̄ ipſis n̄ dillatat̉ ꝓpter giboſitatem facta ſunt diuerſa no cumenta in membris anelitus qꝛ ꝯprimūtur ⁊ cō ſtringuntur a plicatione ⁊ paruitate membrorum oſſuoſſoꝝ pulmo media ſtinum uel diafragma ⁊ ſi cut ꝯſtringunt anelitum.i. paruus fit auelitus In feret Et ꝑꝑ id dixit yp̄o.ſ. 6. affo. 47 Cui adueit giboſitas ex aſmate aut tuſi anteqͣꝫ expuat ip̄e mo ritur ⁊ poſita eſt lr̄a yp̄o. ẜm qd̓ iacet ⁊ uerificatā ſequitur redden̄ cām dicti ⁊ id iō quoniā ſignificat permutationem materie ita faciendo eas ambas ſupple diſpōnes.ſ. aſma ⁊ tuſim ad ſpondiles ⁊ fa cit accidere in eis.i. apud eas ut dictum eſt exitu ram fortem apparentem.i. apoſtema magnū eue nientem a materia groſſa qꝛ utplurimū talis ma teria eſt groſſa precipue in infante addit ⁊ ſi non eſſet eius groſſitudo non accideret ab ea giboſitaſ .i. non eque faciliter ſaltem poſitiue ⁊ per uiā tra ctatus ut ſupra qꝛ non eſt negandū quin etiam a multa materia non groſſa hoc fieri poſſet ⁊ maxīe molificando ligamenta ⁊ ut ſit cā per accidens ad modum ſupra poſitum. Addidit ꝯn̄ter adducendo medium ꝯclu. ⁊ cum ita ſit non fit preparatio pec tori ut dillatetur pulmoni.i. facta ſpondilium īcur uationē indiſponitur pectus qꝛ abreuiatur ne pul mo poſſit ꝯuenienter dillatari qꝛ retinetur anelitꝰ ſupple ne fiat magnus īmo oportet ne fiat malus anelitus.i. aliquando ſicut p̄focati propter multā materiam ⁊ inobedientiam inſtrumentorū ⁊ per ducat ad perditionem. Et infantibus quidem pit ter Hic po tiam ꝯcluſionem pronoſticam dicens qd̓ īfantibꝰ cum cibantur ante horam ſuam ut ante quartuꝫ uel ſextum menſem accidit giboſitas ⁊ uētoſitas giboſitatis ⁊ adducit medium per. 5.ſ. quod mul tiplicantur in eis per indigeſtionem ex impotētia ſtomacoꝝ eoꝝ humores gronſi flegmatici ⁊ inter dum uentoſitas groſſa que declinant ad ſpōdiles ⁊ ſic ẜm medium dictum ſupra uel fit giboſitas. uel uentoſitas giboſitatis lego lr̄am. Et in īfan tibus quidem accidit giboſitas ⁊ uentoſitas gibo ſitatis quādo cibantur ante horā quāobrem.i. ꝑꝑ quā cām ex indigeſtione īgroſſantur humores.i. multiplicantur humores groſſi ⁊ ſupple uētoſitas groſſa ⁊ declinant ad ſpondiles.i. ꝯtingit ut ꝑmu tentur ad ſpondiles ⁊ tunc ⁊c. Hic pōit Et ſubtiliantur crura quartam ꝯcluſionem que talis eſt Crura habentis giboſi tatem ſubtiliantur ⁊ adducit rōnem qꝛ giboſitas facit oppillationem meatuū ⁊ uiarum per quas tranſit ſpiritus aīalis ad crura abſentia cuius de bilitatur uirtus nutritiua in agendo ⁊ per conſe quens minoratur nutritio ⁊ ſic crura ſubtiliantur Pro intelligentia partis eſt notandum Ꝙ lꝫ dixerit. d. A. quod giboſis ſubtiliantur crurs non propterea uoluit intelligi quin etiam alia mēbra ſubtilientur imo aliquādo magis brachia qͣꝫ cru ra ſubtiliantur ⁊ aliquādo reliqua membra ſcd̓m ꝙ ī giboſitate aliquādo maior fit remotō ſpōdiliū dorſi pectoris qͣꝫ partis inferioris ⁊ ꝯſequēter ma ior fit attenuatoria oppillatio in neruis trāſmiſſis ad brachia qͣꝫ ad crura ⁊ aliquādo eꝯͣ quoniā ut dixit. d. A. de anothomia neruoꝝ par neruorum oritur inter ſecundam ⁊ tertiam ſpondilem pecto ris porigitur ad cutem brachioꝝ ⁊ de quinqꝫ ner uis ſpondilium inferioꝝ de quibus dictum eſt a principio duo paria inferiora ad partem cruriuꝫ multos tranſmittunt ramos ita ⁊ a mediis inter has ſpondilium rami neruoꝝ ad media inter hec tranſmittuntur. Secundo ſupponēdum de cōi mente medicoꝝ qd̓ licet ſpiritus aīalis qui ꝑ ner uos ad membra defertur nō ſit uirtutis nutritiue in mediatum inſtr̄m ſed uirtutis ſenſitiue ⁊ moti ue tamen uirtus naturalis ab influxū ſpiritus ani malis multum in operando iuuatur ⁊ uigoratur et ideo per abſentiam uel minorationē ip̄iꝰ ſpiritꝰ animalis minorata actione naturalis uirtutis mē broꝝ minoratur. Et propter hanc cauſaꝫ dicunt doc. qd̓ membra paraliticata ſubtiliantur. modus autē quomodo minorat̉ ſpiritus animalis ꝑ gibo ſitatem talis ē quoniā ut ſupra dictuꝫ eſt in gene ralibus quelibet ſpondilium hēt ꝯcauitateꝫ ī qua ſpondiles adinuicem coniungunt̉ in qua Iunctu ra ſunt foramina lateralia a quibus nerui egredi untur qua cōcauitate remota ad aliquaꝫ dr̄aꝫ po ſitionis dicti nerui ꝑ ſpondileꝫ cōprimuntur ⁊ ſic oppilatione atenuatoria opillatur unde nō pn̄t cō uenienter ſpūs ꝑ tales tranſire neruos. Non tamē intelligas ꝙ ſemper ad omnē leuem torſionem in ante uel retro ſpondilium cauſet̉ talis oppillatio qꝛ ut dixit. d. G. iiij. interioruꝫ iii. ca. ⁊ ē precipuuꝫ capitulum in iſta maͣ ad uidenduꝫ ꝯſequēti dixit

enim ſic Cunqꝫ paſſio in tota nucha ē omnia mē bra ſubſiſtētia eque molificabuntur qd̓ ſi una ſpō dilis mutetur ad extraneā.ſ. parteꝫ ita ut gibꝰ fiat aut ad anteriora ut ꝯcauetur poſſibile eſt ut nō noceat membris ſub ea exiſtentibus in motu uel in ſenſu ⁊ poſſibile eſt ut noceat intelligatur igitur .ꝯ. ꝯtingent̓ ⁊ non neceſſario ſi tamen fieret ꝯtor ſio lateralis uideretur neceſſaria ut etiā ipſe in eo dem ca. uidetur ſonare ex quo pꝫ ꝙ interdum nō ſolum cātur ſubtiliario membri īmo aliqn̄ pareli ſis utꝫ intelligenti. Fecit tn̄ d. A. mentionē de cru ribꝰ quoniā ip̄oꝝ macrefactio maxime demoſtra tur ⁊ hoc ē. ꝙ intendebat in lr̄a lego eam. Et ſub tiliantur crura habentibus giboſitatē propter id qd̓ facit. giboſitas de opilatione quorūdā meatuū ⁊ uie in qua penetrat cibos.i. meatuū ⁊ uie.ſ. ner uorum qui ſunt uia ſpirituū aīalium iuuantiū ad cibos in membra ꝯuertendos ut dictuꝫ eſt. Et ſic finis huius ca. ſcd̓m ſeriem lr̄e. In ca. igitur pri mo habuimus in rubrica quid eſt giboſitas abſo lute ut remotio ſpondiliuꝫ a ſitu ſuo. Habuimꝰ ēt quid eſt uentoſitas giboſitatis ut. sͣ. giboſitas a uentoſitate groſſa perueniens ⁊cͣ. Habuimꝰ cō ſequenter in principio cap. dr̄iam inter giboſitatē ueram que eſt remotio ſpondilium poſteriꝰ ⁊ ſtru mam que eſt inclinatio ad anteriꝰ ⁊ dicitur arcua tio ⁊ qn̄ non ſolū ſpondiles ſed ēt membra pecto ris anterius torquentur non ſolū dicitur arcuatio ſed ēt ꝯcauatio. ſed qn̄ fit ſpondilium inclinatio la teralis dicitur ꝯtorſio. Et circa illas partes ha buiſtis multa utilia ut quidē ſic dorſum ⁊ quideꝫ ſpondilis ⁊ utilitatem ſpondiliū ⁊ numerū ipſaruꝫ ⁊ ꝯuenientiā in ip̄is ſpondilibus ⁊ dr̄iam in eis ⁊ numerū neruoꝝ ⁊ ip̄oꝝ aliquoꝝ a proprijs locis egreſſionem ut cruriū ⁊ brachioꝝ tanqͣꝫ magis ne ceſſarioꝝ ⁊ numerū muſchulorū ⁊ hec oīa ad bo nam intelligentiā cap. ut patuit. Poſtea ẜo prī cipaliter habuiſtis de cauſis ipſius giboſitatis al ſolute primo magis generaliter ẜo ſpecialius ut ꝙ cauſe eius aut ſunt primitiue ut caſus ⁊c. aut cor poree ⁊ ibi habuiſtis dr̄iam in talibus cauſiis ⁊ de cāis corporeis dictum eſt. ꝙ aut ſunt materie hu mide aut uētoſitas aut apoſtema molle ẜm ſe aut ꝯuerſum ad exituram qd̓ aliquādo cognoſcitur ꝑ exeuntia in egeſtionibus uel urinis de ſanguin corrupto uel ſanie aut eſt apoſtema durum ⁊ ali quādo ⁊ ultimo fit a ſpaſmo a ficitate hoc tamen raro euenit ⁊ tunc eſt mortalis. Et dictum eſt ſi fiat de humiditatē hoc ꝯtingit uel molificando ligamenta vnde diſponūtur ſpondiles ad ꝯuerſio nem in partem oppoſitam aut fit per humiditateꝫ ſpaſmantem muſchulos uel ligamēta de repletio ne ⁊ ſic ꝯtrahente ſpondiles in partem ſuam aut fit per uiam tractus ponderando a materia mul ta grauante aut fit ꝯprimendo ut in apoſtemate duo euenire poſſunt. Et ꝯſequenter dictum eſt qd̓ giboſitas pendens a materia ſalſa utplurimuꝫ eſt ꝯtorſio ⁊ dicta eſt cā poſtea in tertia parte ca. habuiſtis quatuor ꝯcluſiōes ꝓnoſticas. prīa fuit gi boſitas ad anteriora ⁊ eſt alijs deterior ⁊ aduxit cām qꝛ maxime illa ꝯſtringit locum ſuper pulmo nem vnde fit malitia anelitus. Secunda ꝯclu ſio fuit qd̓ giboſitas ꝯtingens in infante deterior eſt qͣꝫ in alijs etatibus ꝯtingens per hoc mediū ꝓ bauit qꝛ non poſſunt dillatari ⁊ augeri membra pectoris ẜm debitas exigentias nature vnde fiun diuerſa nocumenta ī membris anellitus qui redū tur incorrigibiles ⁊ ad illud probādū ex proportio nali medio aduxit ſnīam ypo. vi. affo. ibi cui adue nit giboſitas ex aſmate aut tuſi anteqͣꝫ expuat mo rit̉ ⁊cͣ. Et uerificauit anforiſmū ut uidiſtis. Ter tia ꝯcluſio fuit qd̓ infantibus accidit giboſitas ⁊ uentoſitas giboſitatis quādo cibātur ante horam ſuam ut circa quartū uel ſextum menſem ⁊ uerifi cauit per hoc qd̓ multiplicantur in eis humores groſſi ⁊cͣ. qui ꝯtingent̉ pelluntur ad ſpondiles ⁊c̄. Quarta habentiū giboſitat̉ crura ſubtiliantur ⁊ adduxit cām oppillationis facta ī meatibus ⁊c. ⁊ ibi dictum eſt qūo etiā alia membra ſubtiliari poſſunt ẜm qd̓ oppillantur aliquādo per remotōm ſpondilium meatus dellationis ſpūum ad alia mē bra ⁊c̄. ⁊ dictus eſt talis oppillationis Et ſic ha buiſtis ſumatim cap. ⁊ ordinem dictorum maxīe in cauſis in quibus erat ordo neceſſarius ⁊c̄. De Signis giboſitatis dorſi ⁊ Spondilium eiꝰ In iſto cap. ſigno Igna facte rum cāꝝ giboſitat .d. A. quatuor principaliter facit ſcd̓m genera quatuor ſignorū correſponden tium quatuor generibus cārum ⁊ primo ponit ſi gnum cārum primitiuarum ẜo ſigna facte giboſi tatis ab humiditate. tertō ab apoſtemate. quarto a ſpaſmo de ficitate ẜa ibi. Et ſignum facte ab humiditate. tertia ibi. Et ſignum facte ab apo ſtemate. quarta ibi. Et ſignum facte a ficitate. Non ponit ſigna uentoſitatis giboſitatis tanquā relinquens ea ſatis nota ex ſignis uentoſitat̉ ſepiꝰ dicta de prima parte dicit. Signa facte a cāis primitiuis ſunt caſus earum.i. euentus dictarum cārum ut.ſ. ſi percuſſus eſt ſuper dorſo uel cecidit ab alto ⁊ ſic de alijs clara eſt lr̄a de ſecunda par te dixit de cauſis corporeis primo de humiditate. Et ſignum facte ab humiditate eſt ſignum for me qꝛ ſi color apparet albus uel liuidus ⁊ tactus qꝛ locus eſt in tactu frigidus ⁊ mollis. Et quod locus parum excuſat oleum cum quo iungitur ⁊ tarditas eius in exſcicādo ip̄m qꝛ membrum ē hu midum ⁊ iō per ſe n̄ exſcicatur eſt ēt frigidū ⁊ nō fit niſi tarda reſolutio ⁊ iō ēt patiens non exſcica tur niſi tarde. Et iſtud ſignuꝫ ponit ſcd̓a primi de ſignis ꝯplexionū ⁊ ſunt ultima uerba capituli. Et anteceſſio regiminis humectant̉ ſupple ex aere ocio cibis humidis potu aque uſu fructuum dicit ꝯn̄ter ponendo ſigna facte ab apoſtemate. Et ſignum facte ab apoſtemate eſt tactus loci qꝛ.ſ. ꝯprimendo dolet non. ſic ab humiditate tātū cum in apoſtemate ſit ſolutio ꝯtinui neceſſaria ⁊ per ꝯpreſſionem uidetur etiam ad maiorem diſpōi

folutionē addit ⁊ dolor eius pongitiuus ꝓprie qͦn dicat ⁊ dolor qui ſentitur ab infirmo ēt nulla fcā ꝯp̄ſſione ē proprie.i. maxime pongitiuus qꝛ ſeq̄ns apoſtema a materia acuta ſiue ſit collerica uel ſanguinea ſiue fl̓a ſalſum cum tales materie ꝓm ptiores ſint ad apoſtemata qͣꝫ materie aquee de quaꝝ natura ē per mēbra diſcurrere ⁊ qͣꝫ materie melancolice quibus merito groſſitiei materie quo dīmodo reſiſtitur penetrationi ī mēbra addit. Et febres accidentes habenti eā.ſ. giboſitatem qꝛ ad apoſtemata intrinſica ⁊ maxime calida ⁊ pͥ cipue in membris ſatis uicinis cordi ut ī caſu iſto ꝯſequūtur febres vnde ſuppoſito ꝙ per tactū ſit dolor ēt ſine tactu ⁊ p̄cipue dolor acutus ꝯiuncta ꝯn̄ter febre ſignificare pōt ꝯueniēter d̓ apoſtema re dubia tamen ſunt ſigna ⁊ nō certa qꝛ a materia non apoſtemāte hec oīa fieri poſſunt ut in ſpāſmo maxīe ꝑꝑ dolorē in corpore cacocimo ad febres p̄ parato. Et ꝑꝑ hoc dixit. sͣ. in ca. cāꝝ. Et multotiēſ declaratur apoſtema ꝑ ſanguinē egrediētē cū ſo lutione uentris ⁊c. qͣſi iuuat ꝙ ſepe ē apoſtemoſa ⁊ non cognoſcitur niſi quādo uirtus emittitur di xit ultimo ponēdo ſigna facte a ſpaſmo ſicco. Et ſignum facte a ficitate ē ſignificatio. ſicitat̉ corporis qꝛ corpus ē ſicum. Et tollerātia febrium acutaꝝ.i. ꝑſeuerātia ⁊ diuturnitas febrium accu tarum efficantiū ⁊ euacuantiuꝫ.ſ. per uentrē uel fluxum narium uel cohitū ⁊ ſimiliū ⁊ ſupple tolle rantia quarūcunqꝫ cāꝝ exicantiū ut ieiunioꝝ. ui giliarū ſtudioꝝ paſſionum aīalium uſus medicīa rum calidaꝝ ⁊ uini potentis ueteris ⁊ ſil̓ium mul torum exſcicare potentiū ⁊ addit. Et uelocitas exſcicationis olei ⁊ uehementia ip̄ius ficitatis ſu ple totius qꝛ parua ficitas ut iuncta corpori colle rico iuuenilli non ſano non perducit ad ſpaſmum ſed cum ē extrema ficitas cū giboſitate ſequente tunc ē ſatis argumētum euidens ꝙ cā ſit ficcitas paſmans ⁊c Et iō illa ꝑticula fuit determīata ſu perioris quoniā licet uelocitas exſcicationis ꝑ ſe uideatur ſequi ad ſiccitatē membroꝝ tamen ſtat ꝙ non minus ſequatur ad apoſtema. calidum ad dolorem undicunqꝫ fiat cum ꝑ tales cās fiat ſuf ficiens reſolutio ⁊ non incōuenit ꝙ una cā ꝑ acci dens plus operetur ⁊ uelocius ad certum effectū qͣꝫ certa cā ꝑ ſe ⁊ iō illud non eſt euidens ſignum. niſi ꝯiungatur cum lr̄a ſequēti ⁊ ꝑꝑ hoc addidit ⁊ uehementia ſiccitatis naͣm in his duobus fit ſa tis ſufficiens ſignum. Et ſic eſt finis capituli ſi gnorum. Pro clariori tameū ⁊ magis integra co gnitione ſignoꝝ recurratis ad Auer. quarto colli get. Et ad. d. A. ẜa primi doc. ẜa primo ⁊ tertio d̓ ſignis ꝯplexionum cum ibidem aliquibus ſequen tibus de ſignis dn̄ij cuiuſdam humoris de ſignis apoſtematum declarantibus ⁊ alibi locis ſuis. De Cura Giboſitatis ⁊ Uētoſitatis ⁊ giboſitat̉ Sequitura Umide quidem capitulū de cura giboſitatis ⁊ uentoſitatis gibo ſitat̓. In quo. d. A. tria facit principaliter quonia primo ip̄e ponit curam giboſitatis pendētis a ma teria molificante ⁊ relaſſante ⁊ pendente a ſicci tate ⁊ etiā a uentoſitate ẜo ipſe determinat de cu ra facte ab apoſtemate. tertio ipſe iterato reuerti tur ad curaꝫ giboſitatis humide ẜa ibi. Apoſte moſſe autem cura uerſus finē capituli. tertia ibi. apud partem ſignatā. Rememoratio empl̓oꝝ ⁊c. prima adhuc induas diuiditur quoniā primo ipſe ponit canonē generalem curatiuū humide ⁊ ſicce ſimul ẜo ſpālius determinat de cura giboſi tatis humide ẜa ibi. Et canon medicinaruꝫ eiꝰ ⁊c. de prima parte dixit humide quidem ⁊ ſicce curato ē cura paleſis ⁊ ſpaſmi hūidi ⁊ ſpaſmi ſicci in neceſſitate euacuationis ⁊ diuiſionis eius ⁊ qͣli tate adminiſtrandi. Empl̓a ⁊ embrocas ⁊ que ſunt eis ſil̓ia. Notandum ꝙ in his uerbis. d. A. no bis innuit inſtrumēta curatiua quibus curatio gi boſitatis humide ⁊ ſicce maxime cōicat cum pa raliſi propria ⁊ cum ſpaſmo ſiue fuerit per mate riam ſiue fuerit a ſiccitate qꝛ uix curatiōis p̄cipue ꝯſiſtit in euacuatione ſi expedit ut ī paraliſi ⁊ ſpaſ mo humido ⁊ prohibitione euacuationis ut ī ſpaſ mō ſicco ⁊ ꝯn̄ter ſtat intentio in humectando cuꝫ qualitate adminiſtrandi empl̓a ⁊ embrocas ⁊ que ſunt eis fil̓ia ut balnea ut ſint exſcicatiua.ſ. in pē dentibus a materia ⁊ humectatiua ut in ſpaſmo ſicco. Et notāter fecit hoc qꝛ ut ſupra dictum ē giboſitas a materia non apoſtemāte pendens aut pendet ab ipſa perⁱ uiam paraliſis molificātis aut per uiam ſpaſmi ꝯtrahentis ⁊ aliqn̄ per abſentiaꝫ materie ut a ſiccitate fit giboſitas per uiā ſpaſmi Ideo ne ponatur capitulum in cap. Notanter poſuit in principio capituli ſnīam dictam ut per hanc remittat nos ad ea que ſcribuntur. ẜa tertij cap. proprijs de paraliſi ⁊ ſpaſmo ⁊ per embrocaſ ⁊ que ſunt eis ſil̓ia intellexit ēt regimen in dieta qd̓ proportionabiliter obſeruari debet ſicut ⁊ ī pa raliſi ⁊ in ſpaſmo ad illa ergo pro cura tali recur rendum eſt ⁊ cū diligentia ꝯſiderādū qꝛ in illis ca pitulis ſunt egregij ⁊ ſpāliſſimi can̄ obſeruādi. qui niſi obſeruētur plerūqꝫ infirmi ꝑiclitātur ut uer bi gr̄a ſtante repletione ſanguinis cū urina rubea groſſa cū ceteris ſignis deīde ſanguis apparet cō cludēdum ex cōi doctrina ꝯſentiente etate ⁊cͣ. de fienda forti ⁊ copioſa fl̓a. Et tamen ꝯͣ hoc ē ſpecia lis can̄. capl̓o de cura ſpaſmi dum dixit. Et nō extrahas totum ꝙ neceſſariuꝫ eſt ex ſanguine cu ius extractio eſt ꝑꝑ ſpaſmū ⁊c. ymo retine ex eo aliquid vt reſiſtat ſpaſmo ⁊c. ita eſt ut in multis alijs lego lr̄am. Humide quidem ⁊ ſicce.ſ. giboſi tatis curatio eſt cura paraliſis ⁊ ſpaſmi humi. ⁊ ſpaſmi ſicci in neceſſitate euacuationis vt ſupple in ꝑaliſi ⁊ ſpaſmo humido ⁊ dimiſſionis eius ut in ſpaſmo ſicco ⁊ in qualitate adminiſtrandi empl̓a ⁊ embrocas ⁊ que ſunt his ſimilia.ſ. ēt cōicare dꝫ curatio giboſitatis cuꝫ curatōe ꝑaliſis. uel ſpaſmi hūidi uel ficci in qͣlitate localium remedioruꝫ vt ſi debeant eſſe humectatiua uel exicatiua ita ēt ut in dieta proportionabiliter hoc ē quod ītellexit.

Et canon medicinarum ęte iſta ipſe ponit curam facte ab humiditate ⁊ maxi me relaſſante uel mollificante ⁊ tria facit quoniā primo ip̄e ponit can̄ obſeruandum ī medicis gene raliter ī cuiꝰ nature debeant eſſe ẜo ipſe reſpondet tacite qōni. tertio ipſe rn̄det ⁊ enumerabit medici nas ī caſu iſto ꝯferentes ⁊ ſimplices ⁊ ꝯpoſitas ẜa ibi. Et cum an̄cedit mondificatio. tertia ibi. Et qn̄qꝫ agregatur ſtipticitas. de prima ꝑte dicit tria prīcipaliter. dicit prīo can̄ medicinaꝝ eiꝰ q̄ nō ē cū ſiccitate.ſ. humide ē ut ſicut ſtiptice.ſ. medicine ⁊ adducit cām ut ꝯſtringant ligamenta q̄ molifica ta ſunt qͣꝫobrem inclinate ſunt ſpondiles ⁊ calefac tiue ſupple ſint ipſe medicine ut ꝯfortent ea ⁊ reſo lutiue ut ꝯſtringātur humiditates molificantes. aut adiuuantes ad molificandū dicit ẜo. Naꝫ cū cadit ſufficientia ſuper ſtiptica poſſibile ē ut cor fortētur ligamēta ueꝝ cum nō reſoluitur maͣ pꝰ tranſit ut ꝑmittet̉ ad mēbrū aliud dixit tertio. Et plurimū ꝗdē ꝑmutatur ad pedes ut facit accider̄ ī eis ꝑaliſim ⁊ ſil̓ia ſcd̓m maͣm ī ſubtilitate ⁊ groſſi tudine ſua ⁊ ſcd̓m ꝑmiſtionē eiꝰ ex inhibitōe aut ī fuxione paulatī facta ⁊c̄. Prīo noͣndū ꝙ ī primis uerbis huiꝰ ꝑtis. d. A. nobis manifeſtauit tres cō dictiones hn̄das in medicina uel medicinis q̄ ſun v̓e cauſe ſalubres huiꝰ diſpōnis ut ꝙ ſint ſtiptice calefactiue ⁊ reſolutiue. prīo ꝗdē ſtiptice. quoniā ut ſupponitur cā talis giboſitatis fuit humiditas relaſans ligamenta uel muſchulos. vnde ſalteꝫ ꝑ accidens inclinate ſunt ſpōdiles huic aūt relaſſa tioni ⁊ mollificationi opponitur adunatio ꝑtium mēbroꝝ ꝑ humiditatē elungatorum talis aūt per ficitur per medicinā ſtipticam cuiꝰ ſubſtantia ut dixit Auerois. 5. colliget ē terreſtis ſicca ⁊ frigida cuiꝰ eſt exicare ⁊ unire uel ꝯſtringere vn̄ ꝯn̄ter fit a talibꝰ mēbris humiditatū expreſſio ⁊ ſeꝑatio de bent ẜo eſſe calefactiue ut eis mediātibꝰ talia mē bra ꝯfortentur ex quo enī talia mēbra ſūt neruo ſa īmo ſupra ligamēta ⁊ cordas aliqn̄ cadit nomē nerui ut aly. tertio tigni. ꝯmento. 118. Eſt igit̉ in eis elementū dominās frigiduꝫ quaꝑꝑ ad frigi ditateꝫ leſiuaꝫ facile īclinātur ꝑ medicinas auteꝫ calidas huic lapſui ꝯͣriatur. Et ſic talia membra ꝯfortantur ut. 5. colliget ca. ꝓprio ⁊ ut breuiꝰ dica tur cuꝫ talia mēbra ſint debilis caloris īnati a ca liditate medicinaꝝ ip̄aꝝ calor uigoratur ⁊ ꝯforta tur quo ꝯfortato calore ab ip̄is membris maͣ noci ua excutitur ⁊ expellitur. Expedit tertio ut ſint reſolutiue ut accuta ip̄aꝝ caliditate ſubſtantiam humoris extenuādo in uaporem ꝯuertant ⁊ inſen ſibilis tandeꝫ fiat reſolutio ⁊ hec ꝓprietas medici ne maxīe neceſſaria eſt ī medicīa tali ut ſit lipto mere ⁊ ꝓ ꝑte ſubtilis ſubſtantie ut uirtꝰ medicine ad ꝓfundū ubi talia membra ſunt ſituata penetra re poſſit ⁊ ſit tanto calidior qͣꝫ ꝓprie diſcaſie ꝯͣriet̉ ut ī tranſitu medicine cuꝫ uirtute ſufficiente uſo in ꝓfunduꝫ deueniat ut eſt can. d. G. tertio tegni textu ꝯmenti. 68. ⁊. 66. Neqꝫ cadat admiratio per hoc ꝙ dictum eſt ꝙ debet eſſe ſtiptica ⁊ frigi da ⁊ ꝙ ſit reſolutiua qꝛ in diuerſis ꝑtibus ēt medi cine eiuſdeꝫ nō īcōuenit hoc reꝑiri ut ī nuce cip̄ſſi in textu nr̄o īferiꝰ uidebit̉. Et iſta eadem reme dia ꝯueniunt ī giboſitate facta ex ſpaſmo humido ꝑ eadeꝫ media declarādo ut ītelligēti pꝫ. Et hͦ ēt fuit ſnīa. d. A. ẜo can. ca. iiij. circa fineꝫ cuꝫ dixit Et oīs medicina reſolutiua cum qua eſt ꝯͣctio. i. ſtipticitas ꝯferet molificatōi iuncturaꝝ ⁊ ſpaſmo eoruꝫ.ſ. de repletione ⁊ apoſtematibꝰ fl̓aticis ⁊c. Et hoc eſt qd̓ ī lr̄a ītendit in prima ꝑte lego lr̄am. Et can̄ medicinaruꝫ eius.ſ. giboſitatis q̄ non ē cū ſiccitate.i. pendētis a maͣ humida ſiue ꝑ uiam re laſſationis ſiue ꝑ uiam ſpaſmi tn̄ ipſe uerificat d̓ natura humida relaſſante ꝑ hoc qd̓ addit eſt ut ſint ſtiptice ut ꝯſtringant ligamenta qͥ molifica ta ſunt qͣꝫobrem.i. ꝑꝑ quam molificatōm īclinate ſunt ſpondiles ad modum ſepe dictū. Et calefac tiue ſupple ſint medicine aducēs cām dixit ut cō fortentur ea.ſ. mēbra molificata ẜm modum dic tum. vnde ſequitur ſupple excuſſio materie noci ue molificātis. Et reſolutine ſupple etiam ſint me dicine ut ꝯſtringantur humiditates molificantes .i. minuātur per extenuationē reſoluendo dictas humiditates molificātes.i. aut adiuuantes ad mo lificandum qꝛ forte etiā alia cā ꝯcurrit ad humec tandum.ſ. de cāis primitiuis lꝫ ſit difficile ītellige re qūo aliter humectēt qͣꝫ per maͣm humidam Circa ẜm dictum ē ꝯſiderandū ꝙ aliqn̄ in ſolis ſtipticis medicinis ſtat ſufficiētia in exicādo mām molificantē tam per ſe qͣꝫ per accidens. primo ꝗ dem cū medicine ſtiptice ſint exicatiue per ſe exi cant ẜo cū per eas ꝑtes mēbri uniātur mēbrū con fortatur ⁊ ſic eſt poſſibile ut materiā reſoluāt ꝙ ſi non fuerit ſufficiens ad reſoluēdum ſaltī erit ſuffi ciens a ſe dictā materiā ad expellēdū ita ꝙ mate ria exſiccabitur. Noͣ. tn̄ h̓ ſingulariter ⁊ ē uero plꝰ qͣꝫ ꝯmētatoris. 3. tigni ꝯmēto. lxvi. qd̓ ſtiptica ꝙ bus expulſiua ꝯfortatur nō hn̄t ſuꝑfluū exceſſum ī ſiccitate ⁊ ſtipticitate ſꝫ uſqꝫ tm̄ ad terminū quo mēbrū acꝗrere faciat bonā exp̄ſſioniſ figurā ſi.n. ulteriꝰ ꝓcederet retētiua ꝓculdubio uigoraretur utꝫ ad reſoluēdā ſaltem erit ſufficiēs a ſe dictam materiā expellēdum ita qd̓ maͣ exicabitur ſi autē nō exicabitur ad alia trāſmittetur mēbra aūt ad q̄ tal̓ expellitur maͣ utplurimū ſunt pedes cū ſint membra ignobilia deorſum ſituata ⁊ materia eſt grauis diſpoſita ad motū deorſum ⁊ hoc ē qd̓ intē dit lego lr̄am. Nā cū cadit ſufficientia ſuꝑ ſtip tica poſſibile eſt ut ꝯfortentur ligamenta ſupple ita ut tota maͣ reſoluatur ⁊ ꝯſumatur iō addit ue rum cū nō reſoluit̉ materia ꝑtrāſit.i. cōit̓ euēit ut ꝑmutet̉ ad mēbrū aliud ⁊ addit. Et plurimū ꝗdē ꝑmutatur ad pedes ⁊ facit accidere ī eis paraliſim ⁊ ſil̓ia qꝛ aliqn̄ ſpaſmū uel undimiā ⁊cͣ. ſcd̓m mate riā ī ſubtilitate ⁊ groſſitudine ſua qꝛ ſubtilis.ſ. maͣ diſcurrit per ſb̓am mēbri molificans ⁊ ſic generat paraliſim groſſa aūt replet. in latū ⁊ in lōgū abre uiat et ſic generat ſpaſmū et addit. Et ſecundū permiſtionē eiꝰ.ſ. maͣe diuerſam cū mēbro fit ali qn̄ paraliſis et aliquādo ſpaſmꝰ ex inhibitiōe aut

fuſſione paulatī aūt ſupple ſubito fcā qꝛ ꝑ paula rim īhibita facit ꝑaliſim ⁊ ſubito īfuſa ī ꝯcauitatē neruoꝝ utplurimū facit ſpaſmū ut uidēdū eſt lociſ ¶ In hac ẜa parte Et cum antece Aut. huiꝰ ꝑtis prīcipa e remouet dubiū qd̓dā poſſet aliꝗs dicere tu dixiſti ꝙ regula medicinarū ī iſto caſu ꝯueniētiū ē ut ſint ſtiptice debemꝰ ne a principio ī oī corpore aplicare ſtiptica rn̄det ꝙ nō qꝛ ſupple in corpore pletorico nō facta euacuatōe nō cōueniret ⁊ iō di rit. Et cū antecedit mondificatio nō ē malum uti ſtipticis qm̄ iuuat ꝙ an̄ mondificatōm ſupple ſtāte plectoria ē īcōueniēs ⁊ rō huiꝰ ſumit̉ ex. G. z tigni textu ꝯmēti. xvi. v. ⁊. xvi. vi. ꝙ ꝑ ſtiptica ul repellit̉ materia poſteriꝰ cū fluit uel membris cō fortatis excutitur materia nociua. sͣ. alia mēbra. ſꝫ ſtāte plectoria corpꝰ repletū nō recipit cū pene tratio corporū nō ſit poſſibilis ymo obſtructis po ris mēbrorū ibidē uirtute medicine materia īpin gitur ⁊ ꝯſtringit̉ ſꝫ euacuata materia naͣ ad ſe ip ſam qd̓ repellit̉ trahet ne det̉ uacuū ⁊ ſic oꝑatio ſtiptice ꝑficit̉ medicine ⁊ hoc ītēdebat in pn̄ti ꝑti cula lego eā. Et cū antecedit mōdificatio nō ē malū uti ſtipticis ſecꝰ ſtāte plectoria ſcd̓m uaſſa ſi nō antecedit mondificatio. In hac tertia Et quandoqꝫ agTe. ꝑte enumerat medicinas ſimplices ⁊ ꝯpoſitas ualentes in giboſi tate pendēte ab humiditate ⁊ uētoſitate ⁊ prīo q̄ ꝓpriꝰ faciūt ad humida ſcd̓o ad humida cū uētoſi tate ſimul tertio ad uentoſſaꝫ magis ſcd̓a ibi Me dicamen forte tertia ibi. Empl̓m ad giboſitatē ⁊c̄ prīo enumerādo medicinas ſimplices q̄ ī hoc caſu ualent. Rn̄det cuidā tacite dubitationi qꝛ aliquis poſſet dicere dcm̄ eſt ꝙ regula medicinaꝝ ⁊c̄. ē ꝙ ſint ſtiptice calefactiue ⁊ reſolutiue pōt ne hoc in una medicina ſimplici reꝑiri ut ab ea īcipiamꝰ ut ē regula cōis rn̄det ꝙ ſic ⁊ dixit. Et qn̄qꝫ agregan tur ſtipticitas calefactio ⁊ reſolutio ī re una ⁊ exē plificat ī multis dicens. ſicut agregātur ī nuce cip̄ſ ſi ⁊ ī folijs eiꝰ ⁊ folijs lauri ⁊ calamorom. ⁊ abn̄ti ⁊ emilla de nuce cip̄ſſi ⁊ folijs eiꝰ dictū ē sͣ. in cap. de cura rupture zirbalis ⁊ īteſtinalis qd̓ in cip̄ſſo ē calefactio ſine actione qd̓ plurimū non eſt ī alijs calefactiuis de granis lauri ēt ſupra dictū eſt ibi dem recurratis ne ꝯtingat ibideꝫ multotiēs repli care de calamoromatico dixit etiā ca. ꝓprio qd̓ in ipſo eſt uirtꝰ ſubtiliatiua ⁊ ſb̓a ſubtil̓ ſicut in cina momo ⁊ piꝑe tamen exicatio eſt maior in eo ideꝫ Serapio Quid ſit aluſmati nō reꝑio aluſen eſt ꝙ .d. A. ſcribit Alquaſem eſt herba ſil̓is Lilio ⁊ in ipſo eſt iſta uirtꝰ ⁊ p̄cipue ꝯͣ morſum canis rabidi. Et de emilla notate qꝛ prīo ſibi inſunt ꝓprieta tes q̄ hic a. d. A. ſcribūtur ſꝫ ſingulariter in caſi nr̄o ualet qꝛ dixit Serapio ẜm. G. ꝯferet fluxibili tati neruoꝝ q̄ fit ab humiditate iō dicebat. d. Ac. ẜi can. qd̓ ꝗ aſſuete utitur emilla non indiget ut mingat oī hora p̄cipue ēt ualet in materiebꝰ groſ ſis in in pectore quia ſua humiditate lenit ⁊ in ea ē abſterſio ultima ut ibidē. Et qn̄qꝫ iā ipſe ponit unā cautellā obſeruādā in applicatōe taliū medicaminū in caſu nr̄o ⁊ ſil̓ibꝰ dicēs. Et qn̄qꝫ ꝯponitur medicine.ſ. tal̓ calida ⁊ reſolutiua cum ſtipticis frigidis ſicut roſſa accatia ⁊ balauſtijs. d̓ ꝗbꝰ omnibꝰ dictū eſt. sͣ. applicādo.ſ. cū calidis ca lefacientibꝰ ⁊ reſoluētibꝰ ſicut bacis lauri ⁊ caſto rio ⁊ folijs olleandri ⁊ acori de bacis lauri ⁊ caſto rio dictū ē. sͣ. de oliandro Serapio non facit men tioneꝫ neqꝫ Auer. apud diaſcoridē dr̄ nereo. d. A. ẜo can. dixit ꝙ Silueſter hec uerba ē cuiꝰ folia aſ ſimilātur folijs portulace ſꝫ ſtrictiora uehemēter calefacit ymo eſt uenenū hoībus ⁊ canibꝰ ⁊cͣ. Et ī forma empl̓i ualet dolori dorſi ſupple a cā humi da ⁊ frigida de Acoro dixit Serapio idē. d. A. ꝙ eſt ſubtiliatiuꝰ ⁊ ualet ꝯtorſionibꝰ ⁊ atritionibꝰ ner uoꝝ addit tamē. d. A. ꝙ ualet ſpaſmo.ſ. materiali ⁊ eo ī mēbris neruoſis multū utūtur pratici medi ci hodie. Cā aūt tal̓ ꝯpoſitōis ſumitur primo ex dcō. G. tertio tigni textu ꝯmenti. clxix. qꝛ uehemē ter calida mordent. vnde membꝝ dolet dolor autē exacuit reuma vnde dubiū eſt ne ſua mordacita te maxime in corpore in puro multuꝫ de materia ad locuꝫ trahatur ⁊cͣ. ⁊ ſic fit ꝑmiſtio cum frigidis mordent aūt talia calida ⁊ doloreꝫ efficiunt ut di xit pluſqͣꝫ ꝯmentator ſuꝑ illa ꝑte eo qd̓ reſoluēdo ⁊ eliquādo faciunt ꝑuenire ſolutōm plurime ma teriei ⁊ inordinati ſitꝰ. Alia cā colligitur a. d. A. fa tertij de cura ꝑaliſis in fine qm̄ materia ſubtil̓ dil latatur uirtute. materie multuꝫ calide ꝑ ea mēbra plurimuꝫ cuꝫ uero membruꝫ aliqualiter infrigida tur confortatur membrum a frigore minoratur quātitas materiei ⁊ ꝑuenit ad hͦ ut euaneſcat ⁊c̄. Tertia cā ēt eſt remotiua dubitatiōis diceret aliꝗs accipias medicinas remiſſe calidas ⁊ non uehement calidas dr̄ ꝙ ſumitur cā ex qͣdā neceſſi tate ꝯpoſitionis medicinaꝝ quaꝝ neceſſitateꝫ ele gāter poſuit Auerois. 5. colliget ca. 22. ⁊ Serapio 7. breuiarij ca. ij. neceſſitas igit̉ in caſu nr̄o ſumit̉ ex neceſſaria ꝯͣrietate v̓tut̉ medicine q̄ in unica n̄ reꝑitur v̓bi gr̄a ex neceſſaria forti ſubtiliatione re ſolutiōe ⁊ ꝯfortatōe cuꝫ ſtipticitate ſimul quoniā ueniens reſolutio facit ⁊ ad elliꝗfationeꝫ ⁊ cuꝫ ea non ꝯiungitur ſtipticitas ⁊ confortatio qd̓ ſi dicas iſtud de directo ur̄ oppugnare dicis. sͣ. de mente .d. A. ꝗ dixit qd̓ nuce cipſſi folijs lauri ⁊ calamo romatico eſt v̓tꝰ reſolutiua calefactiua ⁊ ſtiptica ⁊c. dicatur ꝯcedēdo non tamen tāta ſicut ī caſto reo ⁊ oleādro eſt calefactio ⁊ tāta ſubtiliatio ⁊ re ſolutio quāta eſt in iſtis aliquādo neceſſe eſt uti ꝓ pter materie īobedientiā ad leuiores medicinas ⁊ cū tāta reſolutōe nō ſtat ꝯfortatio ⁊ ſtipticitas q̄ ī can. eſt neceſſaria iō neceſſe fuit ut quādoqꝫ ꝯpo natur materia calida uenientes cuꝫ frigidis ſtipti cis ⁊ hāc cām puto magis ad menteꝫ. d. A. hic lꝫ qͥlibet ſit bona ⁊ ſi ex oībꝰ fiat una erit melior lego lr̄am. Et quādoqꝫ ꝯponit̉ medicina ex ſtipticis frigidis ſicut roſſa acatia ⁊ balauſtijs cum calidiſ calefacientibꝰ ſupple potent̓ ⁊ reſoluentibꝰ ſicut bacis lauri ⁊ caſtorio et folijs oliandri et acoro.

Cōſequēter ꝯtinuando in localibꝰ enumerat olea in hoc caſu maxime ualentia ponēdo ⁊ deſcriptio nem olei de Euforbio que notabilis ē ⁊ notāda de ſcriptio qꝛ per eā ſciet exꝑtus alias de oleis ponere deſcriptiones. Et qꝛ tota iſta ꝑs eſt clara lege eam Olea uero ꝯferentia ei qͥ humida ē ſunt olea rerū calidaꝝ ſtipticaꝝ ex canone ſuꝑiore ſicut oleū cip̄ſ ſi ⁊ oleū rute ⁊ ita ualēt multa alia ut de ſpica de lauro de emilla uulpinū qd̓ eſt p̄cipuū ⁊ ſil̓ia. Et addit Et īdiget empl̓m habētibꝰ medicinas reſolu tiuas fortis reſolutōis ꝓpter materiā ut plurimum latere ī profundo ſicut ſunt folea oleādri ⁊ acorus ⁊ caſtoreū ⁊ ruta. Et ex oleis oleū de ruta ⁊ oleū de caſtoreo ⁊ oleum de piretro ⁊ pulpa coloꝗnti de ⁊ euforbiū ⁊ aſſa ſupple eqͣliter in oleo rutino ita ut pro. 3.i. medicinaꝝ ſumatur lib.i. olei deīde moretur ſub ſole ⁊ coletur poſt duas ebdomodas .ſ. poſtqͣꝫ ſteterit ꝑ eas ꝯtinuo ſub ſole ⁊ renouet̉ ſemꝑ ip̄m.ſ. oleū colatū medie.ſ. ſil̓es ut priꝰ. Et fiat id multotiens ad minꝰ octies.ſ. poſtqͣꝫ ſteterit ꝑ duas ebdomodas remouent̉ medicine ⁊ tunc ꝓ uſu reſeruetur. Ex dcīs. d. A. in hac deſcriptōe poſ ſumus colligere tria utilia ad ꝯpoſitōm taliū olee rum. primū qd̓ tales ſpēs nō puluerizentur ſꝫ groſ ſo ſatis mō rumpātur ꝑ hoc qd̓ dixit diſrumpant̉ ⁊c. colligitur ẜo qͣlis debeat eſſe menẜa ſpērum ⁊ olei ut.ſ. pro qͣlibet 3.i. ſpēꝝ pōatur lib. i. olei. ter tio colligitur tp̄s debite fermētationis ipſius olei ut.ſ. ſtet quatuor menſibus ſub ſole ⁊ hoc intelligi tur tēpore eſtatis ut fiat bona decoctio ⁊ in oī me dio menſe ſpēs remouētur ita qd̓ octies ad minus renouētur ⁊ tunc reuera credo ego qd̓ ſit efficatio ris uirtutis qͣꝫ ſi ſpēs ſemel tātū quoquātur aut bis Et notate hāc deſcriptōm qꝛ fortior ē qͣꝫ illa q̄ po nitur 5. can. tractatu io. ⁊ qͣꝫ illa Meſue ultīa di ſtinctione quoniā ⁊ ſi ille ſunt multū efficaces in paſſionibꝰ neruoꝝ ⁊ doloribus iuncturaꝝ ⁊ dorſi ut locis allegatis tamen in iſto intrant duo fortia ſimplicia in reſoluēdo q̄ non intrant in illis ſimpli cia.n. illorum ſunt ſimilia. Intrant hic.ſ. pulpa co loquintide ⁊ aſſa ut non ibi in uirtute coloquinti de eſt iſtud oleum reſolutiuū ex longinquo ⁊ po tenter et p̄cipue in membris neruoſis. Notate pre cipuam regulā de coloquintida cum per interius debet ſumi dixit. d. A. non fit aliquis ꝯtentus qd̓ ip̄a ſit ualde trita pars enim minima eius in ſenſu cum inuenit humiditatē inflatur ⁊ adheret parti bus ſtomaci ⁊ inuolutionibus inteſtinoꝝ ⁊ apoſte mat aſſa calida exiſtens in quarto ē maxime reſo lutiua p̄cipue fetida ⁊ ꝯferet potiſſimum dolori bus neruorum ⁊ mēbrorum neruoſorum vnde mi chi iſta olei deſcriptio excellentior uidetur maxīe ꝓpter totiens ſpēs renouari. Medicamen forte ad illam iam ipſe ponit ꝯpoſitionē olei ꝯueniētis in giboſitate ab humiditate ⁊ uentoſitate giboſita tis ſimul cuius deſcriptio. ℟. ſauinam ⁊ ſcea ē ſpe cies abſinthij ⁊ dicitur herba lombricorum et ar moniacum et nucem cipreſſi et piritrum et ſanſu cum eſt ſpēs maiorane ⁊ cordumei quā forte dice rent lr̄am eſſe corruptam ſꝫ debet ſtare cardamo mi qꝛ greci cordumēi uocant cardamomi ⁊ hoc ē arabicum a greco extractum. Sed cordumei ap̄ nos carui agreſte et ſꝗnātuꝫ ⁊ caſſia dequoquātur cum aqua decoctionis optima. primo.ſ. fruſtratī inciſſa ubi noͣ ꝙ per caſſiam hic non poſſumus in illol̓ telligere caſſiam pinguem ſed caſſeam ligncā. ꝙ caſſia pinguis ī hoc caſu nō ꝯueniret utꝫ Et ī hoc eſt error cōis cum caſſiam fiſtulam reperiunt ītel ligunt caſſiam pinguem ⁊ tamen ut dicit Simon mos antiquoꝝ fuit per caſſiam fiſtulam caſſiam li gneā appellare ⁊ ita per caſſiam abſolute ⁊ ī hoc credo errauit Mondinus. Et hoc etiā credo eue niſſe cōem errorem praticātium qui cuꝫ in prouo catione meſtruorum uel ſecōdine reperiunt ualei cortices caſſie fiſtule intelligunt ip̄i de corticibus caſſie pinguis qd̓ tamen credo intelligendum de corticibꝰ caſſie lignee qꝛ ip̄a ſicut cinamonum in hoc precipuam habet utilitatē notate bene. addit ⁊ effundatur deſuper de oleo quātuꝫ eſt aque me dietas.ſ. facta decoctione ⁊ dequoquatur ⁊ itere tur aliquotiens.i. appoſito oleo fiat iterata decoc tio poſtea ſuperadatur ēt de oleo quātum eſt me dietas illius aque que remāſit poſtea iterato bu liant tādem addatur de oleo ꝯtinuādo decoctōm ⁊ appoſitōm oleiuſqꝫ ad totius aque cōſumptōm Deinde ꝓhiciatur ī eo.ſ. oleo ſicut decoctio caſto reum eūforbiū et Sauina ꝯtricta ut ēt uirtutes eoꝝ in oleo īprimātur ſicut ut dixit Meſue impri mitur forma ſigilli in cera. Et adminiſtre tur pro uſu tūc ad dit. Et in ip̄o ꝙ dem eſt ꝯfortatio membri ⁊ carminatio uentoſita tis et reſolutio humiditatū extraneaꝝ groſſarum ut patet inſpicienti proprietates ſimplicium de ꝙ bus. sͣ. dictū ē ponit ꝯn̄ter empl̓m ad giboſitateꝫ uentoſitatis magis ualens cuius deſcriptio. ℟. ſtoracis liquide quidam dicunt qd̓ eſt ſtorax que extrahit̉ per decoctionē corticis arboris ſicut ſto rax eſt ip̄m gumi arboris. Et. d. A. facit duo capi tula unum de ſtorace humida uidete nos quidaꝫ dicunt qd̓ eſt mel ſtoracis calamite ſed quicquid ſit eſt calida exicatiua et reſolutiua coſti calamo romatici ſauine oīum an̄. 3. i. euforbij3..i. et d̓ his oībus dictum eſt. sͣ. olei nardini quātum ē neceſſe .ſ. ad debite incorporan̄ dictas pulueres cū gumi et fiat empl̓m per intrantia patet utilitas. Apoſte moſſe autē cur a ecūda Hec ē pars principalis cap. in qua ipſe determinat de gi boſitate ab apoſtēate et breuiter nos remittit ad curā apoſtēatuꝫ duroꝝ de ꝗbꝰ uiden̄ ē. iij. qͣrti. ca. de ſiferos dixit gͦ. Apoſtemoſſe autē cura. ē cura apoſtematum difficilis maturationis et eruptiōis et reſolutionis propria apoſtematibꝰ duris ſupple qꝛ talia ſunt huiuſmodi ꝯditionū d̓ apoſtematibꝰ mollibꝰ nō facit hic mētionē qꝛ eoruꝫ cura habet̉ ſicut et giboſitat̉ humide d̓ apoſtematibꝰ ēt ꝯuer ſis ad exituram non facit mētionē primo qꝛ ēt de cura horū inuit nos remittere ad curā exituraruꝫ ītrinficaruꝫ ⁊ ẜo qꝛ tales exiture cum rumpuntur

euacuata maͣ qͦul̓ cōprimebat uel grauitabat fa tile ꝑ ſe uel modico adiutorio ꝯn̄r fiat curatio. ſꝫ qͥ apoſtematibꝰ duris erat fiēda mēoria ſpālis cuꝫ ſint illa q̄ difficilimā faciūt curatōeꝫ ⁊c̄. l. tu lr̄aꝫ In hac vltima parte Rememoralio cā. ipſe reuertit̉ ad q̄ dā remedia giboſitat̉ hūide prīo pōit duo empl̓a ſcd̓o ponit aliud genꝰ curatōis qn̄ precedētia nō ꝯtulerīt. ſcd̓a ibi. Et qn̄ nō valēt curatōes. In pri ma ꝑte enumerādo empl̓a ꝯueniētia ī giboſitate hūida dixit. Empl̓m bonū. ſumātur acorꝰ ⁊ emil la ⁊ dequoquāt̉ in aqua cipreſſi ⁊ īplaſtret̉ cū eis locus de his oībus dictū ē ſupra ⁊ pꝫ ꝙ oīa valēt accrus.n. ⁊ emilla poſt decoctione cū aqua deco ctionis cipreſſi piſtetur vel cuꝫ ipſo cipreſſo vel ſi ne ⁊ ponant̉ loco empl̓i qꝛ in aqua cipreſſi ꝑꝑ fo tem decoctōeꝫ qͣꝫ cip̄ſſus reꝗͥrit terre ſtat̉ ſb̓e hꝫ virtutē cip̄ſſi ⁊ e durioris ſb̓e qͣꝫ acorꝰ vel emilla ⁊ iō ꝯueniens eſt prīo ip̄m dequoꝗ ⁊ ꝯn̄r reliqͣ. le go lr̄am remēoratio empl̓oꝝ ad giboſitatē hūidā empl̓m bonū ſumat̉ acorꝰ ⁊ emilla ⁊ ſupple mōdē tur ita in fruſtra īcidant̉ ⁊ dequoquāt̉ in aqͣ cip̄ſſi ſ. decoctōis eiꝰ ⁊ īplaſtret̉ cū eis ſiue oībꝰ ſiue duo buſtm̄ bn̄ adinuicē maſſelat̉ ⁊ ꝯtrictis locꝰ eminē tie ⁊ doloris pōit aliud ꝯferēs cū hoc vētoſſe ⁊ di xit. empl̓m ꝯferens humide ⁊ vētoſſe ex eis ſimul ſumant̉ emilla ⁊ ſauina ⁊ acorus ſupple equales ꝑtes mōdētur ⁊ dequoquat̉ ī vino.ſ. medij coloris donec ī decoctōe diſoluātur ⁊ diſoluat̉ cū eis bde liū qd̓ faciliter fiet ī virtute vini ſupple tante qͣꝫti tatis ꝙ cotū viſchoſuꝫ reddat iō addit donec fiat vnguētū ⁊ admīſtret̉ clara ſūt oīa. Cōſequenter vltimo ipſe ponit ſingulare remediū valens qn̄ re liqua remedia nō ꝯtulerint ⁊ non ſolū in hoc caſu valet ſꝫ general̓r in oī ꝯplexione maͣli hūida ma xime frigida. Et dixit. Non valēt curatiōis cū eis Et quando q̄ bibūtur ⁊ empl̓is ⁊ ſil̓ibꝰ j. vnguētis oleis fomētatōibꝰ ⁊cͣ. Admīſtretur cau teriū ⁊ remoueatur molificatio ⁊ īduretur locus Notate hic ꝙ vt ſupra dictum eſt oēs aut laudāt cauteriū in frigida ꝯplexiōe material̓r hūida a mam exicandā ⁊ mēbrū ꝯfortādū ⁊ p̄cipue cū re liqua nō ſufficiant ad ꝑfectionē vt ēt hic vr̄ īnue re. A. tn̄ in hoc cāu peccāte materia intra pectus nō laudarē ego fieri cauteriū ſꝫ vbi materia pec cans eſſet in muſchulis exterioribus tūc cauteriū multū ꝓficeret. ſed de mō ipſiꝰ ⁊ quale eſſe debeat actuale an potētiale. In iſto caſu ꝑꝑ mēbra eſſe neruoſſa laudarē potentiale de diſcriptōibus ip̄o rū ⁊ forma ⁊ ordīe habuiſtis ſupra copioſe. vnde hic ſcilentio ꝑtrāſeo ad illū locū recurratis. tn̄. Al bucaſis laudauit ī hoc cāu cauteriuꝫ actuale ca. xltertio vt.ſ. ſit cauterium ad mōm circuli vt ca piat ſuꝑiorem ꝑtem ſpōdilis equaliter ⁊cͣ. dixit tn̄ caue non admīſtres cauterium in giboſitate que ſit in ſpāſmo nerui tu vide de reſtauratōne ꝑ ciro giam qͥ aliqn̄ ꝑ ſe ſolam eſt ſufficiēs non fecit hic do. A. mētione qꝛ niſi ſubito fiat reductio quodā mō nō valet oꝑatio qꝛ ēt.ſ. ſpondiliū fiat remotio ad an̄rius non eſt poſſibile vt curet̉ vt oēs dicūt ⁊ ſi eſt ad poſterius poſuit curam ⁊ ordineꝫ quin ta quarti ca. de diſlocatione ſpondiliū ⁊ ſeparatō ne eorum qꝛ de diſlocatione cōpleta nō oportuit verba prolungare cuꝫ ut ēt ipſe dixit in principio cap. loco allegato qn̄ ſpondiles diſlocantur diſio catione completa interficit ꝓculdubio ſolum er go ponit curam remotionis aliqualis ſpondiliuꝫ. Et ſic vere giboſitat̉. Non fuit igitur expediēs hic aliquid tractare neqꝫ ego aliquid dicaꝫ ſꝫ ad illum locum nos remitto ⁊ ſic habetis finem cap de cura giboſitatis in quo habuiſtis multa vtilia ⁊ quodāmō neceſſaria ⁊ ſufficientia ad capl̓uꝫ in fra de doloribus dorſi. Sumarie igitur hūiſtis in ca. i. canonem generalē curatiuꝫ humide ⁊ ſic ce ſimul vt qd̓ cura eorum quantum ad euacua tionem dietaꝫ ⁊ localia eſt cura paraliſis ſi ſit hu mida vel cura ſpaſmi ſicci ſi ſit ſicca. Et ꝑ hoc verbum habeo excuſationem quia in hoc ca. nō ſequar intentum qd̓ a principio propoſueram ꝗa ſtatui poſt ordinem curatium traditum per domi num. A. in vno quoqꝫ capituloꝝ ponere ordinem domeſticum obſeruandum in actu practico ꝑ mo dum conſcilij non tamen declinando a uia. d. A hic non faciam ne uidear facere ꝯſcilium de pa raliſi. uel ſpāſmo ſed pro iſtis materiis recurratis ad ſecundā tertij ⁊ in materia paraliſis feci cōſci lium ⁊ diuulgatum ipſum uidete. Habuiſtis ſe cundo ſpecialem canonem in medicis obſeruādū in giboſitate humida ut ſi ſint medicīe ſtiptice ca lide ⁊ reſolutiue ⁊ cauſam qꝛ̄ ſic debeant qualifi care. Habuiſtis conſequenter canonem corre ctiuū ſuperioris ut ꝙ talia utplurimuꝫ non offerā tur niſi facta purgatione. Conſequenter poſuit quedam ſimplicia in quibus eſt coniuncta omnis talis uirtus ut ī nuce cipreſſi ⁊cͣ. Habuiſtis cō ſequenter canonem compoſitionis diuerſarū me dicinaruꝫ ⁊ compoſit̓ medicinaꝝ multum calida rum cuꝫ frigidis ſtipticis ⁊ adduci cauſas uarias neceſſitat̉ aliquando talis compoſitionis. Ha buiſtis poſtea quedam olea ⁊ deſcriptiones quo rūdam medicaminum in caſu iſto conferentium et ſpīaliter deſcriptionē olei de euforbio que fuit multum egregia et merito compoſitionis et meri to ordinis deſcriptionis. Ultimo habitus ē can̄ quod quando reliqua non contulerint tunc caute rium eſt medicina ſingulis. Sequitur can̄ de va ricibus. De varicibus. In iſta ꝑte ꝓ St dillatatio pter cām aſſi gnatā uerſus principiū ipſe determinat de quadā diſpoſitōe uenarū ⁊ de ipſaꝝ tumēfactōe ⁊ groſſitie et qꝛ talis tumefactio ī ti bijs utplurimū manifeſtat̉ qͥ uene qꝛ multiplicit̓ tortuoſe īcedunt ꝑ tibias lꝫ alibi ꝯtīgere poſſet et cū tumeſcunt ad ſimilitudinem uitis apparent iō ab aliꝗbus iſta egritudo uitis appellatur. Et ab

A. varices appellant̉ ⁊ qm̄ ab eiſdem fere cāis ut videbit̉ fiūt varices ⁊ elefantia iccirco de vtriſqꝫ fit det̓minatio prīo tn̄ tractat de varicibus tāquā ad ꝓpoſitū magis ꝑtinētibꝰ ẜo de elefantia ẜa ibi. Et additio in pedibꝰ ⁊cͣ. pn̄s ꝑs principali diui ſione diuidit̉ in ꝑtes tres quoniaꝫ prīo manifeſtat ꝗd noīs varicū ẜo ip̄e adducit ipſaꝝ cās tertio po nit modū terminat̉ earū ẜa ibi. Et plurimū ſan guis ⁊c. tertia ibi. Et iſte varices nō ſuſcipiunt de prima parte dixit declarādo rubricā d̓ varice. Eſt additio venarū in crure ⁊ pede ꝓpter multitudīeꝫ eius qd̓ deſcendit ad eas ex ſanguine. Notāduꝫ ꝙ per additionē intelligit groſſitiem ⁊ manifeſta tionē ipſarū per pedē intelligit pedē magnū in ſe agregātē crus ⁊ coſſam vn̄ tales vēne n̄ tn̄ tume ſcūt in crure ſꝫ ēt tūeſcūt ī coſſa ꝑ ſanguīeꝫ n̄ ſo ſolū ītell̓it ſāguinē ꝓpͥe ſūptū ab alijs diſtīctū hu moribꝰ ſꝫ ēt ꝑ ſanguinē intelligit indr̄nter vl̓ ipſuꝫ ſaguinem verū vel maſſam ipſiꝰ vt ēt alibi aliqn̄ ſumit̉ ꝓut notat̉ tertio tigni cōmento. cxcvi. ⁊ ſic eſt clara lr̄a cū rubrica cal̓i lege eā. Et plurimū ſanguis nūc ꝓſequit̉ enumerādo cās ipſius ⁊ prīo numerat cās corporeas ſcd̓o primitiuas tertio de clarat in cāis corporeis ſi fiat īcipiēdo vel nō ſcd̓a ibi. Et plurimū ⁊c. tertia ibi ⁊ multotiens acci dit dicit ergo prīo ꝙ plurimū ſanguis ē melancoli cū ⁊ qn̄qꝫ eſt ſanguis mondus nō melancolicus ⁊ qn̄qꝫ ē ſanguis groſſus fl̓aticꝰ addit ꝯn̄r ⁊ qūocū qꝫ ſit eſt ſanguis in quo nō ē putrefactio ⁊ ſi nō. i. ſi eſt putrefactio nō ſaluabit̉ cū eis pes ab vulce ratione ⁊ apoſtematibꝰ malignis rō primi dicti ē qꝛ ſanguis melācolicus ſua grauitate: mouet̉ deor ſum ⁊ ſua groſſitudine receptus in cōcauitatibus venarū magnarū nō pōt ꝑ porroſitates venarū re ſudare neqꝫ in orificia recipi paruaꝝ venaruꝫ. vn de ibidē remanēs ita agregat̉ vt ipſarū venarum magnarū per tibias extēſarū fiat amplitudo ⁊ dil latatio ⁊ iō ut plurimū ſanguis ē. melancolicus qꝛ ſanguis ſubtilis vel aquoſus nō ſic ē aꝑtꝰ ibidē re tineri qn̄qꝫ tn̄ ē ſanguis nō melācolicus ſed medio cris ſb̓e tante multitudinis vt ad venas tibiarum defluens ſua multitudine oppillet ⁊ ꝯn̄r ibidē reti neat̉ ⁊ ex ꝯn̄ti fiat ipſarū venarū dillatatio pōt ēt talis oppillatio fieri ex ſanguine groſſo fl̓atico vi ſchoſo vel quodāmō aliqn̄ gibꝫſiato vnde ⁊ ſi re cipi poſſit in cōcauitatibus venarū magnarū nō tn̄ al̓s ſtrictiores venas ſub intrare pōt. Et hoc eſt ꝙ dixit ſubiungēdo. Et quādoqꝫ ē ſanguis mō dus non melācolicꝰ ſꝫ ſupple mediocris ſb̓e ⁊ ſuꝑ ple peccās multitudine. Et qn̄qꝫ ē. ſanguis groſ ſus fl̓aticus ſupple ēt viſcoſitate adherens ⁊ oppi lans rō tertij dicti ē qꝛ ſtante corruptione ī humo re aliqua ꝑs ꝑ ebulitionē ſubtiliata ⁊ a virtute ſti mulata epulſa ſua accuitate corodit mēbruꝫ cui occurrit ⁊ ſic fiunt vulceratōes in tibia vl̓ ſi forte non rumpat̉ cutis ſaltē fiunt maligna apoſtema ta ⁊ hoc eſt qd̓ dixit. Et qūocūqꝫ ſit in ſanguis in quo nō eſt putrefactio ecce ꝑ ſanguineꝫ intelli git maſſaꝫ humoraleꝫ ⁊ ſi nō ymo ſupple ſit putre factio nō ſaluabit̉ cū eis.ſ. putrefactis humoribꝰ pes ad vulceratōe ⁊ apoſtematibꝰ malignis lege tu lr̄aꝫ ꝯtinuā. Et plurimū nūc ipſe narrat cās vtplurimū primitiuas huius diſpoſitōis ⁊ dicit. Et plurimū quideꝫ accidūt.ſ. varices curſoribꝰ ⁊ viatoribus ⁊ onera portantibus ⁊ coram regi bus vel ſupple alijs principibꝰ aſſiſtentibus. Rō iſtoruꝫ oīuꝫ eſt vna qm̄ ꝑꝑ tales cās prīo calefiūt mēbra deorſum ⁊ ſic maͣm copioſius atrahunt qͣꝫ ꝓ nutricatōe ſit neceſſariū hoc manifeſtū in itine rantibus ⁊ curſoribꝰ ꝑꝑ motū hoc ēt verum eſt in aſſiſtentibus corā regibus ⁊ onera portantibꝰ qꝛ in talibus oībus laborant maxime aīales virtutes mēbroruꝫ inferiorū p̄cipue pedū ꝑꝑ qd̓ dixit Aue rōis ſexto colliget ca. ij. ꝙ ſedere ⁊ ſuꝑ pedes ſtat̄ eſt exercitiuꝫ deorſi ⁊ nō ꝑꝑ aliud niſi qꝛ dorſuꝫ fa tigatur multomagis tibie fatigantur ꝑꝑ ſuſtenta re mollem corporis ⁊ ēt ꝯſtat experientia ⁊ iō vir tutes multā quātitatē. ſpirituū ⁊ ſanguinis trāſmit tit ad eas ⁊ ſic calefiunt quibus ſuꝑcalefactis pro mouētur ad atrahēdum ex quo atractio a vacuo fit ⁊ a calido. Ad hoc ēt cōiter adiuuat qꝛ in ſic di ſpoſitis facilitatur motꝰ māeruꝫ deorſum vtꝫ ⁊ ſic due precipue cāe ꝯcurrūt.ſ. facilitas deſcēſus ma terie ⁊ habilitas recipientis. Et ſic eſt clara lr̄a legem eam. Et multotiens accidunt ⁊ſ ipſe narrat varietatē huiꝰ diſpoſitōis qͣꝫtuꝫ ad euē tum ipſius ⁊ dixit. Et multotiens accidit poſt egri tudines acutas ſupple ēt diuturnas ⁊ adducit cāꝫ dicens quoniā expellit̉ materia illic in illis qui ex predictis ad hoc ſunt parati addit. Et qn̄qꝫ acci dit iucipiendo ⁊ addit ⁊ accidunt habentibꝰ ſple nem ex p̄dictis multotiens aduertendū ꝙ tota lr̄a prima clara eſt excepto ꝙ illa particula in illis ꝙ ex p̄dictis ad eas ſunt parati qꝛ pōt hr̄e dupliceꝫ intellectum primus eſt qd̓ poſt egritudines pellit̉ materia illic.ſ. ad venas tibiaruꝫ in illis qui ſunt parati ad eas ex predictis.ſ. curſoribus itineranti bus qꝛ in iſtis ꝑꝑ vſum curſus materieruꝫ deorſuꝫ facile per naturā cum ipſa expellit maͣꝫ cretice ex pellit eum ad dictas venas ⁊ ſic ſunt ex p̄dictis ad hoc parati ſecundus eſt qd̓ natura poſt egritudīeſ expellit illic ad venas tibiaruꝫ in illis qui ſunt pa rati ad hoc.ſ. ꝑꝑ amplitudineꝫ venaruꝫ ⁊ laſſita tem ⁊ debilitatem ex predictis.ſ. materiebꝰ vt me lancolia vel fl̓ate groſſo ⁊c. vterqꝫ ſenſus bonus eſt. Secundo notandum qd̓ in habentibꝰ ſpleneꝫ i. paſſiones ſpleneticas multotiens fiunt iſte eua cuationes ꝑ naturā ad venas tibiaruꝫ ⁊ hoc iō qꝛ in talibus ex īpotentia atractiue ſplenis ⁊ ſeq̄ſtra tiue cuiuſdā multuꝫ de natura melācolica ī maſ ſa ſanguinis remanet ⁊ ſic trāſiens ſanguis ad ve nas tibiarū ibidem paulatine remanes ſecunduꝫ moduꝫ ſupra dictum tandem facit extenſioneꝫ ve narum ⁊ ſic fit iſte morbus incipiendo ſicut etiā fiunt dolores iuncturaruꝫ incipiendo qn̄ in toto vi tio epatis vel ſto. maͣ fl̓atica ī tota maſſa viſcoſa ſuꝑhūdatꝭ ⁊ hͦ ītēdebat ī illa ꝑte ꝙ accidūt īcipien do ſic̄ ⁊ dolores iuncturarū ⁊ addit ⁊ accidunt ha

hentibus ſplenem ex predictis que.ſ. fiunt īcipien do multotiens licet iſta ꝑs vltima poſſit verifica ri ēt de eis que fiūt cretice qm̄ paſſiones ſpleneti ce nō multotiēs ſint melācolice cūꝯtīgat a natura talem materiā cretice expelli multotiens expelli tur ad dictas venas ꝓpter cām ſuꝑiꝰ dictā. ⁊ ſic ly ex predictis pōt retorqueri ad dictas paſſiones q̄ alias ſequūtur vtꝫ lego lr̄aꝫ. Et ml̓totiēs accidūt ſdicte varices poſt egritudīes accutas qm̄ expel lit̉ materia illic.ſ. ad venas tibiaruꝫ in illis ꝗ ex p̄ dictis dupl̓r exponēdo ꝗa ex predictis.ſ. curſoribꝰ vel itinerātibus ſunt parati ꝑꝑ cām dictaꝫ vel ex redictis materiebꝰ expellitur.ſ. melancolia ⁊c̄. in illis ꝗ ſunt parati ꝑꝑ amplitudinē meatuū ⁊c̄. Et qn̄qꝫ accidunt incipiēdo ⁊ nō ſupple poſt al̓s egritudines ſed per paulatinaꝫ congeſtionē ſicut accidunt dolores iuncturarū incipiēdo.ſ. aliquo tiens. Et accidūt habētibus ſplenem.i. paſſiones ſpleneticas ex predictis multotiens ēt ly ex predi ctis dupliciter referendo vt dictum eſt. In iſta parte tertia Et iſte uarice̓ S principali ipſe ponit modū terminat̉ dictarum varicum ⁊ tria facit. ſe cundū tres modos terminationis ſecunda ibi. Et qn̄qꝫ inciduntur tertia ibi. Et multotiēs quidē de prima dixit. Et iſte varices non ſuſcipiūt curatio nē.ſ. que accidunt habentibus ſplene ratio huius qꝛ in hn̄tibus paſſiōes ſpleneticas debilito ſplene multa materia melācolica vt ſupra dicebatur in maſſa remanet que faciliter deorſum mouetur ⁊ ſic licet materia ſub forma coniuncta exiſtens re moueatur tn̄ ꝑꝑ fluxum ſuccedent̓ materie egri tudo conſeruatur ⁊ ſic nō ſuſcipiūt curationē ad uertendum tn̄ ꝙ iſta ꝯcluſio veritatē hꝫ ꝯſeruatis paſſionibus ſpleneticis ⁊ ſpleͣ nō fortificato ꝗa ip ſis remotis ⁊ membro ratificato poſſibilis ē vera curatio ſicut ⁊ reliquarū ſil̓ium et dico qd̓ non re pugnaret ſtante debili ſplene tales varices vere curari qꝛ eſt ſi ſplen nō debite ſanguinē mondifi caret tamen ꝑ medicinas melencoliaꝫ euacuātes poſſet mondificari ⁊ ſic non multiplicaret̉ in toto vnde ꝯſequenter non flueret ad tibias verūtamē oporteret medicīas multotiēs reiterare ⁊ hoc eēt difficile ⁊ nature laborioſum ꝯcluſio igitur nō in telligatur impoſſibiliter ſed difficulter lege eā. Nunc ipſe ponit ſcd̓um Et quandoqꝫ modū terminationis di ctaruꝫ varicū.ſ. ꝗ fit ꝑ inciſſionem ⁊ prīo fac hoc ſcd̓o remouet dubitationem ſcd̓a ibi. Cū āt ē ſan guis circa pri. ēt duo facit quoniā prīo pōit unūꝫ nocumentū aptū ſeꝗ ex īciſſione dictaruꝫ uenaꝝ ſcd̓o ponit aliud nocumentuꝫ aptum ſeꝗ ēt ex īciſ ſione ſecunda ibi. Et accidunt ī illis ⁊c. de prima ꝑte dicit. Et quādoqꝫ īcidunt̉ ⁊ accidit ex īciſſio ne earuꝫ extinuatio mēbri ꝑꝑ p̄uatōeꝫ deferentit nutrimentū dicit de ſcd̓a ꝑte. Et accidūt in illis qͥ ex eis ſunt meloncolice cuꝫ incidunt̉ ⁊ ꝓhibent̉̉ egritudines melancolice ⁊ melancolia. Pro intel lectu haꝝ duaruꝫ ꝑticularuꝫ ſimul notandū eſt ꝙ tale vene ꝓ cura perfecta multipl̓r incidi poſſunt quoniā aliquādo ẜm longū flobothoniant̉ in una tm̄ vl̓ pluribꝰ ꝑtibꝰ ipſaruꝫ aliqn̄ v̓o ſcd̓m trāſuer ſum in totum incidunt̉ ⁊ aliqn̄ p̄ter hoc ēt extra hunt̉ ut in cura magis uidebit̉ ī propoſito āt ꝑ īciſ ſioneꝫ intelligit īciſſionē alicuiꝰ magni rami ſcd̓m tranſuerſuꝫ totalē a quo ramo alijplures oriunt̉ qr̄ facta īciſſione manifeſtuꝫ eſt ſanguineꝫ ⁊ hu mores nō poſſe ulterius ad īferiora mebra deueni re ut ſi ſit fcā inciſſio ſub genu īmediate nō pot̓it ꝑ ramos oēs illius rami materia deferri ad pedē ex quo ſeꝗtur ut de neceſſitate membruꝫ minuet̉ ⁊ extenuabit̉ ꝑꝑ minorari nutrimentuꝫ ipſius mē bri. Seꝗtur ſcd̓o ꝑ talē iciſſionē diſponi ad gene rationē egritudinuꝫ melancolicaruꝫ ſi materia di ctaruꝫ uaricaruꝫ fuerit melancolica ut quarēta ne melancolice paſſiones lepre ⁊ huiuſmodi ⁊ di ſponit̉ ad generationē ſimili mō paſſiōuꝫ fl̓atica rum ſi materia ipſarum fuerit fl̓atica ut ad gene rationē appoplexie ⁊ ſil̓ium. Et hoc ē qd̓ intende bat in lr̄a lego eā. Et qn̄qꝫ incidunt̉.ſ. ex trāſuer ſo total̓r ꝓ cura. Et accidit ex inciſſione earuꝫ ex tenuatio mēbri.ſ. inferioris ꝑꝑ pͥuatōnem deferen tium nutrimentum.ſ. ipſoruꝫ ramorū ortorū a ra mo groſſo inciſſo. Et accidunt in illis que ex eis ſunt melancolice cum incidunt̉ ⁊ ꝓhibent̉.ſ. ma terie ipſe melancolice ne deorſum ferantur ꝑꝑ in ciſſioneꝫ ipſarū uenaruꝫ egritudines melancolice ut ſicut.s. quarētena lepre ⁊ melancolia.i. paſſio ſic appellata ab auctoribus que ē melancolia ita intelligas qd̓ ſi uarices ſint fl̓atice ⁊ incidunt̉ ⁊ ꝓ hibent̉ materie ⁊c. qd̓ accidūt tunc paſſiōes fl̓a tice ut ſubet ep̄i. ⁊ ſiles qꝛ tales maͣe erāt miſſe a naͣ ⁊ elungate a pͥncipalibꝰ ꝓhibita aūt tali exho neratione remanēt dcē maͣe ad intra ⁊ faciūt mor bos nouos ꝓportionales ⁊c. In iſta ꝑte ipſe re um autem ēſt mouet dubitationē qꝛ aliꝗs poſſet dicere eſt ne neceſſariū ꝙ ſꝑ cū ua rices eradicant̉ uel incidunt̉ ꝙ fiant paſſiōes me lancolice rn̄det̉ qd̓ no. Nā cū ſanguis ē mondus. ſed.ſ. tn̄ peccās in qͣꝫto lꝫ eradicent̉ uel auferant̉ tn̄ tūc non timetur qd̓ accidat melancolia uel ſuꝑ ple alia paſſio melācolica rō eſt qꝛ ⁊ ſi ꝑhibeatur talis ſanguis ne ad īferiora pellatur ⁊ ꝯn̄r in hītu totiꝰ multiplicetur nō ꝓpt̓a generabit̉ melācolia cū ſanguis nō ſit melancolicus. Sꝫ ſi alie egritu dines generabūtur ipſe erūt de habundantia ſan guīs ut ſinoca uel apoſtema ſanguinea uel flux ſanguineus uel ruptura uene ⁊ ſil̓es ē tn̄ aduertē dū qd̓ hoc ītell̓i hꝫ īmediate qꝛ mediate ſtarꝫ op poſitū qm̄ multiplicato ſanguine ī toto ꝑ infl̓atō nē tandē ⁊ reſolutionē fieri poterit humor melan colicus ⁊ īmediate generari poſſunt egritudines melancolice ⁊ ſic ē lr̄a clara lege lr̄aꝫ. Iam ip Et multotiens quidē. ponit ultimū modū terminationis ⁊ dixit. qd̓ multotiēs quidē putrefit id qd̓ ē ī uaricibꝰ ⁊ perducit ad uul cera.ſ. ꝑꝑ putrefactōeꝫ mcͣ. ⁊ rō ē clara nā dicta materia ꝑꝑ putrefatiōꝫ redditur acuta coroſiua ⁊ uulceratiua ut pꝫ ⁊c. ⁊ ſic ē finis ca. In quo pri mo māifeſtauit ꝗd hēmus ītelligere per uarices

poſtea poſuit cās ⁊ primo ſe tenētes ex parte ma terie vt corporeas ſecūda ex ꝑte cārum primitiua rū de corporeis dixit ꝙ plurimū eſt ſanguis melā colicꝰ ⁊ aliqn̄ ſanguis flegma. groſſus ⁊ aliqn̄ ſan guis mōdus. Sed qūocunqꝫ ſit ī tali materia nō eſt putrefactio poſtea ī cāis primitiuis dixit ꝙ ac cidit curſoribꝰ ītinerātibꝰ ⁊ honera portātibꝰ ⁊cͣ. poſtea hūiſtis qūo aliqn̄ accidit poſt egritudines accutas ēt adebatur poſt cronicas pōt accidere ⁊ aliqn̄ incipiendo ⁊ p̄cipue habētibus paſſiones ſpleneticas poſtea poſuit modū terminatōis ipſa rū ⁊ ꝙ qn̄qꝫ incidunt ⁊ tūc duo timētur.ſ. vel mē brorū inferiorū arefactio aut paſſionū melancoli carū generatio vel ſupple fl̓aticaruꝫ.ſ. varice ſic̄ fl̓atice ⁊ ſi pendeāt a ſanguīe mōdo nō eſt timor paſſionuꝫ melancolicaruꝫ intelligebat̉ īmediate qꝛ mediate eſſet timor paſſionuꝫ melancolicaruꝫ dictuꝫ ē poſtremo ꝙ ſi materia putrefiat ꝙ termi natio fit per varices ad vulcera ⁊c̄. De elefantia. Leſantia eſt additio In pedibus poſtquā determinauit de varicibꝰ nūc ꝑꝑ cōitatē in cāis vt ſupra dicebatur ipſe determinat de elefantia q̄ ēt ē paſ ſio tibiarū ⁊ pedum ⁊ dr̄ elefantia ſcd̓um Auēzo. qꝛ taliter diſponunt̉ pedes in hac paſſione vt aſſi milentur pedi vel tibijs elefantis ⁊ ī ca. tua facit quoniam primo ſicut ⁊ ī ſuperiori ca. declarat ꝗd noīs elefantie ſecundo ipſe ponit cās corporales ſpīales talis paſſionis tertio ipſe ponit cās magis generales ⁊ cōes ēt varicibus de quibus ſupra nō fecerat mentionē. ſecunda ibi. Et qn̄qꝫ fit pro pter humorē tertia ibi. Et cā eius eſt ⁊c. de prima ꝑte d̓ixit declarādo elefantiā. Elefantia eſt ad ditio ſupple nō naturalis. In pedibus ſcd̓um mo dum qui accidit in venis varicuꝫ.ſ. propter mul titudinem eius quod deſcendit ad eos ⁊c̄. qꝛ̄ īgroſ ſat pedem cuꝫ equalitate ſua. Et per hoc diſtin guit̉ a varicibus ī quibus nō apparet equalis tu mefactio in toto pede ꝑ pedem hic ītelligit̉ pes ſi cut ⁊ in ſuꝑiori ca. ſ. pes magnus agregans ſimul pedem cuꝫ tibia aliqn̄ tn̄ tumeſcit pes ſiue tibia ⁊ apparet principiū caceſſie ⁊ ſignum diſtictiuū po netur in ca. ſignorū. Et ſic eſt lr̄a clara lege eam. Et additio ⁊c̄. cū equalitate ſua.i. apparet eqͦ lis ī toto additio ꝙ nō fit in varicibus ꝗa ī ipſis tā tū apparet additio in venis ⁊ pes ſepe extenuatur vt dictū ē ſupra. Et qn̄qꝫ fit ponēdo cās ipſius corporeas ipſe breuiter ponit eaſdem cās quas ēt ſupra poſuit de varicibꝰ cū eodē modo fieri poſſit elefantia ſicut ⁊ varices qꝛ ī hoc tantū differūt ꝙ in varicibus cā preter naturā magnificās claudit̉ in venis tantū notabil̓r magis ī elefantia āt mate ria replens ꝑ totum mēbrū ē ſparſa dixit ergo. Et qn̄qꝫ fit ꝑꝑ humorē melancolicum ⁊ eſt id qd̓ eſt plurimū. Et qn̄qꝫ fit ꝑꝑ humorē fl̓aticū groſſuꝫ totū iſtud claꝝ eſt ex dictis ſupra. Dixit conſe quenter. Et quādoqꝫ accidit ex cāis ex quibus ac cidunt varices.ſ. aliquādo poſt egritudines al̓s ⁊ aliquādo īcipiendo ſicut ſupra declaratū ē. Et ex ſanguīe bono cū plurimū deſcēdit ecce vocat ha būdatiā qͣꝫti ſaltē reſpectu mēbri ꝑticularis vt nu tritur hꝫ lr̄a exterior ⁊ nutritur ita ꝙ ly aut ſonet ⁊ eo pes nutrimēto aliquo.i. pes nutritur tali ſan guine nutrimento aliqūo īproprie qꝛ non fit bona appoſitō vel aſſimilatio ⁊ addit ꝙ talis pes eſt in primis rebus rubeus deinde niger. Et hoc ē qꝛ ſan guīs ibidem non debite a natura regulatꝰ altera tur ⁊ ſic cutis quodāmō denigratur vel liueſcit ⁊ ſic eſt clara littera. Et cauſa eius In hac tertia ꝑte po nit cās com̄s ad has diſpoſitōes reducens ſe ad duas cās que ſūt cōes ad oēs egritudines que fiunt ꝑ viā de fluxus ⁊ di xit. Et ca eius.ſ. elefantie ē vehementia repletio nis.ſ. in toto hoc tamen maxīe verificat̉ in ſangui nea hec ē prima cā ſecunda ē debilitas mēbri.ſ. recipien̄ ⁊ cruris ꝑꝑ multitudinē caliditatis qꝛ oīs excelens cōplexio mēbrū debilitat addit ēt cām ī ſtrumentalē ad hoc iuuantē tenēte ſe ex ꝑte cāe efficienter vt vehementiā atractōis iō ſubdit. Et vehementia atractionis eius. lꝫ reperiat̉ textꝰ in accuſatiuo dꝫ ſtare in noīatiuo ꝑꝑ vehementiam caliditat̉ inflamate ex motu ita ꝙ ipſe adducat p̄ ter cās duas cōes ad morbos ꝑ viā fluxus aliam ſpialem in hoc cāu vt vehementiā actractōis ꝑꝑ calidit̓ hoꝝ mēbrorū qꝛ talia mēbra vt multū ſu ꝑ calefiunt ꝑꝑ motuꝫ et caliditas dupliciter adiu uat ad hoc primo mēbruꝫ debilitādo ſicut ēt facit q̄libet alia excellens cōplexio ſed iſta maxīe hic ꝯiūgitur ꝑꝑ motū ēt adiuuat vt diſpoſitio paſſiua ſecundo qꝛ ꝑ caliditatem vigorat̉ atractio ēt ſtat debilitas membri cū vehementia atractionis ma terie ⁊ hoc totū ꝑꝑ caliditatē infl̓atam acquiſitā ex motu. Et hoc eſt ꝙ ītendit lego lr̄am. Et cā.ſ. eius elefantie eſt vehementia repletionis.ſ. into to ⁊ debilitas membri propter multitudinem cali ditatis ⁊ vehementia atractionis eius membri ꝓ pter vehementiā caliditatis īflamāt̉ ex motu. Ad dit vltimo in cauſis. Et ad id adiuuant hoc eſt ad hanc egritudineꝫ diſpoſitiōes.ſ. primitiue adinuā tes ad uarices ſicut curſus longa itineratio ſtatio ī pedibꝰ portatio oneris iſta oīa adiuuāt ad elefā tiam ſicut etiaꝫ ad uarices ſcd̓m moduꝫ expoſiti ſupra ul̓ adiuuant ad id.ſ. ad caliditatē membri ⁊ conſequenter ad ipſius debilitatē ⁊ ad uehemē tiā atractionis dicte diſpoſitiōes primitiue que di cte ſunt vt patet lege lr̄aꝫ ēt eſt finis huius prim cap. ubi primo habuiſtis quid noīs elefantie ut ꝙ eſt equalis additio in pedibus ſecundum moduꝫ ꝙ erat dictus de additōne uenarū pedum in uari cibus habuiſtis cauſas corporeas ut ꝙ plurimuꝫ eſt melancolia aliquando fl̓ca. Interduꝫ ſanguis mōdus multitudine peccās poſtea habuiſtis cau ſas cōmunes ut repletionem totius debilitateꝫ membri ⁊ uehementiam atractionis propter cali ditatem ⁊c̄.

De ſignis ⁊ de cauſis varicum ⁊ elefantie. Iſcernitur unaqueqꝫ Iſtud eſt ca. cōe ſignorum cauſarū va ricum ⁊ elefantie in quo ab eiſdē fiunt vt ſupra dictū eſt diuidit̉ cap. in duas partes quo niā prīo ponit vnū cōe ſignū oībus corporeis ⁊ pri nitiuis. ſcd̓o ponit ſigna ſpīalia cārū corporearuꝫ. ſcd̓a ibi. Et melācolia eſt grauis de prīa ꝑte dixit diſcernitur vnaqueqꝫ ex ſuo ſil̓i ꝑ colorē ⁊ regimē antecedēs. intelligendū ꝙ iſta lr̄a pōt hr̄e duplicē intellectū prius eſt ꝙ vnaqueqꝫ cārū materialiuꝫ diſcernit̉ ex ſuo ſil̓i ꝑ colorē ⁊ regimē antecedens fuerit multiplicātū fl̓atis qꝛ ſi color fuerit albus ⁊ regimē antecedens fuerit multiplicatū fl̓atis ſcit tunc qd̓ ē fl̓atica ⁊ ſi fuerit color rubeus ⁊ p̄ceſſit dieta ſanguinis multiplicatiua tūc diſcernit̉ qd̓ ē ſanguinea ita dico de melancolia ꝓportionabil̓r alius ſenſus eſt vt color ſil̓is materie ſit ſignuꝫ di ſtinctiuū materie vt dcm̄ ē ⁊ regimē antecedēs ſit ſignū cārū primitiuarū vt ſi fuit curſor vl̓ aſſiſtēs corā principalibus vel portās honera grauia hoc eſt ſignū caruꝫ primitiuarū qꝛ cā earū eſt ſignum earū ita quod ī iſta ꝑte ponāt̉ ſigna cōia cāis cor poreis ⁊ primitiuis ⁊ ſcd̓uꝫ hunc modū ītroducta e lr̄a qūocūqꝫ tn̄ legat̉ ſenſus ē bonus lege lr̄am. Et melancolia nunc ip̄e ponit ſpīalius ſigna d̓ ctaruꝫ cāruꝫ materialiū ⁊ dicit qd̓ melācolia eſt grauis tendēs ad caliditatē. Et illa.ſ. melācolica que eſt rubea ē magis īcolumis qͣꝫ nigra. Ratio primi dicti eſt qꝛ materia melācolica ponderoſa eſt qꝛ terrea ēt membrū multū grauitat̉ dixit qd̓ ītendit. ad caliditatē hoc ītelligat̉ vtplurimū ma xime degenerata ꝑ viā de fluxus qm̄ materia me lācolica ſatis īmobilis ē neqꝫ mouet̉ ad alia mē bra niſi ſibi ꝯiungat̉ aliqd̓ vehiculū differens vel ab intrinſico vt collera vel ſanguis vel ab extrinſi coſi putrefiat ⁊ ſic qūolibet calefit ⁊ membrū ca lefacit. illa tn̄ que facta ē calida ꝑ miſtionē ſan guinis eſt īcolumior qꝛ benignior ⁊ nature obediē tior qͣꝫ ꝑ miſtionē colere vel qͣꝫ putrefacta. Ex quo pꝫ qd̓ illa q̄ eſt rubea ē magis īcolumis qͣꝫ nigra ꝑ nigram intelligendo nō rubeā.ſ. vel obſcuram vl̓ viridem vel ſubcitrinam ēt ē clara lr̄a lege eam. Addit ꝯn̄ter qd̓ fl̓atica eſt ad leuitatem decliuis qꝛ membrū palpat̉ melius ⁊ leuiꝰ niſi ſupple ſtet mia repletio vl̓ extēſio qꝛ tūc nō apꝑebit mole ſꝫduꝝ ſꝫ cet̓is ꝑibꝰ apꝑet moliꝰ ex quo maͣ ē hmōi Et quandoqꝛ pronoſticuꝫ de ipſa me Nūc ip̄e īterponit vnū lancolica ⁊ dixit. Et qn̄qꝫ feſtinat melancoli ca ad ſciſſonē.ſ. membri ⁊ vlcerationē hoc māi feſtum eſt de melancolica aduſta ꝑ putrefactio nem generata vel calida ꝑ colere miſtionem. Ad dit qd̓ ſanguinea eſt nota ⁊ eſt manifeſta ex color̄ rubeo ex tactu calido cū reliquis ſignis ſangui neis ⁊ eſt finis lege totam lr̄am nō oportet ſūma re qꝛ breue eſt cal̓ꝫ. poteſt Poni ſignum diſtin ctiuū a caceſſia primo qꝛ in caceſſia membrū ma gis obedit īpreſſioni qꝛ materia nō eſt ſic groſſa ſi cut in iſta ſcd̓a qꝛ in caceſſia ſtat manifeſtuꝫ epa tis nocumentum quod cognoſcitur ex operibus ⁊ caſibus eius hic non neceſſario. De cura varicū ⁊ elefantie. Lefancia quidem Ab ca. dn̄s. A. ponit ſimul curam varicum ⁊ elefantie ⁊ diuidit̉ principali diuiſſio ne in tres partes qm̄ ipſe primo narrat facilitateꝫ ⁊ difficultateꝫ curationis elefantie ponendo etiaꝫ ipſius aliqualem curam ſcd̓o ipſe ponit curaꝫ ma gis varicum tertio ipſe ponit ſil̓itudinem quādaꝫ elefantie cum nodis. ſcd̓a ibi. Regimē vero vari cum tertia ibi in fine cap. Et fortaſſe aſſimilā tur nōdi ⁊cͣ. prima adhuc ī tres qm̄ primo ipſe ge neraliter ponit modū terminationis eius ſecundo ipſe ponit regimē obſeruandū in principio ne au geatur tertio ipſe ponit modū curatiuū ſi ſit apta curari in ꝯfirmata. ſecūda ibi. Cū ergo ſuccurrit̉ tertia ibi cuꝫ āt ꝯfirmat̉. De prima ꝑte dixit duo principaliter prīo qd̓. Elefantia ꝗdem maligna ē q̄ parū ſanat̉ ⁊ addit. Et oꝫ quod dimittat̉ cuꝫ diſpoſitione ſua ſi nō addit dixit ſecūdo. Ꝙ ſi ꝑue nit ad vlcerationē ⁊ timet̉ coroſio non ē aliud niſi vt īcidat̉ radicitꝰ.ſ. eſt iſtud ꝯueniētius remediū ad hoc. Pro intelligentia totius capl̓i ē preno tandum quod ponendo curam elefantie ipſe mul ta dimiſit ad curam neceſſaria q̄ ponētur in cura varicum ⁊ ibidem qͥdam ēt relinqͥtur q̄ ſupponit intellecta in cura elefantie ⁊ hoc qm̄ in cura cōi cant quātū ad dietā ⁊ medicinas ⁊ ſi differāt quā tum ad manualē operationē qꝛ vt dictuꝫ ſupra he diſpoſitōes in cāis corporeis ⁊ primitiuis cōicant differunt ſoluꝫ in hoc quod varices ſunt augumē tum venarū tibiarū ⁊ ſepe fit aliarum ꝑtium exte nuatio ⁊ ſic ſtat ꝑtiuꝫ mēbri magna inequalitas in eleuatione ⁊ depreſſiōe. In elefantia eſt augu mentū in toto pede equale per pedē intelligendo pedem magnum vnde ſicut aliqn̄ fit augumentuꝫ naturale membroruꝫ ⁊ ē lapſus ab optima cōpoſi tione in augumento vt dixit. d. A. ſcd̓a primi ca. tertio de nicomaco qd̓ ita creuerūt oīa ſibi mēbra ꝙ ſē mouere nō poterat ita fit ēt augumētū p̄t̓ na turale aliqn̄ ī mēbro ⁊ equal̓r ⁊ ē qͣꝫtū ad oꝑatōeꝫ manualē differūt in cura quoniā varicibꝰ aliqn̄ ē neceſſaria ſiciſſura venarū tātū in elefantia fit ali qn̄ neceſſaria ficiſſura totius tibie vt videbit̉ in ꝓ ceſſu. Secūdo notādū ꝙ elefantia ſꝑ ē difficilis ſanationis ꝑꝑ duo prīo qꝛ materia talis morbi ſꝑ ē materia groſſa qꝛ ſubtilis ⁊ colerica ibidē nō re ſeruaret̉ ⁊ ē difficultat̉ reſolubilis ſecūdo qꝛ mē brū ē debile ⁊ aptū exceptioni materie tū ī ſe tuꝫ ꝑꝑ ſitum eius ēt qꝛ ꝑ motū calefit ipſius vigoratur atractio ex ꝯn̄ti aliqua portio materie reſolueret̉ tn̄ ꝑꝑ ſitum membri ⁊ debilitatē eius ⁊ ipſo propt̓ motum calefacto cohadunante ad atrahendum vtplurimum plus de materia fluit quā reſoluatur

ad hoc adiuuat qꝛ cuꝫ reſolutio n̄ fit niſi ꝑ maͣs ca lidas quarum uirtute maͣ exacuit̉ que tamen eſt calida vt ſupra dictum eſt ⁊ vtplurimum aduſta dubium eſt ne approximatōe taliū medicinarum materia ita augeatur quod membrū ad vlceratō nem ⁊ corroſionem veniat. Et ad hunc ſenſuꝫ cre do laudauit. yp̄o. vi. affor. cancros curari nō de bere hoc eſt cum medicis huiuſmodi ꝑꝑ timoreꝫ corroſionis licet. G. in cōmento vr̄ intelligere d̓ cu ra cū ferro ⁊ ſic apparet ſententia prime part̓ cla ra. Tertio notandū ꝑꝑ dictū in ſecundo loco ꝙ licet aliqualis timor eſſet de coroſione membri ſi.ſ. color uiridis fiat ⁊ aliqualiter fiat in ſenſu di minutio non tn̄ membrū debet radicitus eleuari ⁊ remoueri qꝛ aliqn̄ ſufficit ſola ſcapellatio ⁊ ſca rificatio ⁊ uētoſatio mēbri poſſet tn̄ ī tm̄ membrū corrodi quod eſſet membrum radicitus remouen dum uerbi gratia pede coroſo ſupra genu poſſet remoueri tibia vſqꝫ ad genu ⁊ ſi ſupra etiā ſupra ⁊ ꝑꝑ hoc pōt legi lr̄a dupliciter primo ſi ſic timet̉ coroſio non eſt aliud ſupple iuuans niſi vt incida tur radicitus.i. ſcarificet̉ membrū radicitus tota liter vel aliter incidatur radicitus.i. in totū inci datur ⁊ admoueatur membruꝫ lego lr̄am. Ele fantia quidem maligna eſt.ſ. quantum ad moduꝫ terminationis que parum ſanatur ⁊ oportet quod dimittatur cum diſpoſitione ſua ſi non additur.i. non curetur vere cum mecis fortibus reſoluētibꝰ vel cum ferro ꝑꝑ timorem cāzeratōnis ꝑꝑ cauſas dictas niſi addatur qm̄ tunc expedit vti fortibus. non tamen multa ꝗn cum medicis ꝓcedamꝰ blan dientibus ⁊ magnificationem ꝓhibentibus vt pa tebit. Ꝙ ſi peruenit ad vlcerationem ⁊ timet̉ coroſio vel ex ſe vel imperitia medici non eſt alid̓ ſ. iuuamentum niſi vt incidatur radicitus duplici ter exponendo vt dictum eſt. Cum ergo ſuccurritur ⁊c Poſtquā poſuit difficultatem ſanationis eiꝰ iaꝫ cōfirmate. Nūc ipſe inſinuat nobis quid facien do in principio cum manifeſtatur ⁊ primo dixit. Cum ſuccurritur ei in principio ſui poſſibile ē vt prohibeatur cum euacuatōnibus addit ⁊ proprie cum vomitu laborioſo ⁊ cuꝫ eo quod extrahit fl̓a ⁊ melancōia ⁊ cum flobot honia ſi īdiget ea addit deinde.ſ. factis purgationibus adminiſtrētur ſti ptica ſuper pedem. pro intellectu part̓. primo noͣn dum ꝙ in principio poſſibilis eſt ꝓhibitio quoniā in principio non adhuc natura eſt aſſuefacta trāſ mittere talem euacuationem ad pedem neqꝫ mē brum per materiā debilitatum eſt vnde licet me rito ſitus membri ⁊ diſpoſitionis in atrahendo cū incipit talis morbus difficulter impediatur tamen poſſiblle ē vt ꝓhibeatur deriuando materiaꝫ que debent fluere ad aliū locum ⁊ ideodixit poſſibile ⁊cͣ. ⁊ quia deriuatio per ſuperiora cum hoc ꝙ ma teriā aliunde euacuat ēt diuertit ab oppo. ⁊ non ſic diuertit euacuatio per ſeceſſum iō in caſu iſto laudauit euacuationem cuꝫ vomitu laborioſo vt innueret non ſufficere vomitū medicinaruꝫ cōiuꝫ qui fit cuꝫ vomitiuo leui ſed oporteret fieri vomi tum materiarū propriarū ⁊ qm̄ tales per vomitū educibiles ſunt fl̓a ⁊ melanconia que ſua pōde roſitate difficulter euomūtur ideo expedit vti vo mitu laborioſo tales maͣs reſpiciente notanter igi tur dixit cum vomitu laborioſo veruꝫ qꝛ materia talis diſpoſitōnis nō ſemper eſt dominans fl̓a vel melanconia ſed ſanguis vt iuſſum ē qui cū nō ſit per medicinā vomitiuam proprie educibilis ſed ꝑ flobothoniam ideo dixit. Fiat eua Et cum flobothonia cuatio fi diget ea vt in caſu dicto. Et hoc tamen non ꝯclu das non fieri debere euacuationē per ſeſſeū ymo etiam illa ꝯuenit ſed euacuatio per vomitum pro prie ualet maxime indiſpoſitione ad vomendum ⁊ hoc intellexit in illo verbo proprie. Et ex hoc patet prima pars clara. Secundo notanduꝫ ꝙ d. A. in dictis hic inſinuauit nobis modū ꝓceden in cura quoniā primo. Iuſſit fieri debere euacua tiones deinde membrum ſtiptici ꝯfortari ⁊ mate riam reꝑcuti aliter in regularis foret operatio vt alias dictum eſt lege tu lr̄am. Cum autem confirmatur In hac tertia parte ipſe ponit curam iam con firmate ſi poſſibilis eſt curatio ⁊ prohibitō ⁊ duo facit primo facit quod dictum eſt ſecūdo ipſe po nit vnum ſimplex in hoc caſu valens ſecūdū quoſ dam ibi. Et dicitur de prima parte dicit. Cum autem confirmatur parum ſperatur ꝙ prohibea tur clarum eſt ex dictis addit. Et ſi ſperatur ſcias ꝙ ſuma curationis ſperate huius egritudinis eſt aſſiduando in curatione ⁊ adminiſtratio reſoluē tium fortium de ſecunda parte dixit. dicitur ꝙ al chitrā conferet ei inuiſcatum ⁊ linituꝫ. Notan dum ꝙ ſine miniſterio dixit quod ſūma curatiōis ſperate eſt aſſiduatio in curatiōe ⁊ nō dixit ī eua cuatione vel digeſtione vel reſolutione ſed dixit curatione. Et hoc fecit notāter vt īnueret nobis maximam habendā diligentiaꝫ in omni inſtr̄o cu ratiuo ꝑꝑ difficultatem curationis.ſ. in ſex rebus non naturalibus quātum ad dietā in medicinali bus etiā cum digeſtiuis euacuatiuis ⁊ materie an teceden̄ ⁊ proprie cum reſoluentibus confortan̄ ⁊ ſimilibus nā iſta omnia clauduntur ſub iſto termi no curatio aſſiduatio igitur in curatione ē neceſ ſaria in vera cura ſperate ſpīaliter tamē aſſidua tio reſoluentiū fortiū preſupoſitis cōibus quod ēt notanter dictū eſt qꝛ in digeſtione euacuatōe ma terie ꝯueniūt morbi materiales non dico cum eiſ dem in reſolutione autem talis materie precipue conuenit applicatio reſoluentium fortiū cuꝫ talis materia vtplurimum fit melāconia uel fl̓a groſ ſū reperta in extremitate corporis membro debili ⁊ frigido ideo reſoluētia fortia ſunt neceſſaria ad curationē. Et ſic patet clarificatio prime lr̄e le ge eam. Super ſecunda parte notandum quod al chitram reperitur dupliciter ſcriptū aliquādo ſic ⁊ aliquando ſcribitur chitram ut patet primo ī ẜo

can̄. ca. de Scherbin ubi dr̄ ꝙ Scerbinē arbor albitrā. ⁊ eſt ca. 664. In ca. aūt 5o0. Scribit̉ chi tram ꝗdem ē gumi arboris que noīatur Aſerbin uidam dicunt qd̓ ē gumi cedri non tamen appa ret ſic ex uerbis. d. A. in dictis cap. Sed ꝗcquid ſit gumi calidum ⁊ ſiccum in quinto rubificat ⁊ cauterizat ⁊ carnem laſſam efficit fortem ⁊ dixit idem. d. A ca. eodem de chitram ꝙ ē medicamen elefantie ⁊ uaricibus deglutitum ⁊ linitum. Re gimen uero uaricum ⁊cͣ. Iſta eſt ſcd̓a pars prīci palis cap. in qua ipſe ꝯtrahit curam harum diſpo ſitionum magis ad uaricas et diuiditur pars pn̄s principaliter in duas ꝑtes quoniā primo ipſe pōit curam ip̄arum magis cōm ⁊ familiarem ẜo curaꝫ magis diſperatam ẜa ibi. Ꝙ ſi non ualet aliꝗd niſi inciſſio prima pars etiam diuidi pōt ī tres par tes quoniaꝫ primo ip̄e ponit regimen obſeruāduꝫ ſatis cōe circa totum corpus. ẜo ponit qūo operā dum eſt circa ip̄as uenas tume factas ip̄m ſangui nem euacuando. tertio ponit quid fiendum facta euacuatione totius materie in totius regimen ⁊ circa ip̄as tibias prohibendo ⁊ obſeruando a reci diua. ẜa ibi. deinde ꝑueni ad iſtas ⁊c. tertia ibi. de inde aſſidue fac̄. de prima parte dicit ⁊ eſt totum clarum. Regimen uero uaricum eſt qm̄ oportet ut euacuetur corpus ex uenis manus.ſ. quoniam materia eſt ſanguini miſta ⁊ in toto eſt ſanguis re pletio per manū intellige brachium ratio eſt qꝛ fit diuerſio ⁊ euacuatio. addit ⁊ euacuentur me lancolia ⁊ humores groſſi.ſ. cum nomitu ⁊ potio ne appropriat̉. addit ⁊ retificetur regimen in om nibus ſex rebus non naturalibꝰ prohibēdo īgroſſa tionem humoꝝ ⁊ aduſtionē ⁊ exemplificat dicēs deuitent oē ingroſſatiuū.ſ. maxime in cibo ⁊ po tu ⁊ carnes groſſas ⁊ ſil̓ia in cibo ⁊ uinum groſſu nigrum in potu addit ⁊ deuitet motus laborioſuſ maxime intelligitur de motu progreſſiuo lꝫ poſſit ad motum oēm laborioſum ampliari utꝫ ⁊ ſtatio nem longam nam talia oīa. Cāe ſunt uel ēē pn̄t uaricum dixit de ẜa parte ⁊ totum clarum ē. dein de ꝑueni ad iſtas uenas factis.ſ. iſtis cōibus eua cuationibus ⁊ dixit notanter deinde ut denotet ordinem habendum in cura qꝛ ſi fieret flobotonia ſafene non p̄ſuppoſitis alijs nullo modo iuuaret. utꝫ qr̄ flobotonia eas ⁊ extrahe totum qd̓ in eis ē de ſanguine melancolico. Et ut ſupple hoc fiat ꝯuenienter addit fac flobotoniam in fine ſafene. Et ītellige fiat lata flobotonia ut groſſus ſanguis exire poſſit ⁊ paulatine fiat ꝯp̄ſſio uenarum tume factarum deorſum adiuuando eductionē ipſius ſanguinis groſſi. Et noͣ qd̓ dixit exemplificando de flobotonia ſafenaꝝ ita intelligit hic de floboto nia uene fiatice ſi uene replete ad ip̄am maiorem habeant directionē quoniā ꝯplectior fiet euacua tio eius cuiꝰ euacuatōm intendimus. de tertia par te regimen ponendo p̄ſeruatim dixit deinde facta euacuatione ꝑticulari aſſidue fac ī omni modico .ſ. tp̄ris mondificationem. corporis cum eis q̄ ſunt verapigra in euacuando materias groſſas cū ali quanto.i. modico lapidis azurli ut a proprietate reſpiciat materiā melancolicā ⁊ aſſiduetur ſuper eam.ſ. euacuationē ut corpus ſeruetur mondum ⁊ non multiplicentur materie ⁊ aſſiduet potū epi timi in aqua caſei.ſ. faciendo infuxionē epitimi. ut. 3. ij. in aqua caſei per totam noctem ⁊ poſtea facta expreſſione collatura exhibeatur. Hoc do meſticum eſt ⁊ ſingulis duobus diebus exhiberi pōt iō dixit aſſiduet: addit ⁊ dimittat motum oīo pꝫ addit ēt. Et utatur ligatura ſuꝑ pedes.ſ. tibias cum inſtitis ſupple ſtrictis ſuper ligat̉ calziamen to ſtricto ſubtili ⁊ cōiter fit ex pelle canis ⁊ lau dant hoc. d. Ab inferiori parte ad ſuperioreꝫ.ſ. a calcaneo incipiendo uſqꝫ ad genu.ſ. procedendo hoc totum fit ad prohibitioneꝫ fluxus materie ad dit. Et hoc.ſ. toto qd̓ dictum eſt adminiſtra epiti mata ſtiptica ad ꝯfortatōm crurium ne materiā iterum recipiant proprie poſt mondificatōm cum flobotonia ex manibus ⁊ pedibus ⁊ uenis ip̄is qꝛ non precedentibus euacuationibꝰ cōibus ēt non euacuata materia propria īconueniret applicatio ſtipticoꝝ qꝛ eſſet dubium de īpīgendo materiam in membro ⁊ de diſponendo ipſam ad putrefactio nem prohibita trāſpiratione addit. Et cinerē cau lis eſt enim fortis exicationis ẜo can. addidit Se rapio ca. ꝓprio ꝙ ita dificatiuus eſt ut deueniat ad hoc qd̓ habeat uirtutem ꝯburendi addit. aut oleum de oliuis.ſ. īmaturis puluerizata deſuper tamariſco.ſ. primo facta iniunctione cum oleo ⁊ poſtea ſuper aſpergatur puluis tamariſci in quo eſt uirtus exicatiua cum ſtipticitate forti. addit ⁊ lupinos decoctos epitimando ⁊ embrocando cum aquis eius.ſ. embrocādo ⁊ epitimando cum aqua decoctionis lupinoꝝ totum iſtud ualet quoniā. exi cat ⁊ abſtergit reſoluendo ſine mordicatōe ymo eorum decoctio ſuper cancreuas ꝯfert corruptiōi earum ⁊ h̓ peti eſtinmeō ut ẜo can̄. in quas diſpo ſitiones facille cadit hec paſſio addit ꝯn̄ter. Et. fi mus caprarum ⁊ farina fenugreci ⁊ ſemen raffa ni ⁊ ſemen cruce ſunt huius generis.ſ. ꝙ exicant ⁊ reſoluūt de ſtercore caprarum dixit ẜo can. qd̓ reſoluit ſcrofolas fortiter dixit Serapio qd̓ ꝯfert apoſtematibꝰ fraudolen̄ ſicut ſunt apoſtematā ge nuum ⁊c. ecce qūo ualet ī cāu de fenugreco dixit Serapio qd̓ eſt calidum in tertio ⁊ deſicat in pri mo unde apoſtemata dura pauce caliditatis re ſoluit ⁊ curat licet. d. A. ẜo can. dicat ꝙ ē calidū in fine primi ⁊ ſicum ſil̓r tamen dixit qd̓ reſoluit apoſtemata calida fl̓atica ⁊ dura ⁊ qd̓ declinan tia ad duriciem lenit ⁊ maturat ⁊ ad hanc inten tionem cōiter utuntur eo praticid̓ ſemine raffani ſcribit. d. A. ẜo can. ꝙ eſt calidum in tertio ⁊ ī ip ſo eſt fortis reſolutio ⁊ cum acceto erradicat ul cus cancreuaꝝ. ⁊c̄. Idem Serapio ẜm. G. Et ibi multa bona ſingulariter habetur. Mirabile Ra ſis dicit ꝙ ipſe eſt expertus ꝙ deſtilauit aquā raf fani ſuper Scorpionem ⁊ vidit ipſuꝫ ſtatim ī mol lem deinde continue inflatum ⁊ per medium cre pauit vn̄dixit ꝙ confert uenenis ſicut triacha loꝗ tur de ſeīe ⁊ intelligit maxīe in morſibus ueneno rum ut patet bene conſideranti d̓ ſeīe urtice non ē

ꝙ calefacit ſubtiliat ſubtiliatione forti ⁊ reſoluit ſicut ēt ſemen cartami ut alias dictum eſt. 1 ſic bene patet qūo iſta oīa ſimplicia ī hoc caſu ua lent quibus pōt multipliciter uti medicus appro ximando ut patet. poſita cura ma Quod ſi non ualet. gis. domeſtica ⁊ per medicinas. In hac parte ipſe ponit curā magis diſperatam per cirugiam ⁊ duo facit quo niam primo facit hoc. ẜo ipſe ponit quoſdam can̄. obſeruan̄ poſt dictam operationeꝫ ſcd̓a ibi. Et o poſt inciſſionem ⁊c̄. prima adhuc in duas ſecūdū duos principales modos cure per cirugiam.ſ. per inciſſionē dictarum uenarum ⁊ per extractionem ip̄aꝝ ſcd̓a ibi. Et quādoqꝫ extrahuntur cum acu ⁊c. de prima parte dixit. Ꝙ ſi nō ualet aliquid ni ſi inciſſio quaſi dicat ſi medicine non ſufficiūt ad curationem. ſcinde carnem.ſ. in directo ubi uis facere inciſſionem ⁊ fac apparere uites.ſ. carneꝫ excoriando uſqꝫ dum uites appareant ꝙ manife ſtabitur qꝛ apparebit qꝛ ſub quoddā album ſicut corda cum erit diſcoperta uena carne ⁊ ſcīde eas in longitudine ſua ad euacuationem materie con tente que non potuit educi per flobotomiam fa ctaꝫ in fundo propter terreſticitatem eius ut dat cautellam in incidendo dicens. ⁊ caue ne ſcindas eas latitudinaliter in integrum aut ex tranſuerſo idem eſt. qꝛ̄ fugiant ⁊ noceant qꝛ pars īferior no cebit quoniam forte putrefiet ⁊ corumpetur pro hibito nutrimento licet hoc non ſit neceſſarium. quoniā ad illam terminantur alij rami uenarum unde nutriri poterit ⁊ ꝯſeruari pars etiā ſuperior nocebit qꝛ cum erit ꝯtracta non poterit conſolida ri ⁊ ſic ſanguis continuo emanebit deorſum ⁊c̄. Scinde ergo ſcd̓m longum addit Cunqꝫ feceris id extrahe totum id quod eſt in eis ex ſanguīe ſuꝑ ple tollerante uirtute addit tātū. Et oportet ut facias curere ex eijs id quod poſſibile eſt curere ſ. ut prius facias flobotomiam in loco decliui ut ſanguis ſubtilior fluat poſtea remanente groſſo deinde mondifices id ſcindendo ī longitudine quo niam ſic procedendo inciſſione uene ex habundā tia ſanguinis non impedietur operatio qꝛ ſanguis erit diminutus per flobotomiam precedētē. Mo dum tamen clariorem huius operatiōis ponit. Al bucaſis ca. 60. prime partis dixit ſic. Sectio eius ſcilicet uaricis fit ſecundum hunc modū. Em broca crus in primis cum aqua calida multum. donec reſoluatur ſanguis groſſus ideſt ſubtilietur deinde ſtringe crus infirmi a ſuperiori parte cōſſe eius vſqꝫ ad inferiorē parteꝫ genu cū vita: deinde ſecca venā in loco vno aut duobꝰ ſiccione ampla: intelligit ẜm longū: ⁊ facta prius flobothomia īfe rius qꝛ illa eſt cura regularis: ⁊ iſta coacta deinde trahe ſanguinē nigrū manu tua ab inferiori parte cruris vſqꝫ ſurſuꝫ: ⁊ a ſuꝑiori vſqꝫ īferiꝰ donec egre diat̉ ex ſanguine quātitas quam vides ſufficere ⁊ quā tollerat virtꝰ infirmi: poſtea liga eū ⁊ ſupple cōſolida. Iſte eſt modus īciſiōis ẜm Albucaſin. In hac ſcd̓a parte ipſe Et quandoqꝫ ponit aliū modū oꝑandi ibes in hoc caſu cirogicū: ⁊ ipſe eſt extractio ipſiꝰ vene prīo facit hoc. ſcd̓o remouet dubiū. ſcd̓a ibi. Et nō licet: dixit ⁊ prīo. Et quādoqꝫ extrahunt̉ cū acu ſ. cū ſtillo ſuppoſito ⁊ incidūtur penitꝰ.i. ſcd̓m trāſ uerſuꝫ: ⁊ oportet tūc vt erradicētur.i. total̓r amo ueant̉: ⁊ ſic nō nocebūt.ſ. ſi non auferātur ꝑꝑ cās dictas ſuperiꝰ: qꝛ.ſ. corrūperēt̉ ⁊cͣ. Addit ⁊ melior extractio eſt cū cauterio. Cauteriū eniꝫ meliꝰ ē qͣꝫ inciſio. ratio pōt eſſe qꝛ cuꝫ fit inciſio ſine cauterio dubiū eſt de ſuꝑfluo fluxū ſanguinis: ⁊ ſic noceret patiēti ⁊ operāti ſimul etiā qꝛ cauterizādo ſigillat̉ vena in trūco ſuperiore ne ſanguis fluat deorſum. Et non licEt poſſet aliquis dicere cōue Nūc ip̄e remouet dubiū. nit ne talis oꝑatio ī omni tali diſpoſitiōe cū reliqua remedia nō ſufficiūt: rn̄det ꝙ nō: ⁊ dixit. Et nō licet vt extrahātur niſi rubee nō nigre. In nigris vero fiat id qd̓ deſcripſimꝰ prius de mūdificatione ſupple ⁊ localibꝰ priꝰ dictis ſalteꝫ ad ꝓhibitionem augmēti ⁊ malitie earū. Ratio ꝑtis ſumit̉ ex hoc quoniā cū vene ſunt rubee tūc ſtat ī toto notabilis menſura ſanguis laudabilis cū quo ꝯiungit̉ tenor virtutis ad tollerandū dictā oꝑationē: que multuꝫ eſt ꝑꝑ dolorē uirtutis ꝓſtratiua: vnde corpora niſi fortia nō ſunt tali ꝑiculo exponenda: ⁊ iō in corpo ribus in quibus tales uene ſunt nigre cum in eis dominetur melancolia ⁊ talia corpora ſunt debi lia prohibuit notanter. d. A. in eis fieri taleꝫ ope rationem Sed curanda ſunt ut dictum eſt ſupra Modum etiā clariorem huius operationis po ſuit Azarinus ca. allegato ſcd̓m hunc modū Ra de crus infirmi ſi in eo ſint pilli multi deinde intro mitte ipſum in balneum aut embroca crus eiꝰ cuꝫ aqua calida donec rubeat ⁊ exuberent uene. ut exercitetur exercitio forti ſi non eſt ei preſens bal neum donec calefiat membrum deinde ſecca cu tem in directo uene ſectioue per longitudineꝫ aut in ultimo eius apud genu ut in inferiori parte eiꝰ apud calchaneum deinde aperi cutem cum unci nis ⁊ excoria uenam ab omni parte donec appa reat ſenſui ⁊ eſt apparitionem eius qd̓ uides eam rubeam ad nigredinem decliuem. Cum ergo eua dit ex cute uides eam albam quaſi ſit corda dein de intromitte ſub ea radium donec quando elle uatur ⁊ egreditur acute ſuſpende eam cum uncīo ceco leui deinde ſecca ſectione alia prope illam ſectionem tribus digitis deinde excoria cutem a ſuperiori parte uene donec. appareat deinde elle ua eam cum digitis ſicut feciſti ⁊ ſuſpende eā cū uncino alio ſicut feciſti in primis deinde ſecca ſec tione alia aut ſectionibus pluribus ea ſi indiges il lo deinde elleua ⁊ incide ipſam in ultima ſectiōe apud calchaneum. deinde extrahe eam ⁊ elleua ipſam donec egrediatur ex ſectione ſecunda dein de extrahe eam ad ſectionem que eſt ſupra eam ⁊ fac illud donec extrahas eam ex ſectione que ē ſuperior ſectionibus omnibus donec egrediatur tota ⁊ tunc incide eam. Si autem non obedit tibi

ad extrahendum ⁊ elleuandum tunc intromitte acum fillo forti duplo ⁊ liga eam ⁊ extrahe ip̄am aut intromitte ſub ea radium ⁊ reuolue manum tuam ad omnem partem donec egrediatur. ⁊ ca ue ne incidatur fit difficille elleuare eam ualde ⁊ egreditur ſuper infirmum ex ea nocumentū. Cū ergo extraheris eam totam pone ſuper locuꝫ uul nerum lanam infuſſam in uino ⁊ oleo roxato ⁊ cu ra eum donec ſanetur hoc totum eſt Albucaſis ⁊ eſt clarus modus. Ego tamen habui ſocium ꝙ curauit unum cum acu cirugico iſto modo cale facta uena ⁊ ſtricta ſuperius ut ingroſeſcat ī par te ipſius magis elleuat accepit tenaculam perfo ratam ⁊ cum ea elleuauit uenam in tantuꝫ ut ori ficium tenaculle occurrat infra uenam ⁊ tunc im poſuit acum fillo de ſerico torto intra orificium te naculle ⁊ perforauit infra uenam ita qd̓ uena erat ſuperior poſtea ligauit uenam ligatura forti. po ſtea infra per digitum a ligatura inciſſit in direc to illius cum gauian quod eſt inſtrumentum tor tum incidens totam uenam per tranſuerſumº. po ſtea elleuato crure compreſſit manibus ſurſuꝫ ſan guinem in ea clauſum quo euacuato accepit cau terium aliqualiter rotundum ⁊ cauterizauit orifi cium ſuperius uene inciſſe poſtea cum ſtipticis cō fortantibus ſubito curatus fuit iſte modus ē cla rus. Alium uidi prius poſuit cauterium poten tiale ſupra locum ubi uult facere operationem ⁊ infra quatuor horas facta fuit excara poſtea ma ne ſequenti cauterizauit cum igne multis uicibus uſqꝫ quo uenit ad uenam poſtea elleuauit uenaꝫ ⁊ īciſſit ⁊ ſupra ligauit poſtea perforauit orificiū inferius uene inciſſe que erat etiam cauſticata ⁊ exiuit ſanguis comprimendo in ſurſuꝫ qui erat cō tentus in uena ad bonam quantitatem poſtea ēt illam partem cauterizauit ⁊ poſtea eam curauit excaram ita qd̓ inuiginti diebus uidebatur ſanus tamen qꝛ ille magiſter non erat bene litteratꝰ non fecit purgationes neqꝫ flobotomias q̄ in caſu ſunt neceſſarie vnde. xx. die inuaſſit cum fe. acuta cuꝫ urinis ſubiugalibus ⁊ in ſeptima mortuus fuit lꝫ ego uocatus ad febrem cum quibuſdaꝫ alijs quā tum potuerim febri occurui ⁊ erat nobiliſſimus ſcholaris legiſta. Unde notate nunqͣꝫ fiendas tales operationes niſi preparato corpore ⁊ mondi ficato ⁊ farmacijs ſi expedit ⁊ flobotomijs. nā in iſtis modica aduertentia produxit ad mortem ad textum ſupra. Et quandoqꝫ accidit ⁊cͣ Nunc ipſe ponit unam contingentiam circa cō ſolidationem uulceris artificioſe inducti. ⁊ breui ter dixit. Et quandoqꝫ accidit ut non ſanetur uul nus. dū non ad ultimum peruenitur in mondifi catione ⁊ non cucurerunt adhuc humores melan colici groſſi.i. non ſic euacuati curendo.i. cuꝫ for ti farmaco educendo ⁊ non leuiter euacuando. ⁊ ideo eſt qꝛ ſtante in toto adhuc de humoribus cō tinuo aliquid de eis decurrit ad uulnus propter cō ſuetudinem fluxus ⁊ propter debilitatem ēt ex ar tificio membri acquiſitam ⁊ ſic fit impedimentuꝫ in conſolidatione uulceris. Expedit igitur ad con ſolidationem complete ⁊ eradicatiue euacuare le ge litteram. Et oportet poſt inciſſionē In hac ſecunda parte huius partis ipſe ponit canonē obſeruandū poſt inciſſionē ⁊ duo facit pri mo facit hoc ẜo ponit correlariū ẜa ibi qͣꝫobrem. ⁊ dixit prīo. Et oꝫ poſt inciſſionē ⁊ extractionem ⁊ cauteriū ut deuitet id quod generet humoreꝫ me lancolicum.ſ. in oībus ſex rebus non naturalibus maxime in cibo ⁊ potu ⁊ paſſiōibus aīe ⁊ aſſiduet mondificatōm corporis ita ut non generetur ſuꝑ fluitas melancolica ⁊ aduxit duo pericula niſi ta lis fiat obſeruantia primū eſt reuerſio egritudinis ideo dixit. Quar̄ fiat reuerſio egritudinis ſi fuerit materiei iter ad ipſam.ſ. uaricem non ſtrictū. qd̓ accidere pōt facta inciſſione cum flobotomo uel ēt facta inciſſione per longum ⁊ facta ꝯſolidatōe Sed poſtea non appoſitis ſtipticis ſupra tibiā aliud periculum eſt qꝛ prohibitio fluxus materie qd̓ ꝯtingere pōt uel propter extractionē uenarum uel ꝑꝑ medicīas ſtipticas ſuperpoſitas ⁊ multipli cata materia que ad illas partes ſolita ē trāſmitti cū non poſſit ad membra uillia tranſmitti mittit̉ ad mēbra nobiliora ideo addidit. Et moueat̉ qd̓ fuit ꝯſueti motus a pedibus.i. qd̓ ſolebat fluere ad pedes ad membra que ſunt ſublimiora ⁊ inter ponit unum īpertinens dicens qͣꝫuis in apertōe ⁊ ciſſione ſit timor ꝑꝑ.ſ. artificioſam operationem ⁊ dolorem ſequente deinde ꝯtinuat propoſitum ⁊ dixit. Et cum non expellitur ad membrū uilius ꝑ uenit ad membra ſublimiora. Et ex hͦ dicto infer ret correllarium dicens qͣꝫobrem rectius eſt ut nō aperiantur neqꝫ fiat in eis aliquid niſi poſt mun dificationeꝫ ultimā. Iſtud manifeſte ſequitur ex dictis ut ſupra patet lege lr̄am ꝯtinuam. Et fortaſſe aſſimilantur Iſta eſt tertia pars principalis cap. in qua ip̄e ponit ſimilitudinē quādam ellefantie cum nodis. vnde ꝯn̄ter fit error in cura ⁊ dixit Et fortaſſe aſ ſimilantur nodi ellefantie qꝛ erratur in eis.ſ. in cu ra ⁊ ſupple error eſt qd̓ equaliter curantur ⁊ tamē non debent eodem modo curari ideo dixit. vnde nodi tanguntur cum ferro.ſ. ſcindendo ⁊ excarnā do glandulam cum kiſt proprio a carne circundā te ut tertia quarti cap. proprio. Sed ellefantia ē ſicut diximus qꝛ diſtinguitur a nodis ut ſtatim di cetur ⁊ ēt curatur ſicut diximus in ca. sͣ. Pro ī tellectu partis eſt aduertendum qd̓ in ellefantia ꝑꝑ maximam repletionem ⁊ extenſionem factam in cute tibie aliquando apparent tromboſitates quedam materia groſſa exiſtente non apta fluxi bilitati ⁊ propter aliqualem elleuationem ⁊ duri tiem aſſimilantur tales tremboſitates nodis diffe runt tamen a nodis precipue in hoc quia nodi cuꝫ digitis tanguntur ⁊ eleuātur ſeparantur a carne ab omni parte quia talis materia groſſa claudit̉ in proprio receptaculo non ſic autem ſeparantur iales tromboſitates a carne ymo remanent cum

carne continue. Et ex hoc patet ꝙ etiam colligi poteſt conuenientia aliquando uaricum cum no dis ⁊ differentia ipſarum qꝛ quēadmoduꝫ accidit ut nodetur neruꝰ ⁊ ſimiletur nodo ut loco allega to tertia quarti propter ipſum ẜm partem īgroſſa ri ⁊ non ẜm totum ita contingit ⁊ de uena ſcd̓m partem plus ingroſſari ⁊ tunc modo ẜm illaꝫ par tem aſſimilabitur tamen differet a nodo in hoc ꝙ n̄ ſeꝑatur equal̓r ab oī parte qꝛ nō ſcd̓m lōgū ſꝫ ẜꝫ dextrum ⁊ ſiniſtrum tantū nodus autē equaliter ex omni parte ſeꝑatur ut patet ⁊ hoc eſt quod in tendit lego lr̄am. Et fortaſſe aſſimilantur nodi el lefantie ſupple aliquando etiam uaricibus qr̄ er ratur in eis.ſ. in cura qr̄ nodi tanguntur cum fer ro.ſ. ad debitam curam. Sed ellefantia eſt ſicut diximus ſupple ⁊ uarices quātum.ſ. ad curā que ſupra dicta eſt ⁊ ſic eſt finis capituli. In. capitu lo igitur primo habuiſtis difficultatem cure ip̄ius elefantie qꝛ parum ſanatur ⁊ ītelligebatur de cō firmata ⁊ melius eſt eam dimitti in diſpōne ſua ſi non additur.ſ. in malitiā qͣꝫ ꝙ curetur intelligeba tur cum medicinis fortibus propter timorem cor roſionis ſicut ēt dicebatur de cura cancri. Et ſi ꝑ uenit ad ulcerationem ⁊ corroſionem non eſt me lius qͣꝫ quod membrum radicitus amoueatur uel ut. sͣ. dicebatur ſcarificetur qꝛ aliquādo ſufficit po ſtea addidit. Ꝙ ſi ſuccurratur in principio maxīe cum euacuationibus ⁊ proprie cum uomitu labo rioſo qd̓ notanter dicebatur qꝛ appropriato mate rie ut cum euacuationibus fl̓a ⁊ mel̓am poſſibile eſt ut prohibeatur in hoc tamen conuenit aliqn̄ fl̓a ut ſtante plectoria ⁊ factis euacuationibꝰ ap ponantur ſtiptica ſuper loco qꝛ aliter eſſet opera tio irregularis ⁊ hoc ad prohibitionē. Poſtes addit ꝙ in confirmata in qua eſt fidutia ſanatōis ꝙ cura perficitur cum reſoluentibus fortibus ītel ligitur premiſſis euacuationibus ſicut ſupra dictū eſt ⁊ ibi in caṅ laudauit alchitrā pro ſingulari qd̓ eſt gumi cedri. Poſtea ingreditur ad regimen uaricum ⁊ primo cum generalibus remedijs ẜo cū ſpālibus primo laudat euacuationes cum floboto mia in manibus.i. brachio intelligitur in corpore ſanguineo uel in materia ſanguini mixta quod ta men ut multum eſt. Laudat etiam purgatio nes preſuppoſitis ſcilicet digeſtiuis ſecundum va rietatem materie. Ponit etiam obſeruatio nem regiminis in ſex rebus nō naturalibus prohi bendo.ſ. multiplicationem humoris groſſi maxi me ſanguinis aduſti ⁊ maxime in caſu uituperat motus laborioſos ⁊ ſtationem longam in pedes. ita ītelligatur p̄cipue de paſſionibꝰ aī. Quibus. ſuꝑ poſitis adueniendo ad particulares uenas laudat flobotomiā in fine ſafene idem intelligebatur de uena ſiatica ſi uene tumefacte ab ea ramificātur euacuando totum ſanguinem curſibilem ⁊ ſi ſuꝑ ple in totum euacuetur continuatis purgationibꝰ maxime cum yerapigra acuta cum lapide lazulli uel cum magis domeſtico ut cum potu epitimi in aqua caſei. Fiant ꝯſequēter ducentes ad tibiā ligature incipiendo deorſum ⁊ aſcendendo proce dere ſuper ponendo ſtiptica confortantia ⁊ exicā tia in quo laudat cinerem caulis tamariſcos lupi nos fimum caprarum ⁊cͣ. Et addit ſi ſupple nō euacuetur tota materia euacuando per floboto miaꝫ tunc oportet ſcindere uenam ſcd̓m longum ⁊ ſupple totum malum ſanguinem euacuare ⁊ tunc ſuper ligare que dicta ſunt continuando me dicinas euacuatiuas ⁊ regimen ſupra dictum. Addit qd̓ quādoqꝫ extrahuntur ſupple in inte grū cū acu ⁊ incidūtur radicitꝰ ⁊ amouent̉ ⁊ ſi n̄ amouent̉ nocebūt ꝑꝑ cauſas ibidem aſſignatas ⁊ dixit qd̓ melior extractio eſt cum cauterio modū utrunqꝫ operationis ⁊ inciden̄ ⁊ extrahendi. poſui ſcd̓m doctrinam Albucaſis recurat̉ ſi oportuerit. Et addit unum utile in caſu tali.ſ. qd̓ quelibet talis operatio eſt timoroſſa ⁊ debet fieri niſi ī ue nis rubeis ⁊ non nigris ut īnuat qd̓ non fiat niſi in corpore forti ⁊ non debili ⁊ qd̓ talis curatio ulce ris aliquando fieri non poteſt donec corpus ē ple ne mondificatum. Poſtea ponit quoſdam ca nones quodāmodo reſumendo quod eſt dictum. ut qd̓ facta tali operatione oportet cauere a mul tiplicantibus dictos humores quoniā ſi fuerit iter deorſum ad fluxum liberum fiet recidiua ⁊ ſi fue rit uia reſtricta eſt dubium in materia ſolita deor ſuꝫ fluere moueatur ad membra ſublimiora ⁊ no biliora quoniaꝫ concludit ꝙ rectius eſt ut nō ape riantur niſi poſt mundificationem ultimam ⁊ tūc etiam ſupple fiat obſeruatio regiminis ad prohi bitionem ⁊c̄. Poſtea in fine poſuit. ſimilem el lefantie cum nodis ⁊ ꝯſequenter errorem in cura ſi eodem modo curentur qꝛ nodi tanguntur ferro .ſ. ad curam ⁊ ellefantie cura eſt ſicut diximꝰ. ita dixi ⁊ de uaricibus poſſe dici ⁊ ſic fit finis huius primi tractatus. Pro aliquali obſeruando or dine in diſcurſu harum diſpoſitionum quantū. ad eſſentiam earum ⁊ cauſas ⁊ ſigna ꝯſequenter cāꝝ ⁊ poſtremo ad curā. Sciēdū ē ꝙ uarices ⁊ el lefātia ī genere ſūt morboꝝ oīa gnaͣ morboꝝ īclu dētia principaliter tn̄ ſunt in genere male cōpo ſitionis qꝛ augumenti vnde uarices ſunt augumē tum uenarum per tibias protenſarum que qꝛ tor tuoſe incedunt per crura ad modum uitis. uites ab aliquibus appellantur cum elleuatione tamē dictarum uenarum crurium multotiens coniun gitur aliaruꝫ partium macrefactio propter oppil lationem ipſarum venarum vt videbitur. Elefan tia autem eſt innaturale augumentum etiā cru rium ferre equale ⁊ per hoc diſtinguitur a varici bus ecce quomodo hec vtraqꝫ diſpoſitio eſt mor bus precipue in compoſitione. qꝛ ī augumēto cru rium vel venarum ipſius. Eſt autem egritudo materialis qꝛˡ tale augumentum fit propter multi tudinem humoris vtplurīum groſſi in illis parti bus intenti qui humor ⁊ ſi ibidem vt multuꝫ mul tiplicetur per viam defluxus maxime in varicibꝰ tamen non inconuenit vt etiam paulatine ibideꝫ per indigeſtionem ⁊ inpotentiam reſolutiue ex pulſiue agregetur ⁊ precipue in ellefantia. Et ex his patet quod tales morbi ſibi talia membra

determinant unde ſi alibi qͣꝫ in tibiis uene tume ſcerent ⁊ ingroſſarentur uel alia membra ut bra chia ſicut pedes in ellefantia non propterea uari ces uel ellefantia denominaretur ſunt igit̉ appro priate egritudines. Cauſe autem earum maxi me per uiam defluxus ad has duas reducuntur.ſ. ad debilitateꝫ membri recipien̄ ⁊ fortitudinē alio rum expellentium debilitas autem recipien̄ aut ē talis in creatura aūt eſt talis ex tempore in crea tura ex debilitate principiorum naturaliuꝫ uel ex non debita ipſorum adinuicem conuenientia ex tp̄re aūt contingit maxime autem propter malitiā noue complexionis precipue calide que etiam in atrahendo iuuat ⁊ propterea in itinerationibus ⁊ onera portantibus uel propter longam ſtationem accidunt tales diſpōnes qꝛ talia membra fatigata ſuper calefiunt. Exacuitur autem expulſiua ſupe riorum membroꝝ ipſa irritata aut a multitudine humoris aut ipſius malitia qꝛ neceſſitate ⁊ irrita te uirtutes naturales ſumunt incrementū malitia autem humoris aut eſt talis propter acuitatē aut propter groſſitiem ⁊ uiſcoſitatem accuitas autem licet ut multum cum materia ſubtili coniungatur tamen etiam aliquando cum groſſa ut ī materia melancolica per uiaꝫ aduſtionis cāuta ⁊ quoniaꝫ materia ſubtilis merito ſubſtantie non eſt diſpoſi ta ut in concauitate uenarum uel in mēbris mul to tempore recluſa cōtineatur maxime ſi calida ſit. Ideo in cauſis corporeis cauſa ancecedens ⁊ coniuncta utplurimum eſt materia melancolica aduſta maxime influxa materia quoniam in tali materia eſt terreſtreitas faciens ad permanentia in membro ex una parte ⁊ accuitas faciēs ad flu rum propter ſtimulum expulſiue ex alia ex dictis patet. primo ꝙ cā corporea harum diſpoſitionum non eſt collera uel ſanguis ſubſtantialis patet ẜo ꝙ aliquādo cauſa eſt multitudo ſanguinis ſubſtā tia non peccans patet tertio ꝙ aliquādo cauſa eſt fl̓a groſſum cum aliquid differens cōmiſſetur. pꝫ quarto per idem qd̓ aliquādo materia melancoli cadifficilis eſt in cauſa. patet ultīo ꝙ materia me lancolica aduſta eſt in cauſa ut plurimum ex quo cunqꝫ humore fiat aduſta non tamen putrefacta different̉ tamen qꝛ in uaricibus materia melanco lica utplurimum eſt ex ſanguine aduſto ⁊ in elle fantia ex fl̓ate aduſto ex alijs aūt cauſis equalit̓ ſit ellefantia uel uarix ẜm uariam membrorum preparationem ceteris paribus ī ſpē materie groſ ſior apparet materia uaricuꝫ qͣꝫ ellefantie loquor in facta per uiam defluxꝰ qꝛ ſubtilior materia pe netrat in uenas paruas ⁊ non clauditur in conca uitatibus tm̄ magnis. patet ulterius ꝙ quelibet talis diſpoſitio eſt morbus cronicus ⁊ tarde termi nationis ⁊ ut multum deſperatus ad curam ſi fue rit confirmatus propter debilitatem membrorum ⁊ multitudinem uel groſſitiem materie etiam qꝛ cum tali materia acuitas coniungitur que a medi cinis ſubtiliantibus ⁊ reſoluentibus ſepe maliciat̉ vnde deterior fiet diſpoſitio ex quo ulterius patet correllarium. d. A. ꝙ ſi non additur in mali cauſa melius eſt ut non curetur.ſ. niſi blandiēdo prohi bendo augumentū ⁊ maliciam earum patet ulte rius ꝙ in uaricibus ut multum alie partes cruriū minorantur propter oppillationem ⁊ prohibitōm tranſitus nutrimenti. patet etiam ꝙ inciſis uenis per tranſuerſum membra inferiora extenuantur patet ulterius ꝙ tales morbi ut plurimum ſequūt̉ morbos cronicos licet ſequi poſſint ēt acutos per tuſim maxime tamen ſequūtur egritudīes ſplenis ut patet. Et hec in cauſis ⁊ pronoſtico ſumatim ſufficiant. Signa harum diſpōnum ſunt dupli cia quedam ſunt ſigna ip̄arum diſpōnum. quedā ſigna cārum. Signa diſpōnum per ſe non ſunt. qꝛ ut dixit Raſis ad Almāſorem cap. proprio. Cum uene plene groſſe ⁊ diuerſo modo curuate ⁊ uiri des.ſ. aliqualiter utplurimū In crure apparuerit egritudo que uitis dicitur adeſſe ſignificatur. Ecce ſigna clara uaricum. Cum auteꝫ crus uideris totum ingroſſatum equaliter ita ut a genu infra fere ſit equalitas cum pede ēt tume facto ⁊ ſit duricies cum collore obfuſco in toto crure ⁊ n̄ alibi ſit tumor tunc ellefantiaꝫ iudicabis. dico no tanter cum colore obfuſco ⁊ duritie propter undi miam in qua non apparet color obfuſcus. Sed ē apoſtema album molle qꝛ a materia fl̓atica mol li dependens dixi ēt ⁊ non alibi ſit tumor ad diffe rentiam caceſſie in qua non ſolum cruris fit tume factio ſed ēt in palpebris ſaltem apparet qꝛ dicta diſpoſitio uitio epatis toti nocumenti cōicat̉ ꝑue nit ꝙ non neceſſario in ellefantia coniungitur. ⁊ ſic patent ſigna diſpōnum. Signa aūt cauſaꝝ ⁊ nunquid tales ſint per uiam fluxus uel per uiaꝫ paulatine congeſtionis generate ⁊ ſi per uiam flu xus nunquid per tuſim poſt alias egritudines acu tas uel cronicas etiam ſunt clara ex modo genera tionis earum ſubito uel tarde etiam ex preceſſiōe cauſarum primitiuarum uario modo coadunātiū ad membri debilitatem uel ad fluxibilitatem ma terie ēt ex preceſſione morborum acutorum uel cronicorum Expedit ſolum ut ponantur ſigna materie diſtrictiua. Signa igitur multitudinis ſā guinis ſunt rubedo loci caliditas tactus non mul tum tamen accuta ſed uaporoſa difficultas ad im primendum ⁊ utplurimum coniungitur cū ſignis dominij ſanguinis in toto ut cum amplitudine ue narum rubore coloris pulſu magno urina rubea obſcura ⁊ ſimilibus ex precedenti regimine ⁊cͣ. Signa autem ſanguinis aduſti ſūt iſtis ſimilia ſaluo ꝙ calor membri eſt. ad fuſchum magis de clinans ⁊ in tactu color eſt accutior ⁊ preceſſit re gimen aduſtum ⁊ addit Raſis in diuiſionibus ꝙ in iſta apparet aliquid ex eminentijs. Si uero materia fuerit colera aduſta ē rubedo magīs cla ra ad citrinum aliqualiter declinans ⁊ in tactu ca liditas ē magis mordax ⁊ ponderoſitas mīor ⁊ ha bitudo totius collerica ⁊ regimen preceſſit colleri cum ⁊ aduſtum ex exercitijs laborioſis ⁊ cibis ⁊ cohitu ⁊ ſimilibus aduſtionem producentibus in collera. Signa autem fl̓atice ſunt qr tactus ē frigidus color cruris albus ponderoſitas magna

impreſſio mollis cum habitudine fl̓atica ⁊ urina pulſu ⁊ regimine precedente atteſtantibus fl̓ati. Ꝙ ſi fuerit mel̓ ica ex fl̓ate ſtat albedo cū qua dam obfuſcatione ⁊ aliquali colore remiſſo tamē ⁊ maior ita imprimendo difficultas ⁊ qd̓ precipuū eſt ſi poſt regimen fl̓aticū ⁊ habitudinē fl̓aticam ſecuta eſt cā adurens ex fortibus exercitijs uel lō gitudine febris. uel alia ſimilis cā. Si uero mate ria fiunt melancolica naturalis ꝙ raro contingit ꝑꝑ terreſtreitatē materie adſunt multa grauitas color fuſus frigiditas in tactu habitudo melanco lica cum ſanguinis melancolicis. Et ſi fuerit melā colia aduſta ex melancolia tunc color ad uiridita tem declinat cum ponderoſitate ⁊ aliquali acuita te in tactu ⁊ fuerit ēt tromboſitas maxime in elle fantia vnde aſſimilantur nodis ⁊ poſtremo color denigratur cum reliquis ſignis proportionalibꝰ p̄ cedentibus de habitudine ⁊ de regimine ⁊c. ⁊ ma xime ſi ſequetur febres melancolicas ⁊ apoſtema ta ſplenis ⁊c. Et tu alia diſcurre ⁊ in his ſum con tentus breuiter. Cura aūt duplex regimē.ſ. ul̓e ⁊ particulare vl̓e aūt dupliciter attenditur circa duo ut debitum regimen ſex rerum non naturaliū ad prohibitōm materie anteceden̄ in toto ⁊ ẜo cir ca materiā antecedentē in toto repertā cū appro prias digerendā ⁊ euacuādam ⁊ tandem cū cōfor tatione membroꝝ alterādo ip̄oꝝ ꝯplexionem ma lam ⁊ bonam inducendo particulare aūt regimē maxime uertitur circa materiā coniunctam ī ue nis magnis tibiaꝝ uel in ipſis cruribus equaliter contentā. In regimine vl̓ i primo aduerten̄ ꝙ qꝛ oīs materia apta fluere addicta loca ⁊ ibidem multo tp̄re ꝯtineri ē frigida p̄ter ſanguinē qui ut .sͣ. dictum ē aliquando ſola multitudine peccās pōt eſſe cā. Ideo in oībus p̄ter quā in illa regimē debet ad calidū declinare qꝛ ēt quelibet alia a ſā guine p̄ter eam que pendet a fl̓ate groſſo ē melan colica ſiue a materia naturali ſiue aduſta ſit cāta ⁊ cum oīs talis ſit materia ficca oportet ut regimē ad humidū declinet in omni igitur p̄ter qͣꝫ in ſan guinea ⁊ fl̓atica regimen debet ad humidum de clinare ⁊ in qualibet p̄ter qͣꝫ in pendente a ſangui ne debet ad calidum declinare. In equaliter tn̄ ⁊ diuerſo modo quoniam in facta a materia frigi da ſiue aduſtione ut in fl̓atica ul̓ melancolica na turali debet regimen notabiliter ad caliduꝫ decli nare. In factis aūt per aduſtionē ad remiſſe cali dum ⁊ ad remiſſius calidū. In factis per aduſtio nem ex humoribus calidis ⁊ ex ſanguine uel col lera qͣꝫ ex factis ex fl̓ate uel mel̓ia qꝛ regimen no tabiliter calidum diſponit ad aduſtioneꝫ iō dicūt quidam ꝙ in melancolia ex aduſtione collere re gimen debet ad frigiduꝫ declinare ad prohibitio nem aduſtionis ⁊ quidaꝫ addunt hoc ēt eſſe debe re propter humorem digerendum exiſtimantes humorem talem melancolicum eſſe calidum. Cuius oppoſitū ego probabiliter credo ut uidet̉ colligi poſſe prima primi ca. de humoribus in fcō eſſe cum ſit eſſentialiter melancolia cuius eſt ad frigidum declinare cum per notabile tēpus ꝑman ſit talis qꝛ forte in uia traſitus ⁊ generationis fac ta per aduſtionem maxime ex calido humore ut eſt probabile per certum tempus permaneat cali da in proceſſu tamen ut credo remanet frigida di cerem igitur de tali caſu ꝙ intentione habita ad materiam in toto exiſtentem antecedētē īproprie qꝛ aptam tranſire in materiam proprie antecedē tem ut habita intentione ad materiam collericā que habundet in toto aptam per regimen calidū facille conuerti in melancoliam aduſtam que po ſtea ad loca declinaret ⁊ fieret coniuncta tunc re gimen deberet ad frigidum declinare. Sed habi ta intentione ad materiam proprie antecedentem ⁊ ēt coniunctam que malitia eſt ⁊ ꝯſequenter fri gida dico ꝙ regīe debet ad calidum declinare ma gis tamen ⁊ minus ẜm qd̓ materia eſt ſecundū ſe magis uel minus frigida qꝛ ſi imaginemur mate riam melancolicam factā congellationeꝫ ex fl̓ate uitreo tunc manifeſtum eſt qd̓ regimen debet ad caliduꝫ notabiliter declinare ſed ubi materia ēēt melancolica ex aduſtione p̄ſſie collere tunc regi mendebet ad remiſſe multum calidum declinare forte tamen in principio ad aliquale ſignuꝫ. Et eſt aduertendum ꝙ ubi pro digeſtione materie eſſet neceſſitas regiminis multum calidi tunc con uenit regimen notabiliter humidum p̄ter qͣꝫ ī fl̓ate qm̄ in materia melancolica per regimen multum calidum niſi notabiliter humectetur dubium eſt ne reſolutione facta ī partibus ſubtilibus relique partes putrificentur ſed ſi humectētur equata ma teria ceſſat illa dubitatio ⁊ hec omnia mēti bene tene quoniā ex his dictis poteris diſcurrere ad de bitum regimen in omni materia ⁊ ego nō procedā particulariter ad regimen cuiuſcunqꝫ materie qꝛ nimis longum eſſet ſed ſolum deueniam ad regi men materie utplurimū contingent̓.ſ: ad regimē materie melancolice per aduſtionem ex ſanguine in uaricibus ⁊ ad regimen materie melancolice ex fl̓ate in ellefantia quoniam ſicut ſupra dictum eſt dicte diſpōnes ut plurimum a dictis materijs ꝓ cedunt. In uaricibus igitur erit intentio ad ma teriam melancolicam ex ſanguine ī ellefantia ad materiam melancolicam ex fl̓ate ⁊ ẜm hunc ordi nem credo proceſſiſſe. d. A. in textu qd̓ etiam intel ligenti diligenter conſideranti manifeſtum erit. Si tamen medico per ſigna predicta īnoteſce ret cām dictaꝝ diſpōnum aliam eſſe recurrat ad doctores ubi tractant de paſſionibus melancoliciſ ⁊ ab illis doctior fiet qūo circa generalia operādū ſit cum memoria eoꝝ que premiſſa ſunt paulo an te. In uaricibus igitur primo ſit haer ad remiſ ſum calidum ⁊ humidum declinans. Hoc dico in tentione habita ad ipſam materiā uere an̄ceden̄ uel coniunctam. Sed ſi haberemꝰ ītentionē ma iorem ad materiam antecedentē uel coniunctam ut in corpore repleto ſanguine prohibēdo aduſtio nem in eo tunc haer deberet ad frigiduꝫ uel ſiccū aliqualiter declinare qui ſi non habeatur ſic diſpo

ſitus ſecundum naturam retificetur talis ſecun dum artem euaporando cameram uel irrorando cum appropriatis. unde ſi intenderemus calefac ctioni ⁊ humectationi conueniret erroratio ex aqua bugloxa pro duabus partibus ⁊ aquis uio larum ⁊ melliſſe an̄ ꝓ parte una. Et ſi īfrigidatōi 2exicatōi fiat irroratio ex aquis indiuie ꝓ duabꝰ partibus ⁊ vna parte aque roxati ⁊ acceti an̄ in ellefantia aūt ſit haer ad caliduꝫ ⁊ humidū ſatis declinans habito reſpectu ad ipſam maͣm fl̓aticā prohibendū que faciliter tranſiret in ipſam mate riam aduſtam habito reſpectu etiā ad ipſā mate riā iam factam. Sꝫ ſi intentio verteret̉ ad prohi bitlionē aduſtionis oportet haerem aliqualiter ad frigiduꝫ declinare iō habito oī reſpectu laudo vt haer ad temꝑiem in qualitatibus oībus declinet. Elligatur igitur haer temꝑatus non ventoſſus mondus a uaporibus prauis clarus boni odoris q ſi natura talis non exiſtat fiat artificialiter cū ſuf fumigio facta per camerā vt infra. ℟. oīuꝫ ſando lorū an̄. 3. 5. rox. 3. vi. ambre. 3. i. muſci. ꝯ. 5. ben albi ⁊ rubei an̄. D. ij. florū nenufaris. 3. iij. laud ni. 3..i. maſtricis turis an̄. 3. ij. ꝯtundātur omnia roſſo modo ⁊ ſi apparet addere potes aliquod d̓ ligno aloēs hoc tn̄ eſt pro diuitibus poſito de iſto cōcleari medio ſuper prunas pro paupere āt fiat ſuffumigatio vt infra. ℟. florū roxarū violarū ne nufaris an̄. 3. ij. turis maſticis gariofferorū an̄. 3. i. 5. miſſe ⁊ fiat vt̓s. Circa motū ⁊ quietē dico ꝙ qꝛ quies humectat ⁊ ī materia melancolica in tentio eſt humectatio. Ideo laudo ꝗetem ſupra exercitiū qm̄ ēt in caſu noſtro vtraqꝫ membra leſ ſa ſunt cura ⁊ lexio conſeruatur per malam com plexionem calidam coadunantem ad atrahendū ēt qꝛ ꝑ motū diſponuntur materie ad deorſum cu ſum. iō in vtroqꝫ caſu exercitiū pedum eſt maxi me vitandum ymo ⁊ ſtatio ſuper pedes verum qꝛ niſi corpus aliqualiter exercitaretur dubiuꝫ eſſet de multiplicando materias in toto ⁊ conſequent̓ ab expulſiua membroruꝫ ſuperiorum ꝯiuncta de bilitate membrorum inferiorum facile pellerent materie ſuperflue ad inferiora vnde nocumentū augeretur. iō ꝯueniens ē corpus aliqualiter exer citari ⁊ qꝛ exercitium crurium eſt incōueniens vt dictum eſt iō loco ipſius conuenit exercitiū factū cū fricationibus membrorū maxime ſuꝑioruꝫ vt brachioruꝫ ⁊ ſpatulerū. Fiat igitur tale exercitiū cum fricationibus leuiter factis ꝑ duas horas in mane ⁊ vnam horā ante cenam nō fiat tamen ni ſi prius expulſes ſuꝑfluitatibus cōibus ⁊ celebra tis duabus digeſtionibus vt ſtomaci ⁊ epatis vt patet cōiter. viiij. horas a ſupoſito cibo preceden ti fiant aūt tales fricatiōes in haere clauſe came re retificato ſicut prius dictum ē ⁊ ſint ſuaues fri cationes ne ſi fortes fiant corpore īfl̓ato diſponāt̉ humores ad fluxum ⁊ ad aduſtionem. Laudare tur ēt exercitiū factū cū naui vel ſuauiter equitā do licet ꝑꝑ ſituꝫ membrorū iſtud ēt nō ſit ꝯueniēs Et in hoc ad curam harū diſpoſitionū eſt haben da oīo obſeruantia qꝛ eſt maxima pars cure ſicut fortiter pedibus exercitari ⁊ maxima cauſa taliū diſpoſitionū. vt patet in itinerantibus ⁊ coram re gibus aſſiſtentibus in quibus tales ſolent euenire diſpoſitiones ſi ēt taliā corpora exercitentur exer citio manuū vt in arte camoſoria ſutoria vl̓ pecti natione lane vel alio huiuſmodi in quo brachiā exercitētur ⁊ nō crura eſt laudabile multū ſaluo ſi eſſet ars adurens vt ferraria vel vitrearia qm̄ ꝑ tales diſponūtur humores ad aduſtionem que in caſu vitāda ſunt. De ſompno aūt ⁊ vigilijs lau do ꝙ ſompnus equetur vigilijs ī virtute maxime in ellefantia qm̄ ſuꝑflue vigilie adurūt ⁊ ſompnꝰ ſuperfluus diſponit ad fl̓a multiplicanduꝫ ꝙ faci le tranſit in materiam vere antecedentem. Et lꝫ dixerim iſta equari debere in virtute nō intelligo ꝙ quātum ad tempus ſit equalitas nam ſemper ferre vigilia debet eſſe ꝓliſior ſompno quantū ad tempus. Sed ſompnꝰ. viij. ul̓ viiij. horaruꝫ ad plꝰ in virtute equatur vigilijs horarum duodeciꝫ qꝛ tantum humectantur corpora ꝑ illud ſpacium in ſompno quantū exicantur per vigiliam moderati exercitij horarū. xij. In uaricibus tamen breuior ſompnus conueniret ut patet. De repletione ⁊ innanitione dicatur ꝙ innanitio aliqualiter lau datur non laudo ieiunium quia preparat ad adu ſtionem ſed notabilem in vtroqꝫ cāu laudo parci tatem quia minorantur materie aꝑte tranſire in aduſtionem non eſt tamen ita atēuanda dieta ꝙ ſi forte oporteret in varicibus poſt longum tempꝰ quādo reliqua non ꝯtuliſſent deuenire ad cirogi cam operationem vbi oportet virtutem eſſe con ſtantem cōtingeret reperire virtutem debilitataꝫ ⁊ ſic non poſſemus ad operationem deuenire ma nualem. vt inferus videbitur. Suꝑfluitates autē cōes purgētur ꝑ vomitus leues criſteria ⁊ ſuppo ſitoria. De paſſionibus animi breuiter dicatur qd̓ paſſiones nocent omnes que faciunt accidere caliditatem additam ⁊ ſuꝑfluam ſicut furor. ⁊ Ira quoniam preparant aduſtioni que etiam faciunt accidere frigiditatem ſuperfluam ſicut ti mor ⁊ pauor etiam nocent ſua frigiditate maxi me in ellefantia ſed que producunt caliditatem temperatam ⁊ frigiditatem temperatam tales cō petere poſſunt vt producentes frigiditatem in va ricibus ſicut triſtitia ⁊ inuidia ⁊ caliditatem in ellefantia vt gaudiuꝫ ⁊ letitia ita exemplificauit alyſecundo tegni comento. xxxiiij. De anexo vt de coitu dico quod in pluribus nō iuuat tamē in varicibus in corpore ſanguineo ⁊ ſolito tali euacuationi ſtante obiecto etiam delectabili in terpolando iuuat fiet tamen celebratis duabus primis digeſtionibus ⁊ cum ſanguis eſt in ſemitta ad membra non tamen hora facimus ſub tempo re precedenti ⁊c̄. Quantum ad regimen ī cibo ⁊ potu primo obſeruentur alique regule prima ꝙ cibus eorum non ſit crudus ſed ſit aliqualiter de ſe reſoluens cruditatem ⁊ uentoſitatē precipue in ellefantia. Secūda ē ꝙ cibꝰ nō ſit groſſus īmo

ſubtilians groſſum ut ſit ſubtilis nutrimentr. Tertia eſt quod oīa oppillantia in cāu ſunt no ciua ſiue oppillent ꝑ modum ſubſtantie vt groſſa viſchoſſa ⁊ inherentia ſiue oppillēt ꝑ qualitates vt ſunt pōtica ſtiptica. Et hoc tamen nō īferat̉ ꝙ appęritiua in caſu ꝯueniāt qꝛ preparāt ad diſcur ſum humorū ⁊ ſic nocēt. Quarta regula omnia fortia frigida cibaria nocēt oīa etiā vehementer calida ꝑ hoc ꝙ ad aduſtionē diſponūt nocēt quin ta regula cibaria ꝯueniētia debēt ad aliqualem caliditatē ⁊ humiditatē declinare magis tamē ⁊ minus ſcd̓m ꝙ ſupra dictū eſt de materia diuerſa nō ſint tn̄ ſubſtantie multū paſſibilis vel corrupti bilis. Ex his regulis potes corelarie inferre ī par ticularibus quibus eſt vtendū ⁊ a quibus ē abſti nēdum. Sit igitur panis eoruꝫ frumēti mediocri ter fermentat̉ ēt aliqualiter furfureus vnius diei duorum aut trium nō multū ī furno exicatus quē ſi habere ꝯtīgat cruſte admoueātur. In carni bus ꝯueniūt carnes galinarū pinguium pulloruꝫ iuuenum ꝑdicum faſſianorum auicularuꝫ monta narū pinguium qꝛ macre vt aliqui uolūt ſunt me lancolice ꝑꝑ ſiccitatem Carnes aūt edorū caſtra torū iuuenum vitulorū ⁊ ſint ellixate ⁊ non aſſate Sed ſi aſſate placeant ꝑtes exteriores amouean tur qꝛ aduſte nocēt. Euitentur carnes vacine irci ne. Caprine porcine ſiue ſint ſalite ſiue nō bouine ēt ⁊ ſpecialiter ſalite. Carnes ēt aquatice ſunt vi tande ⁊ filueſtres animaliū multorū vt ceruiū le porine precipue qꝛ ꝑue ſunt ad humorem melan colicuꝫ. Credo ꝙ carnes caprioli iuuenis ⁊ danei iuuenis ⁊ cuniculorum conueniant. Caſeus etiaꝫ nocet ⁊ maxime antiquus fortiter ſalitus. Euitet lentes fabas ⁊ ollera omnia ſicca vt erruca raffa num caules. Euitet omnia multū acria ⁊ ſalſa ml̓ tū. Pro integra doctrina huius vide. G. tertio interiorū ca. vii. vbi clare ⁊c. Conueniūt oua ſor bilia non tn̄ multū frequenter precipue in varici bus corporis ſanguinei qꝛ ſanguinem nimis multi plicarent ⁊ hoc ītelligatur de cibarijs oībꝰ multū nutritiuis piſſes cōuenientes ſunt petreſſi ⁊ ſqua moſſi nō groſſi corporis vtantur pane cocto in bro dijs dictarum carnium valet far collatum cū zu charo brodetū cū zucharo vel cum lacte amigdu larum dulcium quod ī hoc cāu multū ꝯuenit. In ſecundis mēſis valent amigdule vue paſſe pinee alique ⁊ fiſtici vinū ſit nō niuoſſuꝫ neqꝫ albū ſub tille penetratiuū ſed ſit medie ſubſtātie ad rubeū declinās mediocris potentie mixtū ēt cum notabi li parte zuchari. Et in his ſum contentus quātuꝫ ad regimen in rebus non naturalibus. Expedi to primo prīcipali vt circa regimē obſeruādum in dieta iaꝫ cōſequēter reſtat circa vl̓e regimē ſcd̓m principale vt curatio cū medicinis circa cām an̄ cedentem in toto exiſtentē que in ſe multas inclu dit intentōes vt preparationem ⁊ digeſtionē ī ma teria ſecunda circa euacuationem diuerſiuam ⁊ minoratiuā ⁊ tandem eradicatiuam dicte mate rie tertia erit circa confortationē membroruꝫ ad generandum materiā laudabileꝫ in toto maxime circa confortatōnē cordis ⁊ ſplenis ⁊ epatis vnde dicebat meſue in cura ſede ab humore melācoli co. Circa oīum egritudinū melācolicarū nō eſt expoliāda ab vno trium regiminuꝫ primum ē re gimen circa adequationē cauſe eius ⁊ ipſius dige ſtionem ⁊ ſecundum regimē circa ipſius euacua tionē ſupple ⁊ diuerſionē tertium eſt regimen cō fortatiuū cordis ſupple ⁊ ſplenis vel epatis. qꝛ in̄ digeſtio propria materie maxime ī ellefantia per ficitur cum ſubtiliatiuis ⁊ calefactiuis ⁊ oppilla tiones aperientibus que medicīe tute nō poſſunt exiberi remanentibus membris cōibus in. ſtoma co ⁊ īteſtinis qm̄ tales materie cōes per tales me dicinas producerētur ad venas ⁊ eēnt cauſa ma ioris oppillationis. Ideo regulare ē primo tales materias cōes euacuare cū criſterijs vel materia ſeceſſiua. In caſu igitur vt in ellefantia ꝯueni ret criſtere vt ī fen. ℟. maluaꝝ mercurialis bletis an̄. M. i. camomille furfur̄ frumēti an̄. M. 5. bu liant ī debita quantitate aque vſqꝫ ad debitaꝫ cō ſumptionē que debet eſſe parua ⁊ de collatura ſu matur libra. i. 5. cui addatur caſſie fiſt̓. 3. i. 5. mel lis roxati pul̓ zuchari an̄. 3. 5. cū. 3. iij. olei cōis vel ſeīs lini ⁊ 3. 3. ſalis ⁊ fiat criſtere ⁊ in uaricibꝰ loco bletis ⁊ camomille ponerem matrem uiola rum cum ordeo cū modico olei violati loco oler de ſemine lini per ſuperius vero exiberi poteſt po tio vt ī fen. ℟. caſſie nouiter extracte de canis.3. x. ſirupi violati. 3. i.§. in varicibus vel mellis vio lati in ellefantia loco ſirupi violati cum decoctōe prunorum tamarindorum ſebeſten uiolarum or dei ꝙ ſufficit in uaricibus ⁊ in ellefantia addatur parum anexi ⁊ feniculi in decoctione ⁊ fiat potio Facta autem uentris lenitione ueniendum ē ad propriam materiam antecedentem. Et quia ī elle fantia duplex eſt materia anteceden̄ ſcilicet ma teria fl̓atica ⁊ melancolica ex fl̓ate ad hanc utrā qꝫ in digeſtiuis ⁊ euacuatiuis debet eſſe intentio in ellefantia. In varicibus auteꝫ etiā eſt duplex materia antecedens ut ſanguis ſuper calefactus in uia ad aduſtionē ⁊ melancolia ſanguinea igit̉ ⁊ in varicibus ad vtrāqꝫ debet eſſe intentio ⁊ qm̄ he intentiones contrarijs quodāmodo perficiun tur ut ſupra dictum eſt obſeruabimus regulā. d. G. prima amforiſmorum in comento conff. humi de diete ⁊c. ubi dixit. In his ergo duobus contra rijs oportet ut fortior medicetur prius aliter tam̄ non negligatur ſicut ⁊ idropici cum febricitāt ⁊c̄. In uaricibus igitur quia maior intentio in ma teria antecedente eſt preuidere ne ſanguis in me lancoliam per aduſtionem tranſeat ⁊ cū frigidis completur quam ſit ad ipſam melancoliam que cum aliqualiter calefacientibus digeritur ut ſu pra dictum. Ideo cū digeſtiuis in caſu appropria tis he intentiones ſecundum hunc ordinem ſalua buntur. In ellefantia non eſt tanta diuerſitas in intentionibus tamen eſt aliqualis que etiam in appropriatis obſeruabitur digeſtiuum ergo in uaricibus conueniens ⁊ domeſticum eſſe tale. Recipe. ſirupi accetoxi. 3. i. firupi de fumoterre

3.5. aquarū indie fumiterre ⁊ buglox. an̄. 3. i. miſ ſe ⁊ ſi materia eſſet groſſior ⁊ in corpore ſenili vl̓ in veme loco ſirupi accetoxi ponerē oximel ſim plicis poſſem ēt facere iulep ex aquis appropria tis pro delicatis vt in fen. ℟. aquaꝝ cicoree lupu lorum buglox. ⁊ fumiterre an̄. 3. iij. aceti albi. 3. j. ⁊ cum zucharo albo debite quantit̉ clarificetur iulep. In elefantia aūt ꝯueniret firupus vt in fen. ℟. oximelis ſimplicis. 3. ij. ſirupi de biſantijs 3.i. mellis roxati. 3. 5. aquarū meliſſe bugloxe ⁊ feniculi an̄. 3. ij. clarificet̉ pro duabus vicibus ⁊ romatizet̉ cum modico croci poſſent fieri iulep ex dictis aquis ſcd̓m modum ſupradictū. Et iſtis ſirupis vtatur. vi. vel ſepteꝫ vicibus maxime ī ele fantia ꝑꝑ indiſpoſitione humoris anteqͣꝫ fiat eua cuatio in humore neqꝫ in principio vti debemus fortioribus digeſtiuis qꝛ in qualibet materia groſ ſa eſt habenda cautella ne fortia digeſtiua ⁊ ca lefactiua ſubdito aplicentur ⁊ precipue in melan colica ymo oportet gradatim materiā equare pri mo ſubtiliando ſi ſit viſcoſſa vel humectādo ſi ſit melancolica ⁊ conſequēter exhibere aliquid reſo lutionē faciens cum mediocritate ⁊ proprie eius quod habilitatum ē vt ſonant mentes. d. A. preci pue ⁊. Meſue in ca. de mel̓ia ⁊. A. ēt ca. eodem ⁊ prius remiſſiora deinde fortiora. Et cum maͣ iam digeri manifeſtatur tunc exhiberi poteſt ſo lutiuū ēt ſatis debile in principio ⁊ reguletur pre cipue in elefantia etiam habita intentiōe ad ma teriam ipſam iam melancolicā factā ẜm canonē ēt ipſiꝰ meſue id̓ cura cū dixit ſic ⁊ ſūt v̓ba aure Regimē euacuantiuꝫ materie.ſ. melancolice cōplent tria cōſiderabilia in euacuatione huiꝰ ma terie obſeruāda. primum eſt vt non ſemel ⁊ labo rioſaꝫ ⁊ ſubitā faciamꝰ euacuationē: ſed ꝑ īterua la habentē temperiē vt natura euacuationem ⁊ nō euacuatio naturā regulet: hoc eniꝫ eſt p̄ceptū Ipo. Subita eniꝫ ⁊ violenta operatio vix a natu ra regulatur: ⁊ eius operatio eſt ſicut impetus flā me que ſubito in ſubtile agit ⁊ debile: ⁊ pretergre ditur groſſuꝫ: opus vero moderati caloris ē equa liter in vtrāqꝫ partē rei eliſſabilis: ⁊ aſſabilis age re. ſcd̓m cōſiderabile eſt vt euacuatiuū ſit cōmen ſuratū non excedens mediocritatē: ſed ſit extēſio eleuatōnis eius nō recedens aut modicū recedēs a gradu medicinarū īcolumiū. Et tertiū cōſidera bile eſt vt nō expolient̉ ſolutiua a rebus leuitiuis ⁊ humectatiuis hoc.n. eſt qd̓ oꝑatōnē bonificat. Et hoc ē cōe oīum egritudinū melancolicaruꝫ vt predixerat. Euacuatiuū igit̉ ꝯueniēs in varici bus habēdo maxime intentionē ad mundificatio nē ſanguinis eſſet ſumere. 3. vi. vel. vij. decōnis capilli veneris quā ſcribit meſue diſtīctiōe ſeptīa in principio ⁊ habita intentōe an materiā aduſtā magis ꝯuēirꝫ d̓coctio fumiterre ibidē poſita. poſ ſet et fieri ſolutiuū appropriatū ſcd̓um hunc mo dū. ℟. aque deſtilatōis fumiterre ⁊ bugloxe an̄ 3. 5. tamarindorū floꝝ fumiterre ⁊ ſene an̄. 3. ij. ⁊ in fine decoctionis addatur Epitimi ⁊ cuſcute an̄. 3. i. 5. ⁊ poſt parū dimittantur ad ignē ⁊ dimit tantur tepefieri deinde manibus fricentur ⁊ collē tur ⁊ in collatura diſſoluātur Caſſie extracte. 3. 5. ⁊ item collentur ⁊ addantur diaſene. 3. ij. ⁊ plꝰ ⁊ minus ſcd̓um neceſſitatem hoc eſt appropriatū vt pꝫ. Si autē eſſet intētio ad materiā rl̓aticā ⁊ melancoliā ex fl̓ate vt in elefantia ꝯueniret ſo lutiuū leue ī principio poſt indigeſtionem vt ī fen ℟. polipodij. 3. ij. turbit 3. i. agarici electi miſti cum oximele.ſ. 3. 5. ſallis geme. 33. an̄. gͦ. iij. infun dantur in aquis buglox. feniculi fumiterre an̄. 3. i. ſeri caprini. 3. iij. dimittantur in infuſione ꝑ ho ras. xij. poſtea fiat collatura ī qua diſſolue caſſie z. 5. diacatolicōis nō acuati cum diagredio. 3. iij. miſſe fiat potio. In hoc ēt can̄ poſſet. in hoc etiaꝫ poſſet exhiberi diaſene cōe ſine diagredio dando z. iij. vel. iiij. ẜm diſpoſitionē ſapientis ⁊ poteſt for mari bolus vel poteſt fieri potio cū aquis ſupradi ctis poſſes ēt formare pill̓as ī cāu iſto ſatis leues ſecundū formā vt in fen. ℟. ierepig. G. 3. iij. aga rici electi.3.i. mirabolanoruꝫ chebulorū ⁊ indoꝝ an̄. 3. 5. florū buglox. ⁊ boragīs an̄. D. i. cū ſirupo de Epitimo fiant pill̓e de quibꝰ exhibebis. iij. ul̓ plus uel minus ſecundū qd̓ apparebit. His expe ditis uiden̄ ē de flobo. ſi ꝯueniat uel non ⁊ ſi ꝯuo niat unde fieri debeat. Pro prīo dico dubiū eſſe ſi materia. melancolica ꝯueniat ꝑꝑ quoſdā textꝰ ꝙ vidētur ꝯͣdicere. nā ē textꝰ ī pͥn. ca. d̓ cura qr̄tane prīa quarti verū omnibꝰ ſpēbus ſuis ſunt inditia in quibꝰ cōicant: ⁊ id eſt ꝙ ipſe omnes minuūtur in principio. Poſtea paulopoſt dixit. Et quando nō neceſſarīa ē flobothomia: tūc flobot homīa eiꝰ ē nocēs inquātū debilitas: ⁊ inquātū educit cōtra rium melancolie: ⁊ inquantū mouet humores ad exteriora. Poſtea verſus finē capl̓i dixit. Cū ergo digeſta eſt egritudo tūc bonū eſt flobothomare ex baſilica: etiā poſt quando vituperauit triacas ante digeſtionē dixit. Et in fine eius ſi neceſſaria fuerit flobothomia aude ſuꝑ eā. Ecce ponit eā timoroſaꝫ: neqꝫ cōuenire niſi poſt digeſtionem ⁊ euacuationeꝫ: ⁊ tamē ex prīo textu habeat̉ ꝙ in principio: ⁊ alibi multotiēs inuenies ī dictis aucto rū ſupra hoc varietatē nō curo adducere propter euitare prolixitateꝫ. In ſuma ad tolendam con trouerſiā dicerē: prīo ponendo vnā diſtinctionem ꝙ talis materia melancolica vel eſt peccās ī toto vel in particulari mēbro in toto dupliciter: qꝛ vel intra vaſſa magna: ⁊ in quartana cōtinua: vel in totiꝰ ambitu: vt in lepra. In particulari membro etiā dupliciter: qꝛ vel in mēbro notabili: vt in cere bro. vel ignobili vt ſplene: vel in tibijs vt caſu no ſtro: ⁊ quelibꝫ talis aut eſt ſanguini mixta: ⁊ a cō plexiōe ſanguinis nō notabiliter remota: aut ecō tra etiā aut coniūgitur ī corpore pletorico ſangui neo cū alijs cōdictionibus flobothomiā promouē tibus aut nō. Alia diſtīctio talis flobothomīa aut intendit̉ ratione euacuationis dicte materie: aut gratia prohibitionis generationis ⁊ multiplicatio nis eius ẜꝫ has diſtīctōes ponerē iſtas cōcluſiōes. Prima ſtante materia melācolica intra uaſa magna nō remota a naͣ ſanguinis ⁊ cōiungatur

in corpore ſanguineo cum alijs ꝯditionibus flobo thomīe nō cōtradicendū tunc cōuenit flobo. ⁊ in principio apparet qꝛ per floboº. prohibetur multi plicatio melancolie euacuando ſanguinem aptuꝫ faciliter in melancoliam tranſire concluſione ītel lexit. d. A. loco allegato ī primo textu cū dixit ve rum omnibus. ſpēbus ſuis ſunt iuditia in quibus cōmunicant ⁊ id eſt vt ipſe omnes minuūt̉ in prī cipio.i. omnibus ſpēbus quartanaruꝫ a quacūqꝫ materia pendentium conuenit uel conuenire pōt ut minuatur in principio ut in caſu ꝯcluſionis ha bita intentione principaliter non ad materiam ꝓ priam ſed ad anteceden̄ quia in quarta a mel̓ia naturali procedens ſi contingatur cuꝫ conditioni bus dictis competit flobothomia vtꝫ ſimiliter in ceteris ut diſcurendo patet ſecunda concluſio. Stante materia melancolica ī totius ambitu ꝯiuncta multitudine ſanguinis in uenis cum con dictionibus poſitis in alia ꝯcluſione competit flo bothomīa ēt in principio patet ꝯcluſio hec ut pre cedens intelligēti hanc ꝯcluſionē intellexit. d. A. tertia quarti tractatu tertio de cura lepre in prin cipio ca. cum dixit. Et cuꝫ tu uerificaueris ꝙ illic.i. in vaſis cōmunibus eſt ſanguis plurimus corruptus.i. nō elongatus a natura mel̓e aduſte ſed in via ad eam. Tunc oportet vt incipias ⁊ flo bor homēs. flobothomia vltima ⁊ ſi non aliunde ſaltē. ex manibus ⁊cͣ. tertia ꝯcluſio. Stante ma teria mel̓ ia peccante in particulari membro ma xime principali ⁊ cerebro exiſten̄ in toto habūdā tia ſanguinis non ſeparati multū a natura mel̓e cū conditionibus vt ſupra ꝯuenit etiā a principio flobot homīa ⁊ hac intentione hīta ad prohibitio nem generationis mel̓ ie pꝫ ꝯcluſio vt preceden̄. Et hāc concluſionem intellexit. G. tertio īterioꝝ ca. vij. cum dixit. Cū videris materiā mel̓icam eſſe clauſam in corpore.ſ. bene ꝑmiſtā cum ſan guine flobot homa venā mediā que colligantiam habet cuꝫ baxilica ⁊ ceſalica ⁊ eſt can̄ primus ⁊ loquebat̉ in can̄ paſſionis melancolice que ē paſ ſio cerebri hāc ēt ꝯcluſionē intellexit. d. A. prima tertij de cura melancolie cum dixit. Euacuatō quidem ita facienda eſt. Nam ſi vides venas ple nas qualit̓cūqꝫ ſit tūc collera nigra ē ſanguinea i. ſanguis nō notabilit̓ differet a natura melanco lie. Flobōmia ergo ex nigra ymo oportet ſecūdū omnem diſpoſitionem.ſ. huiuſmodi.i. in quocūqꝫ membro peccauerit mel̓ a ſtante tali diſpoſitōne venarū vt a flobot homīa incipias ⁊ ſic ampliat̉ ēt ꝯcluſio ꝑ idem fundamentū peccante materia in alio mēbro a membro prīcipali quarta ꝯcluſio. Habita intētione ad euacuandū materiā me lancolicam propriā peccantē per flobothomiaꝫ ſi ue ſit in toto peccans ſiue particulari mēbro non ꝯuenit flobot homia niſi precedēte digeſtione ⁊ vt plurimū facta de materia minoratiua euacuatō ne cū farmaco. Iſta ꝯcluſio rōne declaratur qm̄ mel̓ia vbicūqꝫ fuerit nō digeſta ſed cruda elōga tur notabil̓r a natura ſanguinis ⁊ frigida ⁊ ſicca exiſtens īmobilis reddit̉ ⁊ inepta euacuationi ꝑ flobot homīā igitur tal̓is an̄ digeſtionē nō eſt pe flobor homiā eus euāda. Et confirmatur qꝛ facta flobotho. materia melācolica īdigeſta exeūte fit ſanguis ⁊ humoꝝ calidoꝝ euacuatō quorū pn̄tia diſponitur maͣ digeſtioni ⁊ ꝑ eorū euacuationeꝫ incrudatur ipſa tamē maͣ melācolica nō euacua tur cū per talem euacuationē nō ſit apta ꝯueniē ter euacuari igitur ⁊cͣ. Et qm̄ materia melan colica in morbis ꝓportionalibus vtplurimū mul titudine peccat ⁊ non redditur apta a virtute cō ueniēter digeri niſi v̓tute ꝑ exhoneratōnē alleuig ta ꝙ ꝑ euacuationē minoratiuā ꝑficitur. Iō con cludit̉ ꝙ vtplurimū nō dꝫ fieri talis materie eua cuatio ꝑ flobothomiā niſi p̄cedente euacuatione minoratiua eiuſdem cū farmaco hec ꝯcluſio ēt ē de mente. d. A. locis ſupra allegatis cū dixit. Cū ergo digeſta ē egritudo tc̄ bonū ē flob. ēt cū addi dit. Et in fine eius ſi neceſſaria fuerit flobothōia qꝛ ſi ſit facta digeſta miſta ſanguini ⁊ cōuerſa ad naturam eius. Aude ſuper eam. īnuit ꝙ fi aliter fiat flobo. ad intentionem euacuationis materie melancolice ꝙ nō ſit digeſtio in materia tunc ti moroſſum eſt ⁊ nociuum poſſem alios textus pro hac concluſione adducere ſed iſti ſufficiant. Cō firmatur etiam concluſio experimento quoniam vt refert Gulie. placentinus. Si aliquando fecit flobo. ad euacuationem dicte materie non prece dentibus alijs particularibus euacuationibus nō tantum ſucceſſit dixit enim ſic. In veritate di co ꝙ tempore meo non inueni magnam vtilitateꝫ in flobo. que fit in melancolica ex quacūqꝫ cauſa fit niſi hoc modo vnde pꝰ duas uel plures purga tiones antecedentes cum rebus reſpicientibus ⁊ educentibus materiam melancolicā materialem vel aduſtam uel alium humorem conuerſum ad naturale melancolie abſqꝫ aduſtione. Et ideo ē quia flobo. euacuat ſanguinem calidum ⁊ humi dum reſiſten̄ humori melancolico ⁊c. Ecce ꝯclu ſionem uerificatam experimento doctoris. Cō cludo igitur ꝙ ſi corpus a quo fienda eſt euacua tio per flobo. ſit multum ſanguineum ⁊ conuerta tur ad naturam melancolicam fiat flobo. in ipſo principio ad minoran̄ dictum ſanguinem ⁊ ad na turam alleuian̄ ut digeſtioni mel̓ie poſſit melior intendere. Sed ſi non ſit ſanguineum neqꝫ mate ria mixta ſanguini ut cōmuniter eſt in principio morborū melancolicorū fl̓omia in prīcipio facta eſt multum nociua ꝑꝑ eius ineptitudinē ad taleꝫ euacuationeꝫ. ymo laudabile eſt ꝙ ēt facta dige ſtione in materia cū dꝫ fieri euacuatio mel̓ie per flobo. ꝙ corpus bene exercitetur ⁊ nō fiat niſi ad minus trāſacta hora tertia diei ad bene comiſſen dū melancoliā cum ſanguine ut cum ſanguine ſi mul euacuet̉ ⁊ proinde laudant auctores flobo. talem fieri debere latam ⁊ ẜm hanc diciſſionē po teris gloſare ⁊ concordare textus ſi contrarij ap parebūt. De qua vena fieri debeat ſic dico bre uiter quod ubi intendamus minorare materiam cōmunem ne tranſeat in antecedentem flobotho mia fiat ſtāte ī toto nocumēto de baxilica deſtri

lateris ſed ſi fuerit in particulari membro fiat de haxilica oppoſiti lateris corpore pletorico exiſten̄ ⁊ ſi corpus non fuerit repletum multuꝫ fiat de ue na magna eiuſdem lateris. Sed ſi nolumus euacuare materiam propriam fiat de ſaluatella ſineſtra ſtāte ī toto nocumēto ⁊ ſi in ꝑticulari mē pro fiat de baxilica uel de ſaluatella eiuſdē aliqn̄ in ſafenis peduꝫ ⁊ multū laudat̉ ⁊ aliqn̄ in ſalua rella manus virtute debili exn̄te ⁊cͣ. In propo ſito igitur nr̄o qꝛ in varicibus maͣ peccās ē mel̓ia cuius radix fuit ſanguis dico ꝙ vtplurimuꝫ cōpe rit flobothonia diuerſiua ⁊ euacuatiua ⁊ ſi cōiun rant̉ pretorie cū ſanguine in via ad aduſtionem prīo fiat de baxilica deſtra flobot honia in prīcipio poſtea facta digeſtione ⁊ euacuatione minorati na fiat ꝯn̄r euacuatio per flobotomiā ſaluatelle ⁊ fiat paulatina poſtea vlteriꝰ facta digeſtiue rei teretur vel in brachio vel in manu. Ideo in cura varicum auctores laudāt flobotomiā. In ele fantia autē qꝛ radix materie ē vt plurimuꝫ fl̓a oꝫ fl̓a euacuare ⁊ diueriere ⁊ hoc ꝯueniēter fit per vomitum ideo auctores precipue in caſu iſto lau dīt vomitū fieri tn̄ aliqn̄ neceſſaria eſt flobotho nia ſaltem ad uirtuteꝫ aleuiandū. Ideo dixit. d. A. in principio cure elefantie. Cū ergo ſuccuritur ei in principio ſui poſſibile eſt vt ꝓhibeat̉ cū eua cuationibus ⁊ proprie cū vomitu laborioſo ⁊ cuꝫ eo qd̓ extrahit fl̓a ⁊ cum fl̓a. ſi indiget ea. Ex hoc tn̄ nō collige ꝙ in principio cōpetat vomitus laborioſus. Sed hīta intentiōe ad materiā ꝓpriā euacuādā qd̓ non fit in principio bene cōpelit la borioſus vomitus in principio aūt in vtroqꝫ caſu cōpetere pōt vomitus leuis vt in fen. ℟. aqua or dei decōis anti. 3. viij. ꝯximelis.ſ. in elefantia vl̓ ſirupi acetoxi.ſ. in varicibꝰ. 3. ij. ſumatur tepidū ⁊ poſt duas tertias hore cū intentione nomēdi im poſito digito in gullaꝫ fiat vomitus. factis ⁊ expe ditis iam digeſtis leuibus ⁊ minoratiuis ⁊ ordina ta flobothonia ponenda ſunt digeſtiua fortiora ⁊ euacuatiua. In varicibus igitur digeſtiuum fortius fiat vt in fen. ℟. ſirupi de biſantijs cū acce to. 3. ij. ſirupi violati cōpoſiti ſirupi d̓ epitimo an̄ 3. 5. aquarū buglo. melliſſe boragīs ⁊ lupulorum an̄. 3. ij. 5. miſſe pro duabus vicibus clarificetur ⁊ romatizetur cū modico macis. Ad hanc ēt ītē tionē valeret ſirupus vt ī fen. ℟. aquarū buglox. pulorū fumiterre an̄. 3. v. aque docōis Timi ⁊ Epitimi ⁊ capillorū veneris an̄. 3. ij. florū borag. bulox. ⁊ violarū an̄. M. i. ligni Aloēs ſandelloꝝ alborū ⁊ nigrorū an̄. 3. i. buliant oīa ſimul parum ⁊ demittant̉ ſic per dieꝫ naturaleꝫ poſtea facta collatura cū zucharo albo addito modico aceti ſi ropizetur poſtea. ℟. foliculorū ſene. M. i. Timi Epitimi fl̓orū boragīs ⁊ buglox. an̄. M. 5. omina ſimul piſtentur ⁊ in ſaculo ligentur ⁊ in firupo ſu ſpendantur ⁊c̄. Sirupus ēt in caſu fortior quo vl terius in ꝓceſſu vti poſſumus fiat in fen. ℟. fl̓orū boraginis ⁊ buglox. florū fumiterre ⁊ violaruꝫ ac meliſſe an̄. 3. ij. liquiritie corticū citri paſſularum nucleatarū ſeīs bombacis anexi ameos an̄. 3. 5. ſcolopēdrie ſcariole capillorū. v̓. endiue ⁊ cicoree an̄. M. i. maiorāe baxilicōis camedreos an̄. M. 5. Stichadoſ ara. ſene Epitimi an̄. 3. 5. pruna nu mero. x. buliāt in aqua ſufficienter ⁊ collentur ⁊ collature addatur fuccibugulx. ⁊ pomorū dulciū an̄. 3. 5. ⁊ ſirupizetur cum zucharo albo ⁊ romati zetur cuꝫ croco ⁊ ſandolis ⁊ ſi volueris facere do meſticū fiat vt in fen. ℟. ſirupi de biſantijs ſirupi de pomis ſcd̓um meſue in ca. de ſoda melancolica dn̄. z. ij. ſirupi de epitimo. 3. i. aquaꝝ cicoree ſco lopendrie lupuloꝝ ⁊ fumiterre an̄. 3. ij. 5. miſſe ꝓ tribus vicibus clarificetur ⁊ romatizetur vt ſupe rior. In elefantia aūt fiat ſirupus domeſticꝰ vt in fen. ℟. ſirupi de Epitimo. 3. ij. oximel̓.ſ. ſirupi de fumoterre an̄. 3. 5. aquaruꝫ feniculi cuſcute ⁊ ⁊ ſcolopendrie an̄. 3. ij. miſſe pro duabus vicibus clarificet̉ cum modico croci ⁊ cinamomi: vel fiat magiſtrale ſb̓ hac forma. ℟. radicū feniculi ſpar gij bruſci polipodij quirꝗ an̄. M. 5. timi epitimi cuſcute ſemen ſcolopēdrie extremitatū tamariſci florū boraginis floruꝫ buglox. an̄. 3.i. hec omnia buliant in libr. iiij. aque vſqꝫ ad cōſumpt̉ tertie partis ⁊ dimittantur ſic in infuſſione per diem ⁊ poſtea fiat collatura ⁊ collature adde aque lupu lorum boraginis buglox. ⁊ meliſſe an̄. 3. ij. ⁊ cum ſufficien̄ quantit̉ mellis ⁊ acceti parum ⁊ fiat ſiru pus de quo ſumatur cum aquis meliſſe abſenti ⁊ appij. Et ſi velis domeſticum fortiorem quo vti poſſis magis in proceſſu ſic fiat. ℟. firupi de Epi timo ſirupr acetoxi. compoſiti ſirupi de Timo an̄ 3. 5. aquarum ſcolopendrie meliſſe ⁊ bethonice an̄. 3.i. miſſe clarificetur duplicando ⁊ romatize tur vt ſupra cū cinamomo poteſt ēt aliter fieri vt ℟. radicū quinqꝫ dieuiriticaruꝫ: radicuꝫ acori ⁊ raffani corticuꝫ: radicuꝫ caparis an̄. 3. j. corticuꝫ mediani: arboris fraſſani ⁊ tamariſci an̄. 3. 5. flo rum geneſtre ⁊ capillorū vener̄. florū meliſſe an̄. z. ij. camedreos ſcolopendrie euꝑatorij abſcintij an̄. M. 5. ſticādos aramatici. 3. 5. buliāt in aqua cōuenienter cū radicibus multa bulitione floribꝰ herbis modica bulitione ſcd̓m arteꝫ: deinde facta collatura cum melle ⁊ zucharo equaliter: ⁊ modi co aceti fiat ſirupꝰ debite decoctus qui poſtea ro matizetur cum mace cinamomo croco parum poſitis in petia infuſſa in eodem ⁊ exhibeatur cū aquis ſcolopēdrie meliſſe ⁊ Eupatorij. Et iſtis ſirupis potes vti in toto proceſſu aliquando fortio ribus aliquando minus fortibus ⁊ aliquando fa ciendo Iulep propter dillicatos cum aquis deſti lantis ut ſupra. Et conſequenter cum his facta degeſtione debemus iterato materiam euacuare etiam gradatim cum minus fortibus poſt cum fortioribus. Et quoniam in hoc poſſet error no tabilis cōmitti utile erit ſi ſimplicia tales mate rias euacuantia ſecundum gradus in fortitudine ⁊ debilitate conumerentur quia ex iſtoruꝫ cogni tione poteris ad ſolutitia conuenientia procedere de ſolutione iſtorum ⁊ gradibꝰ reperio apud doc. diuerſitatem. Nam Auerois in canticis ſecunda parte prime partis pratice comento. xij. ſic dixit.

fortior ex his medicīs ē lazurꝰ poſt ipſuꝫ epitimꝰ poſt ipſum polipodium poſt ipſum mirabolani in dij ⁊ kebulli ſene autē ⁊ fumusterre educunt hu mores aduſtos. Addit ego nō reperio buglox. īter educētes mell̓am nihilominus ē ex reſiſtentibus ei. Ex iſto habens diuerſas medicinas ualētes ī mel̓ia naturali ⁊ mel̓ia aduſta ⁊ gradus ipſaruꝫ neqꝫ in his conumerantur Timus neqꝫ lapis A menus habeat ēt uarietatem in ſoluendo obſer uat meſue in ſimplicibus ſuis quando laudat epi timam polipodium in mel̓ia naturali ſene auteꝫ ⁊ fumumterre laudat in mel̓ia aduſta Mirabo lanos indos dicit ualere in utraqꝫ mel̓ia ipſe pōit lapidem armenō valere in materia mel̓ ica cum conſiderando morbos quibus ualet. d. A. ſecundo can̄ non facit capl̓m de lapide Azulo ſed bene de lapide armeno ⁊ in iſto ca. tamen dixit ꝙ ī ſoluē do mel̓iaꝫ fortior eſt lapide azuli ⁊ ꝙ ſimilatur in colore azuli ⁊ ꝙ eo vtūtur pictores ⁊ tinctores lo co azuli. Et Serapio nō facit mētionē de lapide armeno ſꝫ de lapide azuli dixit ꝙ laſſat humores melancolicos ⁊c. de Epitimo dixit. d. A. ꝙ ſoluen do educit melancolicā fortiter ēt fl̓a ⁊ ꝙ potio i. decoīto eſt quatuor aureoruꝫ dixit de mente alio ruꝫ ꝙ ſi bibat̉ ſumat̉ in ſb̓a pōdus eſt aureos. ij. 5. ⁊ decoctum vſqꝫ ad quattuor dixit Serapio de mente abis ꝙ educit ma. intellige naturalem ẜn Dia. dixit purgat colleraꝫ ⁊ mell̓aꝫ de polipodio dixit. d. A. ſoluit mell̓iam.i. naturalē ſine puctiōe ⁊ ſoluit fl̓a. Iam dixit Serapio ꝙ purgat mel̓ ia ſuauiter ⁊ fl̓a. Et ꝙ quidam medicorū īgenia ti ſunt ad eos qui nō poterāt potare medicinā ꝓhi tiebant ipſum totū tritum in aliquibus cibis ipſo ruꝫ ⁊ purgat mel̓ iam leuit̓.i. naturaleꝫ de mira bolanis dixit. d. A. nigri ſolunt melancolicā ⁊ fl̓a Ita ēt ſenſit Serapio de ſene ⁊ fumoterre dixit Serapio ẜm Raſim in ca. de ſene in fine. Sene ⁊ fumuſterre purgant humores aduſtos. d. A. nō facit mentionē. Itaqꝫ videmus doc. in hoc cō uenire ꝙ lazurlus epitimū mirabolani polipodiō purgant mel̓ iam naturalē ſumuſterre ⁊ ſene eua cuant mel̓iam aduſtam hoc igit̉ ꝓ regula obſer uemus. Sed reſtantur adhuc due difficulta tes vnia eſt de gradatione in ſoluendo materam mell̓iaꝫ alia eſt de lapide armeno ⁊ de timo quas medicinas aliqui conumerāt īter has ⁊ aliqui n̄. Reperio Roſatium Anglicum. Cuius aucto ritas ēt excellens eſt ⁊ in graduando vr̄ mō ſenti re dixit ſic graduando a debiliori ad fortius. In prīo gradu ⁊ ordine ſunt mirabolani indij ⁊ embli ci poſt ipſos ſunt polipodium cum anexo ⁊ dūcre ticis deinde epitimū quia eiꝰ oꝑatio ē fortior oꝑa tio polipodij ⁊ maiore inferret corpori anguſtiaꝫ. īmo oꝫ remittere eius qualitates prīas ⁊ malitiaꝫ in tarde ſoluendo ⁊cͣ. poſt epitimum eſt lapis la zuli de eleboro nan faciunt mentioneꝫ tanquā de eo qui eſt apud nos medicina fortis nimis conue niunt igitur quod lapis lazuri eſt fortior medicīa ad euacuanduꝫ mel̓ iam poſt epitimus poſt poli podium. Et poſt in vltimo gradu ſunt mirabo lani qꝛ debiliores in educendo materiā mel̓ iam. Non igitur hoc pro regula credo cōe iudiciuꝫ male intelligentium ſit in oppoſitum credunt qd̓ polipodium vel epitimus minus ſoluant qͣꝫ mira bolani de vltima difficultate primo de timo reꝑio cōmuniter auctor̄ timum laudare in materia fri gida maxime fl̓atica ⁊ in paſſionibus pectoris ēt ſirupum de timo ad idem valere nō reperio fieri de Timo precipuam mentōnē ꝯͣ paſſiones melan colicas a ſenioribus ⁊ illuſtribꝰ medicis lꝫ modei niores eo in his paſſionibus vtantur ⁊ reperio ro ſarium ſic dicentem in cura quartane. Sꝫ vnū ego dico qd̓ Timus eſt herba bona ī paſſiōe ſple nis ⁊ in morbis melancolicis ⁊ morbis alijs. Sed in epitimo quod hic eſt.i. qui laudatur hic nūqͣꝫ inueniri operationē ſenſibilem bonā hec ipſe. ſta rem ergo cum iuditō maioris ꝑtis ⁊ maxīe primo rū medicorū neqꝫ ſua experientia debet in hoc fa cere regulam. Credo bene qd̓ caliditate ⁊ ſubtili tate digerendo valeat ſed ſoluendo nō credo. Circa vltimum qd̓ me multuꝫ difficultat vt de lapide armo. nūquid debeat poni inter medicinas huiuſmodi cum ab aliquibus de eo fiat mentio ⁊ ab aliquibꝰ nō. Reperi Raſim primo ꝯtinētis cap. de mel̓a verſus finem qui interpoſitis verbis quibuſdam alijs. hec verba dicit. Antiqui conſue uerunt uti eleboro ſed ego magis laudo lapidem Armenum quia nulla dubitatio vel defectus ē in operatione ipſius ⁊ oſtenditur virtus operationis eius ſuper infirmum ꝑ paucos dies ⁊ ſi neceſſe ē reitera ipſum qꝛ non ē in eo calefactio nec quali tas mala nec malus ſapor ecce qualia verba dice rem igitur ꝓ tali materia qd̓ lazulꝰ ⁊ lapis arme nus cum ſint medicine multū fortes vt oēs teſtan tur preter verba Raſis pauloante dicta nō debe rent eſſe in yſu noſtro ⁊ ab eis cauere debemꝰ qͣꝫ tum poſſumus ſicut.n. antiquiores ꝗbus nō erāt note leuiores medicine vtebant̉ eleboro ⁊ nūc lo coelebori vtuntur lapide lazuli vt dixit Serapio prīo breuiarij de cura mel̓ie verſus fineꝫ dixit me dici antiꝗ dabant in hac egritudine eleboruꝫ ni grum decoctum in aqua aut ꝯtrictū aut miſtū cū alijs medicīs ſed medici noſtri temporis recedūt ab eo propter vehementiā que accidit illi ꝗ ip̄m accipit. Idem dixit Auerois quinto colliget cap. de eleboro ⁊ idem dixit qd̓ addamas hꝫ talem vir tutem purgat ſicut eleborus. Et. d. A. ca. de lapi de armeno dixit qd̓ lapis armenus fortior ē lapit̓ lazuli. Ita ⁊ nos quilibet īnoteſcūt leuiores iſtis debemus ab iſtis diuertere qͣꝫtum poſſumus. idē dico de ſcamonea in mareria colerica ꝗa vt dixit G. ſecūdo regimīs acutoꝝ comēto. xi. in fine ver tamen melior eſt compoſitio ꝗ ſolutiuam poteſt potare medicinā in qua ell̓es cadit ⁊ nō cadit in ea ſcamonea. Cum tamen relique nō ſufficiūt ſu per eas preſumendum eſt dicerē tamen conſulen do ſalua ſemper reuerētia Raſis qd̓ lapis arme nus debet in totum dimitti neqꝫ eo aliquo pacto vti debemus prio ꝗa in virtute lapis lazuli ei aſſi milatur ⁊ eſt familiarior ⁊ oēs fere de eo faciunt

mentionem p̄ter. d. A. qui ⁊ ſi non ponit̉ capi. de ipſo ſimplici tamen multotiens eo utitur ⁊ appr bat. ẜo ꝙ me plus mouet ē qꝛ que ſit talis medici na a multis ignoratur non tamen a modernis ſed ab antiquioribꝰ ⁊ maxīe doctis ⁊ exꝑtis reꝑi Ra hi moyſen in tractatu quodam de ꝯſeruatione ſa nitatis ad regem Iſpanie ſic dixiſſe. Non dꝫ eua cuari dn̄s cum lapide lazuli propter eius uehemē tiam neqꝫ cum lapide armeno qꝛ non cognoſcitur de quo intullit dubietatem nobilior medicoruꝫ.ſ. Auenzoar ꝙ non ſit ille qui tali noīe nuncupatur ego ēt teſtor me multotiens a doctis apothecarijs perquiſiuiſſe quid intelligant per lapidem arme num aliquid melius ītelligentes ꝯfuſione ductidi cunt ſe non intelligere ⁊ tamen ꝯponunt pill̓as de lapide armeno alij minus ſcientes libere dicunt ꝙ per lapidem armenum ſumunt bolum armenum in ꝯpoſitionibus ecce beſtialitatē eoꝝ cum lapis armenus ſit uehemēter ſolutiuus ⁊ bolus armenꝰ ſolutioni ꝯtrarietur hec oīa diligenter notate pro bona doctrina nam ⁊ ſi aliqualem a propoſito fece rim diſgreſſionē utiliter tamen factuꝫ exiſtimo ha betis hic de lapide armeno ⁊ d̓ tymo a multis lau dari in ſoluendo materiam melancolicam ego ui tupero habuiſtis gradus in fortitudine ⁊ debilita te medicinaꝝ ſoluentiū mel̓iam diuerſo modo a cōi iudicio. tertio habuiſtis electionē medicinaruꝫ ſoluentium mel̓ iam naturalē ⁊ mel̓iam aduſtam. Notate tamen hic ꝙ licet harum medicinaruꝫ alique magis eligant meliam naturalem ⁊ alique magis aduſtam. credo tamen ꝙ oēs tales omnem materiā euacuent mel̓ iam ⁊ pro tanto doctores in materia melancolica quacunqꝫ omni tali medici na utuntur ⁊ rōnem huius credo eſſe qꝛ probabi le ⁊ ueriſimile ē ꝙ oēs materie mal̓ie ſint eiuſdem ſpeciei ꝙ manifeſtantur per hoc qꝛ oēs tales cum putrefiunt febrem cantes eadem proprietate ſpeci fica afficiuntur qꝛ de quo in quartū faciunt de na tura ſua periodū. Ideo probabile ē ꝙ omnis me dicina que per proprietatem unā illarum reſpicit omnem reſpicere poſſit cum hoc tamen ſtat ꝙ in equaliter ut ꝯſtat intelligenti circa ellectioneꝫ igi tur earum in opere bonum eſt ꝯſiderare. Iam redeo ad principale noſtrum ut ad medicinas eua cuatiuas ualeret igitur in uaricibus ſolutiuū ut in fen. ℟. diacatol̓is damaſeni uel Nicholai ſine dia gredio. 3. vi. diaprunis n̄ ſolutiuū. 3. iij. ꝯfec. amec z. ij. ſirupi uiolati. 3. i. 5. ⁊ cuꝫ aquis fumiterre bu glox. ⁊ lupulorum decōis floꝝ boraginis ⁊ buglox. foliculoꝝ ſene an. 3. i. miſſe fiat potio. In hoc can̄ in forma pill̓aꝝ ualerent pill̓e ut in fen. ℟. pill̓ aꝝ de fumoterre pill̓aꝝ indaꝝ an. D. ij cuꝫ ell̓o amec formentur ⁊ exibeantur cum. 3. ij. aque caſei. Et ſi uellis ſolutionem magiſtraliter factā fiat ut in fen. ℟. reubarbari electi. z ij. epitimi 3..i. fo liculorum ſene. 3. i. 5. mirabolanorum citrinorum ⁊ indorum an. 3. 5. ſpice ſquināti. an. gͣ. ii. paſſu larum. 3. i. 5. infundantur oīa in aquis ut in fen. ℟ aquarum fumiterre cicoree ſcolopendrie ⁊ buglo. an. 3. i. 5. ⁊ buliant duabus uel tribus bulitionib ⁊ remaneant in infuxione poſt decoctioneꝫ horas .x. poſtea fiat fortis expreſſio ⁊ collature addatur diaſene. z. iij. ſirupi uiolati. 3. ii. miſſe ⁊ fiat potio poſſes ſi talia non ſufficerent in proceſſu addere doſſem ſolutiuorum uel etiam aliquid de lapide lazuli. loco ⁊ ratificato ẜm artem ſemper tamen cum timore. licet dicāt aliqui. doc. ꝙ ſuper pill̓as de lapide lazulli preſumēdū eſt ſine timore ⁊ cau tella. In ellefantia aūt conueniret ſolutiuum domeſticū factum ut in fen diacatolitionis. Caſ ſie extrate an̄. 3. 5. ierepig. 3. i. 5. diaſene. 3. ij. ſiru pi de Epitimo. 3. i. cum decoīe polipodij cuſcute radicū feniculi ⁊ ſcolopendrie an̄. 3. ij. paſſularuꝫ z. 5. ſumendo. 3. v. dicte decōis debite facte fiat potio ⁊ domeſticum ēt eſſet ius galli ueteris ordi nati ſcd̓m artem in quo quoquntur polipodiuꝫ ſe ne epitimum paſſule cartamum ⁊ yſopus ſumen do de eo facta diſſolutiōe carniū ⁊ expreſſiōe. 3. vi. vel. vij. Et ſi volueris fortiꝰ facere fac̄ vt in fen. ℟. agarici ellecti. 3. i. 5. 33. ſalgere an̄. ꝯ. 5. mirabolanorum kebulorum. z. ij. indorum 3. i. 5. contundantur ⁊ fricentur cum oleo amigdularuꝫ dulcium ⁊ omnia ſimul infundantur in decōe ut in fen. ℟. polipodij quercini radicum feniculi pe troſilij an̄. 3. iij. foliculorum ſene. 3. ij. epitimi. 3. i. paſſularuꝫ 3. iij. ſtichados floruꝫ boraginis ⁊ me liſſe an̄. 3. 5. bulliant in ſufficienti quantit̉ aque ſe cundum artem buliēdo plus radices ⁊ poſt flores cum Epitimo ⁊ ſumatur de iſta decōie facta col latura. 3. v. ⁊ iſta dimittantur in inffuſſione ꝑ ho ras. x. poſtea fiat expreſſio ⁊ collature addat̉ dia catol̓is. 3. vi. diaſene. 3. 5. oximelis.ſ. 3..i. miſſe ⁊ fiat potio. Sequenti mane poſt medicinas ſumat cōff. ut ī fen. ℟. mitridate. 3. i. diabuglx. 3. ij. miſ ſe hoc idem poſt alias euacuationes in ellefantia circa tamen principium minoretur mitridatum ⁊ augeatur diabuglo. ⁊ in proceſſu fiat econtra poſt medicinas in uaricibus fiat ꝯfec. ut in fen. ℟. dia buglo. 3. 5. ſpērū ꝯfec. ell̓m de gemis. D. 5. cū ſiru po de biſſātiis fit ꝯfec. Quidā poſuit ell̓m ſatis for te ualens in oī maͣ melancolica cuꝰ deſcriptō tal̓ ē ℟. buglox. liquiritie an̄. 3.i. ſtichados aramatici camedreos camipitreos camenti abſſꝫ ſeīs anexi an̄. 3. ij. 5. epitimi polipodij ſene an̄. 3.i. mirabola norum indorum ⁊ kbulorum an̄. 3. 5. agarici 3. vi. paſſularum. 3. i. 5. prunorum ieiubarum an̄. numero. l. ſcolopendrie. M. i. buliant ī liberi. iij. vſqꝫ ad conſumptionem medietatis excepto Epi timo qui ponatur in fine decōis ⁊ facta decōe per diem dimittantur in infuſſiōe poſtea fiat collatu ra ⁊ bona expreſſio in qua ponantur ut in fen. ℟. lapis lazuli ar. quod tamen non placet p̄p̄ an. 3. .iij. elleboris nigri. 3. ij. 5. ſene 3. vi. reubarbari ellecti 3. 5. cinamomi ellecta. z. ii. ligni aloēs. 3. i. ben albi ⁊ rubei an̄. 3. 5. ſpice ſꝗnāti an̄. D. 5. oīa groſſe contundantur ⁊ ponantur in. dicta collatu ra calida ⁊ per diem ⁊ noctem in infuſſione ꝑma neant poſtea fiat collatura ⁊ cum ſufficienti quā titat̉ melis ⁊ zuchari fiat eqͣliter ⁊ fiat ell̓m cuiꝰ doſis eſt ab. I. 5. uſqꝫ ad. 3. vi. habetis varia ſolu

tiua ⁊ fortia ⁊ minus fortia ꝗbus uario mō uti oꝫ qm̄ ī caſu oꝫ corpus mūdū tenere ⁊ maxime ſi de beamus deuenire ad operationem manualeꝫ que laborioſa eſt propter qd̓ dixit. d. A. ca. proprio in fi ne. Rectius eſt ut non aperiantur.ſ. uarices neqꝫ fiat in eis aliquid.ſ. laborioſum niſi poſt mondifi cationem ultimam ⁊ uerſus principium cure. Cū aūt confirmatur parum ſperatur ꝙ prohibeatur ⁊ ſi ſperatur ſcias ꝙ ſūma curationis ſperate huiꝰ egritudinis eſt aſſiduatio in curatione.ſ. cum me dicinis euacuantibus ⁊cͣ. Et quoniā ut dicebatur circa textum exponendo in hoc caſu imaxime ua let uomitus ⁊ non ſolum materieruꝫ cōium ſed ēt cum appropriatis appropriataꝝ maxime in ellefā tia. Ideo obſeruentur uerba Serapionis in cap. de ml̓ia ſub hac forma. Si humor eſt terreſtris groſſus frigidus munda ſtomacum cuꝫ nomitu cū potū aque calide in qua decocta ſunt anetū ⁊ ſal ⁊ calamētū fluuiale ⁊ nux uomica ⁊ ſemen atripli cis ⁊ ſemen raffani ſupplecum omnibus iſtis uel aliquibus eaꝝ. Et ciba illum in primis ex raffano decocto cum ſecamabim facto cum aceto ſquiliti co ⁊ ſi adiuuat uirtus habūdātius apponemꝰ elle borum in raffano ⁊ infondemus in ſecamabim Habes in iſto caſu plurima uomittua ⁊ fortio ra ſi ꝯſideras primo igitur poſſes infundere raffa num in oximelle.ſ. facto ex aceto cōi uel ex aceto ſquilitico ⁊ eſt fortius ⁊ poſtqͣꝫ ſteterit in infuſiōe circa horas ſex comedas de ipſo raffano tres uel quatuor bolos male maſtigando ⁊ poſt mediam horam cum intentione uomendi ponatur digitus ī gulā uel pena infuſa in oleo ⁊ fiet uomitus. Et ſi n̄ ſufficerit poſt talem cibationē hora dcā exhibeat̉ decoctio ut ī fen. ℟. calamēti fluuialis. 3. i. 5. ſeīs aneti ⁊ atriplicis an̄. 3. 5. buliant in aqua. 3. x. uſ qꝫ ad cōſumptōnem tertie partis ⁊ facta collatu ra addatur oximelis.ſ. uel ſquilitici. 3. i. 5. ⁊ tepi dum exhibeatur ⁊ ſi fortius uolueris adde ī deco ctione de ſeīe raffani uel buliāt hec in media par te cique raffani ⁊ ſi fortius ponatur de nuce uomi ca ⁊ ſi fortius nutriat̉ raffanꝰ cū elleboro in oxime le.ſ. uel compoſito materia uiſcoſiori exn̄te ul̓ ſꝗ litico īponendo fruſtra parua ellebori in raffano tamen cum debet ſumi rafanus abiciatur rafanꝰ Alios modos poſui in conſilio meo de lepra ad uerte tamen ꝙ niſi ſtomacus in uirtute fuerit for tis ⁊ in ſubſtantia robuſtus cum alia preparatio ne ad uomendū non auderem in exhibitione hoꝝ uomitiuoꝝ qꝛ audiui de medico multum audace qui cum uomitiuo produxit ſtomacum ad uomē dumuſqꝫ ad mortem. Si igitur fieri contingat obſeruētur canones poſiti a. d. A. quarta primi. c. ij. ⁊ xij. cum ſuccedentibus quibuſdam. Et nō obliuiſcaris ꝯfortare ſtomacum ſi nomitus labo rioſus factus fuerit. Ego tamen magis īhereo eua cuationibus per ſeceſſum ſicut ēt de cōi fit uſu li cet Ypoc. multum uomitum laudauerit. Et ut habeamus ordinem in ſolutiuis qꝛ frequens nimis uſus eſt nociuus ⁊ ex alia parte oportet corpus be ne mondare in talibus paſſionibus ⁊ mondum cō ſeruare. Ideo pro regula obſeruetur quod colligi tur prima tertij cap. de mel̓ia bene conſideranti. poſtqͣꝫ ueneris de debilibus ad fortiores. Tunc de bes ſemel in menſe cum medicina forti euacuare ⁊ ſemel in ebdomoda cum medicina debili ⁊ ſe mel in ebdomoda cum medicina mediocri hoc in telligitur ſtante uirtute. dixit enim ſic ad lr̄am. Si ergo non cōferunt.i. non ſufficiunt ſupple medicine predicte reitera iterum ⁊ in omni ebdo moda euacua uice una cum pill̓is ſubtilibus.i. le uibus medijs.i. ex mediocribus compoſitis. Et in ter ſpatium adminiſtra triforam epitimi. Exptum nanqꝫ eſt potare eos trifora epitimi ſecundū hūc modum. Sumantur trifore 3. iij epitimi.3..i. vere 3. 5. addit ⁊ omni menſe euacua cum aliqua forti de yeris magis donec inuenias egritudinem iam remotam Si bene conſideras colligitur qd̓ dictū eſt. Iā ultimo reſtat in hoc principali deuenire ad alterationem membrorū. In uaricibꝰ igitur poſt aliquam euacuationem conuenit epitimare epar ut in fen. ℟. aquarū cicoree indiuie fumiter re ⁊ buglox. an̄. 3. ij. ſandalorum oīum coraloruꝫ vtriuſqꝫ an̄. 3. 5. ligni aloēs. D. i. aceti paruꝫ fiat Epitima vel poteſt fieri ſaculus ex floruꝫ roxarū violarum florum boraginis ⁊ buglox. an̄. M. 5. ſpice abſcinti. 3. ij. cum ſpeciebus vt ſupra fiat ſa culus pro Epate qui fumigetur cuꝫ aſperſione ſu per lapide ignito ex aꝗs cicoree ⁊ abſſi. equaliter cū fumo ꝓcorde fiat epitima cordiale ſub hac for ma. ℟. aquarum boraginis buglox. ⁊ violarū an̄ 3. iij. melliſſe roxa. an̄. 3. i. 5. vini albi odoriferi .3. 5. ſandolorum citrinorum ⁊ rubeoum cora lorum alborum ⁊ rubeorum anna. 3. 5. ozimi garioffo. vtriuſqꝫ bene ſicce crudi inciſſe anna . i. ambre croci. gͣ. i. 5. Campore oſſis de corde cerui an̄. gͦ. ij. miſſe ⁊ ſi placꝫ potes adder̄ de frac mentis intrantibus in ꝯfectione de geīs. 3. 5. pro dillicatis. Et ex eidem potes conſtituere ſacu lum mutando aquas in flor̄ ⁊ herbas addendo d̓ corticibus citri remiſſis in qualitate cum ſemine accetoxe. In ellefantia aūt fiant ēt retificatio nes horum membrorū cum ſimilibus ſed minorē tur doſſes frigidorum vt violarum roxa. ſandalo rū ⁊c. ⁊ augeantur doſſes calidoꝝ vt ben gariof. cinamomi ambre ozimi addendo vbi non ſunt po ſite vel augendo vbi ſunt poſite. In confortatiōe autē ſplenis vtplurimum debilitat in atrahendo uel expellendo in tali caſu primo fiat fomentatio ſupra ipſum ſplenem ut in fen. ℟. corticū radicū tamariſci corticum radicum. ſalicis ⁊ caporum la patij acuti ⁊ ebuli an̄. M. ij. ſcolopendrie florum geneſtre abſentij abrotani an̄. M. i. coſti ciperi an̄. M. 5. ſeminum fenigreci ⁊ ſeminis lini an M. i. 5. ſpice nardi. 3. 5. ponantur omnia ad bu liendum in uino albo ⁊ aqua equaliter ⁊ quarta parte aceti albi ⁊ facta debita decoctione cum fil tro uel ſpongia infuſſis in dicta decoctione fiat fo mentatio ſupra ipſum ſplenem ter uel quater ⁊ ſi uolueris fortiorem efficere adde de gumi in deco ctione ut armoniaco bedelio Serapino oppopo

nago ponendo. 3. 5. uel. 3. i. de quolibet eorum ⁊ de aceto ponendo mediam partem aceti ſquiliti ci. Et facta fomentatione fiat inūctio ſupra ſple nem cum unguento ut in fen. ℟. olei amigdulaꝫ amararū olei rute olei de caparibus an. 3. 5. olei delilijs albis. 3. ij. ſeminis anexi carui ameos 7an. 3. 5. coſti ciperi cinamomi an. ꝯ. 5. aceti. 3. ij. cro ci grā. ij. ⁊ miſſe ⁊ ſi uolueris fortius facere adde de gumi ẜm neceſſitatem. In hoc caſu ualet oleū benedictū ⁊ balſaminuꝫ ⁊ poſſet ēt fieri emplaſtrū ⁊cerotum cuꝫ appropriatis ut. ℟. dialtee martia ton an̄. 3. 5. armoniaci diſſoluti in aceto. 3.i. florū geneſtre ſeminis aneti an. 3. 5. fiat cerotum ſi pla cet ⁊ ſi nolueris facere emplaſtrum poteris adde re oliorum de lilio de caparibus cum pinguedine porci ⁊ cum farina fenigreci ⁊ ſeminis lini ⁊ ſic va riabis manente eadem intentione. Pro conforta tione uero membrorum per interius ualent cōfec tiones cordiales cum aliquibus epaticis ⁊ ſpleneti cis in uaricibus minus calidis ⁊ in ellefantia cali dioribus. In uaricibus fiat confectio. ℟. ſpecie rum diarodon abatis. 3. 5. ſpecierum ell̓ij letificā tis Raſis ſpecierum ꝯfec. de gemis an. 3. i. 5. cum zucharo diſſoluto in aquis meliſſe cicoree ⁊ fumi terre qꝛ ſufficit ⁊ fiat ꝯfec. in morſelis. 3. ij. pro quo libet morſello ⁊ datur in ſero ante cenam ꝑ duas horas uel unam ad minus. In. ellefantia ualeret ut in fen. ℟. ſpecierum diambre. 3. ij. ſpecierū con fectionis de muſcodulcis. z..i. ſpecierum diarodon abatis. 3. 5. cū. 3. vi. zuchari diſſoluti in aquis me liſſe ſcolopendrie ⁊ betonice cum modico uini al hi ellecti ⁊ fiat ꝯfec. in morſelis poſſet etiam fieri ell̓m in hoc propoſito ut in fen. ℟. corticum citri ni conditi liquiritie raſſe. D. ij. candij carniū paſſu larum pinguium an. 3..i. margarit̓. z.i. iacintoruꝫ ſafiroꝝ ſmeriardi droīci coralorum alborum ⁊ ru beorum an. ꝯ. i. cinamomi macis galange an. 3. 5 tariof. cubebe ligni aloēs ſtoracis calamite ſemīs baxilicōis an. D. 5. croci. 3. 5. muſci ambre an. gͣ. vj. conſerue boraginis ⁊ buglo. an̄ ſucci pomorum dulcium depurati. 3. ij. aque rox. uini optimi an. z. i. ⁊ cum libr̄ una zuchari albi fiat electuarium in bona forma quo uti poteſt diebus quibus nō ſi ropizatur neqꝫ aliter ſoluitur bonum eſt ⁊ regula re in his morbis. cronicis ut aliquando dimittatur natura quieta cum debita dieta ⁊ nullis medicina libus alteretur. Et ſic ſit expeditum primum prin cipale circa regimen in toto habendum. Cōſequē ter eſt ordinādum qūo operandum ſit circa parti cularia membra. In uaricibus igitur obſerue tur talis modus factis primo que preceſſerunt fri centur dicte uarices cum pāno tepido ⁊ ſi foret pa nꝰ de grana eſſet conuenientior ⁊ continuetur. fri catio uſqꝫ dum membrum caleat ⁊ ſanguis uena rum ſubtiliatus uideatur ⁊ hoc fiat poſt duas ho ras diei in eſtate ⁊ ultra ueſperos in yeme ꝯſequē ter bene conſidera ſi uene inflate ſint de ramis ſa fenarum ul̓ ſciaticarum ſi ſaferie accipe flobotonū ⁊ aperi uenam infra canicullam in parte domeſti ca pedis ⁊ ſi fuerint rami ſciaticarum aperi uenaꝫ infra canicullam in parte exteriore ⁊ ſilueſtri ⁊ fa cias latum orificium ut ſanguis groſſus exire poſ ſit ẜm tamen uene minute diſponen̄ fiat tamen flo bothomia facta prius ligatura ſtricta poſt fricatio nes cum binda ſupra genu ſi ſupra genu uenaruꝫ tumēfactio extendatur ⁊ ſi ſint tantum infra genu tumefacte ſtringantur infra genu ⁊ manibus cō primantur deorſum ut groſſa materia poſſit edu ci ⁊ toto unius cruris educatur una uice ſi uirtus conſentiat ⁊ ſi non partiatur uſqꝫ dum tota educ ta ſit ſecundū modum qui ſupra dictꝰ eſt ⁊ cogno ſcetur eius eductio totalis quando non ſtabit ipſa rum apparens tumefactio ⁊ hoc expedito in uno crure poſt duos uel tres dies fiat ſimilis operatio in alio crure. ſi uene alterius cruris ſint tumefacte Ꝙ ſi forte contingeret propter uiſcoſitatem ⁊ ter reſtreitatem humoris ꝙ non obediat deſcenſui de orſum tunc oportet aliam facere operationem.ſ. ut facta fricatione uel embrocata tibia cū aqua calida uſqꝫ dum uene rubeant ⁊ exuberēt fiat flo bothomia in diuerſis partibus crurium ubi mate ria magis groſſa appareat ⁊ materia inde educa tur. Conſequenter fiat decens ligatura incipiē do a calcaneo bene ſtringendo ⁊ ſurſum procedē do uſqꝫ ad genu ⁊ ſic faſſia remoueatuſqꝫ ad con ſolidationē flobot homīe. poſtea diſſoluatur ⁊ crꝰ cum ſtipticis confortetur fomentando embrocādo inungendo ⁊ poſt etiam fiat decens ligatura ut ſu pra ⁊ conſequenter poſt aliquos dies anteqͣꝫ mem brum exercitetur fiat caltia de pelle canis per lō gum inciſſa ⁊ cum cordula ſerica paulatine ſtrin gatur ⁊ faſſia ſecundum modum dictum ſuperpo natur uſqꝫ ad tempus ⁊ paulatine exercitari inci piat obſeruando in reliquis regimen ſecundū qd̓ dictum eſt in dieta et in medicinis maxime cum uomitu uel aliquibus flobothomijs in brachio ad diuertendum qꝛ tunc diuerſio eſt neceſſaria ne ali quid deorſum fluat quod fluere conſueuit poſt eū per tempus tumefieri non appareat remoueatur ſemper regimen obſeruando ut dictum eſt qꝛ ma ximus timor eſt in tali paſſione de recidina prop ter cauſas ſupra expreſſas. Et per flobothomiam uenarum non poſſit tota materia ꝯuenienter edu ci et opus ſit uenas incidere uel in totum remoue re ad perfectam curam recurre ad ea que ſupra ſcripta ſunt circa textum ſecundum doctrinam Al bucaſis ⁊ modum obſerua ſuum hic modum non ponam propter non prolungare utiliter. Et quia dictum eſt qd̓ expedit poſt flobothomiam ut mem brum ſtipticis confortetur iam ſunt ponende me dicine ad hoc ualentes. Primo ergo fiat decoc tio de aqua facta conſolidatione membrum epiti metur ut in fen. ℟. rox. abſenti foliorum pirorum ⁊ plantaginis an. M. i. mente. M. 5. galarum ba lauſtiarum corticum granatorum an. 3. ij. nucum cipreſſi maſticis an. 3. i.§. ſandalorum rubeorum ſanguinis draconis an̄. 3. i. buliant in ſitula una aqͣ uſqꝫ ad quinte partis conſumptionem ⁊ de ea fiat embroca ⁊ cataplaſmatio ⁊ ſi fiat cum ſpongia in fuſa ⁊ ſuperligetur ⁊ erit utile poſt. fiat inunctio

cum unguento ut in fen. ℟. unguenti ſandali ni. 3. iij. olei mertiloruꝫ. 3. ii. ſuci barbe ircine aca tie an. 3. i. 5. coriandrorum p̄p̄ nūcis cipreſſi an. 3. .i. retificetur unguentum pro ungendo poſſes etiā facere emplaſtrum confortatiuum ut in fen. ℟ farine orobi. 3. i. 5. farine fabarum. F. 5. ⁊ cuꝫ de coctione ſupradicta fiat emplaſtrum adendo olei mertini ⁊ rox. lotorum in aceto an. 3. 5. poſſes: ēt facere cerotum ex pulueribus conſtrictiuis cum draganto maſtice ⁊ ſimilibus ualet unguentum d̓ ceruſſa ⁊ ſimilia ⁊ cum his ordinatis poſitis perfi cietur intentio noſtra ego tamen laudo non minꝰ ad curam debitum regimen in dieta ⁊ medicina rum qͣꝫ iſta localia quia ſine obſeruatione illoruꝫ iſta eſſent timoroſſa. In localibus uero pro el lefantia eſt cōmemorandum ut dictum eſt circa textum qd̓ in applicatione medicaminū eſt timor quoniam ſi ad frigidum declinauerint dubium eſt de impingendo materiam in membro ⁊ ſi calidū dubium eſt ne materia aduſta magis malitietur. ⁊ ad cancrenam tranſeat. Ideo habenda cautel la maxime in regimine ⁊ purgatione continuata ut aliqualia calida reſolutiua applicari poſſint. debent talia eſſe in hoc confortatiua ⁊ ſtiptica ali qualiter magis tamen ⁊ minus quia in proceſſu magis reſolutiua qͣꝫ ſtiptica. In hoc ergo caſu ad confortationem ⁊ exicationem materie maxime ſi ſatis mollis fuerit conuenit ſi apponantur ſpon gie magne noue ſupra crura tumefacta ⁊ fortiter ſuperligentur ⁊ fortius erit ſi infundantur in aqua cineris caulium ficus ⁊ uitis. Et ſi placet potes fa cere embrocam longam cum aqua decoctionis lu pinorum uel cum dicto liſſiuo īpoſito modico ace ro ⁊ poſtea ſuperaſpergas de puluere ut in fen. ℟. ſeminis aneti tamariſci terefacti ſticādos ara bici anna. 3. ij mirre. 3. 5. roxa. D. i. omnia pulue rizabis ⁊ ſuperaſperges ⁊ ut retineatur pedes priꝰ inunge cum oleo abſenti ⁊ rox. an̄. Ad hoc etiam ualet farina fenigreci cum aloe ⁊ poſtremo ſi nō ſufficiant ualet alumē cum fimo caprino ſi ſecum miſceatur ⁊ infundatur in aceto felicitabitur ope ratio. In hoc tamen inherendum expertis cirugi cis quia aliquando oportebit remedia uariare ſi cundum magis ⁊ minus calidum ⁊ magis ⁊ minꝰ exicatiuum ⁊ aliquando ſcarificare oportet ⁊ ſca pellare ſecundum ꝙ forte membrum fit ī uia ad corruptionem uel non pro his igitur ad doctos re curratur cirugicos ⁊ in his ad preſens ſum conten tus. Et notate qd̓ iſtud conſilium licet factum ſit in caſu uaricum ⁊ ellefantia tamen ad omnes morbos melancolicos diligenter cōſideranti iuua mentum preſtabit ⁊ maxime ī mell̓is per aduſtio nem ex ſanguine uel fl̓ate. Et ſic ſit finis. laus deo De Dolore Dorſi. c. Iſte ē Olor dorſi fit ⁊ ſecun dus tractatus huius fen. 22. In quo ut a principio dicebatur. Intendit deter minare de doloribus principaliter iuncturarum tā qͣꝫ de uno principali nocumento iuncturis euenien te que iuncture ſunt membra apparentia in extre mitatibus qꝛ ī uentribus omnibus extremis ut. ca pite pectore ⁊ uentre īferiore uel qꝛ ſunt membra que extremitatibus participant ut natura cōſimi lium membrorum ⁊ organicorum de quibus eſt in tentio in hac fen determinare ut dicebatur in ru brica principali ad quam recurras qꝛ tamē dolor dorſi maximam habet conuenientiam cum dolori bus iuncturarum in cauſis ⁊ cura cuꝫ ſit dolor mē brorum neruoſorum ut ſtatim uidebitur. Pla cuit in hoc tractatu de dolore dorſi determinare etiam de dolore Illij ſibi conſimili ⁊ ſic patet ru brica tractatus dicit ſic tractatus ſecundus de do loribus horum membroruꝫ.ſ. iuncturarum de do lore ſupple etiam dorſi ⁊ illij propter conueniētiā diuiditur preſens tractatus. prima diuiſio in duas partes quoniam primo determinat de dolore dor ſi ⁊ illii. ſcd̓o de doloribus iuncturarum ſecūda ibi Cauſa patiens ⁊cͣ. prima in duas primo de dolore dorſi determinat ſecundo de dolore illii ibi eſt pro ximus huic ca. prima adhuc in tres quoniam prīo ponit cauſas ſcd̓o ſigna. tertio curam partes per ſe patent preſens capitulum etiam diuiditur prin cipaliter in duas partes quoniam primo ipſe pōit cauſam patientem.ſ. membra ī quibus ſubiectiue fundatur talis actio leſa que eſt dolor dorſi. ſcd̓o ipſe enumerat cauſas talis doloris ſecūda ibi. Et qualitercunqꝫ ſit ⁊cͣ. de prīa parte dixit. dolor dor ſi fit in lacertis ⁊ cordis intrinſicis ⁊ extrīſicis clau ſis cum dorſo. Pro intellectu partis ſunt cōme moranda quedam que notata fuerunt circa prin cipium capituli de giboſitate ut primo qd̓ dorſum dicit agregationem ſpondilium cum debito ordīe aligatarum a radice colliuſqꝫ ad fineꝫ caude. Et ꝙ tales ſpondiles dorſum integrantes in totū ſunt xvi. de quibus xi. ſunt ſpondiles pectoris.i. ille cū quibus coſte coniunguntur ⁊ quinqꝫ dicuntur ſpō diles alcatim que ſunt ultime uerſus caudam. Cōmemorandum eſt etiam ut ibidem diceba tur circa conuenientiam ſpondilium qd̓ ſupra quā libet ſpondilem ad aplanandum ⁊ ne caro oſſe du ro ledatur ſuprapoſita ſunt ligamenta ⁊ nerui ⁊ muſchuli ut dicte ſpondiles circa poſterius addi tiones proprias plane leues ⁊ lubrice reddantur. Ad anterius etiam ipſarum ſunt ligamenta ⁊ mu ſchuli ad eas in debito ſitu continendum. Cau ſa igitur effectiua doloris dorſi ſubiectiue in talibꝰ lacertis ⁊ cordis ⁊ ligamentis fundatur ⁊ ex conſe quenti dolor in illis fit ⁊ hoc eſt quod dicit textus lege. Dolor dorſi fit in lacertis.i. ſubiectiue funda tur in lacertis ⁊ cordis intrinficis ad debitum ſitū ſpondilium continendum ordinatis ⁊ extrinſicis ad aplanandum clauſis cum dorſo.i. alligatis ad ipſum dorſum quia ad ipſas ſpondiles ſic ſituatas continendum ſiue hoc ſit ad intra iuncturas ſpon dilium ipſas aligando ſiue interius ſiue exterius. Et qualiter cunqꝫ pit cauſas do Iam ipſe po

loris ipſius dorſi ⁊ duo facit quoniam primo ponit cauſas que ſunt cauſe per eſſentiam talis doloris ſecundo ponit cauſas que ſunt tales per cōitatem ſecunda ibi aut propter cōmunitatem in enumerā do tamen cauſas per eſſentiam enumerat cauſas corporeas ⁊ primitiuas dixit igitur ⁊ eſt littera ſa tis clara. Et qualitercunqꝫ ſit ſupple in cauſis taliſ doloris aūt accidit.ſ. talis dolor propter frigidas complexiones.i. propter complexionem frigidam ſingularem hoc eſt ſine materia.ſ. in dictis mem bris ſecundum modum doloris factum a frigido. ſecunda primi. Et fl̓atis crudi.i. aliquando accidit propter complexionem frigidam cum materia ut propter preſentiam fl̓atis crudi in talibus. mēbris ⁊ per fl̓a crudam intelligamus quodcunqꝫ fl̓a im primens ſua frigiditate idem intellige de comple rione calida ſine materia ⁊ cum materia ſed minꝰ frequenter qͣꝫ a frigida aut propter multitudineꝫ .ſ. fit talis dolor qꝛ quicunqꝫ humor in dictis. mē bris inhibitus etiam ſine mala complexione ut hic ſupponitur ſed ſola quantitate extendēdo ⁊ ſoluē do continuū poteſt eſſe cauſa talis doloris poſtea enumerat cauſas primitiuas ut propter multitudi nem cohitus propter quem producetur ad cauſam corpoream qꝛ propter motum ⁊ agitationem maxi me in partibus dorſi fiet fluxus aliquarū materie rum ad dicta membra que materie erunt cā dolo ris uel ſua multitudine uel ſua qualitate uel etiaꝫ qꝛ que ex cohitu euacuationem ſpirituum debili tatis illis membris fit ut a qualibet leui cauſa le dantur addit. Et quandoqꝫ fit propter cauſas gi boſitatis cum nōdum eſt confirmata.i. etiam ali quando fit ab alijs cauſis primitiuis quales ſunt cauſe giboſitatis non ꝯfirmate.i. que non ſufficiūt ad perfectam giboſitatem ſicut uerberationes ſu pra dorſum non tamen fortes qd̓ ſufficiant plicare ſpondiles qꝛ ſi eſſent potentes facere giboſitatem tunc talis dolor deberet dici dolor giboſitatis ⁊ po neretur in ſuperiori cap. ⁊ non dolor dorſi. Ad dit ponendo cauſas per cōmūitatem dicens aut ꝑ cōmūitateꝫ quorūdam uiſcerum.i. membrorum ī trinficorum ſupple aliquādo accidit hec egritudo ſicut fit propter debilitatem renum ⁊ maciem eo rum qꝛ ipſis debilibus exiſtentibus ī uirtute ſuſtē tatiua grauitant ⁊ ponderant uerſus uentrem ma xime ſi hoc iaceat ſuper uentrem ⁊ conſequenter propter alligatōnem quam habuit cuꝫ dorſo diſtē dunt ligamenta deorſum ⁊ ſic fit dolor dorſi per di ſtenſionem cauſa cōitatis membrorum ⁊ renum. Addit et propter repletionem uehementē uene magne.ſ. chilis poſite ſuper dorſum fit talis dolor comprimendo ſupra ligamenta ⁊ muſchulos dorſi aut imprimendo malam complexionem calidam ⁊ hoc ſepe accidit ⁊ eſt ſignum ſatis euidens preci pue in pueris ſtante febre concluſa apparitionis uariolarum propter ebulitioneꝫ factam ī uena chi lis ſit dolor dorſi ⁊ percipitur ſicut uerberati. addit aūt propter cauſam apoſtematis.ſ. in locis uicinis comprimendo ⁊ contrahendo ut ſupra dictum eſt de giboſitate aut nulnus in cā pulmonis.ſ. pōt eſſe cauſa talis doloris propter alligationem ⁊ uicinita tem ut patet. Et quandoqꝫ fit in medio Iam in enumerando cauſas doloris dorſi per cōitatem remouet dubitationem. poſſet aliꝗs du bitare dicens fit ne ſemper talis dolor in eadē par te dorſi rn̄dꝫ qd̓ non qꝛ aliqn̄ fit in medio dorſi. ali quando infra circa ſpondiles alchatim fit ī medio dorſi quando membrum cuius cōitate leditur di rectionem habet ad medium dorſi uerbi gratia ſi fieret apoſtema uerſus originem artarie magne q̄ dicitur artaria adorti fieret dolor circa quintam ſpondilem dorſi quoniam ut dixit. G. in libello de iuuamento anelitus dicta artaria que originatur a ſiniſtro uentriculo cordis. primo terminatur ad .v. ſpondilem dorſi ⁊ in illo loco cedīt yſofagus ta li artarie vnde declinat in alteram partem dans locum dicte artarie ⁊c. ⁊ ſic fieret dolor circa me dium propter directionem membri leſi aliquando uero fieret deorſum dolor ut propter cōitateꝫ ma tricis que alligatur dorſo inferius ſicut fit cum ap propinquat deſcenſus meſtruorum qꝛ dillatantur uene meſtruales ⁊ extenduntur ⁊ ſic cōitate cum dorſo fit dolor in illis partibus. Addit ultīo. Ꝙ iterum eſt quandoqꝫ ex ſignis criſis ⁊ maxime cū fieri debet criſis per fluxum ſanguinis narium ꝓp ter.ſ. ebulitionem ſanguinis circa uenam magnā ⁊c. lego litteram remouendo dubitationem dixit. Et quandoqꝫ fit in medio dorſi.ſ. dolor ſicut exē plificatum eſt in caſu apoſtematis circa principiū artarie adorti ⁊ ſupple quandoqꝫ fit circa dorſum inferius ſicut ⁊ quandoqꝫ fit propter cōitatem ma tricis ſicut cum appropinquat deſcenſus menſtruo rum facta cōmotione in ſanguine ⁊ uenis mēſtrua libus tumefactis aut ſupple cum fit perforatio ma tricis propter ſimilem cauſam fit dolor circa par tem inferiorem dorſi. Et cum ſunt ſigna partꝰ alia .ſ. ſupple fit talis dolor dorſi. Iterum quandoqꝫ ē ex ſignis criſis.ſ. talis dolor dorſi ut uerificatum ē De Signis Doloris Dorſi Plum quidem ⁊c In iſto capitulo ſignorum tria facit principaliter quoniam primo ipſe ponit ſigna diſtinctiua cauſarum ſpecialia ⁊ per eſſen tiam ⁊ per cōitatem. ſecundo ipſe ponit unam cer tam contingentiam euenientem in dolore dorſi. tertio ipſe ponit unum ſignum cōe ad diſtinguen dum ſi cauſa talis doloris eſt in dorſo ⁊ membris ſuperioribus uel in uentre ⁊ membris interioribus ſecunda ibi. Et dolores quidem dorſi ⁊c. tertia ibi in fine capituli ⁊ cum manus inuenit dolorem. pri ma adhuc ī duas quoniam primo ponit ſigna cau ſarum per eſſentiam ſecundo per cōitatem ſecun da ibi. Et factus cauſa renum ⁊ primo ſigna cor porearum ſecundo primitiuarum ibi. Et factum a labore de prima dixit. Illum quidem qui eſt ex

frigore.i. ex complexione frigida ſine materīa ⁊ c eſt ex humore crudo.ſ. ex frigiditate materiali.i. deambulatio ⁊ exercitium ſedant ſecundum plu rium ratio eſt clara qꝛ exercitium ⁊ deambulatio calefaciendo perducunt membrum infrigidatum ad complexionem ſuam naturalem dixit tamē no tanter ſecundum plurium quoniam poſſibile eſſꝫ ꝙ propter motum in corpore repleto propter agi tationem factam in membris alique pars materie fluerent ad locum ⁊ ſic eſſet cauſa adictionis dolo ris ſed in corpore ſatis mundo ut ſecūdum pluriū reperitur hoc non contingeret ideo ut plurium ſe dant dolorem addit. Et eſt eius inceptio paulatī ratio autem ſatis clara qꝛ complexio frigida tarde inducitur inter actiuas qualitates. Addit quando qꝫ ſentitur cum eo frigus hoc uerum eſt ut in cor pore multum ſenſibili ⁊ in principio cum talis cō plexio frigida inducitur uel acquiritur in corpore autem obtuſſi ſenſus forte non perciperetur uel ēt ubi talis mala complexio eſſet diuturni temporis ⁊ quaſi abituata qꝛ tunc non ſentiretur ut ſecūda primi de cauſis doloris ideo dixit quandoqꝫ ⁊ ſic eſt prima littera clara lego eam. Conſequēter Et factum a labor ipſe pōit ſigna cauſarum primitiuarum ⁊ eſt littera clara. dixit factum a labore ut ex ſubleuatione rei grauis ⁊ onere rei grauantis ſupra humeros portatura ⁊ ſi milibus ut ab aere frigido uel unctionibus frigi dis uel balneo uel pluuia ut ſepe cōtingit ⁊ a cohi tu ſignificat̉. anteceſſio rei illius.i. quādo antece dit aliquod iſtorum ⁊ ꝙ ſtatim ſubſecutus eſt do lor ille tunc eſt ſignum ꝙ cauſa illius fuit cauſa il la primitiua precedens lege litteram. Et factus cauſa renum ipſe Nūc ponit ſigna cauſarum per cōitatem ⁊ hoc faciēdo primo ponit ſigna facti cōitati renum. ſecūdo īmiſ ſet ſigna facti etiam a mala complexione calida ſatis incidentaliter tanqͣꝫ de cauſa corporali de qͣ ſupra non fecerat mentionem. tertio continuat in ſignis ⁊ quarūdam cauſarum per cōitatem ibi. ẜa Et factum cauſa caliditatis ibi tertia. Et factum cauſa repletionis uenarum de prima dixit. Et fac tus cauſa renum eſt apud alchatim ⁊ ratio eſt ꝙ renes ligantur dorſo ſupra alchatim ī loco medio inter coſtas ⁊ anchas dixit igitur notanter iſtud. qꝛ ſupra. Et debilitatur cum eo deſiderium coeun di iſtud intelligatur ſtante apoſtemate in illis mē bris uel ſtante lapide uel humore groſſo in dictis membris qꝛ in iſtis caſibus maxime fit dolor dor ſi prepter diſtenſionem ⁊ in dictis caſibus minoran tur uirtutes operationum non tantum renum ueꝝ etiam membrorum uicinorum ut uaſſorum ſemīa rium tranſeuntium per renes ⁊cͣ. Sed ubi eſſꝫ ma la complexio calida aliqualiter debilitans forte n̄ contingeret ſed in tali caſu non fieret notabilis do lor per uiam diſtenſionis a cōitate addit. Et fit cū una cauſarum renum noͣrum ſupple debilitatis ut ſi propter lapidem uel apoſtema in ipſis uel dilla tationem collatorij unde cōiter debilitantur ⁊ ſe ſuſtentare non poſſint ſed grauitant lege litteram ⁊ eſt clara. Et factum cauſa calidi. Nunc ipſe ut ſupra dicebatur ponit ſigna inci dentaliter doloris facti a complexione calida ſine Iꝭ materia ⁊ eſt lr̄a clara dicens. Et factum cā ca liditatis pure.i. ſine materia ſignificāt inflamatio ⁊ mordificatio.ſ. loci dolentis cum leuitate qꝛ ꝓp ter abſentiam materie nō eſt grauitas ⁊ priuatio ne pulſationis propter idem qꝛ non exiſtente ma teria non intumeſcit neqꝫ ebulit ⁊ ſic non percipit̉ pulſatio ⁊c̄. lege tu. Et factum cauſa reple ca. Iſtd̓ Conſequenter ꝯtinuat in ſignis doloris per cō munitatē ⁊ dixit. Et facta cauſa repletionis uena rum maxime.ſ. chilis ⁊ artarie adorti extenſaruꝫ per dorſum ſignificant extenſio doloris in dorſo qꝛ uenarum fit extenſio intenduntur ēt ligamenta ꝙ bus dorſo alligantur cum caliditate propter mul titudinem ſanguinis ⁊ ſpirituum ſibi uicinorum ⁊ inflatio in illis locis ſuper eandem cām ⁊ pulſatio propter ebulitionem factam in ſanguine ꝑꝑ prohi bitionem tranſpirationis factā ab oppillatione a multitudine ⁊ extenſione. Et repletio corporis.ſ. totius qꝛ ſtante repletione harum uenaꝝ que toti differuūt nutrimentū tanqͣꝫ trunci magni a quibꝰ alij minores ramificāt̉ expedit ꝯfequenter ut alio rum fiat repletio ⁊ ꝯn̄ter totius corporis repletio manifeſtatur litteram lege. Et factum propter ⁊c Iam ꝯſequenter nos remittit ad ca. sͣ. de ſigniſ cāꝝ giboſitatis ſupple cum nundū ſunt ꝯfirmate .i. ſufficientes ad giboſitatē ut. sͣ. dicebatur ⁊ bre uiter dicit. Et factum ꝑꝑ cās giboſitatis ẜm modū expoſitū ſignificant ea que docuimus in ca. eius. sͣ maxime ſi fuerit ab apoſtemate membroꝝ uicīo rum ex acuitate doloris febre ⁊c. Nota tn̄ ꝙ ſicut .sͣ. docuit nos ſignificare dolorem dorſi factū eſſe cōitate renum ꝑ hoc ꝙ dolor ē. sͣ. alchatim ⁊ ꝙ ali qua extitit cauſa nocumentorum renum vt ſupra dicebatur per idem mediuꝫ diſcurrere potes. Si dolor factus fuerit cōitate Epatis ſplenis media ſtini diafragmat̉ vel matricis quia ſtante eſſentia li nocumento in aliquo horum verbi gratia apo ſtemate poſſibile eſt ymo vt plurimum contin git fieri dolorem dorſi propter alligationem horū membrorum ad dorſum ⁊ diſcurremus quod illo rum ſit leſum ex leſa operatione illius membri ut de Epate ⁊ ſplene clarum eſt videre per acciden tia ⁊ ex loco doloris quia ſi fuerit propter Epar percipietur dolor magis ad deſtrum ſi propter ſplenē magis ad ſiniſtꝝ ⁊ hoc ī loco t̓minatōis co ſtaꝝ. Et ſi a mr̄ice erit dolor ī alchatī ⁊ ſi a me

diaſtino cum difficultate anellitus erit dolor ī me dio ſpatularū in longū ⁊ ſic per ſimilia diſcurrere potes ſi fuerit a ſtomaco uel īteſtinis uel meſcin terio ſemper te reducendo ad genera ſignorū que ſumuntur ſecunda primi doc. tertia ca. i. ſingula ri. Accidētia ⁊ ſignificationes circa finem ibi ha bes egregiam doctrinā ad hoc ⁊ ſimilia inueſtigā dum lege lr̄am. Iſta eſt ſecunda pars prī Et dolores cipalis in qua ipſe ponit vnum cōmuniter contingens in dolore dorſi ⁊ eſt vel neceſſitas errectionis vel incuruationis ita vt homo vel cogatur ſtare rectus ul̓ curuus in dolo re ipſo dorſiduo facit primo ponit ꝯcluſionē. ſcd̓o ipſam declarat ibi. Et indigentes dixit igitur prīo Et dolores quidem dorſi aut egent incuruatiōe.i. neceſſariam faciūt incuruationē vel ſaltem diſpo nunt aut egent errectione.i. neceſſariam faciunt uel inclinant errectionem. Et proſequitur decla rando dicens. Et indigentes incuruatione ſunt illi in quibus eſt cauſa ſpaſmus ex apoſtemate dorſi aut alijs ex cauſis giboſitatis. Et indigentes erre ctione ſunt illi in quibus non eſt neceſſariū quod diuerſificet reductionē anellitus ex incolumitate lacertorū a reclinatione retro ⁊ īcuruatione an̄ fa cientibus dolorem. Notandum ꝙ dolores dorſi vt plurimū fiunt a cauſis proportionalibus cauſis giboſitatis cōmuniter accipiendo giboſitatem et progiboſitate proprie accepta que eſt eminentia ad poſterius vel pro arcuatione concauatione ⁊ ſtruma que eſt eminentia ad anterius cum plica tione ſpondilium ⁊ aliquando oſſiuꝫ caſſi anterio ris vel etiam ꝓ contorſione que eſt plicatio ad la tus patet diſcurrendo in cauſis ⁊ primitiuis ⁊ cor poreis cum igitur cauſe giboſitatis cōmuniter ac cepte cōmotione ſpondilium ad anterius uel po ſterius faciunt eminentiam ante uel retro ⁊ ſic cogant hominem ſtare declinem ad anterius uel erectum ſequitur quod cauſe talis doloris dorſi ſi ne giboſitate cum ſint debiliores illis ſaltem diſpo nunt hominem uel facilitat ad hoc uel ut incur uetur uel errigatur uerbi gratia ſtante apoſtema te in aliquo uiſcerum interiorum per uiam tactus ſpondilium ad anterius fit ut inclinetur homo ad anterius ⁊ ſi uult errigi magis dolet ita etiam ſtā te materia humida implente ligamenta ⁊ muſcu los interiores trahente ad anterius tunc inclina tur homo ad anterius uel propter ſpaſmum in di ctis membris ut declaratum eſt ſupra in cauſis gi boſitatis ⁊ in talibus cauſis fit difficultas in anel litū ⁊ diuerſitas ⁊ propter conſtrictionem pecto ris ⁊ inobedientiam inſtrumentorum in motu pro portionabilibus uero cauſis exiſten̄ in muſculis exterioribus diſponitur homo ut non poſſit plica ri ad anterius quia muſculi non obediunt tali pli cationi uerbi gratia apoſtematis dictis muſculis uel aliter in eis facto tetano ita ut non reddantur plicabiles cogitur tunc homo ſtare rectus ⁊ in ta li caſu propterea non difficultatur uel diuerſifica tur anellitus tum qꝛ non minoratur concauitas pectoris tum qꝛ inſtrumenta maxime in anellitu deſeruientia vt intrinſica ſtant incolumia ut ſuꝑ ponitur. Et hoc totum intelligebat in textu ſatis difficili lego lr̄am. Et dolores quidem dorſi aut egent incuruatione.i. diſponunt ⁊ aliquando ne ceſſitant ad incuruationem aut errectionē i. ad errectionem inclinant uel neceſſitāt ⁊ hoc decla rando dixit. Et indigentes incuruatione ſunt illi ī quibus eſt cauſa ſpaſmus ex apoſtemate dorſi.i. lacertorū dorſi intrinſicorū aūt alijs ſupple cauſis fit ſpaſmus illorū membrorū qͣꝫ ex apoſtemate ut ex repletōne uel acuitate doloris a mala comple xione ⁊c. uel aliter alijs.i. quādo ex alijs cauſis gi boſitat̉ vt ex materia replente muſculos deorſuꝫ grauitante uel ex nocumento membrorū intrinſi corum dorſo alligatorum fit dolor dorſitunc fit in curuatio in tali dolore utꝫ addit. Et indigentes errectione ſunt illi in quibus nō eſt neceſſarium quod diuerſificet reductionem anellitus.i. in ꝗbꝰ nō ꝯiūgit̉ cā ꝑꝑ quā neceſſario fiat diuerſus anel litus in reductione ymo permanet cuiuſdam mē ſure ſubſequens cū p̄cedēti. Ex īcolumitate lacer torū ⁊ reclinatione retro ⁊ incuruatōe ante faciō tibus dolorem.i. ꝑꝑ īcolumitatē lacertorum qꝛ n̄ ſunt leſi lacerti intrinfici ymo ẜm ſe ſunt obedien tes ⁊ in reclinatione retro ⁊ incuruatiōe an̄ faciē tibus dolorē.ſ. qn̄ tales lacerti ſunt leſicū hoc tn̄ ſupponatur ꝙ in lacertis extrinſicis nocumentuꝫ ad uerificandum textum. Et cuꝫ manus ꝯnʰac rltima ꝑte ca. ipſe declarat ꝑ ſignum cōe manifeſtū qn̄ cā faciens dolorē eſt in dorſo vel uentre. Et dixit breuiter. Et cū manꝰ inuenit dolorē ita.ſ. pro compreſſione manus fiat dolor tunc cauſa eſt in dorſo. Et ſi nō inuenit.i. ſi comprimendo non propterea fit dolor tunc cauſa eſt in uentre. Nota ꝙ lr̄a poteſt dupliciter legi qꝛ per dorſum poſſumus hic duo intelligere ꝗa aut per dorſum intelligimus agregationem ſpondiliū cum ligamentis ⁊ muſculis extrinſicis tamen ⁊ non intrinſicis aut per dorſum intelligimus agre gatum ex ſpondilibus ⁊ muſculis ſine ligamentis extrinſicis ⁊ etiam intrinſicis ſi intelligamus pri mo modo plana eſt littera qꝛ ſi cauſa doloris fue rit in extrinſicis membris cuti īmediate ſuppoſitis in compreſſione manus īuenit dolorē ⁊ cauſa exi ſtente in ītrinſicis vel alijs mēbris īterioribus nō ſecundo modo accipiendo dorſum etiaꝫ ut credo vera eſt lr̄a maxime in corporibus macris qm̄ cō preſſione exterius facta ēt ſi cauſa ſit in muſculis intrinficis via vicinitatis fiet ēt dolor ſed ſi fuerit in ventre in membris cōtentis ī cōcauitate interio re vt in renibus ſtomaco ſplene ⁊ ſimilibus vt ſu pra dicebatur in cauſis per cōitatem tunc manus nō inuenit dolorem lege ſicut placet. Et ſic finis huius capituli. De cura dolorum dorſi.

Iſtd̓ Portet ut redeas? ca. de cura doloris dorſi ut dicit rubrica ca pituli diuidatur preſens capl̓um prima diuiſione in tres partes quoniā primo pro tali cu ra nos remittit ad alia loca ſecundo ponit curam ſatis generalem diſcurendo ꝑ cauſas a quibꝰ eue nire poteſt tertio ponit curam talis doloris eueniē tis a cauſis ut plurimum contingentibus ſecunda ibi Frigidus v̓o. īquātum tertia ibi. ⁊ quoniā plu rimum eius de prima parte eſt lr̄a clara ⁊ dixit oꝫ ut redeas in ea.ſ. cura ad curationes doloruꝫ iun cturarum quas diebus paulopoſt.ſ. Et curatōes giboſitatis ⁊ ventoſitat̉ facien̄ giboſitateꝫ ſupple quas diximus in ca. giboſitatis. nam vna eſt cura vel.ſ. proportionalis ex quo a ſimilibus fiunt cau ſis vt ſupra dictum eſt lege tu. Frigidus vero nunc ipſe proſequitur ponendo curam generaleꝫ diſcurendo per cauſas poſſibiles et poſſet diuidi ī tot. partes per quot diſcurit cauſas partes patent Sed legendo lr̄am continuam dicit primo de fri gido ſine materia. Frigidus vero īquantū eſt fri gidus.i. inquātum eſt immaterialis ſꝫ a mala tm̄ complexione dependens oportet ut curetur cum ebibitis.ſ. alterantibus ⁊ nō euacuantibꝰ niſi for te eſſet intentio ad materiam in toto dubitātes de fluxū qꝛ tunc oporteret euacuare ⁊ Empl̓is ⁊ vn ctionibus predictis in ca. preteritis.i. nouit̉ dictis ſ. de doloribus iuncturarū ⁊ de giboſitate. Addit ⁊ inquantum eſt illic humor crudus.i. mala com plexio frigida cū materia oportet ut fiat euacua tio cum eis que ſunt ſicut iera de pulpa coloquīti de.i. magna ⁊ pill̓e fetid̓ qm̄ tales maͣe materias tales euacuant ⁊ a mēbris longinquis. hoc tamē intelligatur facta in tali materia aliqua digeſtio ne ⁊ no. qd̓ ibi non laudat leuia euacuatiua qꝛ ta lia nocent vt magis declarabitur ī de doloribus iū cturarum cum aliqualiter materiam agitēt ⁊ nō ſunt ad educendum potentes ſed laudat ſolū me dicinas fortes quarū eſt ⁊ materias groſſas ⁊ ab extremis membris euacuare ⁊ tales ſuntª vt iera logodion que ẜm. d. A. quinto can̄ ē illa yera ta men meſue diſtinctione tertia poſuit veram colo quintidos et diſcript̉ Raſis ⁊ ī caſu valēt ⁊ pill̓e dicte maxime virtute gumarū intrantiū ⁊ tu vide deſcript̉ locis ſuis. Et factus labore Ponit curaꝫ fa cti a labor̄ ⁊ eſt lr̄a clara dicens. Et factus a labore ⁊ ſimilibus.ſ. ex portatione. ſupra humeros grauis honeris vel longa itineratione vel ſtatione pedes longa. vn de ꝑꝑ aliquam talium cārum ſequitur debilitas ī virtute ⁊ dictarum partium dorſi laſſitas ⁊ dolor ꝑꝑ cauſas ſupra aſſignatas vt propter fluxum ali quarum materierum ad dorſuꝫ oportet ut ſuccur ratur cum cibo bono ad virtutem viuificandaꝫ. ⁊ vnctionibus temperatis ⁊ ol̓ijs tepidis ad dicta membra laſſa ⁊ forte aliqualiter atrita confortā tia ⁊ materiā fluxam reſoluendo proſeꝗtur dicēs Et factia coitu cura illius eſt cura eius qui debi litatus eſt ex coitu ibi ſupple recurras ad. xx. ter tij. Addit. Et facti cauſa renum curatio eſt cura debilitatis renuꝫ ēt ſupra poſita. xviij. ⁊.xviiij. ter tij in debilitate ſua eſſentiali dicit conſequēter ⁊ eſt notabilis textꝰ. Et facti.ſ. doloris cauſa reple tionis venaꝝ plurime ẜm modū ſupradictū. Cura eſt fl̓a ex curuatura genu ipſa.n. ī diſpoſitione ſa nat eum.i. ſtatim ⁊ ſubito. Addit ⁊ proprie cuꝫ ſe quentur īnunctiones ex oleo roxato ⁊ ſimilibꝰ.ſ. ad infrigidandū ⁊ remittendū ebulitionem ipſius ſanguīs. Pro intellectu huius particule eſt pri mo notandū qd̓ in hoc caſu maxime neceſſaria ē fl̓omīa qm̄ licet nō adhuc fiat febris vel ruptura uene vel factuꝫ ſit aliquod notabile apoſtema ta men quia dubium eſt non facta fl̓ia de aliquo hu iuſmodi neceſſaria eſt fl̓ia. Et pro hoc facit ſingu laris textus. d. G. in libro de fl̓a diſtin. prīa ca. v. cum dixit ſic. Non enim ſolum qn̄ iam magna affuerit egritudo flobot homare eſt tempus ſꝫ cū ſuſpicatur debens preuenit enī eruditio quā yp̄o dixit docens nos quecūqꝫ preſentibus iaꝫ egritu dinibus recte vtiqꝫ agemus melius eſſe hic ſecū dum principia earū vel debentibus incipere antī cipare facientes ut predicte intentiones ad ſanas adhuc tranſferantur hoc tamen intelligatur ſtā te robore ſemper virtutis. Secūdo notandum qd̓ licet textus dicat fiendā fl̓iaꝫ ex curuatura ge nū nō intelligamus qd̓ ſub curuatura reperiatur hec uena ſed exterius addomeſticaꝫ uel ſilueſtrē partē. nam licet. d. A. quarta primi ca. proprio de fl̓ia uenarū in tali loco nullā fecerit mentionē cū loquebatur de fl̓omijs uenarū peduꝫ tamen alie bas. viiij. pratice ponit duas uenas ī exteriori par te genu que aliquando flobothomāt̉. G. ēt ī libro ſupra allegato diſtin. ſcd̓a ca. iiij. pōit duas uenas in cruribus differentes a uenis cōſſarum ⁊ peduꝫ inferiorum ⁊ has ego intelligo illas q̄ ſunt apud genu credo tamen per iuuamenta fl̓omīe dictaꝝ uenarum que illis locis colliguntur ⁊ a. G. ⁊ Alie bate quod dicte uene ſint que in pedibus inferio ribus dicuntur ſiatice uel ſafene quia eorundem ſunt inuamentorum etiam propter dirrectionem ad illas quod tamē hic eas laudauerit flobotho mari ideo fecit ut exiſtimo quia cum proximores ſunt loco dolenti ⁊ dubium uehemens ſit uel de ruptura uenarum uel apoſtemate ſuperioruꝫ mē brorum citior fiet diuerſio a prohibitione apoſte matis ⁊ citior euacuatio materie habundant̉ ⁊ ſic prohibitio rupture uenarum quam ſi ex ſafe nis uel ſiaticis fieret. laudarem tamen ego in cāu ſtante multa plectoria ut primo fieret euacuatō de una medicina ⁊ breuiter obſeruentur illi cano nes in hac flobothomia qui obſeruari deberent in cura ſinoce inflatiue ⁊ talē euacuationem ipſe preſuppoſuit. Tertio notandum quod ex uer bis textus inſinuauit nobis modum circa actum praticum ut quod preſens fiat flobot homia dein de ponant̉ circa locū doloris infrigidātia ⁊ extra ctiua inflationis ex oleo roxato ⁊ ſimilibus qm̄ ſ uellemus nō flobotādo infrigidare ⁊ extinguere maius ſequeretur nocumētū ut fuit canon. d. A.

prima quarti de cura febris ſanguīs cū dixit. Et ſcias ꝙ eſſe contentus infrigidatione ⁊ dimittere fl̓am ⁊ ſolutionē uentris addit in oppillatiōe ⁊ co hartatōne qr̄ additur putredo ⁊ calit̓ in r̄liqua di ſpoſitione ⁊c. lege tu lr̄aꝫ. Addit facti cauſa gibo ſitatis.i. cauſis ꝓportionalibus cauſis ꝓductiuis iboſitatis tn̄ debilioribus vt ſupra dicebatur in cauſis. Curatio eſt cura giboſitatis ad illuꝫ igi tur locum recurras patet lr̄a. Et quoniam ca. ipſe ponit curā cāruꝫ Iam in hac tertia parte vtplurˡ mūi ꝯtingentiū ⁊ diuidi. pōt ꝑs in tres par tes quoniā primo ipſe ponit ipſaruꝫ cārum curaꝫ generalem ⁊ remiſſiuam. ſcd̓o ſpecialeꝫ aducēdo particularia medicaīa tertio ponit cām ī applica tione remedioruꝫ localium ſcd̓a ibi verum de cu rationibus proprijs tertia ibi. Et melius quidē eſt ⁊c. in fine deprima parte dixit ⁊ eſt lr̄a clara. Et quoniam plurimum eius quod accidit ex dolore dorſi.ſ. a cauſis non accidit niſi ꝑꝑfrigus aut ꝑꝑ debilitateꝫ renum tunc oportet vt ſit plurimuꝫ cu rationis eius ex parte eoruꝫ.ſ. frigiditatis vel de bilitatis renum ⁊ remittēs nos dixit. Et nos iā compleuimus ſermone in curatione renum ⁊ ſuꝑ le conſequenter de debilitate eorum. xviij. tertij Et compleuimus ēt ſermonem in calefactiōe dor ſi in ca. giboſit̓ ſupra ad illa igitur loca nos remit tit lege lr̄am. Uerum de curationibus In hac ſecunda particula ipſe ponit curaꝫ ſpe cialem adducendo particularia remedia ⁊ poſſet diuidi ī tot partes quod ſpecialia ponit diuerſa re media ſed legendo cōtinua lr̄am primo dixit ⁊ eſt clara lr̄a. veruꝫ de curationibus ꝓprijs dolori dor ſi frigido ⁊ adminiſtratio olei de euforbio ſoliꝰ.i. ad vnctionē compoſitionem eius ⁊ vtilitates po ſuimus ſupra de cura giboſitatis ibi recurras qm̄ eſt ſingulare. addit ⁊ de potōibus exꝑtis ad ipſuꝫ eſt diateſſeron ⁊ triacha ſcribit̉ ab oībus auctori bus patet ꝙ merito componentiū quatuor calido rum ⁊ ſubtiliantium que intrant valet aut oleuꝫ de cherua cum aqua Apij verbi gratia. 3. i. cum z. ij. aque apii cherua ē cataputia maior ab ali quibus dr̄ miraſolem vel pentadactilus aut ſiſſa mus agreſtis in ſuma eſt cal. ⁊ ſiccum in ſcd̓o fit oleum ex ſemine eius eſt diſſolutiuuꝫ ⁊ confortat membra maxime frigida ⁊ fit de eo duplex oleuꝫ ſimplex ⁊ compoſitum quinto can̄ ſed compoſitū eſt vehementis caliditatis credo ꝙ de compoſito non intelligat. d. A. cū exibet ipſum in via poſitio nis ſed tamen de ſimplici dixit Serapio ꝙ nō de bemus eo vti in cibis ſed in lucerna ⁊c̄. tn̄. d. A. ſepe eo vtitur per ſuperius. Et nota hic ꝙ. d. A: laudat eum exiberi non ſolum ſed cum aqua apii rō eſt qꝛ tale oleum ſatis tenacitate. ⁊ viſcoſitate participat vt igitur acquirat penetratōꝫ. ad longi quas partes fit eius mixtio cum aqua apii. Addit ponendo aliam potionē magis gratam. Et ſupple cōuenit ut bibat patiens a cā frigida infuſſioneꝫ ciceris nigri ⁊ acori multotiens cū quattuor z. bu tiri ⁊. 3. i. melis. Iſtud idem ponit̉. xi. ꝯtit̉ ſub ꝑ pria forma ſaluo ꝙ non ponitur acorus de mente gatiſcuch eſſet ſuauis potus ſumendo.ſ. 3. iiii. di cte infuſionis cum ipſo butiro ⁊ mele iſta omnia iuuant membra neruoſſa calefaciēdo ⁊ notate ꝙ notanter dixit infuſionē ciceris ⁊ non dixit deco ctionē ut uirtus corticis tantū ⁊ nō ſubſtantie ci ceris abſoluatur qꝛ ſubſtantia ciceris uentoſa exi ſtens que in decoctione reciperetur forte nō iuua ret ymo noceret ⁊ utatur hac infuſione. xiiij. die bus in loco allegato.i. multo tempore qꝛ nonª eſt timoroſa ⁊ ē ſuauis. Addit. Et comeſtio ſpargorū ⁊ aſſiduatio eius ē iuuatiua valde. Iſtud uale re vr̄ deriuādo materias ad vias vrine non ſua ca liditate que remiſſa eſt ut quinto coll̓ꝫ ⁊ ſecundo can̄ ⁊ cum multa ꝯiūgitur humiditate ideo non laudarem niſi in corpore ſatis puro vel forte hoc facit a proprietate vt ſcribitur. xi. ꝯtit̉ vl̓ de mēte dyam. qd̓ tamen alibi nō reꝑio dixit tn̄. d. A. ſcd̓o can̄ bibitur eius decoctio ꝑꝑ dolorem dorſi ⁊ ſcia tice. Addit proſequendo. Et pill̓e ſoluentes habē tes hunc dolorē qui ſunt frigide cōplexionis ſunt pill̓e fettide. Iſtas pill̓as omnes laudant ī talibꝰ diſpoſitionibus ⁊ patebit ipſaruꝫ utilitas inſpiciē ti compoſitionem ipſaruꝫ per ea que ſupra dicta ſunt. Addit d̓ Emplaſtris. Empl̓a nōͣ ſūt hoc mō Nam Empl̓um cum oleandro ſanat illuꝫ qui an tiquus eſt de oleandro dictuꝫ eſt ſupra quid ſit ⁊ de mente. d. A. etiā ſecūdo can̄ fit ex eo Empl̓uꝫ dolori dorſi hoc etiam. xi. ꝯti. ad finem de mente. Tabir. dixit ſi empl̓etur ſpinale ī quo ſit dolor an tiquus cuꝫ oleandro ſanabitur addit. Et impla ſtratio ex eis que ſunt ⁊c. omnia clara ſunt ex eis que ſupra dicta ſunt qꝛ de omnibus his ſimplici bus ſupra facta eſt mentio ſed notate hoc dictū ꝙ in oleo de lilio ineſt proprietas mirabilis ⁊c̄. cla ra eſt lr̄a lege eam tu. Et me llSnit vnam regulam obſeruan In hac tertia ꝑte ca. ipſe po dam in applicatione vnguentorū ⁊ oleorū in caſu iſto. Et dicit. Et melius quideꝫ eſt vt calefiat dor ſum in primis fricando cū panno aſꝑo deinde in ungatur comprimendo rō can̄ eſt qꝛ per talē pre cedentem calefactionē īductam cum fricatione aperientur pori cutis vnde fortit̉ poſtea inungen do preparatur tranſitus medicine ad locum pro fundum ad quem forte non penetraret non facta tali preparatione. Et ex hoc inferratur ⁊ notate ꝙ iſte canon non tamen appropriatur in hoc cāu ſed ampl̓ari debet in oībus morbis intrinſicis in quibus difficulter tranſit virtus medicine exteriꝰ applicando vt in paſſionibus iuncturarū ⁊ paſſio nibus pectoris ⁊ cerebri cuꝫ volumus extrinſicus inunctiones fieri debere ratio eſt eadem vtꝫ. Et ſic eſt finis huius ca. non ſūmo ca. propter temporis breuitatem neqꝫ pono ordinem in cura propter ea que ſupra dicta ſunt de giboſitate. De dolore illij.

In hͦ St proximus Ac ca. d. A determinat de uno dolore qui eſt in cauſis ⁊ cura cōicat cum dolore dorſi ſ. de dolore illij vel illiorū ⁊ duo facit principalit̓ quoniā primo ipſe ponit quedam generalia circa hanc diſpoſitionē ⁊ eius cura ſcd̓o ſpīaliter deter minat ponendo eius ſpīalem curā ſcd̓a ibi. Et de curatione propria prima ꝑs poſſet in ꝑtes tres di uidi ẜm tria dicta prīcipaliter quouiā primo excu ſando ſe remouet obiectōeꝫ que hic legitime oriri poſſet. poſſet aliquis merito dubitare qr̄ ī hac fen determinat de dolore horū mēbrorū cum in gene rali rubrica dictum ſit in hac fen determinādū de egritudinibus acciden̄ in extremitatibus mēbro rū cum tn̄ dicta mēbra nō ſint extrema aliquoruꝫ dictorū modoruꝫ vt videbit̉ naͣm horū mēbroruꝫ ꝯſideranti remouēdo ergo dixit ꝙ talis dolor.ſ. in cauſis ⁊ cura ē proximus huic ca..ſ. de dolore dor ſi ymo ſatis rōnabiliter ꝑꝑ ꝑtinentiā ad ca. prece dens ponit in hoc loco de tali dolore determinari Et hoc intēdebat cū dixit. Eſt proximus huic ca. dixit ſcd̓o ponendo cām vtplurimū contingenteꝫ ẜm quā cōicat cum dolore dorſi. Et plurimum eius eſt uētoſum fl̓aticū.i. ut plurimū dolor ē de pendens a uētoſitate cuius cā fouēs ē fl̓a dixit ter tio pur ꝯtinuando ꝑtinētiaꝫ ad ca. precedēs. Et appropinquat ei.ſ. dolori huic illiorū quātū ad cu rā cura eius.ſ. doloris dorſi pro intellectu ꝑtis eſt aduertēdū qd̓ apud medicos reperiunt̉ iſti termi ni yliomi ꝑ. m. ⁊ ylion. ꝑ. n. ꝗ termini diuerſa ſigni ficant nam yliomi eſt tertium de inteſtinis gracili bus deſcēdēdo ⁊ alijs longiꝰ ⁊ in eo plures ſunt ī uolutiones qͣꝫ in alijs iōdictū ē īteſtinū longū ſub tille inuolutum ab Auī. ſupra xvi. tertij ca. primo ylion aūt ē mēbrum muſculoſum dorſo īherens ⁊ ſunt duo talia dicta membra ⁊ breuiter ſunt duo muſculi ſuppoſiti renibus ad ipſos ſuſtentādū ⁊ dicunt̉ lumbi ⁊ dolor in talibus mēbris factus dr̄ dolor in yllijs ⁊ ſi ī altero eoruꝫ tantum fuerit di dolor ylij vt ſonat rubrica ca. ⁊ ſi dolor fuerit inte ſtinalis in gracilibus inteſtinis dr̄ illiacus ꝓpter inteſtinum ylion cōnumerari inteſtinis cauſa aūt qr̄ ī dictis mēbris vtplurimū fiat dolor ventoſus fl̓aticus ſatis noͣ ē ex ſupra dictis cū dicta mēbra muſculoſa ſint frigida ⁊c. Et ſic eſt clara littera lege eam tu. Nūc ipſe ponit cu Et de curatione ramagis ſoīalen huius doloris ⁊ primo curam cauſe vtplurimuꝫ contingen̄. ſcd̓o aliarū cauſaruꝫ ſecunda ibi. Qd̓ ſi fuerit dixit igit̉ ponēdo diſcript̉ quarūdā pill̓a ruꝫ que ſummi debent partim ad digerēduꝫ ma teriem frigidam ⁊ aliqualiter euacuan̄ ⁊ mēbra cōfortan̄. Et de curatione propria ē vt ſumatur fenugreci ⁊ granorū maſcet ⁊ ſeīs apij ⁊ ameos ⁊ 33. cinamomi partes equales verbi gratia 3. 5. Serapini quantum omnia ⁊ fiant ex eis pill̓e vt auellane.i. partem debent ſpecies puluerizari ⁊ Serapinum in vino diſſolui ⁊ omnia ſimul in pa ſta reddigi poſtea pill̓e conficiātur ⁊ poſſunt due de eis omnibus duobus diebus exiberi hoc ītelli gitur niſi ſtomacꝰ ſit leſus qꝛ multū nocet Sera pinum ſtomaco. In eis ſtant intentiones que di cte ſunt ī fenugreco ſemine apij ⁊ Ameos. Stat in primis intentio ad digeren̄ talem materiam ⁊ in locis longinquis in. 33. ⁊ cinamomo ⁊ digerēdi ⁊ confortandi ſimul ſtat intentio in Serapīo ⁊ di gerendi ⁊ ſoluendi materiā in dictis locis exiſten̄ vnd̓ dixit Meſue qd̓ mirabil̓r ſoluit maͣs groſſas ⁊ dixit. d. A. ca. ꝓprio ꝙ ſoluit ab anchis ⁊ ꝯn̄ter intellige a materijs eis circūſtan̄ lege lr̄aꝫ. Ꝙ ſi fuerit nūc ipſe remittit curā aliarum cārum ad alia loca. Et dixit ꝙ ſi fuerit ꝑꝑ apoſtēa ī mēbro .ſ. yllio aūt in eo qd̓ cōicat ei puta in matrice ī mu liere vel in inteſtinis groſſis vel renibus tūc cura tio eius eſt illa cura recurre ad tertiā quarti ⁊ ad loca in quibus determinat̉ de nocumentis dicto rum mēbrorū ⁊ tibi ibidē manifeſta fiet cura. Ad dit vnā regulā de cauſis huius doloris ⁊ ē lr̄a cla ra dixit. Et parū ꝗdem fit.ſ. talis dolor ꝑꝑ malitiā cōplexionis calide.ſ. ſine materia aut cum mate ria niſi ẜm ſemittam cōitat̉ mēbrorum urine.ſ. re num precipue ⁊ inteſtinorū. Et addit. Et ſignū ⁊ cura in hoc.ſ. caſu male cōplexionis calide ſin gulis uel cū materia in renibꝰ uel in inteſtinis ma nifeſta ſunt ſupple ex dictis in. xvi. ⁊. xviii. tertit̉. Notandum ꝙ rō qr̄ raro talia mēbra īcurunt do lorem ꝑꝑ malitiā cōplexionis calide ⁊ ſicce imma terialis vl̓ materialis ſumitur ex dictis ſupra qm̄ talia mēbra ſunt de natura frigida ⁊c. aliqn̄ tn̄ ui cinitate renuꝫ talē malitiā incurrunt cum renes ſint mēbra calida ⁊ facile ī fl̓abilia et ꝯn̄ter apta et malā cōplexionē calidā materialem et immate rialem incurrere et ſic vicino cōmunicare. Sꝫ tu diceres ſcd̓um hoc non apparet ꝙ dicta mem bra debeant incurrere dolorem a tali cauſa cōi tate īteſtinoruꝫ cuius oppoſitum dicit textus cuꝫ inteſtina ſint membra natura frigora qꝛ paniculo ſa dicas ꝙ motiuum haberet euidentiam niſi ad inteſtina multe coniungerent̉ vene mediāte me ſinterio ꝑ quas in ipſis inteſtinis mandari poteſt materia collerica et maxime quia inteſtinum ie iunum dictis membris vicinatur ⁊ ad eum multū fluit de colera ad expulſiuam ſtimulandam etiaꝫ multi rami uenarum ſibi cōmunicāt ad humidū kiloſum ſugendum ⁊ pro tanto ex fluxū talis ma terie collerice ad dictum inteſtinum propter uici nitatem non inconuenit uel tantū interdum ma lam complexionem ſine materia cōicari et aliqn̄ cū maͣ cōicat̉. Et pꝫ ſnīa lr̄e et clara ē lr̄a lege eā tu. Seꝗt̉ glorioſum ca. de doloribꝰ iūcturaꝝ ⁊c. De doloribus iūcturaꝝ ⁊ eis q̄ cōicant podagre ⁊ ⁊ ſciatice ⁊ alijs. Auſa patiens in ⁊cͣ In hoc ſecundo tractatu ſpecialiter ꝓ ſequitur de doloribus iuncturarum ⁊ tria principaliter facit quoniā primo determinat

de egritudinibus iuncturarū generaliter quātum ad ipſaꝝ cās ſigna ⁊ curā. Secūdo pͥncipal̓r facit capl̓m d̓ cautella ab huiuſmōi doloribꝰ iūcturaꝝ tertio ſpecialius deſcendendo ponit curaꝫ ſiatice ſecunda ibi. oportet ut utatur ille tertia ibi in ca. ſequēti. Cura que magis propria ē ⁊cͣ. Prima pars etiam in tres diuiditur qm̄ primo ipſe deter minat de doloribus iuncturarum quātum ad cau ſas ⁊ tempora eoruꝫ ⁊c. ſecundo ponit ſigna tertō curam ſecunda ibi in prin. ſequentis ca. illius qd̓ ⁊c. tertia ibi cum cognoſcitur. Pn̄s capl̓m prima diuiſione diuiditur in partes quattuor qm̄ primo ipſe determinat de doloribus iuncturarum ſatis generaliter enumerando cauſas ⁊ tempora ⁊cͣ. ſe cundo ſpecialiter determinat de ſiaticha ⁊ dolore anche tertio ipſe ponit comparationē ī facilitate ⁊ difficultate redditus ſiatice ⁊ pōdagre ad alios dolores iuncturarū quarto ipſe reddit ēt ad deter minan̄ de ſiccatica ⁊ podagra ſpīalius ſecūda ibi Siatica uero tertia ibi dolores quideꝫ iunctu rarum quarta ibi. Et materia quidē ſiccatice. Prima pars ēt diuiditur in quatuor qm̄ primo ipſe ponit cauſas euentus doloris iuncturaꝝ ſcd̓o ipſe ponit corpora que aptiora ſunt ad tales dolo res ⁊ cauſas multiplicatōis talium doloruꝫ reſpe ctu alioꝝ dolorū. tertio ponit uarios modos termi nationis quarto ipſe enumerat tēpora aptiora ad tales dolores candos ſcd̓a ibi. Et aptiora ad hoc tertia ibi. Et multoriens quidem inuiſcātur quar ta ibi. Et aptiora tēpora prima adhuc ī duas qm̄ primo ipſe ponit unam diuiſionem cauſarum ta lium dolorū ſcd̓o ſubdiſtinguit mēbra prime diui ſionis ſecūda ibi. Amplius diſtinguamus de pri ma igitur ꝑte ponendo unā diuiſionem generaleꝫ cauſarū dixit. Cauſa patiens in his egritudinibꝰ ē membrū ſuſcipiens ⁊ cauſa officiens ſunt cōple riones ⁊ materie male ⁊ cauſa inſtrumentalis ē dillatatio meatuū naturaliū accidentalis aut ex creatione aut euentus complexionū nō naturaliū quas accidere fecit motꝰ ⁊ vacuitas ⁊ raritas ac cidentalis aut ꝑꝑ creationem ſicut eſt in carnibꝰ glandoſis. Pro intellectu ꝑtis eſt attendendū quod apud auctores medicine reperiūtur in dolo ribus iuncturarum quidā t̓mī medicinales appro priati. Nam reperiuntur iſti termī gutta artetic ciragia ſciatica ⁊ podagra. Artetica proprie ē paſſio in pluribus iuncturis ſimul cū in oībus vel ſaltem pluribus vt in iuncturis colli dorſi manuū pedum ⁊ ſimilium ⁊ dicitur artetica ab artus qd̓ ē iunctura vel cōcatenatio quod idem eſt qꝛ iun cture cum ligamentis ꝯcatenantur ⁊ teneo tenes quaſi idem ſonet artetica quod dolor tenēs artus vel cōcatenationes vel iūcturas ⁊ talis dolor plu rimū iuncturaꝝ proprie ēt dicitur gutta vel ſtilici diū quia talis dolor plurimū iuncturarū ſimul fit potiſſimum per defluxū humorū ad iuncturas ⁊ n̄ fit talis dolor per viam paulatine congeſtiōis hu moruꝫ in talibus iuncturis qm̄ non fit veriſimile omnia membra iuncturarū eſſe equaliter debilia in digerendo male ⁊ indebite ſuperfluum expellē do. Sed ſi ſtante in uenis plectoria vt plenitudīe ſanguinis ⁊ aliorum humorū tunc nō ꝯtenti debi te in eis ꝑ poros venarū ⁊ mēbroꝝ defluūt ad iun cturas plures ſimul cū quo etiā ſtat quod ad iun cturas tantū pēdū vel manū fluant ⁊ ſic patet qd̓ artetica ⁊ gutta vt multum fuerit per viam de flu xus vbi dolores aliarū iuncturarū particularum aliquando fiunt per viā paulatine ꝯgeſtiōis. Ad uerte tamen qd̓ multi alij morbi a doloribus iun cturarū fiant. vtplurimū ꝑ viam defluxus vt pa raliſis ſquinātia obtolmia ⁊ ſimiles nō tn̄ appellā tur gutta vel ſtilicidiū ſic dolor iuncturarū a tali cauſa ⁊ ratio ſumi poteſt ex hoc qꝛ defluxꝰ mate rie ad iuncturas magis aſſimilatur ſtilicidio vel gutte qͣꝫ fluxꝰ materie ad alia mēbra quoniā licet in iuncturis ſit manifeſta ꝯcauitas ⁊ ſic uideant̉ ad ſuſceptionem ſuꝑfluitatem diſpoſite tn̄ ex alia ꝑte natura minuit iuncturas deſuꝑ muſculis ⁊ li gamentis miro modo ꝯteſtis ad eas roborandas vnde difficulter fit tranſitus materie intra iunctu ram ⁊ ſic paulatine deſtillat ⁊ ſic ꝯueniēter gutta dici poteſt non ſic eſt defluxū ad alia membra ar tetica igitur ⁊ gutta proprie ſunt noīa ſinonima. Ciragra ē proprie dolor in iuncturis manuū cū cu bitis vel cum digitis ⁊ dicitur ciragra a ciros qd̓ eſt manus ⁊ gradior ris quaſi ſuꝑgradiens manꝰ ſicut ciromantia dicitur ars docens diſpoſitiones hominū ꝑ venas ⁊ lineas ⁊ figuras manuū. Sia tica dicitur proprie dolor circa ancham maxime cū a iunctura īcipit anche ⁊ deſcendit ad coſſam ⁊ aliquādo uſqꝫ ad genu vel calchaneum extēdi tur. In ancha aūt tria conſiderantur.ſ. primo ſu perior pars oſſis coſſe ⁊ vocatur vertebrū ⁊ os ro tundum a vertendo. qꝛ vertitur in gradiēdo ī cō cauitate oſſis ſuperioris ſibi contigui ⁊ illa conca uitas qd̓ ē ſcd̓um in ancha ꝯſideratū dicitur piſſis vel ſia eſt tertio ligamentū ligans vertebruꝫ cum piſcide vel ſia vnde fit iunctura. Sunt ēt muſculi circūuoluentes dictā iuncturā ⁊ hoc totū appella tur ancha dolor igitur factus in muſculis ſuperio ribus huius iuncture ⁊ nō in oſſibus dictis neqꝫ in ligamēto vt quidam dixerūt cū ſit natura crea tum inſenſibile ꝑꝑ fines colligendos prima primi dicitur dolor ſciaticus ꝑꝑ ꝯcauitatē dicte iunctu re que dicta eſt ſia. Siatica igitur eſt dolor ſiam tenens ad modum dictum podagra aūt eſt dolor in articulis pedum ⁊ calcaneis vnde dicitur pōda gra quaſi dolor pedum ſuꝑgradiens. Secūdo no tādum quod. d. A. circa hanc ꝑtem enumerando cauſas horū dolorū ſolum enumerauit cauſas in duplici genere cārum.ſ. in genere cauſe efficiētis ⁊ materialis per ſe vel reductiue nullam faciens mentionem de cauſa formali uel finali ⁊ hoc noͣn ter fecit quia ſecūdum ueritatem harum duarū cauſarum tantum ſumitur uaria indicatio de in genio curatiuo nam finis egritudinis ſemper eſt idem ut leſio operationis ⁊ ideo ſemper vna ma net intentio que eſt reductio ad operationem na turalem hec aūt reductio inducitur multipliciter uariando intentiones ſecundū uarietatem cāruꝫ

efficientiū vel materialiū ſecūdū.n. varietatē illa rū ſumittitur varia ellectio triū regulaꝝ principa liter facientiū ad īgeniū curatiuuꝫ.ſ. de qualitate medicine ⁊ quātitate eius ⁊ hora ipſius d̓ quibus clara fit mentio quarta primi ca. i. In his tribus tota vix principaliter curationis exiſtit vt ibidem hꝫ videri. Idem dico de cauſa formali que licet alia ſit in alio ⁊ alio morbo qꝛ tamē varietas cu rationis ab illis duabꝰ cauſis tm̄ ſumittitur vel ad illas tantū reduci pōt iō de illis tantū faciens mē tionē ſufficienter factā exiſtit qd̓ aūt per ꝯſidera tionē illaruꝫ tantū cauſaꝝ ſufficienter habeatur regule de īgenio curatiuo patebit ꝯſideranti ⁊ vi denti que ſcribuntur loco allegato. vlterius ītelli genduꝫ qd̓ in enumerādo dictas cauſas enumera uit principales ⁊ inſtrumētales in vtroqꝫ genere ⁊ de principalibus efficientibus īmediatas ⁊ me diatas mēbrum.n. ſuſcipiens.i. in quo ſubiectiue eſt dolor eſt cauſa materialis prīcipalis ⁊ īmedia ta talis egritudinis diliatatio aūt meatuū ſiue ſit naturalis ex creatōe ſiue accidentalis ex tꝑre vt ex receptione medicinarū aperitiuarū iſta eſt cā inſtrumentalis reducibilis ad genus cauſe mate rialis ⁊ ſubiectiue vtꝫ complexiones aūt male ⁊ materie male ſunt cauſe principales effectiue ſi ſint in iunctura dolente īmediate ⁊ ſi ſint ī aliquo principali membro ſunt cauſe prīcipales ⁊ midia te qm̄ ꝑꝑ malam cōplexionē membri principalis multiplicātur male materie ⁊ tādem a fortitudi ne membri expelluntur ad debilia vt iuncturas ⁊ ſic ſunt cauſe principales effectiue mediāte dolo ris iuncturarū motus aūt ⁊ vacuitas.i. īnanitio di ſponētes ad inflammationē ⁊ ad malam cōplexio nem ⁊ curſum materierū ſunt cauſe īſtrumētales tenētes ſe ex parte cauſe efficientis ⁊ hoc intelli gi poteſt ⁊ mediate ⁊ īmediate ſcd̓uꝫ qd̓ dicta cō plexio acquiri pōt aliqd̓ principaliū membrorū vl̓ membris ipſis dolentibus motus tamen ēt eſſe p̄t cauſa īſtrumētalis tenēs ſe ex cauſe ꝑte materia lis pro quanto ꝑꝑ motū membro debilitato ⁊ ſu per calefacto ipſum fit diſpoſituꝫ ad facile ſuper fluitates recipien̄. Ideꝫ dico de vacuatione ⁊ īna nitione ꝑꝑ quod dixit. G. ſecūdo ꝓnoſticorū circa finem comento. lxv. in fine comenti qd̓ effuſio hu morum ad membra que mouentur ⁊ calefiūt eſt facilior. Et ex his apparet clara lr̄a lege eam. Cauſa patiens.i. materialis ⁊ ſubiectiua in huiuſ modi egritudinibꝰ.ſ. articulorum ē mēbrorū ſuſci piens.i. principalis ⁊ cauſa efficiens ſunt comple xiones ⁊ materie male ita qd̓ male addatur etiā ad complexiones qꝛ male cōplexiōis ſunt cauſa efficiens īmediate doloris ſi ſint in membro dolen te. Et cauſa inſtrumentalis.ſ. tenens ſe ex parte cauſe materialis vt membroruꝫ ſuſcipientiū. Eſt dillatatio meatuū naturaliū. ī a natura deputato rum ad deferendū ad talia membra nutrimentuꝫ accidentalis ut propter medicinas aut ex creatio ne aut euentus complexōuꝫ naturaliū quas acci dere facit motus ⁊ vacuitas.i. īnatio ſupple ſunt cauſe efficientes īmediate vel mediate ſecunduꝫ modum dictū ⁊ conſequenter motus ⁊ vacuitas ſunt dictarum cauſarū cauſe inſtrumentales pn̄t etiami vt dictum eſt eſſe cauſe inſtrumentales ⁊ ſe tenere ex ꝑte cauſe ſubiectiue ſicut raritas acci dētalis membro acquiſita vt ꝑꝑ caliditatem vel ex creatione ſicut in carnibus glandoſis eſt cauſa inſtrumentalis ſe tenens ex parte materie qꝛ per has diſpoſitiones membra reduntur apta ad rece ptionem ſuꝑfluitatum ita etiaꝫ per malā comple xionē accidentalē ex motu.ſ. mēbro debilitatū di ſponitur ad receptionē ⁊c. Et ſic mala complexio tenebit ſe ex parte cauſe īſtrumētalis materialis iō addidit. Et raritas accidentalis aut ꝑꝑ creatio nem ſicut ē in carnibus glādoſis.i. ſicut iſte ſe te nent ex parte materie ita ēt euentus cōplexionū ⁊c. ſe tenere poſſunt lr̄a fuit aliqualiter difficilis Amplius diſtinguamus In hac parte ipſe ſubdiſtīguit mēbraſupraſcri ꝑte dīonis ⁊ duo facit qm̄ primo ipſe ſubdiſtīguit primū mēbruꝫ.ſ. tenens ſe ex parte cauſe paſſiue ⁊ materialis ſecundo diſtinguit ſecundū ſe tenēs ex parte cauſe efficiētis ſecunda ibi. Cauſa autē efficiens ⁊ primo ꝯtinuās ſe cum precedentibꝰ ſe cūdo proſequitur quod ītendit ibi mēbrū itaqꝫ ſu ſcipens primo ēt ponit vnā cām cōeꝫ huius cauſe materialis ⁊ eam declarat ſecundo ponit aliā cāꝫ diuerſam ēt in hoc genere ibi aūt cauſa ſui ſitus dicit de ambabus partibꝰ primo. Amplius diſtin guamus vnāquāqꝫ harum diuiſionum diuiſione aliqua.ſ. vnūquodqꝫ membrum diuiſionis. ite rum diſtinguamus ⁊ proſequēdo de cā patiente. Dixit. membrū itaqꝫ ſuſcipiens eſt cā vt eueniāt iſte egritudines.ſ. paſſiue ⁊ materialiter. Aut per debilitatem ſui aut ꝑꝑ malitiam complexionis cō firmate proprie frigide ⁊ debilitatem ſui in creatō ne ſua non ex parte complexionis aut ſupple etiā propter debilitatem complexionalem nō frigidita tis ſed propter vehementiā caliditatis. Addit ⁊ ꝓ prie cum accidit ſupple talis mala complexio ca lida propter motum ⁊ per dolores ⁊ per cauſas ex trinſicas vt per morſuꝫ venenoſi animalis calidi vel medicamento aliquo calido ſupple tūc ē ma xima cauſa vt membꝝ patiatur huiuſmodi tamē cauſe extrinfice principaliter debilitant pro quan to imprimunt in membro malam complexionē iō addit licet. hec diſpoſitio nō ſit longīqua a diſpōe complexionali de ſcd̓a parte adducēdo aliam cāꝫ paſſibilitatis mēbri dixit. Aut cauſa ſui ſitus ſub membris alijs ⁊ vbi ad ipſum curunt materie per naturaꝫ.i. naturaliter ſupple eſt cauſa talis paſſi bilitatis ideo addit ⁊ propter hoc.i. propter iſtaꝫ cauſam vt propter ſitum deorſum in pedibus mul tiplicantur.ſ. tales dolores. Nota primo qued ex prima parte huius textus colliguntur quedaꝫ que in diuiſione ſuperiore explicite nō poneban tur quia ſupra eſt dictum de cauſis paſſibilitatis in his egritudinibus quod cauſa talis principalis eſt ipſum membruꝫ ⁊ quod cauſa inſtrumentalis eſt dillatatio meatuum ⁊c. ⁊ dicebatur quod ma

le ꝯplexiones indifferēter ex illo textu ita atribui poterāt ad cām effectiuaꝫ ſicut ad materialē ⁊ ꝙ raritas accidētalis uel ex creatione uidebatur ꝓ prijs attribui cauſis inſtrumētalibus qͣꝫ prīcipali paſſione licet ēt ſibi attribui poſſet. Et iam ibi explicite colligitur ꝙ debilitas membri eſt cauſa quodāmodo īmediata ⁊ principalis paſſibilitatis membri ſiue ſit talis ex malitia ꝯplexionis confir mate ⁊.ſ. ex tempore acquiſite ſiue fuerit talis ex creatione ſua non ex parte ꝯplexionis quod pōt dupliciter intelligiuno modo ꝙ membrum ſit ex creatione debile non ex parte cōplexionis. ymo ſtante temꝑamento ꝯplexionali ſtabit debilitas merito male ꝯpoſitionis ⁊ propter raritateꝫ ⁊ ma lam texturā uel aliter non ex parte ꝯplexionis.ſ. acquiſite ſed cōgenite ⁊ naturalis poſſemus etiā rmaginari gradualem ꝯplexionem temperatam cum bona ꝯpoſitione in membro ⁊ tn̄ erit mem brum debile naturaliter uel propter īdebitaꝫ de pendentiam uel paucitatem menſure ſpirituū re quiſitorū ad debitam operationē membri uel ꝓp ter occultam qualitatē habilitanteꝫ ut facile p tiatur ut uidebitur in quōculla ſi tales morbi ſint hereditarij ⁊c. Et ſic erit membrum debile ex creatione non ex parte ꝯplexionis ſcd̓m cōmune doctrinam licet ego in hoc fuerim contrarius cō muni opinioni. In primo tegni igitur colligitur. Secundo ꝙ talis mala ꝯplexio confirmata ex tēpore acquiſita tamen quā membꝝ redditur de hile proprie.i. ut multum eſt complexio frigida ⁊ ratio uero eſt cum talia membra ſint per naturā ꝯplexionaliter frigida ideo ut multum magis la buntur ad frigidum qͣꝫ ad calidum. Colligitur tertio ꝙ talis malitia ꝯplexionalis qua membruꝫ redditur interdum debile ex ꝯſequenti paſſibile ē complexio calida confirmata.ſ. Et hic ſingula riter notate ꝙ exiſtente homine uerbigr̄a pōda grico a tali mala ꝯplexione confirmata calida cō tinget medicum uel infirmū ſepe decipi quoniam eger non percipiet caliditatē in ſe ipſo cum ꝯple rio talis propter diuturnitatē ſit facta uelud natu ralis non ſentietur ut diuerſa ꝯplexio ⁊ forte me dicus per hoc credit cām eſſe frigidam ut cōmu niter accidere ſolet ⁊ ſi ad tactum percipietur ali qua caliditas attribuet ipſe alicui materie ſubtili fluenti propter dolorem ⁊cͣ. Et hoc contingere pōt.ſ. ut talis mala cōplexio calida confirmetur propter motum proprie ut multum in itinerātibꝰ qꝛ non cōſiderabit medicus de tali itineratōe aut propter dolores qui preceſſerunt ⁊ ibi oportet be ne ſpeculari qꝛ forte preheſiſtētes dolores habue runt radicem cām frigidā ⁊ ipſa remota propter dolores remanſit in membro mala complexio ca lida cōfirmata unde ⁊c. Et ſic oportet medicū maxime eſſe diligentem ⁊ hanc credo eſſe unam cām male curationis pōdagre diuturne que alias habuit radicem cām frigidam qꝛ propter longos dolores eſt membrum debilitatū per ꝯplexionem calidam ⁊ ſic ab omni cā facile leditur ⁊ dolet ⁊ tunc. Medici exhibent regimen calefactiuum qꝛ per talia ſolebat dolor aleuiari uel remoueri cum non erat dicta confirmata ꝯplexio ⁊ nūc cō tinuo deterioratur qꝛ uel addit uel ſaltem fouetuꝫ cā debilitatis ⁊cͣ. Notate bene ideo oportebit ꝙ alia multa diſcurrere ut uidebitur in ca. ſignoꝝ idem dicatur poſſe euenire propter uſum medicīa rum longo tempore calidaꝝ qꝛ acquiretur in mē bro ⁊cͣ. Et hoc eſt qd̓ dixit propter cās extrinſi cas.i. medicinas qūo autem motus ſint cauſa ca liditatis ⁊ maxime progreſſiuus in membris infe rioribus ut pedibus manifeſtum eſt primo qꝛ mo tum euigilato calido exacuitur ſic per quictē ebe tatur ⁊ ſic ſibi ꝯuicinas partes magis callefacit ⁊ ſanguinem elliquidat. Modum aūt magis per rationē aſſignabat Albertus magnus circa finem primi Methau. dicens ſic qd̓ eſt cā ierafactōis ⁊ ſeꝑationis partium eſt cā caloris ſed quādo corpꝰ mouetur ſuper aliud corpus diſtrahit ⁊ ſeparat partes ab eo quod ſeparantur ⁊ diſtrahuntur ab eo partes eius ēt ſi poſſit ſuſcipere ſeparationeꝫ ⁊ ſic alterando naturā educit calorem qui potentia fuit in materia ſicut omnis forma potentialiter ē in materia ⁊ hoc modo emicat ignis ex fricatōne lapidum adinuicem ⁊ ſagita plumbea fricata ad herens ex baliſtra proiecta liquefit ⁊ hic eſt mo dus cōmunis motui locali. Alius modus eſt ēt eius ⁊ appropriatur motui volūtario taliter quia eo ꝙ natura ad membra motus dirigit ſpiritus ⁊ ſanguinem tanquam inſtrumenta ipſius ⁊ ſic mē bruꝫ calefit. Alius modus poteſt eſſe quia pro pter motum mēbroruꝫ inferiorum maxime ſuper fluum facta in ſpiritibus reſolutione ⁊ membris debilitatis nitit̉ natura ſuccurrere ip̄is ⁊ ſic ad ip ſa tranſmittit quibus confortentur inſtrumenta ſ. ſanguinem ⁊ ſpiritus ⁊ vtplurimum inordinate vnde fit in ipſis confuſio ⁊ ſuperincenſio acquirit̉ igitur in membro caliditas non naturalis quia nō conueniens neqꝫ proportionata ꝓ operationibus membri cum huius totalis caloris cauſa non ſit ipſa natura vt dictum eſt que ēt ſi ad hanc cōcur rat hoc fit ip̄a ſic neceſſitata ⁊ nō regulariter ope rante facit et motus ad caliditatem innaturalem maxime membrorum inferiorū cum per motum agitat̉ in corpore humoribus diſponuntur natura liter ⁊ deorſuꝫ moueantur ⁊ citius mouentur ſub tiles ⁊ calidi ⁊c. hec tn̄ ratio patitur inſtantiam. ſed ſit hic perſuadens tm̄ ⁊ ſic ꝑꝑ motum poteſt acquiri mala complexio calida in membro ⁊ con firmari vel habituari ēt erit cauſa debilitat̉ ⁊ paſ ſibilitatis mēbri dolor ē ēt cā caliditatis per hoc qꝛ cum dolor ſit ſenſatio cāe ꝯtrarie ⁊cͣ̄. Et uir tus expulſiua non exeat in actum ſuum ſine ope ratione niſi cum nocumentū aliquod ſenſerit fit igitur ut ad ſenſum ꝯtrarie cauſe eam uirtutem ī petuoſſe quodam motu moueri ut cām doloris a ſe expellat ⁊ talis uirtus expulſiua excitatur non ſolum in parte proprie dolente ſed etiam in adiacē tibus partibus que ſecum ꝯpatiuntur unde fit ut fortiter exprimat ut nociuum a ſe expellat ex qua quidem expreſſione accidit ſanguinem ⁊ ſpirituꝫ

fluere ad locum dolentē ⁊ ſic ſupercalefieri ⁊ qr̄ cum fit ſenſus ꝯtrarij natura deriuat quaſi in ſu curſum uocata ſanguinem ⁊ ſpiritū ut fortius ex pellat quibus pars doloris ſuper calefit unde ī for ti dolore intrinſico fit infrigidatio extremitatū ⁊ ī terdum ſincopis propter deriuationē ſanguinis ⁊ ſpirituū ad locum dolentē. Qūo aūt cauſe extrin ſice alique calefaciant ut medicine calide ul̓ bal nea calida ⁊ ſimilia manifeſtū eſt. Secundo no. ꝙ membro debilitato ſiue a cā frigida ſiue ca lida ꝯfirmata ſiue ex creatione ip̄m diſpoſuit ad hos dolores ēt materiales qꝛ ex ordine nature fit ut membra fortia expellant ad debilia ⁊ ip̄a ſic debilia exiſtentia ulterius expellere non poſſunt. ⁊ ſic materie in loco coarceantur. ēt ſi membrum ſit. debile per ꝯplexionē calidam ꝯtinget ip̄m plus atrahere qͣꝫ poſſit debite alterare unde oꝫ ipſum ſuperfluū expelli ab ipſa uirtute expulſiua que ꝓ portionetur ſue digeſtiue non totū ſuperfluum ex pellet cum plus ſit atractum qͣꝫ ꝯueniebat ſue di geſtiue. Et ſi uirtus expulſiua ſit ēt ībecilior qͣꝫ di geſtiua proportionaliter ēt minus expellet ⁊ ſic oportebit oīno illud remanere in membro ⁊ cōſe quenter leſiones inferre penes malitiam quantita tis ⁊ qualitatis eius qd̓ retentum ē neqꝫ ſit ueriſi mile ut expulſiua ſit fortior qͣꝫ ſua digeſtiua cum ſibi ſubordinetur que ēt ſi eſſet per accidens for tior nom propterea ad alia fortiora expellere pote rit qꝛ illa fortiora non recipient ⁊c. Et ex his patet capitulū totum clarum qd̓ dicitur in prima parte qd̓ ēt ſitus ſub alijs membris diſponat ad re ceptionem ſuperfluitatū manīfeſtū eſt lego totaꝫ lr̄am. Continuando igitur dixit. Amplius diſtī guamus unāquāqꝫ harum diuiſionū.i. unumqd̓qꝫ membrorū diuiſionis diſtinctione aliqua ⁊ proſ quitur dicens. Membrum itaqꝫ ſuſcipiens eſt cā .ſ. paſſiua ut eueniāt iſte egritudines aut propter debilitatem ſui ꝓpter malitiam debilitantem con firmate.i. habituate ⁊ proprie frigide ꝓpter cām dictam ⁊ ſupple propter debilitatem ſui ī creatio ne ſua non ex parte cōplexionis ſed ſupple exipa te male ꝯplexionis ut raritat̉ uel propter indebitā dependentiā uel ꝓpter paucitatem in mēfura ſpi rituum ⁊cͣ. ut dicebatur. Addit ⁊ propter uehemē tiam caliditatis.ſ. fuerit debile.ſ. ex tp̄re iō addit Et proprie cum accidit per motum ⁊ ꝓpter dolo res quoniā talis ꝯplexio calida ab huiuſmodi cau ſis maxime eſt cā talium dolorum ꝓpter cauſas aſſignatas ⁊ ꝓpter cās extrinſicas et.ſ. ſi fiat tal̓ mala ꝯplexio calida ē ⁊c. licet hec diuiſio non ſit longinqua a diuiſione ꝯplexionali qꝛ ad illam re ducitur ut exponebatur ⁊ addens aliam cām etiā ſe tenentem ex parte cauſe paſſiue dixit aut cauſa ſui ſit̉ ſub membris alijs ⁊ ubi ad ip̄m.i. propter quem ſitum currūt materie per naturam.i. natu raliter qꝛ materie ſua grauitate deorſum mouen tur. Et hanc ſnīam et ponit Al̓es prima ꝓble. vij. ꝓble. Ideo infert correlariū dicens. Et prop ter hoc multiplicantur in pedibus ⁊ anchis.ſ. ta les dolores. Cauſa autem efficiens In iſta parte ꝓ ſequitur de alio membro diuiſionis talium doloꝝ .ſ. de cā efficiente. Et quoniā cauſarū efficientiuꝫ quedam ſe tenent ex parte cauſaꝝ corporalium. quedam ex parte cārum primitiuaꝝ. primo ponit cās corporales ſcd̓o magis primitiuas ibi. Et cauſe diuiſionū quoniā ſupra de cā efficiente cor porali determinās dixit qd̓ cā efficiens ſunt ꝯple xiones male.ſ. īmateriales ut dicebatur ⁊ materie male. primo declarat qūo dicte male cōplexiōes ſint cā. ſcd̓o qūo dicte materie. ut que ſint ille. ſcd̓a ibi materie uero aut ſunt dixit igitur de prīa ꝑte. Cā efficiens aut ē cōplexio corporis totius.ſ. ex cellens uel īnaturalis aut in membro principali. ſupple calida inflamans aut ſupple talis ꝯplexio eſt infrigidans congellans aut exicans conſtrīgēs addit ⁊ proprie cum ei admiſcetur humiditas ex tranea. Pro intellectu huius partis eſt notan dum qd̓ in hac parte enumerando cās que ſunt cō plexiones ſine materia ſoluꝫ exemplificauit de ta libus cāis in toto uel in principalibꝰ mēbris nullā faciens mentionē de cauſis talibus ſubiectiue in membro dolente exiſtentibus. Et ꝯn̄ter cās tales mediatas tātum enumerauit ⁊ non īmediatas. ⁊ huius cā fuit quoniā illas cās īmediatas tanqͣꝫ no tiſſimas cās effectiuas talium doloꝝ ſupra intelle xit. Dubium enim non eſt qd̓ mala ꝯplexio div ſa in membro ſentiēte ſubiectiue exn̄s eſt cā effi ciens doloris illius membri non ita manifeſtū ap parebat quod mala complexio in membris alijs a membro dolente ſit cauſa talis doloris. Iō hoc declarans manifeſtauit qd̓ inmanifeſtum erat ⁊ dubium de manifeſto nullam faciens mentioneꝫ Secūdo notandū qd̓ non poſſit malaꝫ comple xionem humidam eſſe cām taliū dolorū ſicut fiet aut fecit de reliquis complexionibus qm̄ habetur ſcd̓a primi de cauſis doloris abſolute cōplexio hu mida ēt ſubiectiue in membro exiſtens nullo mo do efficit dolorem multo igitur minus facit dolo rem in membro non exiſtens ſed mediate tantuꝫ concurrens ſicut alie faciunt quod maxime verū eſt de dolore forti de quo eſt ſermo. Complexio tamen calida vel frigida in toto vel in principa li exiſtens poteſt eſſe cauſa taliuꝫ dolorum eſſen tialiter cōicando ſibi ſimilem quantitatem in ſpē in membro dolente. ⁊ ſic fiet cauſa doloris ut pꝫ poteſt ēt eſſe cauſa doloris mediate materie tra hendo materiā calidā uel frigidam ad iuncturas expellendo ficatas aut ſi fuerit in principali nō ſic faciliter cōicatur membro dolenti ita ut per ſe do loreꝫ cauſent cum ſit qualitas magis patiens quā actiua ideo ſi mediate concurrit ad dolorem hoc magis efficit materiam preſiſtentem conſtringen do ⁊ ad iūcturas exprimendo quoniam per ſe ma teriam non generat ⁊ forte ad hunc ſenſum dixit dominus. A. ſecūda primi loco allegato quod ca liditas ⁊ frigidit̉ eſſentialiter cauſant dolorem ⁊ ſiccitas accidentaliter ideo notanter dixit textus aut exicans ſupple ſiccitas conſtringens ⁊ proprie

cum ei admiſcetur humiditas extranea. Et ſic pꝫ lr̄a clara lege eam. In hac ſecunda parti Vateria uero cula huius partis ipſe proſequitur de cauſis efficientibus corporalibus materialibus enumerādo.ſ. materias que efficiūt talem dolorem. ⁊ duo facit quoniā primo facit ꝙ dictum eſt. ſcd̓o ponit ordinem harum materierū in cāndo. ſcd̓m qd̓ multum uel raro ſunt ſicut cāe ſcd̓a ibi. Et plurium quidem fit ⁊c. de prima par te dixit. Materie uero aūt ſunt ſāguis ſingularis .i. ſolus aut ſanguis fl̓aticus aut ſanguis collericꝰ aut ſanguis mel̓icus aut eſt fl̓a ſingulare aut ue hementia crudi aut ſingularis aut humor cōpoſi tus ex fl̓ate ⁊ collera aut aliquid ex genere colle re aut uentoſitas irritata hoc eſt quod dicit. Pro intellectu partis eſt primo intelligendum ut colligi pōt prima primi cap. de humoribus qd̓ dupliciter dicitur uel dici pōt ſanguis collericus fl̓aticus uel melancolicus uno modo cum ipſe ſan guis ab intrinſico ꝯuertitur ad naturam alicuius talis humoris.ſ. collere fl̓amatis ⁊ melancolie ꝙ .ſ. callefiat ⁊ exicetur uel infrigidetur ⁊cͣ. S cundo modo qꝛ ſanguis ab extrinfico admiſceat̉ collera fl̓a uel melancolia ⁊ utroqꝫ modo poſſet intelligere. d. A. cum dixit. Sanguis collericus fl̓aticus ⁊c. maxime tamen intellexit ſecūdo mō. Nom ſcd̓o ꝙ ex uerbis. d. A. expreſſe colligitur qd̓ ex omni humore tanqͣꝫ ex materia fieri pōt do lor iuncturarū qꝛ humor quilibet aut eſt ſanguis ſingularis.i. ſolꝰ aūt fl̓a ſingulare.ſ. naturale aut alius humor crudus ſiue ſit fl̓a aqueū ſiue gipſeū uel aliud ſimplex fl̓a innaturale uel mel̓ia īnatu ralis ex humore crudo ꝯgellationē maxime gene ratam aut melancolia naturalis que ſingulariter iter humores naturales dicitur cruda ubi ſit ſola ⁊ ſingularis aut aliquid ex genere collere ſiue fue rit naturalis ſiue īnaturalis ⁊ hoc ſiue ſub forma ſit collere exn̄s ſiue ſit facta melancolia per adu ſtionem nam quelibet taliū eſt aliquid de genere collere quoniā melancolia per aduſtionem cāta appellatur. colera nigra aut eſt humor mixtus ex collera ⁊ fl̓ate aut ex collera ⁊ mel̓ia ⁊cͣ. non ap paret qd̓ nullus reperiatur humor neqꝫ ſimplex neqꝫ cōpoſitus licet multiplex ⁊ uaria fieri poſſit talium humorū cōpoſitio qꝛ aliqn̄ fl̓a collaͣ dn̄atur ⁊ aliqn̄ econtra ⁊ aliqn̄ eſt duoꝝ tantū aliquando trium ⁊ interdū oīum humoꝝ eſt ꝯpoſitio uariari ēt pōt talis ꝯpoſitio ex parte multiplicis diuerſita tis in diuerſis ſpēbus fl̓aticis collere ⁊ melancoli ut patet. Hos aūt modos omnes explicite uel īpli cite poſuit. d. A. in textu primo quidem dixit expli cite de ſanguine puro ſine alio humore per hoc qd̓ dixit ſanguis ſingularis dixit ēt explicite d̓ ſan guine cum alijs humoribus mixto per hoc quod dixit aut ſanguis fl̓aticus collericus ⁊c. ut expone batur in noͣto ſuperiori fecit ēt mentionē de fl̓a ſolum poteſt eſſe cā per hoc quod dixit aut fl̓a ſin gulare. Explicuit ēt qūo mel̓ia per ſe natural̓ ma xime pōt eſſe cā per hoc qd̓ dixit aut ſingl̓is.ſ. ſin gul̓is crudi. addit ſingl̓is.i. per ſe implicite. ut in nuat ꝙ oīs humor frigidus qui non eſt fl̓a natura le uel mel̓ia naturalis ſiue ſit aquoſitas ſiue aliud fl̓a naturale uel mel̓ia īnaturalis non aduſta pōt eſſe cā per hoc quod dixit aut uehementia crudi īplicite ⁊ inuebat ꝙ omnis humor ſimplex caliciꝰ qui non eſt ſanguis pōt eſſe ſic cā per hoc quod di xit aut aliquid ex genere collere includens ⁊ natu ralem ⁊ preter naturā ⁊ melancoliā aduſtam ut dictum ē cum quilibet talis ſub noīe collere dedit ēt intelligere oēm ꝯpoſitioneꝫ unius humoris cū alio uel plur̄ per hoc quod dixit aut cōpoſitus ex fl̓ate ⁊ collera. Innuebat ꝯſequenter oēm poſſi bilem ꝯpoſitionē humorū. De hac tamen ſpecialē facit mentionē tanqͣꝫ de ea que eſt ut plurimū cā talium doloꝝ ut in fenuidebitur. Addit etiā aliaꝫ poſſibilem cām talium dolorum non humoralem que eſt ſepe ꝯtingens ⁊ eſt uentoſitas irritata.i. ī pulſa cohartata ⁊ ꝯſtricta inter iuncturas. Et ſic patet quod oīs cā humoralis ⁊ uentoſitas eſſe pōt cā talium dolorum. non ergo mirandū propter ma xime multiplicem ⁊ diuerſam humoꝝ ꝯpoſitōm ſi tales morbi aliqn̄ ſunt tarde curationis lege lit teram qꝛ iam clara eſt. Et plurimuꝫ cuia huius partis ip̄e po In hac ſecunda parti nit ordinem haꝝ materieꝝ in cāndo hos dolores dicēs. Et plurimū ꝗdē fit ex fl̓ate ⁊ collera deīde a crudo dein̄ a ſanguīe pꝫ a collaͣ ⁊ raro fit a ml̓ia Pro intellectu pert oritur dubitando quoniā non apparet quod talis ſit ordo in cando dictos dolores. Primo quidē uidetur quod fl̓a ut plu rimum ſit in cauſa quoniam cuꝫ mēbra iunctura rum ſint naturaliter debilia non apta propriū nu trimentū cōuenienter digerer̄ uidetur quod ꝑ uiā indigeſtionis debeant materie fl̓atice in illis ma gis multiplicari ⁊ ex conſequenti debent eſſe cau ſa talium doloruꝫ. Secundo uidetur quod col lera magis debeat eſſe cauſa quoniam cuꝫ mate ria collerica ſit īter omnes humores magis mobi lis uidetur quod ipſa ꝑꝑ ipſius facilem curſuꝫ ad iuncturas utplurimum ſit cauſa talium doloruꝫ. Tertio apparet qd̓ ſanguis plurimū debeat eē cauſa quoniā multo maior eſt menſura ſanguīs in toto qͣꝫ alioruꝫ humorum ⁊ per conſequēs citiꝰ ſuper habundat ī corpore alijs humoribus ⁊ exin de ſequitur quod magis debet ad iuncturas flue re ⁊ ſic eē magis cauſa doloris ⁊cͣ. Pro reſpon ſione igitur ē prīo intelligendum quod maͣ faciēs dolorem iuncturarum ⁊ in iuncturis exiſtens dif ferenter ⁊ uario modo ibideꝫ eſt contenta uel qꝛ per uiam indigeſtionis ⁊ paulatine congeſtionis eſt ibidem agregata uel eſt aliunde fluxa. do. A. autem quod cum ponit ordinem taliuꝫ materieꝝ ī cando maxīe intellexit de fluxa materia uel flue te. Et hocᵇ qꝛ tales dolores magis fiunt a materia currente uel expulſa quā a materia ibidem cōge ſta. Secundo notādum in corpore naturaliter diſpoſito ⁊ debito utente regimē plus ē de ſangui ne quaꝫ fl̓ate et plus de fl̓ate quā collera et plus

de collera qͣꝫ mel̓ia cum ſanguinis ſit nature con formior ⁊ mel̓ia minime uite ꝯformis ⁊ alij duo medij ẜm medium modū ī ordine dicto īmo dicūt aliqui ⁊ eſt multum probabile ꝙ ẜm quādā ꝯiec turam ueritati propinquā pōt dici ꝙ ſanguis ē du plus reſpectu fl̓atis ⁊ fl̓a duplum reſpectu collere ⁊ collera dupla reſpectū mel̓ie hoc tn̄ ſcir̄ pūctua liter eſſꝫ ualde difficile hoc totum intelligitur de humoribus naturalibus ⁊ in corpore debito utēte regimine ꝙ dico pro tanto qꝛ hodie propter inglu uiem ⁊ guloſitatē hominū plus ſumentes qͣꝫ poſ ſint digerere ⁊ ēt in alijs malum regimenº utētes ut exercitio uel cohitu ut dixit. G. vi. affo. ī ꝯmēto illius affo. Eunuchi non pōdagrizant ⁊c. ueriſimi liter de fl̓ate per uiam indigeſtionis tātū multipli catur ut ip̄m fl̓a non. talē habeat ad ſanguinē ha bitudinē ⁊ ad coll̓am ut ſanguis ad eum habeat proportionē duplā īmo multo breuē ut forte ſexqͣl teraꝫ ⁊ ip̄m fl̓a non ſolū ſit duplū ad collerā īmo forte triplū uel quatruplū maxime dico in nr̄o cli mate ⁊ hoc fl̓a per uiam indigeſtionis multiplica tum appellatur hic ab. d. A. crudum qꝛ per uiam cruditatis ⁊ īdigeſtionis multiplicatū. Tertio noͣ. ꝙ collera cum ſit humor ſubtilis ⁊ calidus ex ſui natura cū mouetur magis mouetur ad exterio ra ⁊ ad circūferentiā qͣꝫ ad interiora pꝫ. Ex his itaqꝫ ſolui poſſunt difficultates dico igitur cuꝫ te ſtu primo ꝙ plurimū fit ex flāte cū collera qꝛ fleg ma naturaliter quodāmodo mouetur ad iūcturaſ ne motu iuncturaꝝ ⁊ calore acquiſito ip̄is areſcāt īmo ad humectādum ordīauit natura flegma ad illas morari iſtud tn̄ ueꝝ ē de flāte naturali. In hac tn̄ utilitate ēt cōicat flā aqueū īnaturale uer qꝛ illud flegma ē materia doloris iuncturaꝝ ē ut plurimū ꝑ uiā indigeſtionis multiplicatū ꝙ uiſco ſitate participat ⁊ groſſitie ⁊ tale non pōt niſi ſub tilietur faciliter penetraret ad iuncturas propter circūſtantia membra dictas iuncturas ſtricte alli gantia ut ſupra dictū ē ſubtiliatur aūt ꝯueniēter per collerā iō plurimū talis dolor fit a flegmate ⁊ collera per flegma ītelligitur flegma quodlibet in diſſerent̉ īnaturale deinde fit a crudo.i. flegmate ſubtili aqueo qd̓ cruditati maxime uidetur attine re quoniā tale ēt ſine miſtione collere fluere pōt ad iuncturas. Sed ſi tu dices cum tale flegma aqueū maxime per indigeſtionē cauſetur ⁊ de ſe poſſit ad iuncturas fluere uidetur qd̓ ip̄m utpluri mum ſit cā taliū doloꝝ dicatur ꝙ non plus d̓ iſto flegmate generatur qͣꝫ de oībus alijs flegmatibus īnaturalibus ſimul quoniā ex multiplici uarietate in regimine ⁊ uarietate corporū per indigeſtioneꝫ uarie ſpēs flegiatis generari poſſunt. Iccirco ex uarijs ſpēbꝰ flegmaticis cū collera alijs a flegma te crudo utplurimū fit talis dolor qͣꝫ ex flegmat. crudo deinde fit a crudo ꝓpter cām dictam. Et ẜm hoc ſolutū ē ad primas duas difficultates. Ad primā dicitur ꝙ in propoſito ſermo ē de ma teriebus que dolores efficiunt ꝑ uiā defluxus de colore facto ꝑ uiā ꝯgeſtionis ar. ꝯcludit uerum. Ad ẜm dicitur qd̓ licet collera ſit maxime inter humores mobilis tn̄ ipſa ſui ſubtilitate ⁊ calidita te magis ad alias regiones mouetur qͣꝫ ad iunctu ras unde maxime mouetur ad cutim ⁊ facit ſudo rē uel aliqn̄ ſi multū habūdauerit facit yteritiā ſe pe ēt mouet̉ ad os ſtomaci ⁊ uomitu educit̉. Ad t̓tiū dr̄ qd̓ lꝫ ſāguis ſit multo āplior ī qͣꝫtitate alijs humoribꝰ tn̄ ex alia ꝑte dico qd̓ ſic eſſe fuit neceſ ſarium ꝓpter reſtauratōm eius quod ꝯtinuo diſ ſoluitur ⁊ ſi dicatur aptus ēt ex cibarijs magis in toto multiplicari dico qd̓ ſi multipiicatur ēt in mē bra aptus ē tranſmutari. unde tunc membra ma xime carniforia magnificātur ẜm qd̓ ⁊ ipſe multi plicatur ⁊ ꝑ ꝯn̄s non ſuperfluit ita ut a uirtute ad iuncturas expellatur ſic fit de alijs cum multiplꝰ cantur poſſet tn̄ ex regimine īpinguatiuo ex ꝑte ci borum ⁊ dimiſione exercitij ita multiplicare ī ue nis ⁊ facta uenaꝝ extenſione dillatatis pͥoris uena rum diſcurrat extra uenas ⁊ fluat ad iuncturas. Et ex hac cā ſepe euenire ſolet in uiris conſula ribus ⁊ multis religioſis qui cibarijs dellicatis ⁊ vinis precioſis multum habundant. Poſtea uten tes ſtudio ⁊ cogitatōibꝰ modico utūt̉ exercitio. Et ꝯn̄ter prohibita reſolutiōe ⁊ multiplicato ſangui ne tandem deueniūt ad illam habundantiaꝫ ⁊c̄. Pōt ēt iſtud ꝯtingere ex priuatione. alicuius euacuationis fieri ſolide de ipſo ſanguine ſicut re tentis emoroydibus que poſiſmaliter fluere ſole bant vel retentis meſtruis in muliere. Poſſet ēt hoc ꝯtingere ex debilitate atractiue alicuius ꝑ ticularis membri non atrahentis ſanguineꝫ ꝯſue tum vn̄ epate tm̄ de ſanguine generante ſicut ſo lebat ⁊ nō actracto tm̄ de ſanguine ad membra ſuperhabundat in menſura ⁊cͣ. Et iſtum caſuꝫ po ſuit Auerois ſingularē quarto colliget ca. xxxvi. de quodam patiente fluxum ſanguīs cuius cauſa latuit medicos multo tempore tandeꝫ ipſe cogno uit quod cauſa erat debilitas atractiue ⁊ digeſti ue vnius brachij infirmi ⁊cͣ. Iſte tamen cauſe ut minus ſunt cauſe generationis dictorum dolo rum quam flegmaᵐ cum collera vel fl̓a crudum qꝛ raro deuenitur ad iſtā exten̄ venaꝝ qꝛ antequā ad eā perueniatur ſepe ſuꝑcalefit ſanguis vel pu trefit: ⁊ fit febris ſanguinea alterius generis: ⁊ ex debito regimē exhibito in talibꝰ febribus minora tur dicta menſura ⁊c. Ex his igitur ſolutuꝫ ſit ad difficultatē. Ex hijs etiā verificatꝰ eſt ordo. d. A. in talibus materiebꝰ in cauſando hos dolores quoniā primū eſt materia ꝑ viā defluxus fl̓a cum collera ꝓpt̓ ſubtiliari fl̓a a collera: poſtea flegma aqueū: deinde ſanguis: poſtea collera: que licet ſit mobilior qͣꝫ ſanguis tamen ꝓpter cauſas dictas rarius mouetur ad iuncturas: hoc intelligitur de collera pura forte qd̓ collera groſſa ex miſtōe fl̓a tis: vt vitelina magis eſt cā: qͣꝫ ſolus ſanguis ꝓpi̓ illas cauſas que dicte ſunt: raro autē melancolia eſt cauſa per uiā defluxus ⁊ hoc pr.terreſtreitatē materie īmobilitatem ⁊ groſitieꝫ eius. Notate ta men ⁊ ſingularit̉ quod licet rarius fluat materia mel̓ ia ad iuncturas unde fiat dolor ⁊cͣ. ut dictum eſt tamē ex hoc non ſequitur quod pautiores re

periantur podagrici uel ciragrici ex materia me lancolica qͣꝫ ex alia materia īmo ſtat oppoſitum ⁊ credo utplurimū ꝯtingere.ſ. qd̓ plures reperian tur podagrici uel ciragrici ex materia mel̓ica qͣꝫ ex alia materia ⁊ hoc ideo eſt non qꝛ materia pri cipaliter fluxa fuerit mel̓ia ſꝫ alia materia ut fleg matica uel ſanguinea ſed ꝓpter tēporis diuturni tatem fit mel̓ia uel per uiam ꝯgellationis ut qͥ fit ex fl̓ate crudo ⁊ maxime ſi illud fl̓a genitum eſſꝫ ex cibis crudis ⁊ frigidis ut latucis cucurbit̉ citru lis ⁊ alijs fructibus naͣm tale fl̓a in membris frigi dis longo tēpore exiſtens ꝯgellatur ⁊ exp̄ſſo humi do remanet mel̓ia. Ex ſanguine aūt uel ex fl̓ate cum mel̓ ia mixto uel fl̓ate ſalſo ſi cauſetur ſepe propter malū regimen materia aduritur ⁊ ſubtile reſoluitur ⁊ groſſum inceneratur ⁊ manet materia melancolica aduſta ⁊ ſepe ꝯtingit ꝓpter balnea ſulfurea uel aluminoſſa uel inunctiones multū re ſolutiuas non appoſitas ſecum humectatiuis uel ꝓpter poni in furno ut quidam ꝯſilio ydiotarum fecerunt ſicut euenit magnifico dn̄o Antonio de triuultio Mediolan̄ ꝓpter enim talia ⁊ ſi materie dictoꝝ morboꝝ non fuiſſent a principio melancoli ce.ſ. ſanguinee uel fl̓ate ⁊ ex parte materie fuiſſēt ſatis ſalubres tn̄ nunc dicte materie uitio mali re giminis facte ſunt mel̓ice ⁊ morbi facti ſunt īcura biles. Et hoc potiſſimū accidit in ꝯplexionibus ca lidis ꝓpter reſolutionem que fit in materia. unde ſicut fl̓a cum exicatur ſit ſicut lapis ita ſi ſanguis fuerit in cā ⁊ exicetur fit ſicut caro. Concludo igitur qd̓ licet materia fluens raro fit mel̓ica tamē plures reperiūtur laborantes ex materia mel̓ica qꝫ ex alia materia qꝛ cum alijs materiebus ſepe fit ſalus qͣꝫ cum ad hanc deuentū eſt aſſociantur uſqꝫ ad mortem ⁊ ſic patet lr̄a clara lege tu illam. Se quitur illa pars. In iſta Et cauſe diuiſionum parte auc tor qꝛ ſupra manifeſtauit in genere cauſe efficien tis cās ſe tenentes ex parte cārum primitiuarum. qꝛ cauſe de quibus fit ſermo inferius aut ſunt uere primitiue aut ad eas reducibiles ut patebit ꝯſide ranti prima pars pōt diuidi in tot particulas quot cās particulares poſuit duo tn̄ principaliter facit. primo facit qd̓ dictum eſt ſcd̓o epillogādo enume rat in hoc genere omnes cās talium doloꝝ ẜa ibi. Et ſi adiuuent. De prima parte igitur dixit cauſe diuiſionum huius cauſe.i. cāe diuiſionum.i. mem brum diuiſionis huius cāe.ſ. efficient̓.ſ. eſt qd̓ cāꝝ efficientium quedam ſunt uel uere primitiue uel ad eas reducibiles ⁊ ſupple talium quedam ſunt cauſe preterite.ſ. ex morbis precedentibus ⁊cͣ. Et nota hic ꝙ licet apud auctores medicīe iſta noīa catarus ⁊ coriza ſint termini differentes ẜm genus ⁊ ſpēm quoniā catarus ⁊ ſi generaliter dica tur de fluxo materie humoralis de uno mēbro ad aliud membrum qd̓ ſub ipſo continetur ẜa primi doc. prima cap. tn̄ proprie dixit fluxum ut a parti culari membro ad inferiora ut a cerebro ⁊ ſimili ter coriza licet differant quoniā catarus dixit talis fluxum materie ad inferiora non per uiam naſſi. coriza uero dicit de fluxū per uiam naſſi ⁊ maxīe de materia ſubtili ut expreſſe colligitur a. d. A. 5 tertij cap. de coriza ⁊ cataro in principio cal̓i ⁊ ſic catarus uidetur ī plus ſe habere qͣꝫ corizia. In propoſito tn̄ ſumuntur ut termini ſynonimi ut di cant defluxum a cerebro ad inferiora ⁊ ſi inter hos terminos eſt diſtinctio illa eſt ex parte mate rie catarus dicat defluxum materie groſſioris: ⁊ corriza defluxū materie ſubtilis aquee: quomodo aūt huiuſmodi catarus ⁊ corriza ſint cauſe talium dolorū preterite: patet ex hoc quoniā precedētibꝰ his ſignificatur materiā fluxiſſe ad inferiora ⁊ cō ſequenter ad iuncturas ⁊ ſic ꝑ uiam debilitatis ac quiſite in iuncturis etiam per viā defluxus mate rie corriza uel catarus poterunt eſſe cauſe pre terite talium doloruꝫ quia īmediate non ſemper ſunt cauſe talium doloruꝫ cuꝫ non ſemper ad iun cturas fiat defluxus ſꝫ continuato defluxū ut ml̓ tum fiet fluxus etiam ad iuncturas precipue pe dum ꝓpter cauſas ſupra aſſignatas et dici poteſt ꝙ fluente materia ad mēbra naturalia uerbi gra tia ad ſtomacum uel ep̄ar ꝑꝑ debilitatem acquiſi tam in talibus membris multiplicatis conſequē ter materiebus in toto per uiam indigeſtionis di ctorum membrorum facta deinde conſequent̉ ex pulſione materierū ad iuncturas tunc catari ⁊ co rizie fuer̄ cauſe preterite talium dolorū ut patet. Conſequenter continuando in talibus cauſis po nit illam cām preteritam ⁊ declarat modum eius dicens. Et curatio collice ẜm modum in quo cō fortantur inteſtina ſupple eſt de cauſis preteritis talium dolorum ⁊ declarando dixit. Et expellunt ſuperfluitates conſuetas.i. propter hanc ꝯfortatio nem ipſis inteſtinis ꝯfortatis ⁊ fortioribꝰ factis ex pellunt ſuperfluitates ſupple quas aliūde ſolebāt recipere ⁊ non recipiunt eas ꝑꝑ fortitudinem ipſo ruꝫ unde fit ꝙ dicte ſuperfluitates ad alias ꝑtes expelluntur ⁊ maxime debiles quales ſunt extre mitates que ꝑꝑdebilitatem recipient ideo addit continuādo qr expelluntur ad extremitates ⁊ ſic ad earum iuncturas ⁊cͣ. Et ſic eſt clara littera de claretur quomodo aliqn̄ in collica ꝯfortātur inte ſtina pro cuius intellectu breuiter aduerte quod licet in collica coniungatur oppilatio quoniā ī ea ſemper difficilis fit exitus eius quod debet egredi per naturam ut xvi. tertii in principio capituli ⁊ exinde ab hac intentione conueniunt deoppillan tia ⁊ rara facientia ⁊ ſic non confortantia tamen excellentes medici poſtquam adimpleuerūt hāc intentionem ut ſit uenter factus leuis mitigata ēt diſpoſitione inteſtinali doloroſa tunc uertunt ſe ad aliam intentionem.ſ. ad confortationeꝫ inteſti norū cum puluere.ſ. inteſtini lupi ⁊ cum criſteriis factis ex decoctione inteſtinorum caſtrati ⁊ ſimili bus confortatiuis ad quam intentionem ſepe ad minus paucā aduertentes non intēdūt circa quā niſi intendatur fit debilitatis inteſtinis ⁊ ex dolo re precedente ⁊ ex denudatione ipſorum īteſtino rum facta propter fortia criſtera abſtergentia q̄

cunqꝫ modica uentoſitas per inteſtina tranſiens ī primit dolorem inteſtinoꝝ īmo fortius perfecta iā digeſtione ſtomaciut poſt ſex uel ſepteꝫ horas ab ſumpto cibo cum pars groſſa ſequeſtratur a ſub tili ⁊ groſſa in inteſtinis recipitur tunc infirmi īci pinnt ēt dolere ⁊ medici intendētes remouere do lorem ꝯtinuo proſequūtur cum abſtergentibus ⁊ mondificantibus ipſa inteſtina ⁊ ſic ſemper magis debilitant. unde ſi procedimus cum ꝯfortantibus ut dictum eſt fortificantur inteſtina ⁊ curātur. Et pro intentione iſta ego iſto anno. 1452. cum eſſem ad Ml̓m uocatus in tribus nobilibus uiris acqui ſiui maximum honorem ⁊ fructum ēt nobileꝫ vn de bene notate ⁊ ꝯtra iſtum canonē incedunt me dici torpidi ut dixit. d. A. ẜa primi doc. ẜa de cāi doloris abſolute: in fine ubi dicit ⁊ eſt textus ſingu laris. Eſt etiam poſt cum dolorem remanet ali quid quod ſenſum habet doloris nec tamen eſt. do lor certus ſed eſt ex ſuma reꝝ que per ſe reſoluun tur ⁊ torpidus quidem in medicādo laborat ⁊ no cet ei. credo ꝙ proprie loquatur in can̄ iſto lege to tam iſtam primam partem. In hac ſecunda Et de cauſis eius parte huius par tis ipſe enumerans cās magis ſe tenentes ex ꝑte cārum pn̄tium qꝛ non ex parte morborum prece dentium ⁊ diuidi poteſt in tot partes quot ip̄e enu merat partes patebunt dicit de prima parte ⁊ de cauſis eius iterum in genere cauſe.ſ. efficientis ⁊ primitiuis. ſunt cibi generantes genus faciens eue nire dolorem illum materierum.i. cibi facientes ex natura ſui humorem proportionatum ad gene rationem hoꝝ dolorum. Sicut uerbigr̄a cibi qui uel propter groſſitiem uel uiſcoſitateꝫ uel aqueīta tem multiplicant fl̓a qd̓ plerunqꝫ eſt cauſa mate rialis talium dolorum uel ſolum uel cum collera mixta ut ſupra dictum eſt. Ideo expoſuit Ghirar dus in gloſa exteriore lymaterierum.i. ex materie bus cibi igitur generantes genus proportionatum materierum uel ex materiebus talium dolorum ut dictum eſt ſunt de cauſis primitiuis horum do lorum. Addit ⁊ paucitas digeſtionis ſupple unde cunqꝫ fiat ſiue ex parte cibi in ſe ut dictuꝫ eſt ſiue ex parte ſtomaci in ſe qꝛ.ſ. propter malitiam com plexionis ſit in uirtute debilis ſiue ſit ex rebus ac cidentibus ſuperuenientibus digeſtionē impediē tibꝰ de ꝗbꝰ oībꝰ cāis clare locutꝰ ē. sͣ. 13. tertij trac tatu tertio ī primis tribꝰ cap. tal̓ ꝑuitas digeſtiōis eſt cauſa talium dolorū multiplicando materias fl̓aticas ⁊c̄. cū diminuta digeſtio faciat ad fl̓atis generationē prima primi ex quo fl̓a ē ſanguis di minute decoctus tn̄. d. A. h̓ ſolū numerat cauſas diminute vel corrupte digeſtionis extrīficas ⁊ pri mitiuas ⁊ non complexionales vel corporales qm̄ de illis ſupra fecit mentionē. Ideo ꝯtinuando di xit ⁊ tranquiliter ⁊ quies per tranquilitatem ītel ligendo otium in operationibus aīalibus ⁊ dimiſ ſio exercitij vt ly ⁊ teneatur expoſitiue exponēdo lyquies ⁊ eſt ſenſus ꝙ tunc tranquilitas in aīali bus ⁊ quies.i. dimiſſio exercitij ſupple fieri ꝯſueti Si ēt per tranquilitatem ⁊ quietem idem intellr gatur vt dimiſſio exercitij non erit malum ⁊ cohi tus plurimus.i. ſuperfluus ⁊ frequentia ebrietatis ⁊ retentio euacuationū conſuetarū ſanguīs men ſtrui.ſ. in mulieribus ⁊ anni.ſ. ſanguīs emoroyda lis ⁊ aliorū ſupple retētio de illis.ſ. humoribꝰ quo ruꝫ conſuetudo iam cucurrit ſupple vt euacuent̉ ex flobotho. aut ſolutiōe ventris ⁊ demiſſa eſt.ſ. talis conſueta euacuatio omnes tales cauſe ſunt ſecūdum quēdam modū cauſe ꝑuitatis digeſtio nis vel corruptīonis ⁊ generaliter cauſe taliuꝫ do loruꝫ quoniā propter quālibet earuꝫ minuitur ca liditas naturalis que ad perfectam. digeſtionē eſt neceſſaria ēt ꝑꝑ multas earū fit īmediate ſuꝑflui tatum retentio ⁊ conſequenter ipſarum ſuperflui tatū ī toto multiplicatio vn̄ tandē natura graua ta tranſmittit ad iuncturas ⁊cͣ. Quies.n. ⁊ trā quilitas ſemper eſt infrigidans ꝑꝑ priuationem vi uificationis caloris ⁊ ꝑꝑ conſtrictionem que ē ſuf focans ⁊ humectat ꝑꝑ defectum reſolutionis ſuꝑ fluitatum vt ſecunda primi doct. ſecunda de eis que proueniunt ex ſompno ⁊ quiete in fine cal̓i. Cohitus ēt plurimus euacuat de ſpiritu qui virtutis eſt inſtrumentum dixit notāter plurimꝰ quoniā temꝑatus ut dixit. G. tertio tegni textu. co menti.xxxvi. iuuat ⁊ comētator. clarius in comē to ⁊ conciliator differentia. cciij. declarat quomō temperatus in multis egritudinibus fl̓aticis con ferret. Frequentia quoqꝫ ebrietatis caliditatē ſuffocat ideo ut tertia primi de regimine aque ⁊ vini dixit. d. A. frequēs quoqꝫ ebrietas eſt res ma la que epatis ⁊ cerebri complexionem corrumpit ⁊ neruos debilitat ⁊ ad neruorū egritudinē perdu cit ⁊ appopleſiam ⁊ mortem ſubitaneam dixit no tāter frequens ebrietas quoniam ipſe teſtatur ex preſſe in parte prima ſecunde part canticorū tex tu cōmenti. xxiij. ebrietas ſemel in menſe non vi tuperatur dixit enim ad litteram ſic in fine illius textus. Eſtqꝫ omni tempore uite niſi ſemel ī mē ſe ebrietas euitanda ⁊ ſic eam concedit in menſe Tandem Auerois eum redarguit in ꝯmento illiꝰ partis dixit enim Aſcenſus autē ebrietatis ſemel in menſe eſt erroneus quoniā licet uinum teſte. G. ſit ex magis conuenientibus calori naturali ⁊ ſit reſpectu eius in gradu in quo eſt oleum ad lu men ⁊ ignē tn̄ ſicut multū ⁊ ſuꝑfluū oleū extīguit lumē ſic ⁊ ſuꝑfluū uinū calore naturalē extinguit Et addit. Ꝙ ſi etiā ipſuꝫ ſit ex magis cōueniētibꝰ calori naturali ipſuꝫ nihil hominis eſt ex nocenti bus magis calori animali ⁊ ſenſibili: ⁊ organis eius.ſ. cerebro ⁊ neruis: ⁊ addit. Et ob hoc aqua mellis vtilior eſt vino eis: qui naturaliter habent neruos debiles: hec notate vtiliter ad ſequentia: ⁊ iſta ſententia mihi magis placet: retentio etiaꝫ cōſuetarū euacuationuꝫ īmediate ad hos dolores quodāmodo preparat multiplicādo in toto mate rias vt dictū eſt: cōſequenter addit dicens. Et iterū ſupple in talibus cauſis eſt exercitiuꝫ ſuper repletionē ⁊ cibum.ſ. ſtomaci: quoniā ꝓpter exer citiū diuertitur calor naturalis ⁊ animalis ad exte

riora ⁊ cibus etiā ꝓpter motū agitatur ī ſtomaco ⁊ per cōſequens vel diminute digeritur uel corrū pitur: ⁊ cōſequenter ⁊cͣ. Addit ⁊ cohitus ſuper re pletioneꝫ etiā nō ſuperfluus: qꝛ nō debito tēpore factus ꝓpter ſimilē moduꝫ eſt de talibus cauſis. Addit etiā uinū plurimū in ieiunio ante cibū ſup le eſt de talibus cauſis noͣ tn̄ ẜm modū qui dictꝰ eſt: qꝛ caliditatē naturalē minuit ſuffocando: ⁊ cō ſequenter numerat̉ ſuperfluitatū reſolutio ex eo ⁊ multiplicant̉ materie in toto: ſed etiā ex alio in hoc precipuuꝫ cōferret nocumentū: quoniaꝫ mē bra debilitat neruoſa: vnde cōſequēter paſſibilia reddūtur: ideo dixit ipſū nāqꝫ ledit neruos: vnde dixit. G. 5. anffo. in cōmento. vi. Uinū per hoc ꝙ cito cōfortat corpus naturaliter implet neruos ⁊c. ⁊ ex ꝯſequenti propter potationeꝫ uini plurimi ante cibum in ieiunio cum.ſ. ſunt membra auida ad ſuſceptionem cibi maxime diſpōitur ad dictos dolores propter hec duo.ſ. primo propter multi plicationem ſuperfluitatum diminuto calore na turali propter ſuffocationem ut ſupra dictum eſt ſecundo qꝛ membra neruoſa debilitant̉ ꝑ hoc qd̓ leduntur vt dixit ⁊ ex ꝯſequēti iuncture qͥ neruo ſis membris alligātur ⁊ iſte due cauſe neceſſarie ſunt in omni morbo materiali ut dixit Serapio quarto breuiarij qui ſic dicit. Scias ꝙ in oīb membris p̄paratis ut accidat eis aliꝗͥd ex egritri dinibus que fiunt ex materijs neceſſarium eſt ut agregentur iſte due cauſe.ſ. multitudo ſuperflui tatis ⁊ debilitas membri recipient̓ ⁊ ſic apparet iſta pars clara. Et ut etiam clarior ⁊ uerior ap pareat etiam quoniam iſta cauſa eſt una de cau ſis maximis ad producen̄ hos dolores circa hanc partem mouebitur paulopoſt difficultas talis. ſi potus debet precedere cibum uel ſubſequi ſuper verbo quod dixit vinum plurimum in ieiunio an̄ cibum.ſ. eſt cauſa ⁊c. prius tn̄ expediamus totaꝫ/ iſtam partem dicit igitur conſequenter continuā do in cauſis multiplicatōis ſuperfluitatum quia ſupra dixerat ꝙ retentio ſuperfluitatum ſolitarū manifeſte euacuari potiſſime ſanguinearuꝫ qꝛ re tentio fluxus ſanguinis meſtrui uel anni uel ex flo bothomia ⁊c. erat cauſa. Iam dicit ꝙ retentio ēt ſuperfluitatū crudarum uel fl̓aticarum que nō ſic manifeſte euacuari ſolebant pur tamē euacuabā tur ut per urinam uel per ſeceſſum ⁊ cum retinen tur qꝛ per illas uias naturales non educūtur neqꝫ etiam per artem tunc ſi expellantur ad illas ꝑtes .ſ. iuncturas agrauata natura ⁊ ſe exhonerāte fit talis retentio per hunc modum cā dictorum dolo rum quod ſi forte non expellantur a uirtute ſed re tineant tunc putrefiunt ⁊ ſupple ſunt cā febrium putridarum. Et ideo dixit ⁊ humores crudi cū retinentur in corpore deinde non euacuantur per naturam in egeſtione ⁊ urina neqꝫ per artem non eſt longinquum quin euenire faciant dolores iun cturarum ſi expellantur ad eas partes.ſ. iūcturas ſupple. Et ſi remanſerint.ſ. in uenis uel alibi non expulſe ad iuncturas ⁊ putrefiant qꝛ ſupple putre fient tanqͣꝫ non regulate a uirtute ſupple tunc erūt cauſe aliarum egritudinum ut febrium putrida rum ⁊cͣ. Conſequenter ponens ſignum quan do a natura expelluntur dixit. Cum autem natu ra expellit eos.ſ. humores crudos in egeſtione ⁊ urina tunc inuenis urinam cum eis ideſt propter eos humores comixtos groſſam ſemper non ſubti lem crudam ratio huius clara eſt unde cōcludit quod facta expulſione talium humorum per na turam uel ſupple per artem fit ſecuritas a mali tia: ⁊ nocumento earum in corpore. Et hec eſt ſententia Anffo. lxv. quarte particule quibus ſpēs eſt ad articulos apoſtema conuerti et cetera Et ex oppoſito ſi nō expellantur fiet uel dolor iuncturaruꝫ vel putrefactio ipſoꝝ ⁊cͣ. Ideo dixit Quare.ſ. ſtante urina groſſa uel aliter expulſa ꝑ artē uel naturā: materia tunc forſitā fit ſecuritas ab eoruꝫ malitia.ſ. nocumēto. Qd̓ ſi uero non fue rit: qꝛ nullo modo expellant̉ erit.i. eueniet unum eoruꝫ que diximus.ſ. uel dolor iuncturarum uel alius morbus ꝓpter putrefactionē humorum cru doruꝫ. Et hec eſt ſententia āffo. lxxv. quarte par ticule: quibus ſpecies eſt ad articulos apoſtema conuerti ⁊c̄ͣ. Et ſi adiuuerit̓ parte aliqualiter dif Nunc in iſta ſecūda ficili epilogat in dictis cauſis: vnd̓ ipſe ponit tres cauſas que ſi ſimul cōcurrant nō eſt poſtea dubiū de euentu horū dolorum ſtante ſenſibilitate mem bri: enumerat igitur primo cauſas facilitantes iū cturas precipue pedū ad receptionē materierum ⁊ quodāmodo eas trahentes. ſecundo enumerat cauſas facientes ad multiplicationē materierum in toto. tertio anectit cauſam iuuanteꝫ ⁊ defferen tem materias ad iuncturas ſua proprietate. Pri mū tangit cum dixit. Motus iuncturarū laborio ſus aut percuſio aut caſus.ſ. iuncture uel ad iun cturam: iſta nanqꝫ trahunt materias ad ipſum locuꝫ iuncturaꝝ calefaciendo ⁊ debilitādo: ⁊ qm̄ natura ſucurrit ul̓ ītēdit ſucurrere mēbro leſo: ut manifeſtū ē. ſcd̓ꝫ tetigit. Cū dixit: aut addiderīt ī d̓bilitate virtutū ira ⁊ vigilie aut ſupple reliqͦ res debilitātes uirtutes quoniam talia debilitātia uir tutibus faciunt ad multiplicationem ſuperfluita tum tertium tetigit cum dixit. Et fiant penetran tes ſua proprietate.ſ. materie penetrantes fiant ad iuncturas propter cibos uel materias ſua pro prietate penetrantes ad iuncturas unde tales ma terie uel cibi ſecuꝫ tales materias deferūt ad iun cturas huiuſmodi ſunt uina alba ſubtilia acetuꝫ alique ēt decoīes ut cicerorum rubeorū uel faſeo lorum uel aqua aromatica que ſi exhibeātur cor pore repleto deferent materias ad iuncturas. Si igitur iſta omnia concurrant ī cauſando ut labo rioſus motus iuncturarū uel caſus ⁊cͣ. habilitan do iuncturas ut atrahant materias ad eas ⁊ debi litas membrorum. naturalium acquiſita ex illa ui gilia cohitu ul̓ alia huiuſmodi cauſa multiplicās in toto materias ſicut ſupra dictum ē ⁊ cū hoc cō curāt aliqͦ medicīe uel cibi ſua ꝓprietate trahētes

materias ad iuncturas tūc eueniēt dolores a maͣ iuncturales ſemper preſuppoſita ſenſatiōe mēbri ⁊ hoc totū uoluit. d. A. uidere meo in textu ⁊ ītel liges eū ſi leges ẜm hunc ſenſum lege ergo ſic. Et ſi adiuuerit eū ad hoc.ſ. ad talem doloreꝫ candū materias crudas ſupple atrahendo ad iuncturas vel habilitādo eas materias crudas ad decurſuꝫ ad ipſas iuncturas ꝗd adiuuerit motus iunctura rū laborioſus aut ꝑcuſſio aut caſus ⁊ ſimilia. Et hoc eſt vnū aut addiderint in debilitate virtutuꝫ ſ. naturaliuꝫ ira ⁊ vigilie aut ſupple alie res debi litātes virtutes ⁊ ſic faciētes ad multiplicationē materierū in toto ⁊ trahentes materias ad ipſum ſ. locum iuncturarū per hoc.ſ. qd̓ inflammant mē bra iuncturarū ⁊ ea exicāt precipue vel ſi placet iſta pars ⁊ trahentes maͣs ad ipſum refferri pōt tantū ad partem ſuperiorem ⁊ ad motuꝫ laborio ſum iuncturarum ⁊ caſum ⁊ percuſionē quoniaꝫ tales cauſe ſunt trahentes ad ipſum locū.ſ. caſus ⁊ ꝑcuſio vt̓s exponebatur ⁊ tunc ordina textū ſic. Et ſi adiuuerit ad hoc vt̓s maͣs crudas.ſ. atrahē do motus iuncturarum laborioſus aut percuſio aut caſus aut ſupple ſimiles cauſe de calefaciēti bus iūcturas ſuppl̓e tales ſunt trahētes materias ad ipſum locū vt dictum eſt poſtea proſequaris. aut addiderint pro ſcd̓a cā vt dictum eſt Ira ⁊ vi gilie debilitantes virtutes ⁊c. ⁊ ſic ſint cā ſcd̓a. Ad dit pro tertia cauſa ⁊ fiant penetrātes.i. ⁊ ſi adiu uerint ad hoc.ſ. cibi ⁊ medicine tales.ſ. ⁊ fiāt pe netrantes ſua proprietate ut dictum eſt euenient dolores iuncturarū iſtis.ſ. ſuppoſitis ut pꝫ ⁊ ſic pa tet lr̄a clara licet fuerit difficilis. Et horum quidem pro complemē Nunc ultimo to huius partis ipſe ponitunum canoneꝫ in mate ria taliū dolorū ⁊ breuiter dixit. Et horum quidē humorum.ſ. qui ſunt materia taliū dolorū pluri mū eſt ſuperfluitas digeſtiōis ſcd̓e aut tertie toti canonis ratio eſt ſatis manifeſta qm̄ cū quattuor tamen ſint in homine digeſtiones ut prima q̄ ſto maci ſecunda que epatis tertia uenarum quarta membrorum prima primi. Prime aūt digeſtionis ſuperfluitas ſit egeſtio groſſa ⁊ ultime digeſtōnis ut membrorū ſuperfluitas ad cutim trāſmittatur que in lauatiōe manuū abſoluitur reſtat quod ſu perfluus humor qui eſt materia talium humoruꝫ ſit ſuperfluitas ſecunde aut tertie digeſtōis ut plu rimum tantum eſt ſuperfluitas ſecunde quoniaꝫ ſecunda digeſtione digeruntur humores primi a quibus mali ⁊ ſuperflui humores ſequeſtrantur ut loco allegato dixit notanter utplurimum quo niam aliquando etiam per corruptam uel abſolu te imperfectam ſtomaci digeſtionem aliqui mali humores generātur ut ſecunde complexionū uer ſus finem. ⁊ conſequenter tales poſſunt eſſe mate ria talium dolorum lege litteram. Antequam de ueniam ad expoſitionem ſequentis textus princi palis: primo mouebo illam difficultatem quam ſupra determinare promiſſi. Sit igitur iſta prī cipalis difficultas: utrum uinum uel alius potus debęat precedere cibū uel ſubſequi: uel potiꝰ ſecū debeat cōmiſceri. Primo probatur ꝙ precedere debeat: quoniā cū cibus ⁊ uinuꝫ exhibeantur cor pori pro reſtauratione diſſoluti. Nam neceſſitas cibi eſt ut ſuppleat locū eius quod reſoluitur. 13. tertij cap. de deſtrictione appetitus: cū itaqꝫ priꝰ diſſoluatur humorē ſubtilē cū cōueniēter ſatiſfit per potū qͣꝫgroſſum cui ſatiſfit per cibū ſequitur prius debere ſumi potū qͣꝫ cibum. Secūdo potus plerūqꝫ exhibet̉ corpori ad dillationeꝫ cibi ꝑ mē bra: ipſo prius ī ſtomaco digeſto: ⁊ aliqualiter in epate ⁊ uenis: potiſſimuꝫ in corporibus: quorum atractiua mēbroꝝ eſt debilis: ſꝫ hec eſt hora pre ueniēs ad futurū cibum: ergo potus debet prece dere cibū. Probatur ſcd̓o prīcipaliter ꝙ ſit ſimul comedendū ⁊ bibenduꝫ.i. primo debeat ſumi cibꝰ ⁊ poſtea potus: conſequenter cibus poſtea potus ⁊ ſic ſucceſſiue: primo per fundamentuꝫ ſupra da tum: quoniā ſimul conſumitur ſubſtātia humida que potu reficitur: ⁊ ſicca q̄ cibo reſumit̉ utriqꝫ enī equaliter applicatur calor naturalis reſoluēs igitur cibus ⁊ potus ſimul eſt dandus. ſcd̓o quo niā maxime in corporibus temperatis ſatiſfacien̄ eſt appetitui: cū in illis maxime ſcd̓m naturā ꝓce dat. Sed ſi cibus fuerit ſiccus ſimul cuꝫ eo potus deſideratur ut patet: igitur ſimul dandus eſt cibꝰ ⁊ potus pro hac parte etiam eſt cōis uſus noſter qꝛ ſic comedentes ⁊ bibentes facimꝰ. Tertio prin cipaliter ar. qd̓ poſt cibum totaliter ſumptum ſit bibendum ⁊ non ante: quoniā ſi aliter ſumatur ita cibo cōmiſcetur potus ut īnatet totus cibiis in ſtomaco quandoqꝫ in parietes ſtomaci ⁊ ipſum cibum interponitur humidū: unde non poteſt ſto macus debite cibum contangere medio humido exiſtente ⁊ ſic ī ſtomaco fit ipſius cibi fluctuatio exhibito aūt potu poſt cibū maxime ipſo predige ſto conuenienter fit ipſius cibi per mēbra diſtribu tio ⁊cͣ. Et pro hac ſententia ſunt uerba. G. vij. tarapentice cap. viij. inuenio ibi expreſſe ſic dixit Et non bibere in cena ſtatim antequam digeſtus ſit cibus innatant.n. cibaria bibentibus eis ut nō tangat ea uentris.i. ſtomaci corpus media ſtante humiditate tandem dixit. Si uero ſiticuloſi fue rint abſtinere eos penitꝰ ſupple a potu triſte ſiml̓ ⁊ inutile paucum autē dandum ut mittigetur tri ſtitia ⁊ humilietur ſitis poſtea addit. Cum autē bene digeſſerint cibum concedere copioſe bibe re diſtribuit enim in gerētibus citiſſime. Ad hāc ēt partem ſunt uerba expreſſa. d. A. tertia primi capitulo de regimine eius quod comedit̉ ⁊ bibit̉ ad mediuꝫ capl̓i. ubi ſic dixit. Ad ſumum uero oꝫ comeſtionē bibat quis: ⁊ non in hora comedendi quantitatē aliquam que cibo conferat. Ecee quo modo expreſſe concluditur cū cibo non eſſe bibē dum: ſed poſt ipſum. Pro deciſione huius diffi cultatis faciam quattuor breues articulos. Prīo ponentur quedā preambula. Secundo ponaꝫ cō cluſiones de quiſito. Tertio mouebo difficultates ꝯͣ cōcluſiōes. Quarto rn̄debit̉ ad motiua ſpīalia

Quantum ad primū pono aliquas diſtīctiones Prima ſit iſta vinum vel alius potus vel exhi betur corpori gr̄a alimenti principaliter uel gr̄a medicine. Secunda diſtinctō talis potus exhi bitus gr̄a medicine vel exhibetur prīcipaliter ac alterandum vel ad dellationem nutrimenti ꝑ mē bra. Tertia diſtīctio Cibus d̓ quo eſt ſermo in queſtione uel eſt de ſe groſſo ſatis ſubſtantie uel liquide ut ſunt piſtate ⁊ huiuſmodi. Quarta di ſtinctio corpora regenda debito regimine in ciba tione ⁊ potū uel ſunt alias conſueta potare poſt comeſtionem ex multo tempore ⁊ non ledi inde ut multa ſunt precipue yſpanorū uel non ſunt ſic aſſueta: Quantū ad ſcd̓um articulū ſit hec pri ma ꝯcluſio. Prima ꝯcluſio uinum uel alius po tus exhibitus gr̄a medicine alterat̉ tm̄ non debet cibo ad reſtaurationem ordinato comiſceri qͣꝫ an̄ cibum exhiberi probatur ꝯcluſio qm̄ talis potus ſi cuꝫ cibo miſceatur debelitatur eius oꝑatio me dicinalis ut colligi poteſt ſecunda primi ca. xviij. extraneatur ēt cibus a natura cibi vt pꝫ. Si aūt ante cibum exhibeatur ſtomaco vacuo ꝯuenien ter perficitur eius operatio vt calefactio ſtāte cō plexione mala frigida ſine materia vel cum ma teria exhibito vino potenti odorifero uel infrigi datio exhibita aqua frigida in complexione cali da ⁊ ficca ſtomaci igitur ⁊cͣ. Pro iſta ꝯcluſiōe eſt primo cōis modus omnium praticantium qui potus medicinales exhibent. ſtomaco vacuo. Eſt etiam expreſſa ſententia Almamſoris quarto de regimīe bibitionis ⁊ tertia primi de regimīe aque ⁊ vini ⁊ in multis alijs locis. Secūda cōcluſio potus exhibitus gr̄a dellationis nutrimenti per membra debet an̄ cibum exhiberi probatur ꝯclu ſio qm̄ talis potus debet exhiberi ſtomaco ⁊ inte ſtinis ſuperioribus iam euacuatis ⁊ aleuiatis ⁊ ip ſo ēt in epate pro parte digeſto ⁊ hec ē hora futu re noue reffectionis igitur ꝯcluſio clara ⁊ ꝓ hac ſententia eſt auctoritas. G. vij. pratice loco alle gato ſupra ⁊. d. A. tertia primi de regimīe eius ꝙ comeditur cum dixit neqꝫ poſt ipſum cibum mul ta bibenda ē aqua ſupple vel alius potus que in ter ipſum ⁊ corpus ſtomaci ſeꝑationem faciat ⁊ ipſum faciat natare ſed ē expectandum ⁊ non eſt bibendum donec de ſtomaco deſcendat ⁊ hoc ꝗ dem declarat ſuperioruꝫ ventris leuitas. Ex iſta ꝯcluſione infertur corelarie ꝙ poſt cibum ſump tum eſt potus dandus.ſ. multum medicine vtpꝫ Tertia ꝯcluſio ſtante cibo ſolide ſubſtantie ul̓ mediocris ⁊ potu exhibito ad debite digerenduꝫ uel chilifican̄ ſiue ſit potus nutritiuus ſiue non de bet potus ſimul ⁊ plurimum cuꝫ cibo ex hiberi ita ſ. ꝙ poſt modicum cibum ſumatur aliquid de po tu ⁊ ſic conſequenter continuando ꝯcluſio proba tur qm̄ ſic ipſis cibo ⁊ potu ordinate ſumptis con ueniēs fit potus cum cibo permiſto ⁊ ipſius cibi equatio ⁊ reductio ad ſubſtantiam tiſane ſimileꝫ que ad debitam facit chilefactioneꝫ cum vt dici tur prima primi ca. de humoribus. Nutriens cuꝫ dirigitur fit in ſua eſſentia in multis aīalium auxi lio eius quod ei admiſcetur de eo quod bibitur plurimum chilus ⁊c̄.ſ. factam propter debitam ꝑ miſtionem ſicci cuꝫ humido nec igitur permiſtio ad digeſtionem debitam preparat ⁊ tandē ad nu tritionem ⁊ ſi alio modo ſumatur potus non debi ta fit permiſtio ut patet igitur concluſio uera pro hac etiam concluſione ſunt quedam aducta ante dixi tn̄ notāter ſtāte cibo ſolide ſb̓e ⁊cͣ. qm̄ poſſet eē cibꝰ adeo ſubtilis ⁊ liꝗde ſb̓e ut ſūt piſtate car niū cōit̓ exhibite egrotis ꝙ ad d̓bitā ehilifactōeꝫ n̄ eſſet aliꝰ potus neceſſarius: īmo ſi alius ſumit̉ potus ut plerūqꝫ ꝓpter laſiuiā fit ad īdigeſtioneꝫ preparat ⁊ fluctuationē eius ī ſtomaco cauſando Dixi etiā ut plurimū: quoniā ſunt aliqui adeo hu midoꝝ flomacorū ⁊ remolitoruꝫ: quibus ſi ſupra cibū mediocris ſubſtātie potus exhiberetur: cibꝰ extra ſtomacuꝫ extraheret̉. Quarta cōcluſio licet precedētes cōcluſiones vere ſint in quibuſdā tamē caſibus ſi potus ante cibuꝫ vel poſt ſumat̉ non ꝓpterea fit nociuus. cōcluſio patet: primo in cōſuetis in mane ante cibū potare: vt ſunt multi papienſiū noſtro tēpore qui ante tercias ad potan dum frequentāt: ⁊ tamen eis nō nocet: īmo ſi for te abſtinerent ſubito eis noceret: cuꝫ conſuetudo ſit acquiſita quedaꝫ natura. ſcd̓o cōplexionū ca. quarto. ⁊ vſus ſint res extra rationē. tertia primi de regimine eius qd̓ comedit. Et etiā hec ſentētia dn̄i Aui. ſcd̓o canticoꝝ cap. de cibo ⁊ potu: textu cōtinēti. v. ⁊.vj. vbi dixit: ꝙ homo debet vti mali tia ſibi ſcd̓m vſum ⁊ conſuetū modum: ⁊ Cōmen tator dixit ꝙ conſuetudo neceſſario ſit obſeruan da qͣꝫuis ēt praua eſſet: ⁊ illaudabilis: patet etiaꝫ in clamoſe ſciet. tibus quibus omni tēpore potus eſt exhibendus: vt patet ex Ga. v. affo. cōmento xxviij. dixit: oꝫ tamen proculdubio vt nimium ſci ciētibꝰ potꝰ eis detur. Idē voluit. vij. terrapētice loco ſupra allegato: ⁊ ſic pꝫ ꝯcluſio clara. Pro euidentiori tamen ⁊ clariori intelligentia difficul tatis obiitiam cōtra concluſiones omnes. Primo cōtra primā eſt mens expreſſa. G. ſcd̓o affo. in cō mento illius anffo. potus indigentiā ſoluit: vbi ex preſſe dixit per potū debere intelligi vinum ⁊ per indigentiā ibi intelligi appetitū caninuꝫ cauſatuꝫ ex preſentia humoꝝ frigidoruꝫ in ore ſtomaci: ⁊ ꝯn̄tis ibi exhibetur vinū gratia medicine: ⁊ tādē docet ibidem ipſuꝫ nō debere exhiberi niſi poſt ci baria quedam pinguia: que ſi nō aliter habeant̉ artificialiter machinentur: ergo ſequitur contra concluſionē: ꝙ potus exhibitus gratia medicine non debet exhiberi ſtomaco vacuo quod fuit ꝓbā dum. Contra ſecūdā concluſionē ar. quoniam exhibito potu ſtomaco ⁊ inteſtinis aleuiatis: tūc exhibetur ſtomaco vacuo ⁊ ieiuno: ſed potu tūc exhibito: ſiue ſit aqua ſiue vinū ſequitur inde no cumentū igitur ⁊cͣ̄. Tenet conci. cum minori: ſꝫ maior declarat̉: quoniam ſi ſit aqua ꝑ ꝯplexionē ſuam frigidā ſtomaco nocet inter membra natu raliter frigida: īmo ſi exhibeatur in ieiunio nume ratur inter uenena ſexta quarti. ⁊ inde timetur corruptio complexionis ⁊ ydropeſis: vt ibidem:

ſi uero ſit uinum etiā ſua penetratione ſtomacuꝫ ledit cum ſit membrū neruoſum confirmatur etiā quod ſic exhibitum acetoſabitur in ſtomaco ſic etiam in neruis acetoſatur ut ſecūda tertij ⁊ per hoc preparat ad ſpaſmuꝫ. Et propterea. d. A. ter tia primi Amplius ſapiens ſibi prohibere debet ne ieiunus uinū bibat ⁊c. Addit qm̄ cerebro ma gnum facit nocumentū ⁊ neruis ⁊ ad ſpaſmū per ducit ⁊c. Contra tertiam ꝯcluſionē primo ſunt auctoritates adducte an̄ oppo. ad ꝓbandū oppo. huius ꝯcluſionis eſt ēt ratio qm̄ potus eſt frigidꝰ ⁊ humidus actu vel potentia cum ſitis ſit apetitꝰ ad potū ⁊ ſic ad frigiduꝫ ⁊ humidū modo tale fri gidum impedit digeſtiuam cum digeſtio calido ꝑ ficiatur. ergo ad digeſtionē nō ꝯuenit miſcere po tum cum cibo pro hoc etiam eſt pratica. G. qui fexto de regimīe ſanitatis fatetur ſe hora quarta diei ſumere panem ſolum ⁊ nunquaꝫ in tali cibo bibere igitur ⁊cͣ. Contra quartā ꝯcluſionē ar. quoniam in illa primo ſupponitur qd̓ mala cōſue tudo eſt obſeruāda vt bibere mane ⁊c. ꝯͣ hoc eſt ſententia Raſis tertio Almanſoris de regimīe co meſtionis ubi dixit de ꝯſuetudine. Eſt etiaꝫ ſū mo opere obſeruādū ut cibos ſibi ꝯſuetos quiſqꝫ accipiat ⁊. Addit niſi ꝯſuetudo peruerſa fuerit o omnino uitanda eſt. Etiaꝫ dixit. d. A. tertia primi d̓ regimīe eius quod comedit̉ ⁊ bibitur ꝙ cibi ma li conſueti ducunt ad egritudines pernecantes il los ille uero in cuius ſtomaco mala digeruntur ciharia. Supponitur ſecundo ꝙ multū ſitienti bus ſit potus dandꝰ ⁊ tn̄ Ypo. loco allegato in te xtu dixit nocte ualde ſitientibus ſi ſuperdormīe rint bonum ⁊ ſic non concedit eis potum. Ad has auteꝫ difficultates eſt reſpondendum primo ad primā: ꝯtra primā concluſionē concedo ꝙ per potū. G. in illo cōmento intelligit vinū: ⁊ ꝙ vinū exhibet̉ medicinaliter in apetitu canino: qꝛ facto a cauſa frigida: ⁊ cuꝫ dicitur. G. ibi iubet ante vi num exhiberi pinguia ⁊c. Et ſic non exhibetur ſtomaco uacuo: dico ꝙ uinū in modica quātitate ſi ſumeret̉ tantū ad alterationē malitie cōplexio nalis deberet exhiberi ſtomaco uacuo: ſꝫ ſi ſimul cū alteratione intēdamus euacuationē materieꝝ frigidarū in ſtomaco ꝯtentarū per uomituꝫ: tunc ⁊ eo caſu debent talia unctuoſa p̄ex hiberi. Et ad hunc ſenſum locutus eſt. G. ſed ad alterationem tantū loquebatur ꝯcluſio ⁊cͣ. Ad difficultates contra ẜam ꝯcluſionem dicatur primo ad formaꝫ ar. ꝙ ar. non ualet. ſi per exhibitum potuꝫ ſtoma co vacuo ſequitur notabile nocumētū ſiue potus ſit uinum ſiue aqua igitur gratia dillationis nutri menti non debet exhiberi ſtomaco uacuo quoniā ⁊ ſi notabile ſequeretur nocumentuꝫ tamen qꝛ in certis corporibus maxima eſt neceſſitas dillatio nis nutrimenti ad membra ut in quibuſdā macris ⁊ debilibus in quibuſ atractiua membrorum eſt ī becilis ⁊ hoc per potum perficitur ipſo taliter ex hibito inde eſt ꝙ melius ē ſic facere qͣꝫ non facer̄ ideo ⁊c. tamen pro materia motiuorū qꝛ etiam ad aliud tendunt. Nota igit̉ ꝙ corporum quedaꝫ habent ſtomacos debiles in complexione ⁊ com poſitione ut quorum ſtomaci in ſpecie ſtomacoꝝ ſunt natura frigidi ⁊ in textura rari ⁊ quedaꝫ ha bent ſtomacos fortes ēt cū his diſpoſitōnibus uel aliquarum earū qn̄qꝫ coniuugitur fortitudo cere bri ⁊ ortorū ab eo. Et qn̄qꝫ debilitas ipſorū. Noͣ ēt ꝙ ⁊ ſi ieiuniū interdum uario modo ſumat̉ ta men auctores per ieiuniū ꝯmuniter intelligūt ſub tractionem uel priuationē cibi hore debite ipſius exhibitionis ut ſtante ſtomaco uacuo ⁊ facta de bita atractione membrorū a uenis ⁊cͣ. ⁊ fame con ſequenter naturali cauſata ſi tunc non exhibeat̉ cibus ſed cum tali diſpoſitione ſtomacus per no tabile tempus permaneat tunc proprie eſt homo ieiunans ⁊ ſic aliud eſt dicere exhibere potū ſto maco uacuo ⁊ ſtomaco ieiuno qꝛ ad ſtomacuꝫ ie iunum antecedit uacuitas ſtomaci ⁊ non ecōtra de neceſſitate. Et ſecunduꝫ hec dico conſequē ter ꝙ ubi in ſor. eſſet neceſſitas dillationis nutri menti ad membra ⁊ hoc conuenienter complere tur per potum uini ſubtilis ſtāte ſtomaco uacuo ubi tn̄ in ſorte eſſet debilitas ſtomaci ex parte ra ritatis ipſius ⁊ denudationis cum cōitate debili tat̉ cerebri ⁊ neruorū: ꝙ eo caſu nō eſſet exhiben dus potus: pro hoc fore exequendo: qꝛ ueriſimilit̓ maximum ſequeretur nocumentum ex parte ner uorum ⁊ cerebri. Iuuamentum delationis nutri menti ad membra: poſſet aliter compleri uigorā do.ſ. attractiuam membrorū cuꝫ conuenientibus ⁊ appropriatis de quibus habetis doctrinā ſecūda quarti tractatu quarto. Sed ubi ſtaret oppoſitū tunc illo caſu eſſet potus exhibendus ſtomaco uo cuo: nō dico ſtomaco ieiuno: qꝛ ſtante ſtomaco ie iuno ſemꝑ ē potꝰ timoroſus ꝑꝑ auarā eſſe natura unde trahit̉ ītra neruos ſtomaci: ⁊ ſi fuerit aqua nocet: ut patet: ⁊ ſi fuerit uinū etiaꝫ indigeſtū tra hitur ad membra aliauſqꝫ ad animata: ⁊ ibi plu rimo nocet nocumēto. Et hoc eſt ꝙ ſentiebat. d. A. tertia primi loco ſupra allegato: cuꝫ dixit. Sa piens ſibi prohibere debet: ne ieiunus uinū bibat ⁊cͣ. Dixit ieiunus ⁊ vj. 4. cū numerauit aquā exhi bitā ī ieiuno inter uenas: ⁊ per hoc idē fundamē tuꝫ ſcd̓a quarti de regimine cōualeſcentiū in ca. cibationis dixit nō oꝫ ut bibat: ſubito fortaſſe.n. erit ex hoc timor: ⁊ addit poſt aliqua uerba. Et aqua uehemētis frigoris eſt ex eis a quibꝰ oꝫ alie nari cōualeſcens. quādoqꝫ eniꝫ interficit ⁊c. Sed ubi eſſet ſtomacus uacuus cū bonitate ſui ⁊ cere bri ⁊ ortorū ab eo: ex potu aque uel uini ī pauca quātitate: nō ſequeretur notabile nocumētū: ⁊ ad rationes: primo d̓ aqua que occurrit mēbro natu raliter cōplexionaliter frigido. Dico ꝙ uerum eſt quantū ad īnatam eius cōplexionē: ſcd̓m quam le deretur: niſi coadunaretur a circūſtantibꝰ mēbris ut corde epate ⁊c. ſed ſcd̓m hanc influentem ē ca lide cōplexionis: ⁊ per idem dico ad rationē de ui no nō ſequitur ⁊ in neruis acetoſatur ⁊cͣ. igitur ⁊ in ſtomaco acetoſabit̉: qꝛ in ſtomaco iuuat̉ a ca liditate circūſtantiuꝫ: ut dictū eſt: ⁊ ſic pꝫ reſpon ſuꝫ eſſe ad motiua cōtra cōcluſionē: ⁊ de forma ⁊

qͥ materia. Ad obiecta ꝯͣ tertiā ꝯcluſionē rn̄detur rio ad auctoritatē. G. vij. de ingenio ianitarū vt laudare in fine textus potū poſt cibū vt cū bn̄di giſſerint dicat̉ ꝙ ibi loquebat̉ de potu dillatiuo nutrimenti ad mēbra ut pꝫ cū dixit. diſtribuit̉.n. ita gerētibus certiſſime. Sed quātū ad primā partē textus ubi uidet̉ uituperare potū cuꝫ cibo qm̄ dixit nō bibere in cena īnatant.n. cibaria ⁊cͣ. dixit Conciliator qd̓ ibi loquebat̉ de regimīe cu ratiuo complexionis ſicce ſtomaci calidi nō valē tis cibum groſſum ſolidū alterare ſed indigent ta les ſubtiliori ⁊ liquidiori cibo quale eſt ius quo exhibito non expedit potū ad comeſtionē exiberi ymo ſi exibeatur īnatāt cibaria ⁊cͣ. ſed ſi eſſet ci bus ſolidus dato potu in cena nō ſequeretur tale nocumentum. Ideo notanter dixit in cōcluſione ſtante cibo groſſo ⁊ ſolide ſubſtantie. Iſta rn̄ſio ⁊ ſi in ſe v̓a ſit tamen non bene adaptatur verbis textus qm̄ ⁊ ſi exhibeatur potus etiā ſtante cibo liquido non propterea ſequitur ꝙ īnatet cibus ex eo qd̓ nō tangit ipſum cibum ſtomacus media ſtā te humiditate vt ipſe dixit qꝛ ex cibo tali ⁊ potu ſecuꝫ exhibito fit vna talis maſſa quā attingit ſto macus neqꝫ humidū interponitur inter ſtomacū ⁊ cibū pōt igitur dari alia reſponſio interponēdo textū cū dixit nō bibere ī cena ſtatī ītell̓at̉ pꝰ cenā ſtatī ⁊ iſtā gloſulā reperi ſuper illa lr̄a. G. ī libro meo ⁊ ẜm hanc lr̄am verificabitur clare tota ſen tentia. G. ⁊ ſic nō negauit ipſe quin ſimul cum ci bo ſo ide ſubſtantie ſit bibenduꝫ. Sed quoniā vt ſepe fit maxime apud magnates per mediam horam poſt integrum prandium vel cenam bibit̉ ad hunc errorem corigendum dixit. Non bibere in cena.i. poſt cenam ſtatim antequam digeſtus ſit cibus. Et adducens rationem huius dixit. In natant enim cibaria bibentibus eis.ſ. ita ut non tangat ea.ſ. cibaria uentris.i. ſtomaci corpus me dia ſtante humiditate qꝛ illa humiditas potus da ti poſt cenam interponitur inter totā maſſaꝫ pre ſiſtentem in ſtomaco ⁊ ipſam ſtomaci ſubſtantiā ut bene patet nō ſic eſſet ſi eſt ſimul cum ciboda tus ut patet ⁊ hec cauſa ē cōis ad omnem potum etiam ſi ſit aqua. Et hanc expreſſam ſententiā di xit. d. A. ſcd̓a primi cū dixit. Neqꝫ poſt ipſum.ſ. cibum multa bibēda eſt aqua que īter ipſuꝫ ⁊ ei ſtomaci ſeparationē faciat ⁊c. De uino etiaꝫ ē alia cauſa que ponitur loco eodem uinuꝫ quoqꝫ poſt cibū eſt ex rebus magis impedientibus qm̄ digerit̉ uellociter ⁊ penetratur ⁊ facit penetrare cibum cuꝫ nōdum ſit digeſtus ⁊ facit hereditare oppillationes etiam putrefactionē ⁊cͣ. Ad au ctoritatem v̓o. d. A loco ubi ſupra de regimīe eiꝰ quod comeditur qui textus uidetur fortiſſimus ꝯͣ ꝯcluſionem qꝛ uidetur in totum prohibere potuꝫ miſceri cuꝫ cibo per hoc qd̓ dixit. Ad ſumū v̓o oꝫ ut poſt comeſtionem bibat quis ⁊ non in hora co medendi ⁊c. dico breuiter dimiſſis diuerſorum ex poſitōnibus qd̓ ibi proprie loquebat̉ de potu della tiuo ⁊ nō ad mixtione neceſſario pro quo no. qd̓ li cet talis potus ut ſupra dictum eſt aliqualiter ex hibere debeat ſtomaco uacuo qꝛ ipſo ⁊ inteſtinis ſuperioribus aliqualiter aleuiatis nō tamen exhi berent debet hora uere famis quoniaꝫ tunc noce ret ꝑꝑ illas cās que sͣ dicte ſunt qd̓ nō dꝫ exiberi potus ſtomaco ieiuno ⁊ tn̄ hora famis ē hora cō medendi ut patet in corporibꝰ ſanis ⁊ temperatis eſt igitur ſenſus qd̓ ad ſumū.i. uniuerſaliter de po tu dellatiuo loquendo oportet ut poſt comeſtio neꝫ bibat quis.i. mediate multū ut dixit cor. ſecū de concluſionis ⁊ non in hora comedendi.i. hora famis quantitatē aliquā.ſ. potus que cibo ꝯferat ſ. ad dellationē ⁊ qd̓ de potu dellatiuo ibi loquat̉ pꝫ bene conſideranti ſeriem lr̄e īmediate an̄rioris ⁊ ſic eſt reſponſum ad auctoritates. Ad rōnem cum dicebatur potus eſt actu uel potētia frigidꝰ ⁊ ſic eſt impeditiuus digeſtionis ⁊cͣ. Dico primo ꝙ ſi ſit potētia calidus ſicut eſt uinum cōmunitcr non impedit īmo iuuat digeſtionē. Dico ſecundo ꝙ etiā ibi ſit actu ⁊ potentia frigidus ſicut ē aqua ꝙ exhibita in debita quātitate ad mixtionē in ſto maco calido: vbi cōuenit non nocet̉ inde ſtoma cus maxime: qꝛ refrangitur eius humiditas.i. fri giditas a caliditate cibi: qꝛ cibus eſt calidus ⁊ ſic cus: cū fames que eſt apetitus ad calidū ⁊ ſiccuꝫ ſit ad cibū ⁊c. nō occurrit etiā humido ſtomaco. cū prius uia ordinis in cōmeſtione precedat cibus poſtea potus ⁊cͣ. Ad illud ꝙ poſtremo dicebat̉ de practica. G. vj. de regimine ſanitatis: dicat̉ ꝙ forte. G. erat hūidi ⁊ lapſi multum ſtomaci: ⁊ ſic nō ſibi cōueniebat potus ad miſtionē cibi: qꝛ cibꝰ ad equalitatē ſubſtantie reducebatur ꝑ humidi tatem ſtomaci: uel dicatur aliter: ꝙ. G. ſicut mos fuit antiquorū ſemel tantū in die ſumebat cibum uere nutritionis ⁊ reſtauratōis: ut in ſero in cena in mane autē quarta hora diei ut loco allegato ſu mebat cibū tantū ad aliqualeꝫ refocilationeꝫ uir tutis: ⁊ hoc etiā obſeruandū eſt regulariter: niſi ī corporibus cataroſis: ut dixit Conciliator. Etiam hoc idē ſentit Gentilis. 13. tertij. ſicut etiā hoc tem pore. multi hominuꝫ occupatiſſimi in die ad intel lectuales cōſiderationes: ut cōſulares quibꝰ datuꝫ eſt dare audientiā alijs in mane tantū faciūt col lationē de cōfectionibus de zucharo uel melle: ⁊ nihil ſepe ſumūt de potu: poſtea in cena laudabi liter ⁊ copioſe cenāt cū cibo potum ſumendo: ita etiā Galienus in die occupatus: ⁊ ꝓpter infirmoꝝ uiſitationes ⁊ reipublice geſtionē ī mane: ut ibidē ipſe refert cibū tantū ſimpliciſſimū: ut panē tantū comedebat parū.ſ. Sed poſtea in cena cū cibo notabilis quātitatis potuutebatur ad miſtionem debito: ⁊ talē cibum in ſero appellabat ordinariū pro tanto. vij. de ingenio in textu ſuperiꝰ allegato dans ordinem in cibatione ⁊ potu dixit: Non bi bere in cena ⁊cͣ. Et non dixit in prādio vel mane: ⁊ ſic eſt ſolutum ad motiua cōtra tertiam cōcluſi onē. Ad motiua facta contra quartā concluſio nem ubi ſumebatur cōſuetudinem eſſe cōſeruādā licet hoc nō ſequeret̉ ex ꝯſuetudine qꝛ erat dictū in cōcluſione ꝙ aliqn̄ talis cōſuetudo nō ē nociua ⁊ ex hoc nō ſequit̉: ergo eſt obſeruanda: qꝛ tamē

in probatione ꝯcluſionis illud ē ſuppoſitum ⁊ pre cipue fundatum ſuꝑ quodam textu. d. A. ſecūdo Canticoꝝ ⁊ Aueros loco eodē arguebat̉ ꝯtra ex ſnīa Raſis tertio al̓m vbi dixit ⁊ ē obſeruandum ſūmopere vt cibos ſibi ꝯſuetos quiſqꝫ accipiat niſi cōſuetudo ꝑuerſa fuerit que oīno eſt vitanda ⁊c. hec difficultas exigeret longam diſcuſſionē ad bn̄ intelligendū de ꝯſuetudine. Sed qm̄ nō eſt pn̄tis propoſiti ad eā recurrēdū eſt ſcd̓o Amf. ibi aſſue ti aſſuetos ferre ⁊c. ⁊ in ſequenti Amf. ego igitur ſtrictum reſpondebo quantū potero. Notandum primo ꝙ licet in naturalibꝰ ⁊ aīalibus acquirant̉ conſuetudines qꝛ ex frequētatis operationibꝰ na turalibus acquiritur quedā qualitas in agente vl̓ paſſo ad prōptius ⁊ cum minori nocumento tolle randum certam actionē vel paſſionem qͣꝫ in agen te vel paſſo in quo nō prefuerint tales frequētate operationes vtꝫ in comeſtionibus ⁊ potatōnibus ⁊ exercitijs. Idem ēt in aīalibus euenit vt pa tet in artibus ⁊ virtutibus quibuſlibet moralibus qꝛ tn̄ medicus ē artifex qui cōſiderans operatōes ab homine peruenientes eas ꝯſiderat pro quanto ipſarū principiū ē complexio compoſitio ⁊ vnitos ex quo iſte ſunt nature mēbrorū ſequitur ꝙ ſi cō ſuetudo eſt alicuius operationis principium vel inclinans ad aliquid agendum uel patiendum hoc eſt uel ex acquiſitione alicuius formalis diſ poſitionis ſe tenentis ex parte complexionis com poſitionis vel vnitatis vel ipſa conſuetudo eſt illa formalis diſpoſitio ex frequētatis oꝑatiōibus acꝗ ſita nō fit igitur talis noua diſpoſitio in homine ni ſi facta in his naturalibus principijs aliqua ꝑmu tat̉ ymo ſi aſſuetus cibis frigidis minus ledat̉ ex eis ceteris paribus qͣꝫ non aſſuetus hoc ē qꝛ in eo aſſueto eſt acquiſita quedam qualitas ſimilitudīs per quam minus patitur ⁊ hoc per alterationem in complexione factam ita ēt ſi exercitatus ex cō ſuetudine prōptiꝰ ⁊ ſine nocumento tollerat exer citium qd̓ nōͣ tolleraret nō exercitatus hoc euenit ꝑ ꝯſoliditatem ⁊ fortitudinē acquiſitam muſculis ⁊ iuncturis ⁊cͣ. ⁊ talem vel ſimilē diſpoſitionē po tuiſſet ēt natura a prīcipio producere vt pꝫ ⁊ quē admodū dico de his ita ītelligere poteſtis ⁊ ī reli quis. Noͣ. tn̄ vlterius ꝙ he operatōnes ad ꝯſue tudinem antecedentes qn̄qꝫ ſunt de multuꝫ ⁊ no tabiliter ꝑmutantibus corpus humanū qn̄qꝫ debi liter ut verbi gratia cōmeſtio fungorū ē de maxīe ꝑ̄mutantibus corpus humanū comeſtio vero mo dice quātitatis vl̓ potatio ſupra illud quod certo corpori cōuenient̓ deberet̉ eſt de modice alterāti bus cū his attēde ꝙ lꝫ in modice alterantibus ꝑ cōſuetudinē corpus diſponat̉ ita vt minus ledere tur ipſo recedente in vſu taliū a debita mēſura qͣꝫ ſi non eēt cōſuetus nō ꝓpterea ē hec conſuetudo ſimpl̓r obſeruāda qꝛ ⁊ ſi minus ledat̉ nō tn̄ ꝑ hāc iuuat̉ ſimpl̓r ſed interdū ẜm ꝗd vt qn̄ a cōi ⁊ deli cato mō viuēdi diuertit̉ ad cibos groſſiores uel ad aerem frigidiorem qm̄ forte talibus ineuita biliter occurreremus ⁊ tunc magis lederemur ni ſi alias fuiſſemꝰ aliqualiter aſſueti plus tn̄ altera tur corpꝰ ſimpl̓r qͣꝫ ſi ordinatū ⁊ debitū modum vi uendi ſemper obſeruaret eſt igitur ab hac cōſue tudine paulatim diuertendū cū illa magis alterēt ⁊ noceant neqꝫ hec cōſuetudo ex ualde alteranti bus prohibere pōt ꝗn aliquādo corpus ad egritu dinem deducat ⁊ hoc eſt qd̓ dixit. d. A. loco ſupra allegato illo.§. Ille v̓o in cuius ſtomaco mala di geruntur cibaria ⁊c. ubi dixit ꝙ mali cibi cōſuēti ducunt ad egritudines pernecātes ⁊cͣ. Et Raſis cū dixit niſi conſuetudo peruerſa fuerit que omni no uitanda eſt neqꝫ ex hoc concluditur quod cō ſuetudo aliqualiter mala ſit obſeruanda ymo col ligitur opp. per hoc eniꝫ quod dixit peruerſa om nino eſt uitanda innuit quod omnis mala etiam conſuetudo eſt uitanda ſed cum maiore ſtudio ui tanda eſt peruerſa. Eſt tamē hec alteranda pau latine ⁊ non ſubito cuꝫ ſit facta ſicut naturalis ex mutatione facta in principijs naturalibus ut dic tum eſt ⁊ hoc eſt quod dicebatur in probatione concluſionis de illis biblicis papienſibus. Hoc tamen totum quod dictum eſt de permutatione fienda conſuetudinis ſi ſit mala quoniam ipſa ſꝑ alterat intelligatur niſi paulatine ⁊ fere ꝯtinue poſt generationem ſit inducta quoniam forte ta lis nullo modo alterat permutando ut patet de puella nutrita ex napello ut ī ml̓tis locis colligit̉ ⁊ expreſſe notat̉ ab Arl̓e. ſimilis ſn̄tia: prīa ꝓble matū pblemate. 45. Ultimo nota ꝓ reſpōſione ad textū Auice. in cāticis. ⁊ Auerois: ꝙ in cibarijs re ſpectu cibatorū: duplex eſt conuenientia ⁊ etiam diuerſitas quedam eſt conuenientia complexiōis ⁊ dicit̉ inſequēs formā: quedā eſt ſpecifica ⁊ inſe quēs materiā: infra etiā q̄dā eſt diuerſitas īſequēs formā: ⁊ dicit̉ cōplexionalis: quedā dicit̉ īſequēs materiā ⁊ ſpecifica. Exempluꝫ de cōplexionali vt eſt cibus ſanguineus eſt cōueniēs ſanguineo: ⁊ diſcōueniēs melācolico ad purā ꝯſeruationē vt ſic cōtra eſt de cibo melācolico. Exemplū de cōueni entia ſpecifica: quoniā aliquis ſanguineus elligit inter cibaria fabas ⁊ legumina: que ſi nō ꝯueniūt ꝯplexionalit̓: cōueniūt ergo ſcd̓uꝫ formā ſpecificā vel ex parte cōplexionis īſequētis materiā. Et nota ꝙ iſta ſpecifica cōueniētia plus facit ad nu tritionē in cibo ⁊ cibato qͣꝫ qualitatiua: ⁊ īſequēs formā videmꝰ eniꝫ in diuerſis ſpeciebꝰ ꝙ cibus ho mini nō eſt cibus aſino equo vel boui vt pꝫ de co meſtiōe carniū vituli: ⁊ hoc nō pōt reduci ī diſcō uenientiā vel cōuenientiā qualitatiuam: ſꝫ magis ꝑuenit ex cōueniētia vel diſcōuenientia īſequente materiā: magis eniꝫ cōplexionalit̓ ⁊ ẜm formam bos conuenit carnibꝰ vituli qͣꝫ homo ꝙ igit̉ ſit ho mini nutrimentū ⁊ nō boui. hoc eſt: qꝛ inter hoīeꝫ ⁊ carnes vitulinas cadit ſpecifica conueniētia: q̄ nō cadit inter bouē ⁊ carnes vituli: hoc idē ē intel ligere ita indiuiduis eiuſdē ſpeciei: quoniā aliꝗs homo ſanguineus meliꝰ nutrit̉̉ ex caſeo veteri qͣꝫ ouis: ⁊ hoc nō pōt reduci niſi ī ꝓprietate īſequēte materiā: contingit igit̉ ꝙ homo parue qualitatis ⁊ ꝑ ſimilitudinē qualitatiuā: ⁊ ꝑ formā ſpecificaꝫ cōuenientiā habeat cū cibo male qualitatis: ⁊ ex

eo optime nutriatur ſicut enim homo ſanguineus merito occulte proprietatis īter ipſuꝫ ⁊ uinū abho ret qn̄qꝫ uinum ita qd̓ eſt quafi ſibi uenenum. ita talis malus cibus cōiter malus exiſtimatus reſpe ctu alicuius corporis erit ꝯuenientiſſimus ⁊ iō di xit. d. A. tertia primi vna queqꝫ preterea figura ⁊ ꝯplexio oīs cibum habet ꝯuenientem ⁊ ꝯſimilem ad quē mutandum ſi uoluntas fuerit nocumentū ei faciet ⁊ impedimentū. vbi igitur reperiatur ali quod corpus maxime cibum certum deſiderans. ad ſenſum percipiatur qd̓ inde nutritur ⁊ ꝯfortat̉ plus alio cibo ⁊ nunqͣꝫ in ip̄m. nocumentū īprimit tunc ſi iſto uſum fuerit corpus longo tp̄re talis cō ſuetudo neceſſario eſt obſeruāda quoniā illa pro prietas ⁊ ꝯuenientia ſpecifica plus facit ad iuua mentum qͣꝫ apparens qualitatiua ꝯplexio ad nocē dum.i. ad nocumentū. Et hec ꝯuenientia ſpecifi ca ſepe reperitur inter ꝯplexionē inequalem ⁊ ci bum ēt inequalē ⁊ ẜm hunc ſenſuꝫ loquebatur. d. .A. in loco allegato cum dixit. Sunt autem qͣꝫ plures ꝯplexiones inequales cum malitia cibi rec tificabiles.i. cum malitia apparente ⁊ qualitatiua que minus facit qͣꝫ ſpecifica ꝯuenientia non addit Utatur ergo eis homo.ſ. talibus cibis ẜm uſum ⁊ ꝯſuetudine. ⁊ ꝯmētator tunc dixit ꝙ talis ꝯſuetu do neceſſario eſt obſeruāda qͣꝫuis ⁊ praua eſſet ⁊ ī laudabilis.ſ. apparenter ēt huic non obſtat dictū Raſis qꝛ ipſe appellabat peruerſam ꝯſuetudineꝫ illam.ſ. que ē in cibis ⁊ in ſe malis ⁊ in quibus nō cadit occulta proprietas cum cibatis ut cōiter eſt de fructibus ⁊ ſimilibus ⁊ ſic eſt reſponſuꝫ ad oēs difficultates factas ad ꝯcluſiones p̄ter ad illam d̓ ſiti que leuiſſima ē quoniā ſi pōt dormire ⁊ per ſō num remouebitur ſitis bonum eſt dormire. Sed ubi eſſet ſitis clamoſa impediens ſompnum tunc dandus eſt potus ⁊ hoc erat dictum circa ꝯcluſio nem. Ad oīa argumenta ante oppoſitum facta patet rn̄den̄. per dicta in corpore queſtionis p̄terqͣꝫ ad primū qd̓ uidetur ad hoc deducere qd̓ ſemꝑ po tus debet precedere cibum ex hoc quoniā potus ē propter diſſolutionem humidi ſubtilis ⁊ cibus ac reſtaurationē groſſi modo citius reſoluitur ſubti le qͣꝫ groſſum ⁊c. dicatur ꝯceſſo quod per potū re ſtauratur humidū ſubtile ⁊ per cibum groſſum qꝛ per humiduꝫ cibo repertū ēt reſtauratur humidū ſubtile deperditum ut patet in illis qui multo tp̄re ueſcuntur cibo ſine potu tamen ēt illo ſuppoſito di co ꝯſequenter ꝙ non citius diſſoluitur humidum ſubtile quod per potum reſtauratur qͣꝫ groſſuꝫ ⁊c̄. qꝛ licet ſit ẜm diſſolutionē magis paratum qͣꝫ groſ ſum qꝛ tamen natura humidi ſubtilis maiore quā titatem membris apponit qͣꝫ groſſi non citius con ſumitur humidum ſubtile neceſſitans ad potū qͣꝫ groſſum neceſſitans ad cibum īmo eque cito cōſu mūtur cōibus cāis ad reſolutionē facientibꝰ occur rētibꝰ plꝰ enim reſiſtit ꝙ multum eſt ut ſit qͣꝫ pau cum ut patet ⁊c. Et ſic eſt finis queſtionis. Hec autem Et aptiores ad hoc eſt ſecunda pars principalis partis prime totius capl̓i: in qua poſtqͣꝫ in precedēti parte ipſe poſuit cās multipli ces ⁊ uarias euētus dolorū iuncturarū in hac ꝑte ipſe ponit: que corpora ſūt magis parata ut eis ta les dolores eueniāt: ⁊ duo facit in hac parte: qm̄ primo facit quod dictū eſt. Secūdo ipſe reſpōdet cuidā tacito dubio. ſecūda ibi: Et nō quidē multi plicant̉ ⁊c̄. De prima parte dixit duo. Primum ꝙ aptiores.ſ. homīes ad hoc.ſ. ut ipſe exponit ut eis multiplicent̉ iſta.ſ. dolores iuncturaꝝ ſunt ſenes ⁊ habētes egritudines cronicas ⁊ ꝯualeſcētes cū nō reguntur cū retificatione dixit ſcd̓o reſponden do cām huius dicti. Et ideo ſupple euenit: ut ī ta libus multiplicētur dolores: quoniā eorū virtutes debilitant̉ a digeſtione bona: ⁊ proprie cum ſunt curati.ſ. dicti conualeſcentes cū ſedatione.i. cura blanditiua: abſqꝫ euacuatione ſufficienti ⁊ expul ſione multa.i. eradicatiua. Notandū ꝙ ex ver bis dn̄i Aui. in textu cōcludi poſſunt duo egregia primū ꝙ oīa corpora in quibus eoꝝ virtutes natu rales debilitant̉ a digeſtione bona ſunt apta: vt ī eis multiplicētur dolores iuncturarū: ratio huius clara eſt: quoniā cū debilitantur digeſtione bona multiplicātur ꝑ indigeſtionē ſuꝑfluitates fl̓atice: que vt ſupra uiſuꝫ eſt: ſunt vtplurimū cā taliū do lorū. Dixit tamē notāter: apta ul̓ aptiora: quoniā nō in omnibus debilitata digeſtione eueniunt: hij dolores: quoniā in aliquibꝰ tales materie ſuꝑflue deriuātur ad alia loca: ⁊ non ad iūcturas: tamen omnia talia ſunt apta ⁊c̄. vtpatet intelligēti colli gitur ſcd̓o ꝙ omnia corpora que debilitantur a di geſtione ſunt uel corpora ſenū uel egrotātia egri tudine cronica aut male recta: aut non uere con ualeſcentia uel reducibilia ad aliqua iſtorum: qd̓ dico ꝓpter corpora ſana in etate talia etiaꝫ apta ſunt ꝓpter debilitatē a digeſtione incurrere dolo res iuncturarū. Sꝫ huiꝰ mōi reducūtur ad cor pora ſenum: cū omnia talia dicātur neutra tertij ſignificati utpꝫ: cū eniꝫ omnia corpora debilia ad dirigendū ſint: aut corpora egra: aut debilia natu raliter uel ſenū aut uere cōualeſcentia: cuꝫ malo regimine utūtur: aut non uere conualeſcētia: ſed apparētis tantū: ⁊ corpora egra egritudine acuta ⁊ ſi fiant debilia ad digerendū non tamē ſunt me rito taliū egritudinū apta incurrere tales dolores quoniā cū tales morbi ſint breuis terminatiōis ad ſalutem uel mortē: ſi ad mortē terminētur nō ſūt de illis utpꝫ: ſi ad ſalutē cū talia corpora ſint apta cito reſumi ⁊ retificari iuxta ſentētiā āffo. 7. ſcd̓e particule: que multo tempore extenuantur corpo ra ⁊c. Et que modico.ſ. tēpore modice.i. cito: ēt idem ſentit. d. A. ſcd̓a quarti de regimine cōuale ſcentiū ſequit̉ ꝙ ī talibus nō multiplicabunt̉ ma terie que debebāt ad iūcturas fluere: īmo uirtute fortificata reſoluētur: corpora aūt egra egritudīe cronica ꝑꝑ diuturnitatē morbi ſunt apta multipli care ꝑꝑ indigeſtionē ſuperfluitatis ⁊c̄. ⁊ hec etiā eſt ſentētia Ypo. 4. āffo. āffo. xliiij. Quibuſcūqꝫ fe. longe ſunt ⁊c̄. Corpora etiā conualeſcentiū ex morbis quibuſlibet ſi male regātur regimine ſunt apta recidiuare: ex cōſequenti etiā apta īcurrere

dolores iuncturarū. Sed ſi debito regantur re gimine: ut eis tantū offeratur quantū cōuenient̓ trāſmutare poſſunt: ⁊ ſi qualia oꝫ offerātur: quo niaꝫ in talibus uirtutes in dies ⁊ horas fortificāt̉ ſi ēt alique materie ſuperflue generātur tandeꝫ re ſoluūtur fortificata uirtute. Et hoc uerum ē ī ue re ꝯualeſcentibus in quibus non ſtant materie re tente aꝑte facere recidinam ſecus eſt in non ue re ꝯualeſcentibus in quibus ſtant materie interiꝰ latentes que non ſunt apte ab illis corporibus re ſolui propter debilitatē tales igitur materie erunt apte ad iuncturas fluere ⁊ ꝯn̄ter erunt cā doloruꝫ iuncturarū. Et hoc eſt ꝙ ipſe expreſſit in textu cū dixit ⁊ proprie ſunt apte euenire tales dolores cū ſunt curati.ſ. ꝯualeſcentes cum ſedatione.i. cū cu ra blanditiua ut exponebatur abſqꝫ euacuatione ſufficienti ⁊ expulſioni forti.i. euacuatiua. I ſūma igitur oīa corpora in quibus ſunt apta fieri dolores iuncturaꝝ propter debilitatem digeſtiue ſunt uel corpora neutra tertij ſignificati ⁊ hec de dit intelligi cum dixit ſenes ut corpora egra egritu dine cronica qꝛ de egris acuta egritudine non ue rificatur ut uiſum eſt uel ſunt corpora ꝯualeſcen tium uera ſed malo recta regimine uel ſunt nō ue ra ꝯualeſcentia ⁊ hec oīa tetigit in lr̄a neqꝫ plura ſunt debilia que ſaltem ad aliqua hoꝝ non redu cantur lego lr̄am. Et aptiores.ſ. homines ad hoc .ſ. ut ipſe exponit ut eis multiplicentur iſta.ſ. dolo res iuncturaꝝ ſunt ſenes ⁊ ſupple oīa ꝯſimiliter di ſpoſita ſicut ſenes ut ſūt oīa neutra tertij ſignifica ti ⁊ habentes egritudines cronicas dixit notante cronicas qꝛ patientes egritudines acutas nō ſunt huiuſmodi ut eſt uiſum ⁊ ꝯualeſcentes.ſ. ueri cū non reguntur cum retificatione.i. cuꝫ bona dicta ꝯuenienti eis ⁊ ſupple non ueri ꝯualeſcētes ī qui bus materie intus latent qꝛ non ſunt ſufficienter euacuate ꝙ ſtatiꝫ manifeſtatur in lr̄a ⁊ adducēs rōneꝫ horū addit. Et ideo ſupple euenit dictis cor poribꝰ quoniā eorū uirtutes debilitātur a digeſtio ne bōa ⁊ ideo ſupple multiplicātur ſuperfluitates apte fluere ad iuncturas addit explicādo de non ueris ꝯualeſcentibus ⁊ proprie.ſ. iſtud euenit cuꝫ ſunt curati.ſ. dicti ꝯualeſcentes cum ſedatione.i. cura blanditiua ſicut ſepe fit in collica cum ſtupe factiuis dolorem remouēdo abſqꝫ euacuatiōe ſui ficienti ⁊ expulſione ultima.i. non facta tali eua cuatione materie ⁊ ſic eſt lr̄a clara. Et non multiplicantur Nunc in iſta parte ipſe rn̄det tanto cuidam du bio poſſet ēt enim aliquis merito dubitare vnde eſt ꝙ dolores iuncturarum magis multiplicantur in corporibus humanis qͣꝫ alij dolores aliarū ſpe cierum uel alijs partibus ſicut de facto ꝯtingit. Rn̄dendo igitur ad hoc dicit. Et non multipli cantur dolores in iuncturis niſi quoniam ipſe ſunt magis uacue qͣꝫ reliqua membra ⁊ pluris motus ⁊ debilioris ꝯplexionis ⁊ frigidioris ⁊ ſitus earum in extremitatibus longinquis a regimine primo.i. a regimine primorū membrorum.i. prīcipalium. Pro intellectu partis attendēdum ꝙ reſpōden do ad quiſitum ip̄e adducit cās ſatiſfacientes de loribus cātis ꝑ materiā paulatine ꝯgeſtam ⁊ per uiam defluxus materie tetegit primo cās multipli cationis doloris in iuncturis per uiam defluxꝰ ma gis qͣꝫ in alijs locis per hoc qd̓ dixit quoniam ipſe ſunt magis uacue qͣꝫ reliqua membra ⁊ ideo ſuꝑ ple magis apte recipere ſuperfluitat̉ aliunde ꝓp ter loci capacitatē ⁊ per hoc qd̓ ſunt plures motꝰ fit ut. sͣ. fuit declaratum ut ēt ad iuncturas facili fluant materie quoniā ipſe iunctureⁱ callefiunt ⁊cͣ. iſte due cauſe ſe tenent ex parte materie fluentis. Addit poſtea cauſas ſe tenentes ex parte mate rie paulatine ꝯgeſte cum addit ⁊ debilioris ꝯple xiōis ⁊ frigidioris.ſ. ſunt iuncture qͣꝫ reliqua mem bra tn̄ qꝛ ſunt rare tn̄ qꝛ ſunt membra niſi oſſuoſa cartilaginoſa uel ligamentalia ſanguine priuata iō ꝑꝑ iſtas cās multiplicātur in eis ſuꝑfluitates ꝑꝑ debilitatē reſolutiue earuꝫ ⁊ expulſiue ut ſupra ē declaratuꝫ ⁊ ad hͦ ēt iuuat ſitꝰ eoruꝫ ī extrēitatibꝰ longinquis.ſ. ſitus a regimīe primo.i. principaliuꝫ membrorum ⁊ hec pōt eſſe cā cōis materie fluen tis ⁊ congenite ꝑꝑ hoc ꝙ mēbra nobilia expellūt ad extrema ꝑ hoc ēt quod diſtant a principalibus mēbris nō coadiuuant̉ ī reſoluendo ſicut reliqua propinquiora ⁊ ſic iſte ſunt māifeſte cauſe quod dolores magis in iuncturis qͣꝫ in alijs locis mul tiplicantur. Aduertendū tamē quod ad hoc ꝙ propoſitō iſta. d. A. ſit uera oꝫ addi illa cōis ꝑticu la ceteris paribus ex parte aliarū cauſarum forti ficantium uel debilitantiū mēbra quoniā aliqua ſunt corpora in ꝗbus ſtomacus uel caput uel alid̓ ꝑticulare mēbrum uel ꝑꝑdebilitatē in aliquo ta lium mēbrorū contractam ex principijs ītrinſicia ut patre uel matre uel ex influxū horaruꝫ genera tionis debilitante ſic unum particulare mēbrū qd̓ nō iuncturas continget qd̓ in talibus corporibus plus multiplicabunt̉ dolores in ſtomaco qͣꝫ in iur cturis ſed poſita ceterorum paritate concluſio. d. A. eſt uera ⁊ clara eſt lr̄a lege tu eam. Et multotiens prīcipalis prime par Iſta eſt tertia pars tis in qua ipſe ponit varios modos terminationis dolorum iuncturarum precipue cum non vere cu rantur. Et diuiditur iſta pars in duas quoniā pri mo facit ꝙ dictum eſt ſecundo ipſe ponit quoſdā can̄ ſtrauagātes circa iſtam materiam dolorum iuncturaꝝ ẜa ꝑs īcipit ibi. Et plurimū ꝗdē illi cui ⁊c. De pria parte ipſe intendit iſtaꝫ cōcluſionē: ꝙ dolores iuncturaꝝ: cuꝫ non curātur uere ꝑducūt ad hoc ut fiant aliquando uera iuncturarū diſlo catio: ⁊ aliquando ⁊ ſi non fiat uera diſlocatio ta men ſupra iuncturas: maxime manuuꝫ ⁊ pedum fiunt quedam apparentes trumboſitates quaruꝫ alique ſunt ex materia fl̓atica gipſea ⁊ indurata ⁊ alique fiunt ex ſanguine inſpiſato ⁊ indurato ꝗ eſt ſicut caro dixit igitur primo. Et multotiens ꝗ dem inuiſcantur materie intra iuncturas ⁊ fiunt ſupple aliquando ſicut gipſum ⁊ ſupple propter hoc diſlocant̉ iuncture. Et proprie que ex eis ſūt

crude.ſ. dicte materie quoniā tales ſūt que magis inuiſcantur ⁊ tandē gipſiātur dixit ẜo ⁊ multotiēs oritur ſuꝑ iuncturas eoꝝ.ſ. patientiū caro.ſ. appa rent̓ ex ſanguine ſil̓r ingroſſato ⁊ proprie inter di gitos.ſ. manuuꝫ ⁊ pedum qr̄ cum torquētur digiti ⁊ ꝯſtringuntur ⁊ fit dolor fortis qn̄qꝫ ⁊ ſedatur qn̄ qꝫ addit declarando in quibus corporibus iſta ma xime ꝯtingant ⁊ dixit. Et plurimum quidem huiꝰ nō fit niſi in habentibus ꝯplexiones calidas.ſ. ta lis diſtocatio uel dicta apparentia tromboſitatum ⁊ ſpecificando de carnea dixit. Et plurimum qui dem oritur caro cum materia eſt ſanguinea. Pro intelligentia partis aduertendū ut exp̄ſſe colligitur prima primi de humoribus in facto eſſe fl̓a crudum ēt ſubtile ⁊ aquoſum cum longo tp̄re fuerit retentū in foraminibus ⁊ iuncturis eius ſub tile reſoluitur ⁊ tandem fit ualde groſſum ⁊ albū ⁊ eſt illud quod uocatur gipſiuꝫ qd̓ oībus ut ibidē dicitur exiſtit groſſus tamen īmaginandum eſt ꝙ anteqͣꝫ ad tantam duritiem ⁊ groſſitiem deducat primum fit uiſcoſum ⁊ mucilaginoſum quoniā ta le fl̓a mucilaginoſſum uidetur eſſe uelud mediuꝫ tranſitus inter fl̓a aquoſum ſubtile ⁊ gipſiū groſſū ad utrūqꝫ tamen iſtoꝝ deuenitur per reſolutionē partium ſubtilium ⁊ per ꝯn̄s a calido producūtur ſiue tale calidum fuerit naturale ut in ꝯplexione calida naturali.ſ. ſanguinea uel collerica ſiue ta le calidum fuerit accidentale ut ſepe ꝯtingit ī mor bis iuncturaꝝ ⁊ medicinis calidis ⁊ balneis mino ralibus ut ēt alias dictum eſt. Et hic adiungen dum ꝙ quēadmōm ex fl̓ate aquoſo lapſo intra iū cturas propter diuturnitatē tandem ꝯuertitur in gipſium per reſolutionē ita defluxa materia ſāgui nea reſudante ex poris uenarum propter repletio nem ip̄arum uel ſubtilitatem ⁊ liquiditatem eius ſanguis intra iuncturas uel circa eas tandem ſtās ibi longo tp̄re facta reſolutione in partibus ſubtili bus reliqua pars cum induratur fit ſicut caro. Et ex his intelligenti patet clarificatio totiꝰ lr̄o primo ꝙ materie que multotiens intra iuncturas inuiſcantur fiunt ſicut gipſium ⁊ hoc quoniam ma terie que multotiens in iuncturis exiſtunt ſunt cru de ut ſupra dictum ē ⁊ tales propter diuturnitatē gipſiantur tamen tales materie cum fiunt uiſcoſe aliquādo intra ligamentū iuncture taliter recipit̉ ut ligamentū prolongetur. vnde ſi fuerit tale liga mentum ſic ligans uertebrum cum piſcide ip̄o ſic relaxato ⁊ elongato propter tales materias muci laginoſſas interdum reſſillit uertebrum ex piſſide Et hec ē ſnīa affo. penultimi vi. affo. quibuſcūqꝫ a fiatica moleſtat̉ uero ⁊c. Aliquādo uero tal̓ ma teria recipitur in cordis ⁊ neruis ligantibus iunctu ras exterius ⁊ ſi fuerint iuncture digitorum dilla tatis cordis a materia implēte ⁊ aliqn̄ recepta ma teria in parte uerſus cutim tandem īdurata ⁊ exi cata a calido fiunt quedam apparentie trumboſi tatum propter quaꝝ diuerſitateꝫ in diuerſis ſitibꝰ dictaꝝ iuncturaꝝ ꝯtorquētur digiti ⁊ ꝯfinguntur ⁊ fit dolor fortis ualde facta ſic torſione ⁊ ſedatur qnͥqꝫ dolor cum non fit clongatio membrorum ſed equalis tm̄ remolitio ⁊ ipſius materie conuerſio ad cutim unde experientia ꝯſtat ꝙ aliquādo fue rit in ciragra uel podagra dolor acutiſſimus ma teria cordas ⁊ neruos extendente cum tota manꝰ uel pes apoſtematur manifeſtiſſime dolor minuit̉ qꝛ materia ꝯuertitur extra neruos ad cutim. Col ligitur ēt ex dictis qd̓ ſanguis diuerſo modo ſicut ⁊ tl̓a aqueum recipere pōt in diuerſis membris ⁊ tandem ingroſſari ⁊ fiet ſicut caro propter reſolu tionem in eo factam a calido ⁊ ꝯn̄ter patet qd̓ qꝛ talis effuſio ſanguinis ut multotiens ſequitur uel habūdantiā eius ut uenarū replect̉ ut ſanguinea ꝯplexione uel ſubtilitatem ⁊ pn̄tationem eiꝰ a ma teria collerica ⁊ hec in ꝯplexione collerica ſequi tur manifeſte ꝙ iſta fiunt in calida ꝯplexione exi cante uel reſoluente ⁊ illa caro in complexione ſanguinea magis vt patet: ⁊ habet hec tota ſentē tia littere lego eā. Et multotiēs quideꝫ inuiſcā tur materie intra iuncturas: ſupple poſtqͣꝫ fuerūt ſubtiles ⁊ aquoſe: ⁊ fiūt ſicut gipſiuꝫ propter reſo lutionē in eis factā: ⁊ ſupple ꝓpter id diſlongātur aliquādo iuncture ⁊ hoc accidit vt dictū eſt ꝓprie cū ſunt crude. Et addit ſupple per eūdeꝫ moduꝫ Et multotiēs oritur ſuper iuncturas eorū caro.ſ. apparent̓ qꝛ ſanguine ingroſſato ⁊ ꝓprie inter di gitos.ſ. magis hoc apparet qͣꝫ in alijs iuncturis: li cet etiā ⁊ in alijs fieri poſſit: quare cū torquētur digiti: ⁊ ſtringunt̉ ⁊ fit dolor fortis: quādoqꝫ ⁊ ſe datur: quādoqꝫ ꝓpter cauſas aſſignatas. Addit ⁊ plurimū quidem huius.ſ. diſlocatio uel apparē tia trūboſitatū: nō fit niſi in habētibꝰ cōplexiones calidas: qꝛ a calido fit illa reſolutio ⁊ exficcatio. Addit vtplurimū quidē oritur caro cum materia eſt ſanguinea: qꝛ magis fit ex abundantia ſangui nis qͣꝫ ex eius ſubtilitate: vt patet intelligēti: ⁊ ſic magis in ſanguinea. Et plurimum quidem Tlſa. parte huius partis ipſe ponit quoſdā canones ſtra uagantes circa iſtā materiā doloruꝫ iuncturaruꝫ ⁊ diuiditur in tres partes ẜm tres ſpeciales can̄. quos ponit. ſcd̓a ibi: Et dolores ꝗdeꝫ ⁊cͣ. tertia ibi Et multotiens quidē: de prima parte dicit: Et plurimū quidem illi cui accidunt dolores iunctu rarū accidit in primis podagra. Canon iſte cla rus eſt ex eis que ſunt dicta ſuperius paulatine d̓ cauſis multiplicatiōis dolorū iuncturarum reſpe ctu aliorū dolorum: nam cū magis multiplicētur dolores in iuncturis: qͣꝫ alibi īter alias cās: quoniā ſunt frigidioris ꝯplexionis ⁊ ſitus earū longinquꝰ eſt a regimine. Prīo.i. principaliuꝫ mēbrorum vt exponebat̉ cum etiā iuncture peduꝫ nō ſint minꝰ frigide alijs iūcturis: ⁊ ex alia parte magis diſtā tes a principalibus membris ⁊ ſitus earum magis deorſum exiſtat ex conſequenti paſſibiliores ſunt ad recipiendum ſuperfluitates ex natura ſitus: ſe quitur concluſio clara lege tu litteram. Et dolores quidem ao pōit aliā Nunc ſe cū eauſaꝫ manifeſtantē aliquando difficultatē cure

dolorum iuncturarum ⁊ primo ponit cauſam ẜo reddit cauſam illius dixit primo. Et dolores iū cturarum quidem ſunt ex ſūma egritudinum que heriditātur plurimum ⁊ ideo tunc ſupple cum ac cidunt difficulter curantur propter conaturalita tem principiorum dixit ẜo reddendo cauſam dicti hoc ſpeciale ideo eſt quoniam ſperma eſt ſecūdū complexionem generantis ⁊ ideo ſupple cum ſper ma podagrici fuerit maculatum neceſſario pedes debilitantur filiorum. Et dixit. G. vi. affo. in fine ꝯmenti xxix. illius affo. Eunuchi non pōdagrizāt neqꝫ calui fiunt ⁊c. Pro clariori tamen intelle ctu huius propoſitionis mouetur hic dubium. vtrum podagra poſſit ex hereditate contrahi ita qd̓ ex parentibus uel progenitoribus in filijs poſ ſit acquiri ad partem negatiuam arguam breuibꝰ medijs primo ſic qꝛ ſi ſic eſſet maxime eſſet ꝓpter motiuum. d. A. qꝛ ſperma eſt ſcd̓m complexioneꝫ generantis ex ꝯſequenti ſi generans eſt debilita tum ſcd̓m pedes producitur ſperma debile pro ge neratione pedum. Sed qd̓ hoc fundamentum non ſit ſufficiens declaratur propter duo. primo qꝛ ſperma prolificum ſimile uidetur in toto ⁊ ī par tibus igitur non magis faciet defectum ex pede qͣꝫ in manu ſi igitur non generatur ciragra ex po dagrico ergo neqꝫ pōdagra ẜo.ſ. fundamento ha berent uirtutem maxime eſſet qꝛ ſperma a quoli bet membro diciditur ſed hoc ridiculum eſt dice re ut expreſſe declarat Ariſt. 15. de aīalibus circa medium aducit enim tale mediuꝫ ad hoc quoniā ſi ſperma eſſet ſcd̓m uiam diſſolutionis.ſ. mēbro rum qꝛ.ſ. diſſoluatur ex quolibet membro tunc animalia magni corporis eſſent multe generatio nis ⁊ parui corporis pauce generationis hoc aūt eſt fl̓m qd̓ tamen hoc ſequatur manifeſtum eſt. quoniam plus diciditur ex magno corpore qͣꝫ ex paruo ⁊ ſic patet fundamentum nullum eſſe. Secundo principaliter Ar. ſic febris nō ē mor bus hereditarius ſimiliter neqꝫ ydrops ergo ſeꝗt̉ etiam qd̓ neqꝫ podagra debet dici morbus heredi tarius patet cum dicte egritudines non cōnume rentur inter morbos hereditarios ⁊ ꝯſequentia de claratur cum dicti morbi ſint morbi principalium membroꝝ ut cordis ⁊ epatis quorum prīcipaliter eſt influxus ſupra ſperma prolificum producēdū Si igitur talia membra ſunt leſa ſequitur quod ſꝑma erit ẜm dicta mēbra maculatū ex ꝯn̄ti gnaͣ būt̉ ī fetu corrn̄dētia mēbra maculata. Et pōt ꝯfirmari qm̄ ſi ꝓpter hoc ꝙ ſperma eſt maculatū uerbi gratia podagrici fiat podagricus cum non maculetur niſi uel ex parte ſubſtantie corpulente uel ſubſtantie ſpirituoſe cum in ipſo non conſide remus niſi duo talia principia unuꝫ materiale qd̓ eſt pars corpulenta aliud formale qd̓ eſt pars ſpi rituoſa cum ex parte materie maxime ex epate di cidatur ex quo ut ſic eſt ſic materia ultimi alime ti diſtributi ꝑ membra ⁊c. Cū igitur ep̄ar ſit prin cipium alimenti ut ſanguis eſt et principium ſu flui dicti alimenti maxime ſuperflui in quanto ſe quitur igitur ꝙ quo ad materiā ſpermatis macu lato epate ut eſt in idrope ut omnes uolunt medi cidebeỉ ſimilis in fetu diſpoſitio generari. Si etiā fiat maculatio. ex parte ſpiritus incluſi in eo cuꝫ quātuꝫ ad hoc principiuꝫ formale maxime ex cor de dependat ſiue teneamus ſpiritum genitiuū eē unum per agregationem omniū ſpirituū ſiue dica tur eſſe ſubſtantia uirtualiter includens potentiā dictorum ſpirituū quomōcūqꝫ ſit maxime ex cor de dependet ut patet ⁊ ſic febres parentū deberē tur in filijs heredit ari ⁊c. Pōt ēt confirmari quo niam ſi aliquis morbus foret hereditarius ut po dagra hec maxīe eſt quoniā talis morbus eſt diu turnus ⁊ fixus ⁊c̄. Sed aliqua febris ut tenet de quartana. xij. annorū ⁊ heticha. Ad oppoſituꝫ primo eſt expreſſum uerbum. do. A. In textu eſt etiam ſententia eiuſdem: d. A. ſecunda primi doc. .i. ca. ultīo in fine capituli ubi connumerādo egri tudines quaſdaꝫ que in ſemine hereditantur ex plicuit de pōdaara Idem etiam. G. vi. affo. ꝯmē to illius anffo. Eunuci non pōdagrizant ⁊c. in fine ꝯmenti ubi ponit podagram hereditari ⁊c. Idem ⁊ alibi pluries reperitur. In iſta queſtione duo fient articuli in primo ponam declarationem ali quorum terminorum ⁊ quaſdam ſuppoſitiones in ſecundo ponam breues ꝯcluſiones de quiſito. Quantum ad primum primo ſciendum ꝙ hic terminꝰ egritudo in propoſito nō ſumitur ꝑ diſpo ſitionem quā corpus eſt actualiter leſum in con ſuetudinarijs operationibus ſicut per egritudinē nunc ⁊ in actu ſed per egritudinem in propoſito in telligimus diſpoſitionem ſecundum quaꝫ corpus non eſt aptum ſecunduꝫ ſe toto tempore uite ſue uel in maiori parte permanere ſanum ymo meri to principiorum generationis eſt aptum egrotare ⁊ tale corpus ſecundum pluſqͣꝫ cōmentatorem pri mo tegni cōmēto.xv xvi. ad mentem. G. dicitur egrum ſimpliciter quia talis diſpoſitio qua dicit̉ egrum ſimpliciter eſt ut habitus ꝗdā cōgenitus ad facile actual̓r egrotādū ꝑꝑ diſtare a prīcipijs corporis optime ſani ⁊ cū hac egritudīe habituali ꝯiūgitur ſepe actualis ſanitas que dicitur ut ibi dem ſanitas ut nunc. nam eadem diſpoſitio ē egri tudo ſimpliciter ⁊ ſanitas ut nunc ut ibideꝫ decla rat egregie pluſquam cōmentator ex quo talis ſa nitas ut nunc non eſt ſanitas ſecundū ueritatem ymo eſt lapſus a uera ſanitate ſed eſt tantuꝫ ſani tas ſecundum ſenſum ⁊ apparentiam ⁊ ſic a gene ratione talis contracta qm̄ omnia corpora ꝯͣhūt a generatione aliquā cōplexionem equalē ſub qua ſunt ſana ⁊ minima que dicitur ab. d. Aui. prima primi de complexionibus: equalitas quinti medi ⁊ ſicut eſt ſanitas: ſi tamen talis equalitas non ſit abſoluta equalitas ſed habēti tantum dicitur ſa nitas nunc: qꝛ tamē talis diſpoſitio eſt ut habitus quidā cōgenitus eſt aliqualiter talis ſimpliciter: eſt igitur uel neutralitas uel egritudo ſimpliciter Per egritudinem ergo in propoſito intelligo ta lem egritudinem in habitu: que inquantuꝫ talis diſpoſitio congenita a principijs generationis eſt lapſa ab optima ſanitate in primis particulis ut

neruis cordis ⁊ huiuſmodi ⁊ ſenſibiliter dicit̉ egri tudo ſimpliciter inquantum uero hec eadeꝫ diſpo ſitio eſt ei melior que acquiri potuit ex ſuis princi pijs qua.ſ. ſuo modo perficit operationes dicitur ꝓ pria homini ſanitas uerum qꝛ non eſt firma de ſe neqꝫ perdurans propter id dicitur ſanitas ut nunc qꝛ per ipſum eſt aptum corpus tantū eſſe ſanum. ut nunc permanere hoc tamen ut dictum eſt ap pellatur in propoſito egritudo cum queritur ſi po dagra ſit egritudo hereditaria. Secundo notā dum ꝙ per morbum hereditarium ego intelligo morbum contractum a principijs generatiōis ad modum ſupra dictum propter conſimilem morbū fuiſſe diuturnum ⁊ fixum in patre matre uel pro genitoribus uſqꝫ ad quartam generationem. qꝛ ul̓ tra illam non ſtat aſſimilatio fetus ad parentes ut ſi pater auus uel proauus fuerit podagricus ex multo tempore ⁊ fiat in filio diſpoſitio in pedibus per quam a facili cauſa incurrat podagram. Et tunc talis diſpoſitio dicetur morbus hereditarius Sed ſi talis diſpoſitio ꝯtraheretur a principiis generationis per aliquam accidentalem cauſam. ut propter malum regimen imponendo non debe retur dici morbus hereditarius ⁊c. ulterius in pro poſito ſuppono cum ph̓o primo ⁊ ſecundo de gene ratione animalium ꝙ in generatione fetus agens generans eſt ſperma uiri ⁊ recipiens eſt mulieris meſtruum ⁊ ꝙ in ſpermate uiri eſt uirtus quedaꝫ informatiua que uidetur uelud ydolum generati ue que eſt in patre quoniam homo generat homi nem per ſperma ſicut per inſtrumentum ſicut ar tifex artificiatum per inſtrumenta media ⁊ ſcd̓m uarium morum inſtrumentoꝝ ab artifice fiunt ua rie artificiatorum ſpecies ſimiliter ſecunduꝫ uanū motum generantis mediante īformatiua ſperma tis fiunt diuerſe ſpecies membrorum. Cuꝫ hoc ſupponitur ꝙ dicta uirtus informatiua ſubiectiu fundatur in parte ſpirituoſa ſpermatis que dicitur a ph̓is ⁊ medicis ſpiritus genitiuus qui uel eſt ſpi ritus quidam in uirtute continens potentiam ſpi rituum particularium membrorum maxime prir cipalium ⁊ precipue cordis uel eſt agregatum ex huiuſmodi ſpiritibus agit igit̉ informatiua uirtꝰ ī uigore horum ſpirituum principaliter Suppo nitur tertio ⁊ cum ph̓o 18. animalium ubi ponit cauſas aſſimilationis ⁊ alibi etiam ꝙ ſperma ui ri quo ad partem corpulentam ⁊ meſtruum mu lieris quod eſt materia generatiōis ſunt ſuperflui alimenti ultimi uel cibi.i. cibi quarta digeſtione digeſti quod erat in potentia propinqua. ut eſſet membrum qui tandem humor ueniens ad teſticu los in uiro ⁊ ad concauum matricis in muliere in uirtute ſpirituum concluſorum in eo dicitur ſper ma in uiro ⁊ meſtruū in muliere quicquid igitur reperitur in omnibus membris patris formaliter habet uirtus ſpermatis uirtualiter.i. dicta uirtus in forma que eſt dicta uirtus diuina in multis lo cis unde poteſt omnia facere ī materia diſpoſita que erant in patre ⁊ non ſolum que erant in patre formaliter uerum etiam que in eis relucebat. ex auo ⁊ proauo ⁊c. Cum igitur in patre reperiātur diuerſa ut maſculinitas complexio color quanti tas membrorum numerus ⁊c. que tantam habēt adinuicem diuerſitatem ꝙ quedaꝫ poteſt ab alijs ſeꝑari contingere poteſt ꝙ dicta uirtus informati ua erit potens in uno motu ad alterum iſtorum ꝓ ducendum ⁊ non in alio motu alterum producere poterit ut qd̓ poterit producere ens humanū ⁊ nō producet eum ſic colloratum uel non maſchulum Et quoniam ut ibidem dicit ph̓s motus eſt a con trario in contrarium ſi contingat ut ſperma patris ſit omnino forte ⁊ materia que eſt meſtruum mu lieris ſit omnino obediens aſſimilabitur fetus ī to tum patri ꝙ ſi ſperma obtinere non ſufficiat gene rabitur aliud quod aliqualiter agenti contrariuꝫ eſt ẜm tamen paſſi diſpoſitionem vnde ſi non poſ ſit maſchulus ex generante generari generabitur femella que maſchulo aliquo modo eſt contrariū ideo idem dicitur de femella eſt maſchulus occa ſionatus ⁊ ſicut dictum eſt ꝙ ſperma uiri ipſum ē in potentia actiua omne membrum ita meſtruum mulieris eſt in potentia paſſiua omne membrum mulieris quoniam una queqꝫ partium corporis no ſtri fit ex tali materia menſtruali particulariter cuius partis ipſa eſt ſuſceptiua vnde ex ultimo ali menti quod ſuperfluit uerbigratia nurricatiōi ſto maci uel oculi matris generatur in fetu ſtomacus uel oculus quoniam corpus datur fetui ex matre anima autem ⁊ omnis forma ⁊ figura eſt ex pa tre. Ideo dixit philoſophus primo de generatiōe manifeſtum eſt quod ſperma uiri non eſt conue niens quantitati animalis ſed qualitati ⁊c. Et iſto modo ego intelligo illam particulaꝫ ul timā poſitam in diffinitione ſpermatis cum dicit̉ ꝙ eſt ſuperfluitas ultima alimenti licet Ia. de for liuio aliter intelligat ⁊ uidere meo male. In iſta materia poſſem multa bona dicere de cauſis ſimi litudinis ⁊ diſſimilitudinis ſed iſta propoſito no ſtro ſufficiant. Et hec de primo articulo. Quā tum ad ſcd̓m ẜm articulum ſit iſta prima conclu ſio. Non ſemper podagra in patre uel matre eſt cauſa ſufficiens ad hoc vt in filio fiat ſimilis he reditarius morbus probatur quoniam ubi nō fue rit in aliquo eorum morbus diuturnus ſed modici temporis non generabitur inde morbꝰ hereditariꝰ ex dictis ī ſcd̓o notato: ⁊ declaratur rōne: quoniā ubi in patre per diem tātū ul̓ duos fuerit podagra contingit ut ex precedēti materia ſana ſit genituꝫ ſperma prolificum exiſtens in teſticulis uel uaſ ſis ſeminariis ex quo ꝑ copulationem cū muliere betafiet ſortes ſanus ergo ⁊c. Etiam ⁊ eſt fortius ubi dicidatur ex nutrimēto aliqualiter alterato ſꝫ remiſſe contingens eſt: ⁊ ueriſimile multū ut talis malitia debilis corrigatur remanente ſpiritu ex il lo membro ut pede deciſſo forti ⁊ ſufficiente ex materia proportionata pedū fortem generare po tente ergo ⁊c̄. ⁊ ſicut declaratum eſt ex parte ſper matis uiri proportiōali medio declarari poteſt ex parte meſtrui mulieris. Secunda concluſio nō quelibet podagra a principiis generationis cōtra

cta eſt morbus hereditarius patet ubi propter in fluxum ad aliam cauſam ex parte regiminis ſint debilitate iuncture pedum filij ita ut merito talis diſpoſitionis ſit tale corpus aptum faciliter in ac tualem morbum podagricum cadere ⁊ tamen pa ter uel progenitores non fuerint podagrici idem dico de matre tunc talis podagra in filio ex prin cipijs generationis non debet dici morbus heredi tarius ut patet ex ſupradictis. Tertia conclu ſio ubi nunqͣꝫ pater uel mater actualiter uel habi tualiter podagrici fuerint ſtat tamen in fetu ge nerari pōdagram uel diſpoſitionem habitualem ad facile actualiter ſic patiendum pro merito ta lis diſpoſitionis poterit dici talis ex hereditate cō tracta patet in caſu ubi progenitores podagrici fuerint ⁊ propter diſpoſitione debilitantem iunc turas filij tranſfuſſam in filio mediante patre ſa no acquiretur in filio habitualis diſpoſitio ut faci liter incurrat egritudinem actualem podagricaꝫ manifeſtum eſt tunc ꝙ talis diſpoſitio debebit di ci hereditaria qꝛ apparentibus derelicta eſt in fi lio ergo ⁊cͣ. Sed ſi forte dubitares hoc nō eſſe poſſibile ꝙ ſi auus fuerit podagricus ⁊ non pater tandem ꝙ merito principij aui in patre fiat filius podagricus dicatur hoc eſſe multum poſſibile ī mo de facto eſt uerum in multis ut experiētia ma nifeſtat etiam ex ſententia colligitur Al̓is quarto de generatione aīalium ubi uoluit quod motus generantis quidam ſunt in potentia propinqua g dam remota quidam remotiore ⁊ motus in potē tia remota ſunt motus aui ⁊ in potentia remotio re ſunt motus proaui quoniā in patre relucet uir tus patris eius ⁊ aui ex ꝯſequenti non eſt īpoſſi bile qd̓ ſpiritus genitiuus in ſemine patris inclu ſus recipiat uirtutem informatiuam ſcd̓m motū aui ⁊ non patris uel propter influxum uel aereꝫ ⁊c. poteſt etiam contingere ꝙ materia meſtrual̓ obediat impreſſioni motus inducendi ex uirtute aui ⁊ non patris propter multas contingentias ſi conſiderabis ⁊ ſic generabitur fetus ſcd̓m diſpoſi tionem aui ⁊ non patris ⁊cͣ. Quarta concluſio Et ſi pōdagra etiam diuturna ⁊ habitualis in pa tre uel matre non neceſſario in filio hereditetur eſt tamen talis pōdagra ex ſuma egritudinum qͥ hereditantur ut dicit textus. hec concluſio quo ad primam partem probari poſſet. primo quoniā malitia in ſpiritu deciſſo a pede patris uel etiam malitia partis materie proportionata generatio ni pedum filij quelibet talis malitia poſſet in uir tute membrorum principalium corrigi ⁊ tūc nō generabitur pes debilis poſſꝫ ⁊ ſecundo talis ma litia corrigi in uirtute aſtrorum. Etiam ſuppo ſito qd̓ pater fuerit podagricus unde merito ſpet matis uirilis ſi materia eſſet receptiua impreſſio nis dicti ſpermatis deberet generari diſpoſitio ſi milis in filio. ſtat quod materia non ſit obediens īmo dicte impreſſioni contrarietur quo caſu poſt to nulla in pedibus ſimilis diſpoſitio cum patre generabitur ergo prima pars concluſionis uera ſecunda uero pars eſt ſententia textus noſtri ⁊ mens. d. A. ſecunda primi loco allegato in oppo ſitum queſtionis ubi connumerat podagram īter morbos hereditarios poteſt etiam ratione proba ri quoniam omne genitum producitur ſecundū diſpoſitionem generantis niſi generans fuerit im peditum ſed cum ſperma uirile quod prolificum eſt utplurimum obtineat ſupra materiam gene rationis ſequitur qd̓ diſponet materiam ſecūduꝫ ipſius diſpoſitionem cum igitur ſperma diciſſum ab habitualit̓ pōdagrico prolificum exiſtens ſit quadam diſpoſitione ſecundum partem ſpirituo ſam a pedibus diciſſam qualificatum talem uel conſimilem diſpoſitionem in pedibus fetus pro ducet. Sed hec talis diſpoſitio eſt egritudo ut dictum eſt in corpore queſtionis igitur egritudo in patre hereditabitur in filio ⁊ ſic eſt ex ſuma eo ruꝫ que hereditantur. Poſſet ēt aliter probari ſed ad preſens ſufficiat Iaꝫ reſtat reſpondere ad argumenta principalia racta ante oppoſituꝫ. Ar guebatur primo ſic ſi quomodo foret vera maxīe eſſet ꝑꝑ motiuū. d Aui. qꝛ ſperma eſt diſpoſitū ſe cundū complexioneꝫ generantis ⁊c̄. Sꝫ ꝙ hoc fundamentum non eſſet ſufficiens declarabatur ꝑꝑ duo primo qꝛ ſperma prolificū videtur ſimile ī toto ⁊ partibus igitur ⁊cͣ. dicat̉ breuiter qd̓ licet videatur ſimile quātū ad partem corpulentam ſe cundū quā tamen non eſt ſimpliciter ſimile tamē ſecundū partem ſpirituoſaꝫ in eo incluſam ē mul tum varie virtutis ſecunduꝫ vt ī ea parte exiſtūt vel formaliter diuerſi ſpiritus diuerſorū principa lium mēbrorū etiā aliorum ꝑticulariū multorū vl̓ ſaltem ſpiritus genitiuus uirtualem diuerſitatem dictorū ſpirituū ꝯtīet vn̄ ꝑꝑ talē varietatē nō īcō uenit uario modo ī diuerſis mēbris uarias īprimi diſpoſitiones ⁊c. maxīe cū virtus informatiua pre cipue ⁊ in mēte in dicto ſpiritu vel ſpiritibus fun detur ⁊ ſic ſit ad primū reſponſum. Arguebat̉ ſcd̓o deſtruēdo fundamentuꝫ qꝛ ſi verum id eſſet ꝑꝑ id ꝙ ſperma ex omnibus deciditur mēbris ſed hoc ridiculum dicebat̉ de mente Ariſtot. qui ꝓ babat ꝯͣrium ⁊ ibi eſt inductum dicatur breuiter cōcedendo cum ph̓o ꝙ ſperma nō fit ſcd̓uꝫ mate riā diſſolutionis mēbrorū ꝑꝑ motiuum ſuum ve rū tn̄ ſperma ſicut ⁊ ſanguis meſtruus fit ex ma teria quadaꝫ qua potuiſſent membra nutriri ⁊ ex fere ſimili nutriuntur. Et cuꝫ eadem ſit materia nutricationis ⁊ generationis ſecundum uarietatē nutricationis diuerſorū membrorū fit etiaꝫ varie tas generationis diuerſorū membrorū ⁊ cū diuer ſis qualeficationibꝰ vnde nō inconueniēs genera ri pedem debilem uel ꝑꝑ materiam proportiona tam generationi pedis ſic eſte qualificataꝫ uel ꝑꝑ ſpiritum a pede debili deciſſum ſic eſſe qualifica tum ⁊ debilitatum ⁊c. vt dictuꝫ eſt in queſtione. Ad ẜm principale cum arguebatur Febris nō eſt morbus hereditarius ſimiliter neqꝫ idrops er go ⁊cͣ. ⁊ confirmabatur qm̄ ꝙ cū in ſpermate duo tn̄ conſideremus principium.ſ. materiale quod ē

ſuperſluum vltimi alimenti quod eſt ex epate. ⁊ formale.i. pars ſpirituoſa que maxime a virtute cordis dependet vt dictum eſt ſequitur ꝙ ſi macu lito mēbro particulari vt pede ſanguis uel ſpiri rua inde deciſſus ꝑꝑ id maculentur ⁊ exinde mē hruꝫ proꝯprtionale quod exinde generatur rema neat debilitatum ſequitur ꝙ multo magis epate pel corde leſis exiſtentibus ⁊c. dicatur primo pro habiliter ꝙ in talibus membris morbi nō poſſunt piuturnari nā propter membrorū principalitatem ſi ſtet notabile vitium in his membris ⁊ per tem pus perſeueret ad mortem deducet ⁊ ex dictis ſu perius non fit morbus hereditarius niſi ex morbo pruturno vel dicatur aliter ⁊ clarius ⁊ fundamen tilius ad materiā ꝙ morboruꝫ in membris princi palibus quidam ſunt morbi ſimpliciter tales ſecū dum quos ⁊ ſi non fiat leſio in conſuetudinarijs operationibus per tales tamen dicta mēbra ſunt apta faciliter labi in egritudinem nunc ſicut eſſet pebilitas cerebri naturalis ſiue ſequens malitiaꝫ complexionalem ſiue non per quam tale corpus aptum eſt cadere in v̓tiginem vel alios morbos actu tales idem dico de debilitate cordis natura li vel habituali ēt ex tempore ſecundum quam ⁊ ſi ipſum cor non ſit actu egrum faciliter tn̄ ex mo dico vapore ſibi cōicato vel ab itrinſico vel ab ex trinſico aptum eſt cadere in lipotomiā tremorem cordis vel ſincopī ⁊ de huiuſmodi egritudinibus ſimpl̓r non eſt dubium ꝙ ſi ſint in altero parentū ⁊ non corrigantur per alium uel aliam cauſaꝫ ta les ſunt maxime morbi hereditarij ⁊ de his intel lexit Ioh. damaſcenus prima particula ſuorum Amf̉̓. cū dixit. Quēadmodū taꝫ viciorū aīqͣꝫ fi cure corporis a parētibꝰ cadit hr̄ditas ita quoqꝫ morbꝰ diuturnariꝰ ⁊ maxīe ſi fuerit ī prīcipali mor ho. Si autē dicti morbi in membris principalibus fuerint actu tales ut idrops epatis vel febris cor dis. tunc de tali diſpoſitione principaliū talem poſ ſumus facere conſiderationē: quoniam aut mate ria uel ſpiritus ab illis membris diciſa taliter eſt qualificata: qꝛ nequaquā corrigibilis eſt a virtute informatiua viri: ⁊ tunc dico ꝙ tale meſtruuꝫ nō eſt aptū generationi: ⁊ conſequenter non fiet mor bus hereditarius ī filio. Idē dico de ſpiritu deciſo ab eꝑate viri ydropici: qm̄ mala diſpoſitio in eo ē talis ꝙ virtute alioruꝫ ſpūuꝫ incluſoꝝ in ſpiritu ge nitiuo non pōt corrigi nec etiā a bonitate meſtrui mulieris: ⁊ tunc dico etiā ꝙ tale ſperma virile nō eſt prolificū. ⁊ ſic conſequēter non fit morbus he reditarius: ⁊ hanc cauſam prolificationis exp̄ſſit d. Auice. ri. tertij. cap. de ſterilitate ⁊ difficultate impregnationis cū dixit. Et de genere quidem ſpermatis exquo non fit generatio eſt ſperma infā tis ⁊ patientis nauſatiuā ſatietatē ⁊ ebrij ⁊ ſenis ⁊ eius qui pluriꝰ vtitur cohitu: ⁊ cuius corpus non eſt ſanuꝫ: intelligebat principaliter de egritudine talium membrorū principaliū: ⁊ non omnium mē broruꝫ indifferenter: quoniā alia membra particu laria cum ſunt debilia ⁊ egra non propter hoc pro hibent: quin ſperma vtplurimum reddatur proli ficum: quoniā generatio non fit principaliter ī vir tute illorū membrorum ſed principalium: licet in uirtute illorū fiat particulum aſſimiliatio mēbro rum ut ſupra dictū eſt. Ideo notanter ſcd̓a tertij de ſpermate generante ⁊ n̄ generante dixit. d. A Et ſꝑma habent̓ mēbra debilitata raro gna̓t ſa nuꝫ in hijs uerbis denotatur ſtantibus dictis mē bris debilibus uel infirmis poſſibilitas generantis ⁊ ſimilitudo generati Si uero talia membra ēēnt leſa egritudine ẜm quam malitia in ſpiritu imp̄ſſa eſſet corrigibilis: quia debiliter impreſſa: ut eſſet calidit̓ in ſpiritu in certo febriente remouibilis ꝑ frigidit̉ meſtrui mulieris: dicereꝫ tale ſperma eſſe prolificū: ⁊ non ppterea fiet morbus hereditarius: ⁊ ratio eſt qꝛ talis ſpiritus in ſemine incluſus non remanet generans ẜm illam talem accidentalem diſpoſitioneꝫ inductaꝫ a generante: īmo illa remo uetur utpatet: īmo fortius dico qd̓ poſſibile eſt ꝑꝑ dictam caliditatē īductā a generante tale ſperma cum hac muliere fiat prolificū propter frigiditatē meſtrui mulieris: ubi ſi fuiſſet in qualitatibꝰ tem peratum non fuiſſet prolificum: ⁊ hoc quia ꝑ hāc caliditateꝫ deuenitur ad temperam̄tū quoddā ⁊c. Et hanc ſentētiam exp̄ſſit. d. Auic. 21. tertij. capl̓o allegato cum dixit. Et loquebatur ſecundum me dicorum ſententiam de. ſpermate mulieris. Et quandoqꝫ diuerſificantur duo ſpermata propter cauſam malicie complexionis in uno quoqꝫ eoruꝫ qd̓ cum alio non equatur: īmo addit ei corruptio nem. Nam cum permutant vel ſupple alteruꝫ tā tum permutatur inuenit vnūquodqꝫ amboruꝫ qd̓ equat ipſum cum contrarietate ⁊c. Eandem ſen tentiam explicuit Ariſt. xviij. de animalibus vbi dixit quoniam omnia naturalia ⁊ artificalia non fiunt niſi propter terminum ⁊ temperantiam ⁊c. Addit. Euenit quod Iuuenes non generant ⁊ cū iuerint in etate generabunt breuiter igitur reſpō dendo ad motiuuꝫ ⁊ confirmationem dicatur ar gumētum hoc non valere idrops uel febris nō he reditantur cum ſint morbi principalium membro rum ergo neqꝫ egritudines particulariuꝫ morbo rum non hereditabuntur. argumen. non valet per media que aducta ſunt ſupra ⁊ hoc eſt fundamē tum quia ad hoc quod ſperma ſit prolificum re quiritur debita diſpoſitio principaliuꝫ ⁊ conſequē ter ſpirituum inde deciſſorum ⁊ non ſit particula rium vt patet ⁊ ſic ſit reſponſum ad totam difficul tatem ⁊ conſequenter ad queſtionem ⁊c. lege tu lr̄am ⁊ eſt tota iſta ꝑs clara. Et multotiens quidem ⁊c Iſte eſt tertius ſpecialis can̄ circa iſtam ma teriā ⁊ eſt multum notabilis ⁊ menti tenendus. dicit ⁊ multotiens fit curatio doloris iuncturaruꝫ ⁊ ꝯfortatio eaꝝ ⁊ expulſio materieꝝ ab eis. cā ad ꝑniciē et aduces rōnē dicit qm̄ ille ſuꝑfluitates qͣ

conſueuerūt ſuꝑfluere ſuppl̓e ī toto ⁊ ꝑuenire ad iuncturas currunt alibi.i. ad alia loca facientes. cadere habētē eaſ.ſ. ſuꝑfluitates in timore No tandū ꝓ intellectu ꝑtis de mente Auerois quinto coll̓ꝫ ꝙ viā medicandi doloreꝫ ē triplex vna ē re motio cauſe doloris ſcd̓a ſtupefactio membri ter tia impreſſio delitie in membrū īprimēdo qualita tem membro conformē ⁊ iſta ē que vere dicitur medicatiua qm̄ in primo genere vt ibidem dixit Auerois cadunt multa genera medicinarum ut ſolutiuaruꝫ digeſtiuarum ⁊ reſolutiueruꝫ ⁊c. ẜm genus eſt tantum medicatiuū per accidens prohi bendo ſenſatōnem mēbri. Idem ēt ⁊ ſimilibus verbis dixit ſecundo canticoꝝ expreſſe. In propo ſito Aui. ibi loquitur de medicatīo doloris quātū ad primū moduꝫ qui eſt remotio cauſe que ꝓpri debet dici curatio qͣꝫ aliud genꝰ medican̄ doloreꝫ Ideo dixit multotiens quidem fit curatio ⁊cͣ̄. At tende tn̄ ꝙ talis remotio cauſe doloris aliqn̄ fit al terando qualitatem cauſe doloris aliquando eua cuando cum ſolutiuis aliqn̄ reꝑcutiendo ne fluat ⁊ membrū confortando. Curatio aūt doloris q̄ completur cum euacuatione materie ſiue ſenſibi liter cū farmaco ſiue cum reſolutiuis nō eſt illa q̄ timoroſa ſit qꝛ per euacuationē materie nō habi litantur alie materie ut fluant ad principalia illa ēt que perficitur alterando qualitatē cauſe mate rie in iuncturis non redditur timoroſa ut patet il la autem que cōpletur cum reꝑcuſiuis ⁊ conforta tiuiſ membri illa eſt que ſuſpecta eſt ⁊ de hac eſt textus noſter propterea dixit ⁊ multotiens quidē fit curatio doloris iuncturarū ut īnuat uiaꝫ medi cationis doloris que fit ꝑ ablationem materie eē ſuſpectam ⁊ non illam que ꝓprie dicitur medica tiua ⁊ quoniā non quelibet talis eſt ſuſpecta ſꝫ ea tm̄ que fit confortando ⁊ reꝑcutiendo membrum ſtipticando ⁊ conſequenter ꝓhibendo ne ulteriꝰ dicte materie recipiantur explicuit continuando de qua amotione cauſe intelligit dicens ⁊ confor tatio earū ut ly ⁊ teneat̉ expoſitiue.i. amotio cau ſe que fit cum confortatione membri ⁊ expulſio ne materieruꝫ ab eis talis ē que ſuſpecta eſt ⁊ eſt cauſa ad ꝑniciem ulterius conſideran̄ ꝙ ſentētia textus verificatur de dolore iuncturarū qui fit ꝑ uiam defluxus materie ⁊ non ꝑuiam paulatine congeſtionis materie in iuncturis qꝛ ī illa que fit ꝑ uiam congeſtionis materie uera curatio facta euacuatione materie eſt membri cōfortatio neqꝫ propterea fit timor defluxū materie ad alia mem bra qꝛ non ſuꝑfluunt in toto ut ſupponit̉ ſed cum in toto ſuꝑfluunt ⁊ conſequenter conſueſcunt flue re ad iuncturas tunc ſtipticatio iuncture ⁊ cōfor tatio eſt timoroſa ⁊ ideo ad hoc declarādū dixit. quoniam ille ſuꝑfluitat̉ que conſueuerunt ſuper fluere ⁊ peruenire ad iuncturas ecce ꝙ loquitur de ea que fit ꝑ uiam defluxus perueniunt ad mē bra principalia ⁊ ſi non trahuntur ad iuncturas i. cum efficiunt timorem ꝑꝑ reꝑcuſſionem factam ⁊cͣ. ⁊ non inuenimus ꝯtrahendo ad iuncturas ⁊c. uel aliter ſi non trahuntur ad iuncturas.i. ſi pro hibentur ne moueantur ad iuncturas currūt ⁊c̄. Ulterius notan̄ qd̓ notant̉ dixit multotiens qm̄ non ſemper iſtud ſequitur nam facta confortatio ne iuncturarū ⁊ reꝑcuſſione non potente natura tranſmittere materias que in toto ſuꝑfluūt ad iun cturas forte extra corpꝰ euacuabit ꝑ manifeſtos canalles ut per fluxum ſanguinis nariuꝫ ſi fuerit ſanguinea uel per ſudorem ſi fuerit collerica uel per fluxum uentris ⁊cͣ. ⁊ ſic non ſequeretur timor ubi ēt ꝑꝑ uarietatē in regimine unde materie nō multiplicarent̉ uel aliter ꝑ artem euacuarentin materie cum ſunt in toto multiplicate fluere ad iuncturas ⁊ non fiat ꝑmutatio ī regimine neqꝫ ex ꝑte diete neqꝫ ex ꝑte cuacuationum tunc utplū rimum cuꝫ fit ꝯfortatio iuncturarū ē timor de ꝑ ditōe ꝑꝑ cām quā adducit. d. A. in hoc textu. Uolentibus ergo nobis uere curare apodagra uerbi gratia: qꝛ in hac eſt maior timor qͣꝫ de dolo re aliarum iuncturarū ꝓpter maiorem promptitu dineꝫ ad materias recipien̄. facta euacuatiōe ma terie anteqͣꝫ ſimpliciter reꝑcutiamus ⁊ cōfortemꝰ pedes: prius ordinemus dictā p̄uiſiuaꝫ a multipli catione materie fluxure: etiaꝫ ubi fuiſſet talis do lor creticus ut de menſe in menſem ante terminū futuri fluxus euacucmus aliunde materiam: ⁊ ſic corpus munduꝫ conſeruabitur: ⁊ a doloribus iun cturarū: ⁊ ab alijs morbis cretice euenientibus: ⁊ iſto caſu poterimꝰ factis cuacuationibꝰ p̄ſeruar̄ a doloribꝰ iuncturarū: cōfortando iuncturas fine timore: ⁊ uti illis de quibus infra erit ſermo cū de terminabitur de cautela a doloribus iuncturaruꝫ alias ſi corpus fuerit intēperatū: ⁊ nō uelit ſubici regimini diete: ut ego multos homines cognoui ꝙ malūt habere aliquādo dictos dolores qͣꝫ ſe abſti nere a multa potatione uini: precipue albi poten tis: ⁊ etiā nolūt obedire medicinis: iſto caſu debe mus eſſe cauti in cōfortat̉ iuncturarū ⁊ ꝓhibitiōe fluxure materie: ⁊ p̄cipue quādo de multo tēpore fuerit habituatus fluxus. Et hoc principaliter ītē debat. d. A. in textu ut nos cautos redderet ꝓpter timoreꝫ de quo in textu fit mentio: lege litteram. Et multotiēs quidē fit curatio.i. meditatio do loris iuncturarū cuꝫ amotione cauſe doloris: que ꝓprie dicitur curatio ad differentiā mitigationis: que fit cū ſtupefactione membri uel cū īprimenti bus deliciā in membro. Addit: ⁊ confortatio eērū ⁊ expulſio materierū ab eis.i. amotio cauſe: que nō fit cum euacuatiōibꝰ: ⁊ reſolutionibꝰ ⁊ remittē tibus malitiā materie: ſed cū confortatione earū iuncturarū ⁊ reꝑcuſſione: talis amotio materie ē cauſa ad perniuem: uel aliter dicatur: ꝙ curatio doloris.i. mitigatio que fit cuꝫ euacuatione cauſe que debet dici curatio: ad quā euacuationem ma terie ſequitur confortatio ipſarum iuncturaruꝫ ⁊ expulſio materierum ab eis: talis ſubſequens con fortatio ⁊ expulſio materierū fit cauſa ad ꝑnitiē ⁊ hoc ſepe fit: qm̄ euacuata materia medici ne fiat recidiua ꝯfortāt iuncturas ⁊ apponūt reꝑcuſſiua ſuꝑiūcturas cōiter: ⁊ in hoc ē error: niſi ītēdamꝰ retificatōi corꝑis cū dieta ꝯueniēti ⁊ euacuatōibꝰ

vt ſupra dictum ē ꝑꝑ cām adductam in textu. qm̄ ille ſuꝑfluitat̉ que ꝯſuete ſunt ⁊c̄. ⁊ iſte intellectꝰ uidetur clarior lege tu totum textum qꝛ clarus ē Sequitur illa pars. Iſta ē qͣrta Et aptiora tempor pars prime principalis ca. in qua ipſe principaliter ponit que tempora ſunt aptiora ad euentum doloruꝫ iunctu rarū ⁊ duo facit principaliter qm̄ primo facit qd̓ dictum eſt ſecundo ponit quoſdaꝫ canones. ſpecia les ſecunda ibi. Et cum ſacurrit̉ doloribus ⁊cͣ. igi tur ponendo canonē ⁊ reddendo cām illius dixit. Et aptiora tempora ad hoc vt in eis eueniant do lores iuncturaruꝫ ⁊ pōdagra.i. precipue pōdagra ſunt ver propter motū ſanguīs ⁊ humorū in eo ⁊ auptunus propter malitiam humoꝝ ⁊ digeſtōis ⁊ anteceſſionē dilatationis pͥororuꝫ in eſtate ⁊ ex ca lore ꝗ fortis fit ī die. Pro ītellectu ꝑtis aduer te ꝙ in iſto textu ẜm ꝙ dn̄s Aui. expreſſit duo tem pora in quibus maxime eueniūt dolores iunctura rū.ſ. ver ⁊ autūnus: ita etiam ſi bene cōſideretur: explicuit duas cās generales euētus doloris iūctu rarū.ſ. cām per viam defluxus ⁊ hanc appropria uit veri. Et ideo dixit. Ꝙ ver ꝑꝑ motuꝫ ſangui nis ⁊ humorū in eo eſt tempuſ aptum ⁊c. Ecce ex plicuit cām defluxus intellexit ēt cauſam doloris iuncturarū factam per viam paulatine cōgeſtio nis ⁊ hanc appropriauit auptūno ⁊ hoc mō innue bat cum dixit. Et auptūnus ꝑꝑ malitiam eorū humorū ⁊ digeſtionis ſupple malitiam eſt temp ⁊ qꝛ mala digeſtione facta in mēbris vnde mali generant̉ humores ⁊ uirtutes membrorū particu lariū ⁊ iuncturarū reddunt̉ īpotentes ad expulſio nem ſuperfluitatuꝫ unde ꝯſequenter agregantur ⁊ ſunt cauſa ⁊cͣ. licet iſta cauſa poſſit eſſe cauſa doloruꝫ per uiam defluxus ut patet conſideranti dicta ſuperius addit. Et anteceſſionem dillatatio nis pororuꝫ in eſtate. Intellige ꝙ propter talē an teceſſionē dillatationis facta reſolutione in uirtu te in auptūno coniungitur uirtus debilis que cau ſa eſt ⁊c̄. Et ad hanc uirtutem ut debilitet̉ adiu uat difformitas tempoꝝ auptūni ideo addit. Et ex calore ꝗ fortis fit an die ⁊ ſupple in nocte aher in frigidatur hec enim inequalitas facit ad debilita tem uirtutis ⁊ ſic tales cauſe faciunt ut aptiora tē pora ad euentum talium dolorum ſunt uer ⁊ au ptumnus ut dicit textus. In uere quidem pro pter fluxum humorum ⁊ in auptūno propter ma litiam digeſtionis ⁊ adducens cauſam talis ma litie digeſtionis ī auptumno dixit hoc ſupple fieri ꝓpter uirtuteꝫ eſſe debilitatā tunc: ⁊ hoc propter anteceſſionē dilatatōis.ſ. tēpore pororum: ⁊ conſe quenter reſolutionis facte: etiā ꝓpter īequalitatē ⁊ difformitatē temporū ipſius autūni: ex calore ꝗ fortis fit in die ⁊ ſupple infrigidatur aer in nocte. Similem ſententiā huic: quantū ad ſecundā par tem textus poſuit. G. 3. anffo. cōmēto. xvi. lege lit teram quia clara eſt. Iſta eſt ſcd̓a Et cum ſucurritui parobuiꝰ par tis que in duas diuiditur: qm̄ primo ponit quoſd canones ꝓnoſticos circa iſtā materiā. ſecūdo ipſe reddit ad aducen̄. cauſas dolorū iuncturarū quo dāmodo eas epilogando: ſcd̓a ibi. Et de haben tibus dolores iuncturarū ⁊cͣ. prima aducit ī duas ẜm duos pronoſticos can̄. quos ponit: ſcd̓a ibi. Et quando apparent uarices ⁊cͣ. De prima parte po nendo primū can̄. pronoſticū dixit. Et cum ſucur ritur doloribus iuncturarū in primis cū apparent fit eorum cura facilis. Qd̓ ſi confirmentur ⁊ ꝯſue ſcant proprie illi qui generati ſunt ex humoribus diuerſis nō curantur.i. multū difficiliter curantur ratio cōcluſionis quantū ad ambas partes videt̉ eſſe clara: nam in principio mēbra iuncturaꝝ nō ſunt adhuc debilitata: neqꝫ habituata ad mate rias recipien̄. vnde faciliter poſſunt materie cum fluunt ad alias permutare vias: mēbra etiaꝫ ſatis faciliter poſſunt confortari: cū non ſint multum debilitata: unde non recipiēt: ⁊ ſic facilius erit eo rum cura cū apparent in principijs: ⁊ maxīe hoc dictū eſt uerum de ea que fit per uiaꝫ defluxus: lꝫ etiā uerificari poſſit de ea que fit per uiam paula tine congeſtionis ꝓpter mēbrum a principio non multuꝫ debilitatū poſſe a principio faciliter forti ficari. Econtra uero ⁊ eſt ratio ſcd̓e partis cuꝫ huiuſmodi dolores ſunt cōfirmati ⁊ conſueti non faciliter curātur: tamē qꝛ membra iaꝫ ſunt facta debilia. ⁊ meatus ſunt amplificati ⁊ relaxati: ⁊ natura accepit cōſuetudine ſe exhonerare ad illa membra: ⁊ cum conſuetudo ſit alterata: quedam natura difficulter multū poſſunt mēbra retificari maxime inferiora ꝓpter ſitum ut in podlagra ⁊ ſia tica. In ciragra autē propter mobilitatē manuū ⁊ ex conſequēti diſpoſitionē naturaleꝫ paſſiuam ī atrahēdo materias difficulter diſponūtur ne reci piant: relique etiā iuncture ſalteꝫ facte ſunt aꝑte propter laxitatē uiarum ⁊ ipſarū debilitatem ad recpiend̓. ſi ex multo tempore ſint ꝯſuete: ⁊ ſic oēs difficulter curātur: ⁊ precipue difficulter curant̉ illi dolores qui generati ſunt ex diuerſis humoribꝰ ut dixit textus: quoniaꝫ in talibus debilitatis iun cturis ex multiplici malitia complexionali diuer ſarum materierū male: ⁊ difficulter multuꝫ talis membrorū malitia eſt corrigibilis: etiaꝫ ex parte regiminis dicte ad prohibitionē diuerſaruꝫ mate rierū difficilis habetur ordīatio: ⁊ ſic tales aſſueti dolores difficulter multum ſanantur. Aduerten dum tamen ꝙ facilitas curationis talium dolorū in principio non eſt in omnibus equalis: īmo mul tum diuerſa magnam in ſe continens latitudineꝫ quoniā in illis qui ſunt naturaliter fortes in opera tionibus membrorum: ſed propter indebitū tantū regimē īcurrāt dolores iūcturaꝝ ut pōdagrā: v̓bi gratia: qꝛ multū pedibꝰ exercitāt̉ cū uſu multi coi tꝰ ⁊ potatōe vini multi ſubtilis: ⁊ comeſtiōe aceti ⁊ multa mora pedum in aqua frigida poſt exerci tium laborioſum ⁊cͣ. Iſto caſu in primis cum ap parent faciliter curantur ſi amicus obedire vellit ⁊ maxīe faciliter. Sed ſi ꝑꝑ malitiā naturalē mē brorū radicaliū ⁊ dilatationē meatuuꝫ cum Fialo

regimine fiant tales dolores tunc in primis cū ap parent fit curatio facilis nō tamē ita facilis ſicut in primo cāu vbi aūt cum cōditionibus dictis cō iungatur debilitas ī iūcturis ex prīcipiis gnatiōis apparentibus vt ſit morbus hereditarius ad mōꝫ ſupradictum ⁊ ſi in primis cū apparēt tales dolor̄ quadam facilitate magis facilius curētur qͣꝫ ſi cū eiſdem condictionibus ꝯfirmentur ⁊ cōſueſcant tn̄ difficult̉ ſatis curātur. Et ſicut dictū eſt ꝙ faci litas curationis doloꝝ in principio cū apparent in diuerſis eſt inequalis ẜm varias circūſtantias ita intelligatur de difficultate curationis taliuꝫ dolo ruꝫ cū ꝯfirmant̉ ⁊ ꝯſueſcunt ꝙ talis difficultas ē inequalis qm̄ in aliquibus cū certis circūſtantijs ⁊ minor ⁊ in aliquibus maior vt patꝫ intelligenti. Et ex hoc clarus intellectus diſcurrere poterit ad multa ſubtilia.ſ. ꝙ aliquis talis dolor ī principio cum manifeſtatur difficilius curatur qͣꝫ aliquis certus datus ꝯfirmatus ⁊ aliquis eſt aliqualit̓ cu rabilis ⁊ ꝙ aliquis ꝯfirmatus poteſt dici faciliter curabilis ⁊ ad multa alia ſi conſiderabis que vidē tur incōuenientia ⁊ tamen nō ſunt qꝛ omne faci le eſt aliqualiter difficile ⁊ oē difficile eſt aliquo modo difficile vt alibi habet videri ⁊c. lege tu lit teram clara eſt ex dictis. Iſte eſt ſecūdus can̄ prono Et qua ndo gicus huiꝰ part̉ ⁊ eſt clarus dicit. Et qm̄ apparent varices in habentibus do lores iuncturatū ⁊ podagraꝫ.i. precipue podagrā eſt earū ſanatio ꝑ eas.ſ. eſt ſignum ſanationis di ctorum dolorū qm̄ ſignum eſt ꝙ materia que ſole bat fluere ad iuncturas precipue ad pōdagrā vel pedum iam conuertitur ad alias vias qꝛ ſi recipi tur in venis per tibias proteriſis quod manifeſtat̉ ex varicibus tibiarū de quibus prīcipaliter ītēdit. Et de habentibus Iā in hac par te ipſe recapi tulat ſumatim cauſas euentus doloruꝫ iunctura rum que breuiter ſub hac diſpoſitione comprehē duntur ꝙ tales cauſe vel ſunt primitiue ⁊ quodā modo extrinſice uel corporales ſi extrīſice ſic ſe te nent ex parte mali regimīs ⁊ hanc primā cauſam expreſſit in prima parte ſi ſint corporales vel hoc eſt qꝛ tales iuncture ſint debilitate naturaliter qꝛ ſi ex tempore magis ſe tenebit ex parte cārum ex trinſicarū ⁊ ſic natural̓r ī eis dicimus ē ē corruptio nem forme mēbrorū.i. dictarum iuncturaruꝫ vel hoc euenit ex parte inſtr̄orum diſpoſitione vt ꝗa vie ſint late ad fluxum habitantes verſus iunctu ras vel hoc eſt ex ꝑte malitie complexionis mem brorum radicalium unde ꝑꝑdictam malitiam fit in ipſis generatio maloruꝫ humoruꝫ ⁊ ex ꝯſequē ti fluunt ad iuncturas uel ſupple hoc accidit ex oī bus iſtis cauſis uel aliquibus earum certo modo conbinat̉ ut patebit intelligenti ⁊ has omnes cās ipſe recte expreſſit in textu legenti lr̄am lege ergo eam. Et de habentibus dolores iuncturaruꝫe dam ſunt qui ſibi ſuperuenire eos faciunt ꝑꝑ mali tiam ſui regimīs ecce aſſignat cauſas primitiuas que ſub certo modo ſcd̓um uoluntatem noſtram nobis occurrunt. Iccirco dixit ſibi ipſis eos.ſ. dolo res ſuperuenire faciunt quaſi dicat ex imperio uo luntatis eorū ipſis eneniūt. Et de illis ſunt ſuper quos euenire facit eos.ſ. dolores corruptio forme i. debilitas naturalis mēbrorū eorū.i. dictarū iun cturarū ⁊ hec ē una cā corporalis addit. ⁊ dillata tio meatuū uenarum uel ſupple artariaruꝫ eorū. Et hec eſt ſecunda cā inſtrumentalis: ſequitur ⁊ generatio humoꝝ maloruꝫ in ipſis ꝓpter malitiā cōplexionis mēbrorum radicaliū.ſ. maxime prin cipaliū: ⁊ hec eſt tertia cauſa etiā corporalis: ⁊ ſic omnes expreſſit: ut patet: ⁊ nota bene iſtaꝫ diuiſi onē: qꝛ ad iſtaꝫ reduci poſſunt generaliter omnes cauſe: qꝛ ibi explicantur mēbra nutrientia ⁊ reci pientia cum habilitate mittendi. Et quandoqꝫ In hac ultima ꝑticula quarte partis prīe part̉ principalis. d. A. ponit unuꝫ can̄ cōtingentē circa dolorē iuncturaruꝫ: ⁊ breuiter dixit. Et quādoqꝫ cōmouentur dolores iuncturaruꝫ in febribꝰ.i. ubi alias euenerunt: ⁊ cū fuerint quietati quandoqꝫ in febribus ſuperueniētibus cōmouentur.i. fit do lor recidiuatio ꝓpter febres. Addit: Et eoꝝ eleua tio ſicut ipſi quādoqꝫ ueniūt in febribꝰ.i. ſint dicti dolores: aliquando incipiunt euenire in febribus: ſimiliter fit eorum in febribus aliquādo eleuatio i. remotio. Cauſa taliū cōtingentiarū ſumitur ex hoc. Nam in febribus propter aliquationē hu morum ⁊ ſubtiliationem ipſorum contingit ꝙ in corpore in quo alias ſolebant euenire dolores hu iuſmodi ꝙ facta tali ſubtiliatione in humoribus propter febrem currunt humores ad iūcturas ad quas fluere ſolebant ⁊ ſic cōmouentur ꝑꝑ febres ut in prima parte dicebatur ēt ꝑꝑ febres membris debilitat̉ ꝑꝑ indigeſtionem multiplicantur humo res ⁊cͣ. Et propter iſtas cauſas ꝯtingit ut in febri bus incipiant apparere ubi tamen nunquaꝫ ante apparuerant ⁊ hoc maxime uerum eſt in corpo ribus debilium iuncturaruꝫ naturaliter ſicut in il lis in quibus ē egritudo ſimpliciter talis ex here ditate ⁊ non actu talis ſed ſuperueniēte febre fit actu talis ⁊ hoc dicebat ī ultima parte textus cō tigit ēt ꝙ propter febres fit eleuatio ⁊ remotiodo lorum iuncturarum qm̄ contingit iuncturas debi litatas eſſe ex malitia complexionis frigide ⁊ pro pter febrem fit remotio talis malitie complexiōa lis etiam ſi ſit cum materia ſicut de febre in ſpaſ mo naturali contingit ubi ēt propter febres ſi cuꝫ materia febris euacuata per ſudorem uel per uri nam euacuetur ēt materia fluxura ad iuncturas continget ꝙ in tali febre fiet amotio ⁊ eleuatio ta lium dolorum iuncturaruꝫ ⁊ ſic febris ſicut aliqn̄ eſt cauſa euentus talium dolorum ita eſt aliquā do cauſa remotionis ſimilium dolorum ⁊ hoc eſt quod dixit lege lr̄am claram. Siatica uero Iſta eſt ſecunda pars principalis capituli in qͦ ſpecialiter ipſe deſcendit ad declarandum de do loribus ſpecialium iuncturarum ⁊ duo facit

principaliter qm̄ primo determīat de ſiatica ⁊ do lore anche ſecundo ipſe vltimate ponit duos ca no. pronoſticos abſolutos ⁊ generales circa dolo res iuncturarū. ſecunda ibi in fine huius partis. Et qui habet dolorem Anche ⁊c. prima pars adhuc ī duas diuiditur qm̄ primo determinat de fiatica ſcd̓o de dolore Anche ſcd̓a ibi dolor v̓o an che prima adhuc in duas qm̄ primo ipſe manife ſtat ꝗd ſit ſiatica ꝑ eius accidentia ſcd̓o ipſe ponit modū aliqn̄ determinationis eius ẜa ibi ⁊ quādo qꝫ ſoluitur in eo natura ⁊c. de prima parte primo ponit vnum generale de ſiatica dicens. Siati ca v̓o eſt de ſūma doloris iuncturarū conſequen ter adducendo accidentia ſiatice quibus ipſa ſia tica cognoſcitur ab alijs doloribus iuncturarum ponit quinqꝫ per ordinē. Primū eſt ꝙ ſiatica eſt dolor qui incipit a iunctura Anche ⁊ deſcendit re tro ad coſſam ⁊ quandoqꝫ extenditur vſqꝫ ad ge nū ⁊ calcaneum dicit ſcd̓o ⁊ quanto plus prolun gatur ſpacium eius additur eius deſcenſio ⁊ ſcd̓m materiaꝫ in paucitate ⁊ multitudine ſua dixit ſe cundo. Et qn̄qꝫ ꝓtendit̉ uſqꝫ ad digitos dixit ter tio. Et extenuatur ex eo pes ⁊ coſſa dixit quarto. Et in fine eius dellectantur compreſſione ⁊ deam bulatione pauca ſuper extremitates digitorū ſuo rū dixit quinto. Et fit ei difficilis curuatio ⁊ equa tio errectionis. Pro ītelligentia part̓ eſt aduer tendū ꝙ licet ſiatica ſit de ſūma doloris iunctura rū vt dixit textus tn̄ auctores de ſiatica precipuū faciunt ca. vlt. Capl̓um doloris iuncturaꝝ ⁊ ratio eſt quā ponit Raſis in diſpoſitionibus ca. proprio in principio quoniā iunctura Anche eſt iunctura multū profunda ⁊ ſuper ipſam eſt caro plurima uper quam non apparet ſignuꝫ apoſtematis ma nifeſte ſicut in alijs ēt in cura talis doloris ē diue ſitas a cura dolorum aliarū iuncturarū ideo ⁊ ſi militer. d. A. poſtquā determinauit generaliter d̓ doloribus iuncturaꝝ abſolute iaꝫ ſpecialem facit determinatōnē de ſiatica ⁊ dolore Anche ideo ut hoc declararet dixit in principio textus. Siati ca v̓o eſt de ſuma doloris iuncturarū tn̄ ſupple de ſiatica ⁊ dolore Anche fiet ſpecialis determinatio cifferenter ab alijs ⁊c. Secundo notanduꝫ pro euidentia huius partis ⁊ ſequent̓ qd̓ licet ancha large aliqn̄ ſumat̉ pro omni oſſe exn̄te circa con catenationem illam vbi oſſe ꝯiungunt̉ dorſo que ſunt in toto an̄ ⁊ retro ſex vt volunt auctores quo modo ſumebatur quarta problematum ſcd̓o pro blemate cuꝫ querebatur qr̄ eſt ꝙ occuli ⁊ anche eorū qui plurimo utūtur cohitu ſenſibiliter cōꝑa tiuntur ⁊c. ibi ſumebat̉ ancha large ꝓ oī tali oſſe taliter ꝯiūcto. In propoſito aūt aliqn̄ per anchaꝫ intelligimus ſtricte illud os latum multoruꝫ late rū in cuius extremitate eſt foramē in quod ingre ditur extremitas oſſis rotundi dicta uertebruꝫ qd̓ eſt extremitas ⁊ caput oſſis coſſe quā cōcauitatē ſic appellamus ⁊ ſic doloreꝫ factū in dicta iunctu ra qua alligatur uertebrum in piſſide anehe.i. in cōcauitate dicti oſſis dolorē ſiaticum appellamꝰ ⁊ aliqn̄ ſiaticā paſſionem ⁊ hoc modo ſumpſit. d. A. ī textu iſto: infra tn̄ cū dolore anche erit deter minatio: ſumitur ancha magis large ut ſupra de mente Ariſtol̓is ſumebat̉ ꝑ ſiaticā: ergo intelligi mus egritudinē ſiue dolorē dicte iūcture ul̓ ꝯcate nationis que eſt vertebrū cum piſſide anche que iunctura eſt in homine ad motū rectū ꝓgreſſiuū: maxime neceſſaria: qꝛ ẜm eā fit elleuatio coſſe: ⁊ eius īcuruatio: ⁊ ad eandē iuncturā vario ⁊ mul tiplici mō alligat̉ corda ⁊ groſſa ueniēs a muſcu lo magno: ꝗ oībꝰ muſculis corꝑis maior exiſtit: vt dixit. d. A. prīa primi d̓ anotomia muſculoꝝ coſſe qui muſchuli ſilueſtrē uel extrinſicā partē coſſe ⁊ intrinſicā ⁊ os femoris ⁊ totā anchā cohoperit ori ficiū ad policē diſtinguit: dicit quo mediante mu ſchulo per cordā circa ipſiꝰ muſculi alid̓ extremū factā: ⁊ cū genu alligataꝫ dicta iūctura ſic: ⁊ uer tebri cū genu: magnaꝫ ⁊ precipuā habet colligā tiaꝫ: ⁊ tandē cōſequēter mediāte genu ⁊ muſchu lo cruris cū pede paruo per cordas etiā grandem habet colligantiā ⁊ ꝑ uillos cuiuſdam muſchuli. Et ex dictis hic infert̉: prīo ueritas primi acci dentis doloris ſiatici: quoniā eſt dolor qui incipit a iunctura anche ſtricte ſumēdo anchā ⁊ deſcen dit retro ad coſſaꝫ.i. talis dolor etiā ꝑcipit̉ deſcē dens in parte extrinſica coſſe: ſupple etiā aliquan do ſentit̉ in parte intrinſica: ⁊ hoc ꝓpter dictum muſchulū aligantē dictā iuncturā cū tota coſſa ⁊ femoris vt dicebatur ⁊ addit. Et quandoqꝫ exten ditur uſqꝫ ad genu ⁊ calchaneū: etiaꝫ.ſ. per colli gentiaꝫ vt dictum eſt: ratio dicti ſcd̓i eſt clara: qꝛ quāto plus prolungat̉ ſpatiū eius.ſ. doloris maiꝰ cōicatur nocumētū colligatis mēbris: ⁊ ſic magis extendit̉ ⁊ ſic additur eius deſcēſio: etiā qꝛ ad pro lungationē doloris plus atrahit̉: de materia que tandē mēbris inferioribus cōicatur ⁊c. idcirco ad dit: ⁊ ẜm materiā in multitudine ⁊ paucitate ſua ſ. ẜm ꝙ materia eſt multa uel pauca: que trahit̉ uel mouetur deorſuꝫ ſic magnificat̉ eius deſcēſio ad inferius uel minuitur: ⁊ ex cōſequenti poſſet ī tātū multiplicari materia: ꝙ quādoqꝫ protendit̉ ſ. dolor ſiaticus uſqꝫ ad digitos: ⁊ per uillos eiuſdē muſchuli quiuſqꝫ ad policē extendūtur ut dictuꝫ eſt: ⁊ hoc ē quod dixit: addit. 3. Et extenuat̉ ſuꝑ ple quādoqꝫ ex eo.ſ. dolore ſiatico: pes ⁊ coſſa: ⁊ iſtud poſſet declarari per ea que dicta ſunt ſupra in capl̓o d̓ cauſis giboſitatis in fine: ſed ad p̄ſens dicatur hoc eſſe breuiter: qꝛ debilitantur in motu pedes ⁊ coſſa: ex cōſequenti non atrahitur ad illa nutrimētū etiā qꝛ ad debilitatē uirtutis animalis in mēbris uel defectū ſumitur potētia caloris na turalis ut alibi eſt declaratū: etiā qꝛ ꝓpter dolorē atrahunt̉ fl̓atice humiditates que obtūdunt acti onē calidi naturalis ⁊c. Unde ꝓpter oīa iſta tabet crus ⁊ pedes: dixit quarto. Et in fine eius delectā tur cōpreſſione ⁊ deambulatiōe pauca ſuꝑ extre mitates digitoruꝫ ſuoꝝ dixit in fine.i. ī declinatōe doloris iam tota fere materia euacuata: delectan tur cōpreſſione.ſ. cum manu imprimendo coſſam quoniam per talem compreſſionem excutitur reſi duum materie que remanſit: ⁊ partes muſchuli

per ipſarū appropiquationē debitū ſitum acquirūt qm̄ prius erant elongate per impletionē materie dellectantur ergo compreſſione qꝛ iuuant̉ vel cō preſſione pedis cum terra melius ꝑꝑ eandem cāꝫ dellectantur ēt ex paulatina deambulatiōe iuuā tur qm̄ per talem exercitium uigoratur calor na turalis ⁊ relique maͣrū que remanſerāt reſoluun tur dixit notanter pauca qꝛ fortem deambulatio nem nō ſuſtinerent.i. longam dixit ēt ſuper extre mitates digitoꝝ ſuorū vt īnuat talē motū fieri ſua uem ⁊ paulatinū naꝫ cū ſic mouemur ſuauiter in cipientes incipimus cum depoſitione digitorum ⁊ hoc totum eſt qm̄ talia membra ſunt precedenti morbo debilitata ⁊c. dixit vltimo de hac parte po nendo aliud accidens ſiatice ꝙ fit difficilis incur uatio ⁊ equatio errectionis.i. doloroſe incuruatur crus uel coſſa ⁊ poſtquā eſt incuruatum crus ut equetur difficilis fit errectio quoniā per quēlibet talem motū fit diſtenſio ligamētorū ipſius iunctu re qꝛ ad talem motum neceſſaria ē reuolutio uer tebri in piſſide ſtare auteꝫ nō eſt eis difficile quia ad ſtationē nō mouetur uertebrum ſed ad expan ſionē uel ꝯͣctionem cruris neceſſario mouetur iō dixit. d. A. prima primi doc. quinta ca. xxvi. Cū aūt muſculis coſſe aut cruris nocumentū accide rit ut in caſu noſtro figere erit facile ſed moueri pifficile lege lr̄am qꝛ iam clara eſt. Et quandoqꝫ ticam per propria acci Poſtquā declarauit ſia dentia Iam ipſe ponit diuerſum modum termi nationis talis doloris ⁊ duo facit ẜm duos modos termīatōis quos ponit ẜa ibi. Et quādoqꝫ produ cit ⁊c. dixit primo ⁊ eſt clarū ⁊ quādoqꝫ ſoluit̉ in eo natura ⁊ iuuat̉ ꝑ id. i. quod ī tali dolore aliqn̄ lubricus fit venter qm̄ interdum irritata natura ex acuitate doloris mouetur ipſa ſic ſtimulata ad euacuandum materiā ꝓprie antecedenteꝫ ipſius ut idem iuuatur ad euacuationē materie nociue dixit tn̄ qn̄qꝫ qꝛ non ſemper cum ſoluitur natura iuuantur per id infirmi qm̄ poſſibile ē ꝙ ꝑꝑ dolo rem iuncture per colligantiā debilitato ſtomaco ⁊ inteſtinis uel ꝑꝑ paucitatē ſompni ꝑ indigeſtio nem dictoruꝫ membrorū uel debilem ꝯtinuā eoꝝ fiet lienteria paſſio ⁊ ſic uenter ſoluetur ⁊ non pro pterea īde iuuatur dicit de ſcd̓a parte. Et quan doqꝫ talis dolor ſupple perducit id diſlocationem extremitatis coſſe eius.i. taliter fit qd̓ uertebrum exit piſſidem ⁊ ꝓpriam ꝯcauitateꝫ ⁊ ē ſupple tūc zemetrecum ẜm ueritatem.i. ut dicit lr̄a fit tunc priuatio greſſus ⁊ ideo ſupple tunc de cura huiꝰ ad iſtam fentantuꝫ non ꝑtinet determinatio ſed ſupple recurratur ad quartum canonis fen quīta ibi habetur clare de diſlocatiōe anche ⁊ oſſis an che quomodo autē fiat aliqn̄ diſlocatio perfecta oſſis coſſe a cā corporea iam ſupra dictuꝫ eſt quo niam ad dolorem fiaticū aliqn̄ tanta ſeꝗtur atrac tio materieꝝ muſcoſarū ad dictam iuncturā ꝙ li gamentū alligans molificatur ⁊ elongatur ⁊ ī tā tū ꝙ interdū reſillit v̓tebrum ex piſſide ⁊ eſt ſnīa Amf. ſexti ſexte particule ante tn̄ illud ſepe acci dit ſimilitudo diſlocationis ⁊ ꝯtingit in cāu tali ut ſit uelox exitus ⁊ uelox reditus ad ſitum cōueniē tem propter cauſam claram lege lr̄am. Molor uero anche aeterminat de Nunc ſecundo dolore anche habente magnam conuenientiā cū dolore ſiatico ⁊ duo facit primo ipſum manifeſtat per propria accidētia ſecūdo aducit cauſas ipſius ibi multotiens accidit dicit primo quodāmō con tinuando cuꝫ dolore ſiatico. dolor v̓o anche ē ille in quo eſt dolor fixus in ancha qui non deſcendit ſupple ad genu ⁊ ad pedes ſicut ſiaticus niſi cum ꝑmutatur ad ſiaticam ⁊ declarando cauſas prīo primitiuas ſcd̓o corporeas dixit. Multotiens ac cidit aut a debilitate conſequente anchaꝫ cauſa ſeſſionis ſuꝑ dura ⁊ cauſa percuſſiōis ꝯſequente eam ⁊ cauſa aſſiduationis equitādi omnes tales cauſe primitiue poſſunt eſſe cauſe debilitātes an cham ⁊ inducentes dolorem aut ꝑ compreſſioneꝫ ⁊ ex conſequenti ex ſolutiōe ꝯtinui inde cauſata ⁊ in ſeſſione ſuper dura ⁊ ꝑcuſſione ſuper eā aut cauſa deſcēſus multe materie ad anchas ꝑꝑ mo tum in dictis anchis cātum ſicut in aſſidue equi tantibus ut dixit talis aūt dolor vt dictum eſt ma gis fixus eſt in ancha nō deſcendens ad genu uel pedem qͣꝫ ſiaticus propterea qꝛ non ē tāta anche ⁊ illorum mēbrorū colligātia ſicut ē cuꝫ iunctura ſic ut manifeſtū eſt tn̄ non eſt negādū ꝗn ēt aliqn̄ in tali dolore cōicent ēt genu cū pede ꝑꝑ muſculū cōem coſſe ⁊ anche ⁊ ſic ut dictū eſt ſed ſufficit ꝙ non tantum addit. Et ſunt cauſe eius ille cāe ſ. omnes que dicte ſūt ſupra de cauſis doloris iun cturarum abſolute ſunt ēt cauſe huius doloris qꝛ preter primitiuas ſicut complexionales omnes ſi ne materia ēt cum materia uel ſimplici uel mixta ſcd̓um modum qui dictus eſt ſupra addit. Ue rumtamē plurimum fit ab humore crudo. Et ſi tu dicas ſupra in cauſis doloris abſolute dictuꝫ eſt ꝙ utplurimuꝫ fit a fl̓ate cum collera deinde a crudo ⁊ tamen hic dicitur quod utplurimū a cru do no. qd̓ cuꝫ incipit dicere ⁊ ſunt cauſe eius ille cauſe licet verba textus uideantur adaptari pro prie dolori Anche tamen cōia ſunt ēt dolori ſiati co ita ut numeret cauſas euentus doloris fiatici ⁊ anche. Dico ſecundo qd̓ iſta difficultas tacta ē ſupra ad quā recurras loco ſuo. In ſumma tn̄ dico qd̓ per crudum hic ut ēt ſupra intelligit̉ fl̓a aqueū ſubtile quod maxime cruditate percipiat ex ꝯn̄ti dico qd̓ tale fl̓a ꝯparatū ad quoſqꝫ alios humores ſingl̓ares ⁊ ꝑ ſe ſine mixtiōe alioꝝ humo rū qd̓ utplurimū doloꝝ ꝗlibet iūcturaꝝ pēdet ab hͦ humore pluſqͣꝫ ab alio loquendo de dolore facto per cām fluentem ⁊ iſto mō cōparabat̉ hic ſed f forte cōpararemus humorē talē ad quālibet aliā materiā īdifferent̉ ſiue ſimplicē ſiue cōpoſitā dico qd̓ vtplurimū magis fit a fl̓ate cū collera qͣꝫ a fl̓a te crudo tantū qꝛ plus de alijs ſpeciebus fl̓atis ſi mul ſumpt̉ generat̉ ī corpore humano quā de ta li ſubtili tantum ⁊ quoniaꝫ illa nō faciliter mouē tur ad iuncturas ſine mixtione collere habilitant̉

autem ad fluxum per mixtionem cuꝫ colera inde eſt ⁊c̄. Et iſto modo cōparationis cōꝑabatur ſuora: poteris etiā habere materiā ꝓbabilē reſpō dendi ſi ꝯſiderabis: quia differēter dicendū eſt de hiis iuncturis ⁊ de alijs: cū iſte concauitates ſint ampliores qͣꝫ cōcauitates aliaꝝ iuncturaꝝ cōſide ra tu rn̄ſionem. Addit numerando vnū certum modum huius doloris ꝑ uiam ꝑmutatōis. Et mul toriens ꝑmutat̉ a doloribꝰ matricis cronicis ⁊ re manētibus tēpore longo ita ut. x. mēſes vel.ſ. ali quādo plures: ⁊ ratio clara ē. quoniā ꝑꝑ dolores matricis longos ꝑ uicinitateꝫ debilitatur ancha: vnde fit poſſibile ꝙ materia que faciebat doloreꝫ matricis mouebat̉ ad iuncturas anche uel ſcie: ⁊ ſic fiet dolor anche uel ſcie. Ponit ꝯſequenter alios modos explicite de mēbris faciētibus tales dolores: quoniā dixerat ꝙ ut plurimū fit ab humo re crudo: iam addit ꝙ quādoqꝫ fit a materiis cali dis.ſ. ſimplicibus ⁊ ꝑmixtis: ⁊ declarās unū modū euentus talis doloris a cā calida: ut a ſanguine di xit. Et ex replectiōe uenaꝝ anche ex ſanguine ſ. fit talis dolor. quoniā ꝓpter extenſionē uenaruꝫ per poros ipſarū reſudat dictus ſanguis ad conca uitates dictarū iuncturarū. Addit ponēdo aliū modum euentus taliū doloꝝ. Et ab apoſtemati bus intrinſicis ī profunditate locoꝝ ſupple exiſtē tibus euenit aliqn̄ talis dolor ueꝝtamē non appa rent propter profunditatem ſuam.i. dictarum cō cauitatū maxime ſic ſicut apparent apoſtemata reliquaꝝ iuncturarū iſtud totum clarum eſt lege litteram continuam. El̓ Dicliur partis ipſe ponit duo prono In iſta ultima ꝑte huius ſtica circa hos dolores ẜa ibi. Et omne quideꝫ membrū de prima parte dixit. Et dicitur qui ha bet dolorem anche ⁊ apparet in coſſa eius rube do uehemens quātitate triū digitorū non faciens ei dol orē ⁊ acciderit ei in ea.ſ. coſſa pruritus ue hemens ⁊ deſiderat ollera morietur ī. 25. Iſta ſnīa elligitur ab ip̄o. in libro de capſa eburnea ſꝫ non ſic iacent uerba īmo ē aliquanto generalio dixit ſic. Cum apparebit in coſſa ſiniſtra inferio ri abſolute dicit inferiori. rubedo uehemens que non dolet tunc ſcias ꝙ habens eam morietur in 25. die ſue egritudinis.ſ. principalis ſi.ſ. ante. 25. diem apparuerit. addit. Et ſignum eius illius eſt qꝛ in principio ſue egritudinis habet prurituꝫ ue hementem ⁊ deſiderat comedere ollera. Ecce aliqualē diuerſitatem qꝛ in textii noſtro cōtraha tur ad do orem anche ⁊ hic nō. ēt in nr̄o non de terminatur ad anchaꝫ ſiniſtram ⁊ in hoc ſic ideo preciſſe uerificans nr̄m textum credo poſſe male aſſignari ſicut neqꝫ ratio aliarū ſnīarum eiuſdem libelli diſtincte aſſignari pōt ſaltem per me uidē tur ille īnīe eſſe quedam proficie quarum non ē ratio ſed probabilis quedā perſuaſio pōt adduci. quoniā cum primū acciderit in coſſa pruritus ue hemens fluente materia calida mixta ſanguini. qd̓ declaratur ēt qꝛ appetit ollera ꝓpter ꝯplexio nem non naturalē calidam ⁊c. tunc cum appare bit rubedo uehemēs quātitate magna.ſ. trium di gitorū eſt ſignum qd̓ iam multum fluxit de mate ria calida ad coſſam ꝯſequēter ad muſchulū eiꝰ qui eſt mēbrum maxime ſenſitiuū ſi ergo non do let ſignum ē ꝙ uirtus ſenſitiua eſt ebetata multū ⁊ quodāmodo ſtupida ⁊ qd̓ mens egrotat iuxta ſnīam anffo. illius. Quicunqꝫ dolētes plurimū doloris non ſentiunt his mens egrotat ⁊ ſic eſt ſi gnum mortis cum cōdictionibus uerificantibus affo. uide ibi ſed utrū in. 25. uel. 23. neſcio aſſigna re cām ſed dicam cum Gentili in ſimili exponen te ſic morietur in viiij. uel. x. i. poſſibile eſt ut mo riatur in illo die ita ipſe exponit alibi morietur: ergo in. 25 i. poſſibile ē qd̓ moriatur licet cum pu dore ſic exponam. Dixit ꝯſequenter ponendo alium can̄. pronoſticum. Et omne quidē mem brum in quo ē dolor iūcture magreſit ⁊ extenua tur ratio huius dicti adducta eſt ſupra per tres cauſas recurre ſupra lege lr̄am totam. Et dolores quidem ciā pare pri Iſta eſt ter cipalis ca. in qua ipſe ponit comparationem ſiati ce ⁊ pōdagre ſimul alios dolores iūcturarū ⁊ duo facit quoniam primo ipſe ponit concluſionē quan dam cum eius probatione. Secundo ipſe ponit vnam ſpecialem ꝯcluſionē de ſiatica ⁊ podagra q̄ tamē ſupra poſita eſt generaliter de oībꝰ doloribꝰ iuncturaruꝫ ſecūda ibi. Et iſte quideꝫ ⁊c. de prīa parte ponit ꝯcluſionē ⁊ dicit. Et dolores quidē iuncturarū qui ſunt preter ſiaticam ⁊ pōdagram cum curantur ⁊ erredicantur earum materie nō redeūt uelociter. Siatica v̓o ⁊ podagra cum cu rant̉ ⁊ erredicantur earū materie ſunt ex eis que redeunt uelociter qualibet ex cā ⁊ ꝓbando ꝯclu ſionē dixit. Et id fit ꝑꝑ ſituꝫ mēbri. Pro intelle ctu huuis ꝑt̓. Nota prīo ꝙ ad vreificationē textꝰ de hac ꝯꝑatione in redditu podagre ⁊ ſiatice ad alios dolores oꝫ ītelligi ceteris paribꝰ quoniā eēt multū bn̄ poſſibile qd̓ ciragra in certo corpore pꝰ quā materia eius eſſet erradicata ⁊ facta cura citiꝰ rediret qͣꝫ pōdagra curata ſil̓r in alio certo cor pore puta ſi ciragra pēdeat ex diuerſis humoribꝰ ⁊ pod agra ex vno tn̄ vbi ēt corpus patiēs ciragrā fit aptū ad dictā paſſionē ꝑꝑ eius parētes vel ma lū regimē parentis patiētis podagram nō ſic ſint diſpoſiti ⁊c: tūc manifeſtū ē qd̓ ciragra ēt curata citius redibit in illo qͣꝫ podagra curata in iſto ⁊ hoc ꝑꝑ iſtā diuerſitatē ſꝫ poſita paritate cōcluſio hꝫ veritatē ⁊ hoc ꝑꝑ cām quā adduxit. d. A. ī tex tu ꝑꝑ ſitū dictarū iuncturarū reſpectu cū ſint infe riores facilius ad eas fluunt materie quā ad al̓s. Et ex hoc īferri pōt ꝑ eandē rōnem qd̓ cōparādo pōdagram ad ſiatica cuꝫ ē curata podagra faciliꝰ apta ē reddire qͣꝫ ſiatica ⁊ ītelligēdo de ea que fit per viam defluxus quoniā ꝑ viā paulatine cōge ſtionis opp. ſtaret quoniā pedes cū magis exerci tentur ipſorum reſolutiua erit fortior ⁊ ſic nō agre gabit̉ ⁊cͣ. ꝓbabiliter tn̄ hoc dico quoniā poſſet di cere aduerſarius qd̓ in ſiatica eſt iunctura magis carnoſſa ⁊ ē ꝓpinquior principalibꝰ mēbris ⁊ iſtd̓

plus facit ꝙ minus agregetur materia in ſiatica qͣꝫ in pedibus ſed non eſt de hoc d. fficultas nr̄a quoniā ſermo ē de dictis doloribus factis per uiā defluxus. Nota ẜo ꝙ notāter dixit cum curan tur ⁊ erredicantur earum materie ut īnuat ꝙ ip̄e intelligit de uera cura ⁊ nō blanditiua que aliqn̄ fit per ſtupefacientia qm̄ ſi remoueatur dolor cira gricus per ſtupefacientia ⁊ podagricus ueriſimi liter citius redebit dolor ciragricus qͣꝫ podagricuſ qm̄ tardius remittetur equalis ꝯplexio frigida ī ducta in pede qͣꝫ in manu ⁊ ꝓpter magis diſtare pedes a fonte caloris ⁊ ꝓpter ip̄os eſſe minꝰ mobi les qͣꝫ manus ſed ſi fiat uera curatio erradicando materiā morbi tunc facilius redderint podagra ⁊ ſtatica qͣꝫ reliqui dolores iuncturarū ⁊ hoc ꝓp ter ſitum deorſum vnde diſponuntur ut faciliꝰ ma terias recipiant ⁊c. lege lr̄am claram. Porit ꝯſequenter aliā ꝯcluſionē. Ꝙ iſte quidem egritu dines.ſ. ſiatica ⁊ podagra ſunt ex eis que heredi tantur ⁊ proprie podagra ratio huius partis dicta eſt ſuperius ubi hoc dictum ē de oībus doloribus iuncturarū generaliter ⁊ de hoc facta ē ſpecialis queſtio ad quā recurre ſi placet qr̄ tn̄ pōdagra ſit magis de illis que hereditātur qͣꝫ ſiatica ēt ex die tis ibidem pōt haberi fundamētalis rn̄ſio quoniā ſpiritus deciſſi a pedibus uidentur minus facere ad neceſſariā generationē fetꝰ qͣꝫ deciſſi ab alijs membris iuncturarū cum uideantur membra mi nus nobilia iō ſtante malitia in talibus ſpiritibus natura nō reddit̉ tātū ſollicita de corrigendo dic tam malitiā ſicut ſi ſpūs aliarū nobiliū magis iū cturarum ſint infecti mala qualitate quoniā ubi notabiliter eſſent infecti ꝓpter uicinitatem ſpiri tuum principaliū membrorū ſi ab illis aliqualiter non corrigantur illos principaliū ſpiritus coinqui nabunt ⁊ ſic non reddetur forte ſperma prolificū quoniaꝫ in uigore dictorū ſprituū maxīe ip̄m red ditur prolificum lege lr̄am paruam. ⁊cͣ. Et materia quideꝫ ſiatīce. Iſta eſt quarta pars principalis cap. in qua ꝓ ꝯplimento doctrine etiam reuertitur ad determi nandū de ſiatica ⁊ podagra quodāmodo ſpeciali ori ⁊ diuiditur pars in duas quoniaꝫ prīo de ſiati ca ſpecialius determinat ẜo de podagra ſcd̓a ibi. podagra uero ex ſūma ⁊c. prima etiam in tres di uiditur quoniaꝫ primo ipſe ponit diuerſos modos euentus doloris ſiatici ex diuerſo modo ſitus ma terie dolorem efficient̉ ſcd̓o ipſe ponit unaꝫ freq̄n tem ꝯtingentiam qͣꝫ etiam ſupra poſuit euenien tem ad dolorem ſiaticum ꝓpter materiam illius in certo ſitu ꝯtineri. tertio ipſe ꝯparat doloreꝫ ſia ticum ad alios dolores iuncturaruꝫ in uehemen tia ip̄ius doloris ſcd̓a ibi. Et multotiens ⁊c. ter tia ibi. Et ſiatica quidem ⁊c. de prima parte dixit Et materia quidem ſiatice plurimum eſt ī iunctu ra.i. plurimū īcipit dolor ſiaticus ꝓpter materiā exiſten̄ in iunctura.i. in ꝯcauitate iuncturarū ul̓ in ligamento aligante uertebrum cum piſſide ⁊ procedit ex ea.ſ. iunctura uel ſupple dicto ligamē to in neruo lato.i. in neruo expanſo exteriꝰ ſupra iuncturam.ſ. ad neruos ⁊ cordas exterius iunctu ram ligantes ⁊ eam ſcd̓m debitum ſitum eaꝫ ſer uantes. Pro intellectu partis noͣ. qd̓ iſta littera pōt dupliciter legi vno modo ut lr̄a iacet.ſ. quod materia faciens dolorem ſiaticum utplurimum eſt in iunctura uel in ligamēto formaliter poſteg procedit dicta materia ex ea in neruo lato ita qd̓ fit dolor tm̄ in principio quoniaꝫ elungato a ma teria ligamento ꝯn̄ter ēt aliqͣliter uertebro a piſſi de elungato corde ⁊ nerui exterius iuncturam al ligantes extenduntur vnde tantuꝫ fit dolor ut plu rimum in principijs non cōicata materia dcīs mē bris exterioribus ⁊ hoc eſt qꝛ ut plurimum ī con cauitate iuncture ꝯgregatur materia magis ſiue per uiam defluxus ꝓpter facilitatem receptionis ſiue per uiam paulatine ꝯgeſtionis ꝓpter debili tatem oſſium in digerendo maiorem qͣꝫ in exterio ribus ubi propter preſentiam magni muſchuli ⁊ carnis cooperientis iuncturam uirtus digeſtiua fortior redditur ⁊ expulſiua ideo utplurimum ag gregatur materia in concauitate iuncture. ⁊ fit dolor ꝑꝑ extenſionem membrorum exteriorum ut dcūꝫ eſt qꝛ maͣ in ligamento ſubiectiue exiſtēs non efficit in eo dolorem ꝑꝑ id ꝙ ligamentū non ſentit ſed in proceſſu agregata multa materia in iunctura a natura expellitur ex ea in neruo lato exterius.ſ. expanſo ſupra iuncturam ꝗ neruus ori ginatur a muſchulo magno coſſe de quo dictuꝫ ē ſupra ⁊ tunc illa membra extrinſica non ſoluꝫ do lent ꝑꝑ extenſionem in illis cām propter materior ligamentū intrinficū elungātē ⁊ ſic ſuperiora mē bra extendentem ſed ēt propter materiam dictis membris extrinſicis etiam cōicantem. Et hoc ui detur clare ſonare lr̄a cuꝫ dicit. Et materia ꝗdeꝫ ſiatice plurimū eſt in iunctura.i. fit dolor ſiaticus ut plurimū propter eſſe materiam in iunctura ⁊ non in exterioribus hoc eſt.ſ. in principijs doloris huiuſmodi ſed ſupple in proceſſu procedit dicta materia.ſ. a natura ſic nutriente uel propter exu berantiā eius procedit ex ea ī neruo lato ⁊c. Sꝫ cundus ſenſus lr̄e eſt ut īnuat quod dolor ſiaticꝰ eſt in iunctura propter eſſentiam propter hoc qd̓ ut plurimū ī iūctura eſt maͣ faciēs dolereꝫ ſubiecti ue ſed procedit ab ea iunctura.ſ. dolor in neruo lato per cōitatem.ſ. per compaſſionem diciorum membrorū ⁊ merito horū dolor eſt ueniens princi paliter. Sed ſi obiciatur ſi dolor eſt per eſſen tiam in iunctura ergo ligamentū uel eſſa ſentiūt quod non conceditur a medicis. Ad hanc difficul tatem rn̄det illucidator quarta poblematū ſecun do poblemate ī fine cōmenti quod duplex eſt ſen ſus in aīatis quidam eſt naturalis ⁊ quidam aīa lis ⁊ dicit quod oſſa ſentiunt ſenſu naturalilꝫ nō aīali ⁊ hoc ſufficit ad dicendū oſſa ancharum do lore. Reuera niſi eſſet auctoritas tanti hoīs ꝯͣ rn̄ſionem inſtarem nec iſta rn̄ſio cōiter a medicis acceptaretur ꝓpter ergo fugere has difficultates tenenda eſt prima expoſitio que multū textui eſt conformis ſed quod materia uiplurimuꝫ eſt ī iun

ctura ⁊ poſtea cōicatur neruolato hoc tn̄ in tali dolore non ſemper eſt quoniaꝫ poſſet aliquando eſſe materia primuꝫ in dicto neruo ⁊ per eaꝫ poſ ſet fieri dolor ſiaticus ⁊ poſtea dicta materia vel pars eius recipietur intra iuncturaꝫ ⁊ ꝓpter hoc addidit textus. Et qn̄qꝫ accidit ut nō ſit.ſ. dcā materia a principio doloris. In iunctura ymo in neruo lato poſtea addit. Et cū dolet ſupple ꝓpter materiam etiam tantum in iunctura contentam preparatur effuſio materieruꝫ ex toto corpore de ſuper ad ip̄aꝫ.ſ. iuncturaꝫ preter materias cohar tatas a principio rei ⁊ hoc eſt ꝑꝑ naturā uelle ſuc currere mēbro debili qꝛ ēt dolor atrahit reuma ſi cut uentoſſa ꝑꝑ caliditatem loci ⁊c. Et ex hoc textu potes colligere ꝙ ī corporibus repletis ī prī cipio doloris ſiatici qꝛ eſt de ue hementioribus do loribus iuncturaꝝ ut ſtatim dicet textus debemꝰ a principio diuertere euacuando cū flobothomīa uel farmatia ut in fen. uidebitur. Et ſic legendo lr̄am ꝯtinuando principiū textus cū fine eiꝰ ⁊ po ſtea legendo textū mediū ut factū ē: lr̄a eſt clara lege ergo eam ſic. Et materia quidem ſiatice plurimum ē in iunctura.ſ. in principio doloris ⁊ procedit ex ea.ſ. in proceſſu in neruo lato exteriꝰ ſupple hoc tamen nō ſemꝑ ē ꝙ a principio ſit ma teria in iunctura. vn̄ addit in fine textus. Et qn̄qꝫ accidit ut nō ſit in iunctura.ſ. a principio īmo in neruo lato.ſ. prius poſtea effunditur. ad iuncturā poſtea lege aliū textū medium ⁊ eſt textus nota bilis. Et cum dolet.ſ. eger quātūcūqꝫ.ſ. eſſet ma teria tātū ī iūctura ꝑꝑ tn̄ dolorē p̄paratur effuſio deſuꝑ ad ip̄am ꝑꝑ materias cohartatas in princi pio rei.i. doloris ⁊ ex hoc collige ꝯcluſionē quam dixi ⁊ ſic clara eſt littera. Iam ip̄e pōit unā Et multotieIS frequentē ꝯtingētiā eueniētē ad dolorē ſiaticū ꝓpter materiā ꝯtineri in iunctura uel eius ligamēto ⁊ eſt lr̄a clara etiā ſupra lecta dicens. Et multotiens quidē multipli catur humiditas uiſcoſſa in piſſide.i. ī illa uacui tate iuncture ſiue.ſ. multiplicetur ꝑ defluxuꝫ ſiue ꝑ paulatinā ꝯgeſtionē qr̄.i. ꝓpter quā ml̓tiplicat̉ humiditat̉ molificatur ligamentū qd̓ ē inter addi tamentū ⁊ piſſidem.i. ligamentū ligans uertebrū cum piſſide ⁊ ſupple ꝓpter molificatōm illam ex tenditur dictum ligamentū ſicut in mēbris para liticat̉ euenit ⁊ ſic elungatur uertebrum a piſſide Quāobrem ꝓpter dicta elungatōm diſlocatur an cha.i. aliqn̄ reſilit uertebrū extra piſſidē ſumēdo ibi anchā pro tota illa iunctura. Conſequēter addit ponendo quedā ſigna antecedētia ad dictā diſlocationē ⁊ dicit ⁊ ante id.ſ. diſlocationē. acci dit diſpō inter firmitudinē ⁊ diſlocatōm.i. ꝙ pa tiens anteqͣꝫ ſit in totū facta diſlocatio ſed eſt in uia non poteſt debite formare crus ⁊ pedeꝫ ⁊ libe re ambulare nec incuruare ⁊ elleuare tibiā ſicut ſanus non ē tamen ſibi īpoſſibile illa fieri licet cū difficultate fiant ⁊ ſic ē diſpō media inter fortitu dinem que ꝯuenit iuncture ad motū ꝓgreſſiuum ⁊ diſlocationē qꝛ cū prīa diſpōne pōt libere īcede re in ẜa aūt facta.ſ. diſlocatōe nequaqͣꝫ pōt ⁊ ſic ante dictā diſlocatōm a materia molificāte ⁊ re laſante eſt ī diſpōne media. Addit aliud ſignum dicens. Eſt.i. ꝯtingit ut ſit uellocis exitus ⁊ uello cis redditus.i. ꝯtingit ꝙ fiat facilis diſlocatio ⁊ facilis exitus uertebri a piſſide ꝓpter plurimam humiditatē relaſſantē ⁊ facilis redditus ad debi tum ſitū iuncture exicata aliqualiter materia vn̄ ꝯtrahitur ligamētum ⁊ ſic trahit uertebrū quod reſiliuerat extra piſſidem ad intra piſſidē ⁊ addit quod ē inquieta ualde pōt dupliciter legiuno mo do inquieta paſſiue qꝛ ꝑ hanc diſlocationē inquie tatur ualde infirmus qꝛ cum diſlocatur extēdun tur ualde corde ⁊ nerui ſupra iuncturā exn̄tes ⁊ grandis fit dolor ⁊ ſic reddit infirmus inquietus ualde uel aliter inquieta ualde.i. hec diſpō nō re manet uniꝰ modi iō multū uaria exiſtit aliquādo quidē fit diſlocatio multiplicata aliqͣliter humidi tate aliqn̄ ꝗdē fit ſubitus redditꝰ ad ſitū ꝓprium exicata materia uel ꝓpter regimē exicantiū infir mi uel medicinas locales exican̄ ꝓpterea parum de nouo multiplicata humiditate fit diſlocatio poſtea per exicatōm fit redditus ⁊ ſic ē inquieta ualde hec diſpō ⁊ iſtum ſenſum credo intellexiſſe .d. A. in lr̄a. Nota tamē qd̓ dicit ē.i. ꝯtingit quia utplurimū cū fit diſlocatio ē tardi redditꝰ īmo fe re īpoſſibilis p̄cipue cū illa humiditas in iunctura exiſtens exicatur unde fit poſtea inobediens rece ptioni uertebri in piſſide. Et ſiatica quideꝫ In hac tertia particula huius partis ip̄e ꝯparat doloreꝫ ſtaticū ad alios dolores iuncturaꝝ ī uehemētia doloris ⁊ breuiter dicit. Et ſiatica quidē de uehemētioribus doloribus iuncturaꝝ. Nota hic ꝙ. d. A. uoluit p̄ciſſe deter minare nūꝗd iſte dolor ſit alijs doloribus iunctu rarū uehementior qm̄ hoc declarare eſſet diffici le qꝛ ⁊ ſi ad iuncturā ſiue ꝑueniat magnaᵛ quanti tas neruoꝝ ēt multa materia ꝑꝑ receptaculū flu at ad iūcturā nō ſic ad iūcturas manuū ul̓ peduꝫ Poſſet tamē aduerſarius dicere qd̓ ex alia ꝑte nerui manuū maxīe ſunt magis ſenſitiui ⁊ ſpūs il lis in ſenſu ſeruientes habēt tēperamentū magis pro ſenſu proportionatū ſicut ēt dicit. d. A. capi. de ſtupore. Ꝙ tactus pedis eſt ī ꝯparatiōe tac tus manus ſicut ſtupor ueꝝ tamē ē qd̓ dolor ſiati cus ē multū uehemens ⁊ forte alijs uehemētior ⁊ ita ſenſit Azararius tractatu de dolore iunctu rarum cum dixit in capi. de fiatica ⁊ hec ſpēs do loris ſiatici reliquoꝝ ſpēꝝ eſt pexima ⁊ loqueba tur ad uehemētiā doloris qm̄ paulo poſt addidit qd̓ eſt raro ꝯtingens ⁊ eiꝰ curatio ē facilis ſi igitur e pexīa maxīe hoc intellexit qͣꝫtū ad dolor̄ uehe mentiā. Gordanus in tractatu aūt ſuo iunctura rum dixit Ꝙ dolor podagricus ē maior alijs licet ad ſiā plures nerui ueniāt ut idē dixit ueꝝ ē tamē qd̓ poſſet dici qd̓ ipſe intellexit qd̓ eſt maior extē ſiue qm̄ ad pedes plures materie mouentur ꝑꝑ ſi tum eoꝝ ⁊ quoniā ſunt mēbra minus carnoſſa ⁊ magis diſtantia a fonte caloris. unde difficilius

materia reſoluitur. Ad effugiendū igitur iſtos arbitrarios ſenſus dixit notāter. d. A. qd̓ ipſe dolor eſt de uehemētioribꝰ ⁊ hoc ē maxime ueꝝ ⁊ cla rum ꝓpter plurimos neruos ad dictā iuncturā ter minari ⁊c. forte tn̄ qd̓ ꝓbabiliter dicere poſſemꝰ qd̓ ceteris paribꝰ dolor ciragricus ēt maxīe uehe mens ex fundamēto ſtatim dcō lꝫ de hoc nō repe riam auctor̄ mentionē ſpālem feciſſe ſꝫ ꝗcꝗd ſit lr̄a ē uera ⁊ clara lege eā. Addit ultimo circa hanc ꝑtē ꝑtinētē ad ꝑſeueratōm ne fiat diſtocatō anche ſupple cū fit illa diſpō media inter firmitu dinem ⁊ diſlocatōm ⁊ dicit. Et cauteriū ſecuri tatē facit eius.i. ne fiat diſlocatio uera ſupple qn̄ reliqͣ nō ſufficerint rō huius ē qm̄ ut ſupra tracta tu prīo dictū ē cū erat ſermo de cauterijs. Cau teriū ſingl̓r exicat humiditates mēbrorū maxime fl̓as īprimēdo ēt in mēbrū humidū ⁊ relaſſatū cō fortationē ne recipiat ut tradunt auctores ⁊ p̄ci pue. d. A. quarta primi cap. xxix: ⁊ Albucaſis in ſua cirugia ca. prīo poſt ꝓhemiū exicando igitur dictā humiditatē relaſſantē ligamētū unde elun gatur ⁊ facilitatur ad exitū ꝯſumpta humiditate abbreuiatur ⁊ ſic diſlocatio ꝓhibetur. Notate tn̄ qd̓ auctores ſpāliter. d. A. quarto can̄. fen. 5. de di ſlocatione anche in fine cap. laudat cauteriū etiā facta diſlocatione ab huiuſmodi cā. Idem Alie bas 6. pratice cap. 81. ⁊ Albucaſis prīo tractatu ci rugie cap. iiij. quoniā ꝑ eādē cām iuuat remouen do diſlocatōm ꝑ quā ēt prohibet eā fieri in parat ad eā. De modo aūt cauterizandi in caſu iſto ponūti ab auctoribus uarij modi nō ꝯuenit no bis in pn̄ti adducere quoniā nō ē illud prīcipalis propoſiti ſed ſi uultis recurratis ad Aliebatem ⁊ Albucaſim locis allegatis lege litteram. Poda gra ierOEſt principali huiꝰ In prīa ꝑte partis poſt dicta de podagra adducit ēt quedam ſpālia de ip̄a primo manifeſtando modū inciſſio nis eius ẜo ip̄e ponit duo pronoſtica de ip̄a ẜa ibi. Et ex eis que accidunt ⁊c. prima ēt ī duas qm̄ primo facit qd̓ dictū ē ẜo ip̄e ponit quēdā modū terminatiōis doloris podagrici ſcd̓a ibi. Et qn̄ qꝫ apoſtemātur. De prīa ꝑte dicit podagr̄a v̓o eſt ex ſūma dolorū iuncturarū exn̄s. Et qn̄qꝫ inci pit a digitis.ſ. a pollicibus qn̄qꝫ īcipit a calcaneo ⁊ qn̄qꝫ incipit a lateribus pedis ⁊ qn̄qꝫ incipit a la tere eius.ſ. pedis deinde cōicat ſupple alteri late ri uel toti pedi ⁊ addit. Et qn̄qꝫ cōicatur dolor uſqꝫ ad coſſam. Pro intellectu huius ꝑtis eſt notandū de mente exp̄ſſa. d. A. prīa primi doc. 5. ſuma prīa cap. ultīo ⁊ qͣrto de iuuamētis membro rum cap. ij. de mente. G. pes humanus fuit ꝯpo ſitus ex multis oſſibus puta ex xxvi. vnde ī eo ſūt multe iuncture ⁊ hoc factū ē ut pes eſſet mēbruꝫ aptum ad fīgendū ⁊ colligendū ut ibidē illarū tn̄ iuncturarū ꝗdā ſunt magis principales quoniā ē primo iūctura calcanci ex oſſe groſſo qͣdrangula to poſtea ē alia manifeſta ex oſſe nariculari etiā qͣdrāgulare oblungū poſtea ē iunctura raxete pe dis ex tribus ſpālibus oſſibus ꝯſtituta poſtea eſt pecten ꝙ colligatur cum oſſibꝰ digitorum ꝗ ſunt .14. qꝛ ꝗlibet digitus hꝫ tria oſſa p̄ter police qui tantū duo oſſa ꝯtīet ẜꝫ igitur ꝙ materia aliqn̄ plꝰ recipitur in iūctura q̄ aligatur policibus qͣꝫ alibi. ita plus incipit ibi dolor ſꝫ ſi plus fluat ad iunctu ram calcanei plus incipit in illa iunctura dolor ⁊ ſic dico de reliꝗs poſtea uero ꝑꝑ ꝯpoſitōm ⁊ uici nitatē alijs iūcturis pedis cōicatur pōt autem in una earū plus recipi qͣꝫ in alia ꝑꝑ uarias ꝯtingen tias ⁊ naturales ⁊ acꝗſitas de ꝗbus in cauſis. sͣ. facta eſt mentio. Eſt ſcd̓o notandū ꝙ ꝑ cordas harum iuncturaruꝫ ⁊ ꝯn̄ter ꝑ muſchulos qn̄qꝫ do lor elleuatur uſqꝫ ad coſſam quoniā ut ſupra dic tum eſt muſchulus magnus coſſe extenditur per cordas uſqꝫ ad pedem. et corde adiuuantes in ex tenſione digitorū originantur a muſchulo cruris extrinſico licet corde iuuantes in ꝯtractione digi torum originētur a muſchulis qui ſunt in planta pedis ⁊ ſic ꝑ colligantiā dictarum iuncturaruꝫ cū dictis muſchulis aliquando elleuatur dolor uſqꝫ ad coſſam ⁊ poſſibile ē qd̓ cōicet ēt ſcie ꝑ eundē modum ſed erit medium ad declarādum nunꝗd debeat dici dolor ſiaticus uel podagriens quoniā in ſiatico primo incipiet dolor ſuperius uerſus an cham poſtea cōicabitur deorſum ⁊ in podagrico erit econtra lege lr̄am qꝛ clara eſt. Et quandoqꝫ apoſte matur Nunc ipſe ponit unum modum terminationis eiꝰ ⁊ duo facit quoniā prīo facit hͦ. ẜo remouet du bitationē adducēdo cām q̄ oriri poſſet apud ītelli gētē adducēdo cām ⁊ auctorizādo de mente. G. ſcd̓a ibi. Et uidetur ⁊c. dicit igit̉ primo de iſto do lore ꝙ qn̄qꝫ.ſ. pes apoſtemat̉ exterius.ſ. poſt do lorē ⁊ rō clara ē qm̄ aliqn̄ a naͣ mittit̉ materia q̄ erat in concauitate iuncturarū ad mēbra uerſus cutim ⁊ ibi apoſtemat ⁊ hoc nō eſt cōe oībus iun cturis qm̄ ad dolorē ſiaticū non ſeꝗtur apoſtema extrīſicū qm̄ maͣ eſt cohortata ī loco multū ꝓfun do ⁊ lꝫ eius portio aliqn̄ cōicet̉ mēbris exterioribꝰ qꝛ tamen illa iunctura ſuperius magno muſculo ⁊ multa carne cooꝑta ſi ēt portio exteriꝰ moueat̉ non fit apparens extrinſicus eminētia uel apoſte matio nō ſic aūt pes qm̄ ſupra pedem non eſt niſi modica caro unde cū maͣ exterius mouet̉ ſuꝑ pe dem manifeſtatur tumor ⁊ apoſtematio nō ſic āt fit cum mouetur materia a iunctura ſcie ſupra ꝓ pter cauſaꝫ dictā. Ideo dixit. Et quādoqꝫ apoſte mat̉.ſ. pes pꝰ doloreꝫ podagricū quoniā hoc non ē cōe oībus doloribus iuncturarū ꝯſequent̓ remo uet dubitationē adducendo cām poſſet aliquis di cere ſi pes apoſtemat̉ igitur maͣ mittitur uel re cipitur ī mēbris exterioribus igitur ī cordis ⁊ ner uis ex ꝯſequēti ꝑꝑ īpletōnē neruoꝝ dꝫ cāri ſpaſmꝰ qd̓ tamē non fit ut et cōiter uidemꝰ in patientibꝰ podagrā ꝙ nō ſpaſmātur rn̄det ipſe huic difficul tati dicens. Et uidetur ꝙ nō ſit id in cordis ⁊ ner uis.i. apoſtematio nō fit ⁊c. ymo in ligamentis ⁊ corporibus.ſ. carnoſis ꝗbꝰ ꝯtinētur iuncture d̓ fo ris ẜm ꝙ dicit. G. addit remouēdo ⁊ ꝑꝑ hoc.i. ꝑꝑ

hanc cām qd̓ non recipitur materia ī mēbris ner uoſis non accidit ut ꝑueniat diſpō podagricorum in doloribus ſuis ⁊ apoſtematibꝰ ip̄oꝝ ad ſpaſmū olno. Intellige qd̓ dixit ad ſpaſmū oīno qͣſi īnuat qd̓ ꝑꝑ illā cām neqꝫ fit ſpaſmus ex dolore quoniā nō cōicatur īmediate nocumētū principio.ſ. cere bro neqꝫ nuce qͣle cōicaretur. ſi materia. faciens dolores eſſet in neruis ⁊ ſic non ꝯtrahitur cerebꝝ ī ſe neqꝫ mēbra neruoſa ad ip̄m nō ēt fit ſpaſmꝰ de repletōe quoniā maͣ ī neruis dū ē non extēdan tur in latū neqꝫ ꝯn̄ter abreuiātur in longū ⁊ ſic n̄ fit ſpaſmus oīno qꝛ neqꝫ maͣlis neqꝫ īmaterialis. Cā aūt in podagra qꝛ maͣ recipitur in ligamen tis ⁊ nō in neruis uel cordis pōt eſſe ⁊ ſtrictior cō poſitio ſubſtātie neruoꝝ uel fortitudo uirtutis ꝑꝑ pn̄tiam multoꝝ ſpirituū aīalium in eis in reſiſten do nō ſic aūt ē in ligamētis lege lr̄am qꝛ clara eſt Sꝫ hic oritur dubitatio ex lr̄a qͣdam ſuꝑiore qm̄ ſupra dixit Ꝙ materia ſiatice plurimū ē in iun ctura ⁊ procedit ex ea in neruo lato.ſ. exterius ut ſupra legebatur ⁊ ſic ur̄ de mente eiꝰ qd̓ materia recipitur in neruo lato ⁊cͣ. Ad hoc dicatur qd̓ ibi cū poſuit qd̓ materia ꝓcedat ex iunctura ī neruo lato poſuit unam poſſibilē ꝯtingentiaꝫ ⁊ ſic dicē dum eſt qd̓ poſſibilit̓ poſſet fieri ſpaſmus ⁊ in hoc textu intelligit qd̓ raro uel dicas qd̓ ibi ꝑ ueꝝ la tum non ītellexit niſi ligamentū extrinſicuꝫ ⁊ ma gis placet ſic dicere lege lr̄am tu. Et ExEIS tuli ip̄e ponit duos can. prono In hac ultima ꝑticula capi ſticos in podagricis primus ē qd̓ ex eis qͥ accidūt habētibus podagrā ē ut prolungētur oſſea.i. bui ſe teſticuloꝝ rō clara ē quoniā cū fluūt materie deorſum a ſuꝑioribꝰ ad pedes ēt aliqua ꝑs eius ꝑ ꝑtes oſſei trāſit ⁊ ſic ꝑ eum oſſeus ellungatur di cit ſcd̓o ponendo alium can. Et pōdagra quidem collerica atrahit mortē ſubitā ⁊ ꝓprie apud regi men plurimū.i. regimē groſſum ratio huius dicti ſatis euidens nā ex quo ī dolore pōdagrico a ma teria collerica eſt uehemētia acuti doloris ⁊ ꝑꝑ extēſionē ⁊ ꝑꝑ malam qͣlitatē ⁊ cuꝫ talis materia faciēs dolorē ſit fluxa neqꝫ fluxerit niſi per habū dantiā eiꝰ ī toto cum aūt ad accutiſſimū dolorem materia collerica in toto exn̄s ſit apta faciliter in flāmari ex ꝯſequēti apta ponere oēs humores in ebulitione. Ad hunc dolorē igitur ē apta ſequi f bris incenſiua q̄ uirtutē ꝓſternet ſimul cū dolore vnde ꝯſequēter atrahet mortē ſubitā. Et hoc pro prie ueꝝ ē apud regimen plurimū.i. groſſum ut dicit textus per regimē groſſum non intelligendo regimē groſſi ⁊ paucī nutrimenti ut ē regimē le guminū cauliū ⁊ huiuſmodi ut uulgares cōiter accipiūt ſed ꝑ regimē groſſum intelligendo regi mendillicatorū hoīnum qui cōiter accipiūtur ab hac egritudine qd̓ ſub modica quātitate eſt regi men plurimi nutrimenti ut ſunt eua ſurbilia ca nes gallinarū uinum dulce groſſum ⁊cͣ. tale regi men uocatur groſſum qꝛ plurimi nutrimenti naꝫ tale utplurimū regimē ē calidū iflamabile ⁊ ebu litione ex ꝯſequenti faciliter ī materiā appropria tam ⁊ ꝯiunctā ꝯuertibile ſtante igitur dolore for tiſſimo addito hoc regimine ꝓpter qd̓ eſt aptus dolor nō ſolū ꝯſeruari uerū ēt augeri pꝫ quomō talis podagra cum tale regimīe atrahit.i. ē apta trahere mortē ſubitam per modum deinde lege lr̄am. Et ſic finis huius glorioſi ⁊ difficil̓ capi. In hoc cap. igitur primo habuiſtis generalit̓ quātū ad cās ⁊ tp̄ra primo quantū ad cās euētus taliū dolorū. Primo ponit unam diuiſionē cau ſarum ut ꝙ cauſa. patiēs.i. materialis ē mēbrum ſuſcipiens ⁊ cā efficiēs ſunt ꝯplexiones ⁊ materie male ⁊ cā inſtrumētalis ⁊ p̄paratiua ē dilatatio meatuū naturalis aut accidentalis ex tp̄re acqui ſita ut ex motu. ⁊cͣ. Et ibi habuiſtis egregia de cauſis ⁊ ꝑ ſe ⁊ accidentalibus ⁊ poſitiuis ⁊ priua tiuis taliū dolorum in diuerſis generibꝰ taliū cau ſarū. Habuiſtis ꝯſequēter aliam diuiſioneꝫ ex parte cauſe paſtiue ut qd̓ membꝝ ſit patiens aut ꝓpter debilitateꝫ in creatura aut ꝓpter debilita tem ꝯplexionaleꝫ ⁊ ꝓprie frigidam ꝯfirmatā aut ꝓpter ꝯplexionem calidam ēt ꝯfirmatam maxīe qn̄ eius cauſa ē caliditas acquiſita ex motu aut morſu uenenoſi aīalis aut tertio fit ꝓpter ſitum membri ſub membris alijs iō multiplicātur tales dolores ī pedibus ⁊ anchis. Ibi habuiſtis qūo de bonitate ꝯplexionis mēbri pōt ſtare debilitas membri ꝑꝑ malā ꝯpoſitionē ut in caſu iuncturaꝝ ꝓpter raritatem teſture ⁊cͣ. ēt dicebatur ꝑꝑ malā dependentiā a ſpiritibus ⁊ humoribus ⁊cͣ. Con ſequēter habuiſtis aliā diuiſionē ſe tenentem ex parte cauſarū efficientium que fuerant due.ſ. cō plexionales ⁊ materie de ꝯplexionibus dicit qd̓ aut ſunt toti cōes aut in principali mēbro ut cor de uel epate hec aūt aut ſunt ꝯplexiones calide aut ſicce ꝯſtringētes ⁊ ꝓprie ſi ꝯiungatur humi ditas extranea de ꝯplexione īmateriali hūida nō fecit mētionē ⁊ ibi uidiſtis cāꝫ. Poſtea poſuit diuiſionē de cā efficiēte corꝑali.ſ. hūorali dicēs ꝙ aliqn̄ tal̓ cā ē ſanguis ſingl̓is ⁊ purº aliqn̄ aliꝰ hu mor mixtus ſanguini ⁊ de quolibet alio humore verificabat̉ aut fl̓a ſingl̓are aut vehemētia cru di ⁊ ꝑ hoc intelligebat̉ qd̓ ēt fl̓a ſine ſanguine. ⁊ mel̓ ia ſine ſanguine pōt eſſe cā humor ēt miſtus ſ. ex collera ⁊ fl̓ate cū mel̓ia aut ventoſitas ſola omne tale pōt eſſe cā. Addidit poſtea ꝙ īter has cauſas primū fit a collera ⁊ a fl̓ate ſimul poſtea a fl̓ate poſtea a ſanguine poſtea a collera ⁊ qd̓ raro fit a mel̓ia. Et ibi habuiſtis circa hoc do cumentū bonū lr̄ale ⁊ breuiter fuit verificatū di ctū domini. Aui. loquēdo de talibꝰ doloribus fcīs ꝑ viā defluxus qm̄ in factis per paulatinā ꝯgeſtio nē ēt al̓r dicendū ⁊ ibi ſingulariter dicebatur qd̓ lꝫ a maͣ melancolica rarius fiāt tales dolores quo niā ab alijs mēbris tn̄ ex illo nō debeat fieri ꝯn̄tia qd̓ corpora mel̓ia rariꝰ īcurrāt dcōs dolores alijs ymo ēt ex materia mel̓ia plures reperiunt̉ ſic do lentes qͣꝫ alia materia nā poſtqͣꝫ iā fluxit alia ma teria poſtea fit mel̓ica ꝑ īduratōnē. Poſtea ha buiſtis multas cās primitiuas q̄ inducūt ad tales dolores ⁊ ſunt ferre omnes cāe que ſūt cāe īdige

ſtionis ⁊ ibi dicebatur inter ceteras cās ꝙ ꝯforta re īteſtina ī ꝯſuete pati collicā ſepe ꝑducit ad dic tos dolores ⁊ quelibet retentio euacuationū con ſuetarū ⁊cͣ. ut fluxus ſanguinis ⁊cͣ. ⁊ ꝑ uinuꝫ bibi tum in ieiuno maxime ad illos ducit ⁊ percuſſio aut caſus..sͣ. iūcturas ēt fortis ī hac cā. Et ibi habuiſtis pulcrā ⁊ longā qōnē vtrū uinū uel aliꝰ potus debeat p̄cedere cibū ubi habuiſtis qd̓ uinū exibitū gr̄a tātū medicine dꝫ p̄cedere cibū ſed ſi exibeatur ad debite digerēdū ⁊ califican̄ ſtāte ci bo groſſe ſubſtātie debet ſimul cū cibo ꝯmiſceri Et ibi dicebatur ꝙ tn̄ in ꝗbuſdam caſibus ēt irre gulariter exibeatur ante cibū uel poſt nō tamen fit ſemꝑ nociuꝰ īter alia hoc dicebatur ꝑꝑ ꝯſuetu dinē. Et ibi uidiſtis utilē determinatom de cō ſuetudine qūo aliqn̄ cibaria mala nō nocēt ⁊ qūo tn̄ n̄ debēt obſeruari ⁊cͣ. ibi recurrat̉ Habuiſtiſ ꝯn̄ter de ꝑatioribus ad has egritudines qd̓ corpo ra ſenilia ⁊ habentia egritudines cronicas ⁊ ꝯua leſcentia cū nō debite regūtur ſunt aptiora ad ta les dolores ⁊ hoc ꝑꝑ debilitatē digeſtiue eorū iō collegebatur qd̓ oīa corpora ī ꝗbus ꝑꝑ aliquam cām digeſtiua debilitatur ſunt parata ⁊c. Po ſtea habuiſtis cās qr̄ dolores iuncturarū magis eueniunt qͣꝫ alij dolores qꝛ.ſ. ſunt mēbra magis uacua ⁊ pluris motus ⁊ debilioris ꝯplexionis ⁊cͣ. Poſtea habuiſtis modos termīationis dictoꝝ dolorū cū nō uere curātur qm̄ aliqn̄ diſlocantur: aliqn̄ īdurātur. aliqn̄ ꝯtorquētur aliquādo naſci tur ſuꝑ eis caro ⁊cͣ. Et maxīe in ꝯplexionibꝰ cali dis hoc ꝯtingit. Poſtea habuiſtis qūo īter do lores iūcturarū ut plurimū incipit fieri podagra Et qūo dolores iuncturarū ſunt de ſūma egri tudinū q̄ hereditātur ⁊ ibi habuiſtis bonū docū mentū utrū podagra poſſit ex hereditate ꝯtrahi ⁊ uidiſtis ꝙ ſic licet multi alij ꝑiculoſiores morbi ⁊ prauiores nō ſint hereditarij ⁊ uidiſtis cāꝫ huiꝰ uarietatis. Habuiſtis ꝯn̄ter ſingl̓arē can. qūo curatio doloris iuncturarū ē ſepe cā ad ꝑnitiē ibi uidiſtis qūo hoc debeat ītelligi qꝛ in corporibus debilibus ⁊ ī ꝗbus tales dolores ſunt antiꝗ ⁊ ī pē dentibꝰ a diuerſis mēbris ⁊ utentibus malo regi mine ⁊cͣ. In talibꝰ ē timor ꝯfortare iuncturas in aliter diſpoſitis nō ſic ⁊c̄. Habuiſtis ꝯſequēter qūo uerū ꝓpter motū ſanguinis ⁊ humoruꝫ ⁊ au ptūnus ꝓpter malitiā humoꝝ ⁊ debilitateꝫ dige ſtiue ⁊ raritateꝫ pororuꝫ acꝗſitā in eſtate prece denti ſunt aptiora tp̄ra euētus taliuꝫ dolorum. Habuiſtis ꝯſequenter qūo ſi curentur uel ſuc curratur dolori iuncturaruꝫ in principio facil̓ fit eoruꝫ curatio ⁊ ſi ꝯfirmetur ⁊ ꝯſueſcant difficile multuꝫ curāt̉ ⁊ qūo uarices ſi appareāt in habē tibus tales dolores fit ſanatio eoruꝫ ꝑ eas poſtea etiā reducit euentuꝫ talium dolorum ad certas cās ſupra recitatas. Poſtea habuiſtis quō ſia tica eſt in ſumma doloruꝫ iuncturaruꝫ ⁊ manife ſtat eam ꝓ hͦ qd̓ īcipit a iunctura anche ⁊ deſcē dit retro ad coſſam ⁊ genū ⁊ aliqn̄ uſqꝫ ad calca neum ⁊ uidiſtis modum ꝓpter uerum latum. ⁊ quō extenuat̉ in eo dolore pes ⁊ coſſa ⁊cͣ. ⁊ quō aliqn̄ ꝑducit ad diſlocatōm cōſſe. Et ꝙ dolor anche ab eo diuerſificatur quoniā eſt dolor fixus ī ancha ⁊ nō deſcendit niſi ꝑmittetur ad fiaticaꝫ ⁊c. Et ibi habuiſtis ꝯſequenter cās illoruꝫ ſpe cialiuꝫ doloruꝫ q̄ ſunt ꝓportionales cauſis dictis .sͣ. Habuiſtis ꝯſeq̄nter quō reliꝗ dolores iun cturaruꝫ p̄ter ſiaticam ⁊ podagram cum curant̉ nō reddunt uellociter ſiatica uero ⁊ podagra ex qͣlibet cā facile redeūt Hūiſtis ꝯn̄t quō ſiatica ē d̓ uehemētioribꝰ doloribꝰ iūcturaꝝ ⁊ ibi hūiſtis circa hͦ dubitatōnē dictū ē hͦ v̓ificari extenſiue ītē ſiue ciragra eſt fortior. Poſtea hūiſtis mōm in ceptōis pōdagre qꝛ ī pede a diuerſis ꝑtibꝰ īcipit ⁊ qūo aliqn̄ extendit̉ vſqꝫ ad coſſaꝫ. Poſtea ha buiſtis quo dolores podagricoruꝫ raro perducunt ad ſpaſmuꝫ. Poſtea habuiſtis vltīo qūo pōda gra ⁊ collica atrahit mortem ſubitaꝫ ꝓprie apud plurimum ⁊ copioſum regimen ⁊ ſic finis capitu. De ſignis dolorum iuncturarum. Iſtud ca. ſignorū Llud quo golorum iunetura ruꝫ eſt ⁊ eſt ẜa ꝑs principalis huiꝰ prīe part̉ ſecundi tractatꝰ huiꝰ fen ī qua. d. A. ponit ſigna ad decernendum dolores iunctura rum vel cauſas dictarum egritudinuꝫ ⁊ diuiditur p̄ſens ca. prīa diuiſiōe in duas ꝑtes quoniā prīo ip ſe preponit vnum p̄ambuluꝫ p̄cognoſcenduꝫ ante ſpālem cognitionem cārum dictoruꝫ doloruꝫ. Se cundo ipſe ꝓſeꝗt̉ ſpāl̓r ponendo ſigna cāruꝫ do loruꝫ materialiuꝫ ſcd̓a ibi. In materiali v̓o ⁊cͣ. prīa adhuc ī duas quoniā prīo ip̄e facit qd̓ dictuꝫ ē. ẜo ip̄e ponit ſigna ad cognoſcenduꝫ diſtīcte cāꝫ doloris eſſe malā ꝯplexioneꝫ ſimpliceꝫ ſine maͣ ⁊ nō materialeꝫ ſcd̓a ibi. Et ſimplex ꝗdem ⁊cͣ. de prīa ꝑte dixit. Illud quod oꝫ te cognoſcere de cāis haꝝ egritudinuꝫ.ſ. doloꝝ iuncturaruꝫ per f gna ī primis eſt diſpō ſimplicitat̉ ꝯplexionis aut ꝯpoſitionis eiꝰ.ſ. ꝯplexionis cum materia.i. quod oꝫ primuꝫ cognoſcere de ſignis cārum doloruꝫ ē nunꝗd dolor habeat cām q̄ ſit mala complexio ſimplex aūt mala ꝯplexio mixtaᶻ ⁊ materialis ca clara eſt qm̄ hͦ ne ſcito nō poſſumꝰ ꝓcedere via re cta ī cura neqꝫ ī īueſtigando cās qꝛ nō ꝑ ſigna hu moribꝰ appropriata niſi ſciamꝰ qn̄ morbꝰ eſt mate rialis neqꝫ ēt in cura recta via poterimꝰ ꝓcedere quoniaꝫ in maͣlibꝰ prīa intentō eſt euacuatio q̄ ali qn̄ ꝑficit̉ nō ꝓcedente digeſtiuo ꝑ flobo. et̓ ꝑ far macuꝫ vt in fen videbit̉ vbi ſi morbꝰ ſit in mat̓ial̓ in ip̄o prīa intētio eſt pura alteratio ⁊ nō euacua tio igit̉ elegant̉ dixit textꝰ nr̄ vt hēamꝰ viaꝫ ad ꝓ ſequenduꝫ in ſignis humornꝫ vel ventoſitat vl̓ no ꝓſequenduꝫ vt etiam ſtet in medico clara inten tio curandi in euacuādo vel nō euacuando. Illd̓ qd̓ oꝫ primum cognoſcere de ſignis cauſarum do lorum eſt diſpoſitio ſimplicitatis complexionis id eſt ſi cauſa doloris ſit mala complexio ſimplex aut ꝯpoſitōis.i. ſi ſit mixta uel cum materia ꝯiū cta qꝛ al̓r non poſſemꝰ ⁊c̄. Et ſic clara eſt lr̄a lege

Et ſimplex quideꝫ In hac parti cul a duo facit īo ponit vnū canonē talē. Ꝙ ſimplex ꝗdē ꝯple rio ē parū ⁊ raro ⁊ addit ponēdo ſigna ꝯplexio nis diuerſe ſine materia dicēs ⁊ fit ī ea dolor ſine grauedine ⁊ abſqꝫ īflatōe ⁊ nō eſt alteratio collo ris ſupple a naturali neqꝫ ſignū materiei. Rō pri mi dicti ē clara quoniā raro fit mala ꝯplexio ſim plex in mēbro quoniā vtplurimū eiꝰ cāe ſunt cāe primitiue ⁊ ipſe plerūqꝫ mouēt an̄cedētes ⁊ ſic cū materia ꝯiūgunt̉ ēt qꝛ ſi mala ꝯplexio ſiue ma teria ē cā doloris cū dolor atrahat reuina tertio tegni cōmento. xvi. fit ꝯn̄r mala ꝯplexio maͣlis ⁊ nō ꝑmanet ſimplex ⁊ ſic ſalteꝫ v̓m eſt qd̓ ſimplex ꝯplexio diuerſa dolorē caſus ē paꝝꝑ ⁊ raro ꝑma nens ſimplex nō tn̄ eſt negandū ꝗn etᵇ ꝑ notabile tp̄s poſſit ſimplex ꝑmanere vt intelligenti pꝫ ideo ipſius poſuit ſigna diſtinctiua ⁊ oīa clara ſunt pri mo ꝗdē fuit. In ea dolor ſine grauedīe qm̄ tm̄ maͣe ē grauedine efficere ⁊ ſecūda primi ⁊ ſcd̓o in teriorū ſepe ⁊ abſqꝫ inflatōe qꝛ nō fit inflatio niſi a mā ⁊ ꝑ idē nō eſt alteratio coloris.ſ. a naͣli quo niā talis alteratio nō ꝑuēiret niſi ꝑ pn̄tiā maͣe ma xime ī principijs mēbrorū qd̓ noͣnter dico quoniā in ꝑceſſu ꝑꝑ dolorē poſſet tāta fieri in ſpiritibꝰ diſ ſolutio ꝙ vbi color a principio erat uiuidus poſſet fieri palidus ⁊ ſic color mutaret̉ ſꝫ ī prīcipio hoc nō eſſet bn̄ ꝯtingens. Addit ꝙ nō ē aliud ſignum maͣei.ſ. de pōderoſitate de pigritia ad motū ⁊ re liꝗa querēdis ſcd̓a primi doctrina tertia ca. vij. ⁊ x. ⁊ ſic patet littera clara. In hac ꝑte. d. In materiali uero A. ponit diuer ſos modos ad cognoſcendū diſpoſitōes maͣles vel diuerſa genera ſignorū ad ſignifican̄ ⁊ prīo facit hͦ general̓r nō determinādo ſe ad ſigna ſpālis mate rie ẜo ip̄e ponit ſpālia ſigna ad ſignifican̄.sͣ. ſpāles materias ẜa ibi ⁊ materiā ꝗdē ſanguineā prima adhuc in duas qm̄ prīo ipſe pōit qͥd ā genera ſigno rū ſumpta in cōcomitantibꝰ eſſential̓r cās dolorū ſcd̓o pōit ſigna magis accidētalia ſecūda ibi. Et qn̄qꝫ cognoſcit̉ in plur̄ hōibus prīa adhuc ī duas qm̄ prīo ponit vnū cōe cognoſcendū ſcd̓o ꝓſequit̉ ad vias cognitōis ſecūda ibi. Et via cognitōis dicit igit̉ prio. In materiali vero id qd̓ de ea ī prīs oꝫ te cognoſcere ē genꝰ materiei.ſ. nūꝗd ma teria ſit ſanguinea vel fl̓atica ⁊c̄. dixit notāter ga nus quoniā p̄ter cognitōnē ſi materia ē fl̓atica in genere hr̄i p̄t poſtea cognitio de ſpecie fl̓atis nun ꝗd fl̓a ſit aqueum vel uitreum vel gipſeum ⁊ ſic ſi tantum cognoſcatur ꝙ materia eſt flegmatica co gnoſcitur. tamen genus materiei ⁊ hec eſt prima cognitio q̄ hr̄i dꝫ quoniā iſta nō hīta non p̄t medi cus neqꝫ ſpāliꝰ diſcurrere in cognoſcendo neqꝫ ī oꝑe aliꝗd canonice oꝑari dicit igit̉ ī materiali qd̓ opꝫ primum cognoſcere genus materiei ⁊c. lege Iſta ꝑs poſ Et uia cognitioniS ſec diuidi in tot ꝑtes qd̓ vijs incedere poſſumꝰ ad cognoſcēduꝫ quas ponit ī lr̄a: ⁊ ſūt ī ſuma ſeptē vie.ſ. ex colore ex tactu ex accidētibꝰ doloris: ex iuuātibꝰ ⁊ nocēti bus ex hora doloris: ex diſpoſitiōe īcipiēte ad apo ſtema: aut tarditate: aut priuatiōe apoſtēat̉: ⁊ ex grauitate ⁊ iſta ꝑs poſſet ī. vij. ꝑtes diuidi: ꝑtes pa tebūt legēdo lr̄aꝫ. Legēdo igit̉ lr̄aꝫ ꝯtinuaꝫ dicit prīo. Et via cognitiōis eiꝰ.ſ. cāe talis doloris ē ī ſumū: pōt aūt ex colere loci: ſupple tantū ſine apo ſtemate ⁊ dolore.ſ. uehemēti: aut ex color̄ apoſte mat̉ eiꝰ cū dolore.ſ. ex colore cōiūcto apoſtemate cū dolore ſimul.ſ. acute: qm̄ aliter ſignificabimus de cā doloris: ex colore tātū ſine apoſtemate ⁊ do lore ſicut fit ī humore crudo vt dicit textꝰ. quoniā ſtante humore crudo ī cā doloris nō alterat̉ color cutis alteratiōe notabili a naturali: neqꝫ manife ſtat̉ apoſtema ī mēbro: neqꝫ fit uehemens dolor: oppoſtio mō eſt ſtāte materia colerica miſta ſan guini: q̄ ſit cā doloris: quoniā tūc mutat̉ color no tabiliter: ⁊ fit apparētia apoſtēatis: ſaltē ī alijs a ſiatica cū dolore etiā vehemēti: ⁊ hoc eſt ꝙ dicit d̓ hac ꝑticula dicit ſcd̓o. Et ex tactu: ſupple ſumit̉ ſcd̓a ſignificatio: ꝑ hoc.ſ. ꝙ locꝰ eſt frigidꝰ aūt cali dus īflamatꝰ: aut ẜm ꝯſuetudīeꝫ: qꝛ neqꝫ ſit noͣbil̓r calidꝰ neqꝫ noͣbil̓r frigidꝰ reſpectu ꝯſueti: qꝛ aliter ⁊ aliter ex tali qualitatum ꝑceptiōe ſupra cāꝫ do lorē facien̄. iudicamꝰ qꝛ ex calido factū cām cali dā ⁊cͣ. Dicit tertio ꝙ iudicare poſſimꝰ. Alia via ſ. ex accidentibꝰ doloris an ſit cuꝫ iuflāmatione ve hemēti ⁊ pulſatiōe: aut cuꝫ inflatiōe equali ⁊ ten ſione aut cuꝫ tenſiōe tātuꝫ: quoniā vt īfra clare vi debit̉ ſi fuerit cuꝫ īflatione uehemēti ⁊ pulſatiōe ſignificabit̉ ſupra humoreꝫ colericū cuꝫ aliquali ſanguinis miſtiōe. Si āt fuerit infl̓atio eqͣlis.i. nō minꝰ mordax cuꝫ tenſiōe ſignificabit̉ magis ſupra materiā ſanguineā: ſi vero cuꝫ dolore fuerit tenſio tatū ſignuꝫ erit uel fl̓atis vel vētoſitatis: ⁊ hoc ꝙ dixit. Dixit quarto ponendo aliud genꝰ ſignoruꝫ ſumptuꝫ ex iuuātibꝰ ⁊ nocentibꝰ: ⁊ duo facit. prīo facit hoc. ſcd̓o remouet erroreꝫ q̄ndā ꝗ aliqn̄ con tīgit: ꝗ niſi remoueret̉ ſignū tale ex iuuantibꝰ ſum ptuꝫ nō eſſꝫ uerū: ſcd̓a ibi. Si nō erant: dicit igit̉ ꝯtinuando in ſignis ꝙ cognoſcit̉. cā.ſ. doloris p̄ter alias ſignificat̉. aut ex eis ꝗbꝰ iuuant̉: aut cū ꝗbꝰ ſedat̉ dolor: nā ſi dolor iuuatur a calidis ſignū ē ꝙ maͣ ē frigida: ⁊ ſi a frigidis ꝙ materia ē calida: ⁊ hͦ ē potētiſſimuꝫ ſignoꝝniſi error īteruēiat: quoniā cū dolor ſit ſenſatio rei ꝯͣrie diſpoſitiōi.ſ. naturali mēbri ſentient̓: ⁊ ꝑ ꝯͣriuꝫ ſuꝑueniens illi cāe ꝯͣrie dicta cōplexio diuerſa remoueat̉: ut de natura ꝯͣ rioꝝ eſt efficere mēbruꝫ igit̉ ad naturaleꝫ diſpoſi tioneꝫ deducit̉ ꝯtinuo remiſſa illa ꝯcluſiōe ꝯͣria. Ideo ꝑ ꝯͣriū dolor minuit̉ vt pꝫ: regula igit̉ ē v̓a niſi ꝑ accidens falſificet̉. Iō ad remouenduꝫ erro reꝫ ꝗ ꝯtingere poſſet dixit ſcd̓o. Si v̓o errat ex timatio.i. ſi nō ꝯtīgat error in extimatione ſupple ꝙ aliqn̄ ꝯtingit quoniaꝫ ſtante īterdum maͣ frigi da cum applicātur certa frigida fit inde iuuamen tum ⁊ tunc extimat̉ ꝙ ꝯplexio ē. calida qꝛ ꝑ ꝯͣriū dꝫ fieri iuuamentum ꝑꝑ cauſam dictam ſuꝑius ⁊ tn̄ non ſic eſt quoniaꝫ cā eſt frigida vt ſuppoſitū ē item addit tunc.n. extīat.ſ. medicꝰ ꝓpt̓ea ꝙ frigi da ſt̄ ei ꝯueniētia qd̓ mā ſit calida ⁊ n̄ ſupple ſic ē

quomodo autem hoc contingere poſſit manile ſtum eſt per viam ſtipefactionis ⁊ prohibitionis ſenſationis membri a cauſa frigida uel locali ter ſuppoſita uel interius ſumpta quoniam iſta frigida iuuabunt remittēdo dolorē quātūcūqꝫ cā dolorē efficiēs ſit frigida vt patet ꝯtingit ēt quia ſtante cauſa calida ꝑ applicationem frigidorum fiet ī dolore additio quoniam per ipſa frigida fiet inſpiſatio cutis ⁊ materie vnde fiet prohibitio exi tus vaporū etiā fiet incentratio materie calide in profundū membri ⁊ ſic fiet additio in dolore ⁊ tūc extimabit̉ ꝙ cā ſit frigida ⁊ nō ſic erit ⁊ ſic erit ex timatio fl̓a. Iō ꝓ hoc dixit textus. Et nō accidit extimationi eiꝰ.ſ. medici vt erret niſi ꝑꝑ additio nem doloris apud infrigidationem inſpiſantē iſta eſt cauſa additionis doloris vt dixi exiſtimans ꝙ materia inſpiſata ſit frigida qꝛ frigida nocent ⁊ ta men ſupple eſt calida vt ſupponitur ⁊ ſequit̉ ad dītio in dolorem per aliū modū vt dictum eſt ꝙ ꝑ additionem malitie complexiōis ꝯtingit ēt ꝙ ſtā te materia faciēte dolorē calida ꝙ per applicatio nem calidorū fit iuuamentum per reſolutōnē ma terie ex ꝯn̄ti per minorationē eius rarefacta cuti ⁊ aliqual̓r ſubtiliata materia vnde ipſa minorata ⁊ ex ꝯſequenti extenſione minorata minuitur do lor ⁊ tamen materia eſt calida ⁊ exiſtimatur frigi da ⁊ ideo addit textus Aut errat ꝑ ſedationeꝫ do loris apud reſolutionem.ſ. materie. Et exiſtimat ꝙ materia ſit frigida qꝛ.ſ. per calida ſequit̉ iuua mentum. Et eſt calida que reſoluitur.ſ. faciens poloreꝫ. Et que reſoluit ⁊ ſedatur dolor eius ⁊ he omnes remiſſiones doloris fiunt a ſimili ⁊ nō a ꝯͣ rio ſed per accidens ⁊ ideo ī hoc poſſet eſſe error ideo addit textus ymo oportet.i. ꝑꝑ has ꝯtingētes falſitates ſupple non oportet vt ꝯcludas materiā calidam qꝛ iuuatur a frigido vel frigidā qꝛ iuua tur a calido quoniam in hoc ſepe eſt error opor tet igitur vt ꝯſideres omnia illa que ſunt dicta ſu perius in generali de colore apparēte de tactu de accidentibus doloris ⁊c. de quibus etiā infra ſpe cialior fiet ſermo. Ideo eleganter dixit. d. A. ſcd̓o cap. quarte primi. Et caue tibi ne te decipiat im preſſio que erit accidentalis ⁊ ſic ē iſta lr̄a clara. Addit quinto ꝙ etiā cognoſci poteſt aut ex ho ra doloris qꝛ ſi dolor magis infeſtat hora mane ē ſignum ſanguinis quoniam illa hora eſt hora mo tus ſanguinis ſi in meridie colore ⁊cͣ. Addit ex ad ditione eius.ſ. an eſt ſupple maior in vacuitate aut repletione quoniā ſi tēpore vacuitatis magis moleſtet eſt ſignum humoris calidioris ſi vero tē pore repletionis magis ſignum humoris frigidi. Addit de ſexta parte ſupple ꝙ cognoſci etiā po teſt cauſa doloris. per aliā viā.ſ. Et ex diſpoſitiōe incipiente ad apoſtema.i. ꝙ non incipit diſpoſitō doloroſa etiam incipit mēbrum apoſtemari ⁊ tar ditate in eo. i. ⁊ tarditate apparitionis apoſtema tur ī eo dolore qꝛ.ſ. ꝑ tempus ſtat dolor antequā appareat apoſtema pur tandem apparet aut pri uatione apoſtemat̉ oīo.i. qꝛ ſtante dolore ⁊ eo cō tinuato nunquā apparet apoſtema. Nā ex his varietatibꝰ ꝯtingit ſignificare ſupra diuerſas ma terias qm̄ ſi cū apparet dolor ēt manifeſtat̉ tunc vel ſubito apoſtema ē ſignū ꝙ materia ē ſubtilis mala calida. qꝛ ꝑ eius caliditatē ⁊ mobilitatē mo uetur ſurſum ēt ꝑꝑ eius prauitatē a natura extra pellitur vn̄ apoſtema manifeſtatur. Si uero cōti nuato dolore nō apparet apoſtema oīo ē ſignum materie maxime crude ⁊ groſſe cuius ē ſtare ī ꝓ fundo iuncture neqꝫ faciliter extra poſſe tranſmit ti. Si vero medio modo eueniat.ſ. ꝙ principiāte dolore nō ſtatim aꝑꝑet apoſtema ⁊ ꝯtinuato do lore ꝑ tp̄s tunc apꝑet ſignū ē materie mixte qꝛ ne qꝫ ſimpl̓r ſubtil̓ ⁊ calide neqꝫ ſimpl̓r greſſe ⁊ cru de patet qꝛ ꝑ diſpoſitōeꝫ mediā in accidētibus dꝫ argui diſpoſitio media in cā hoc tn̄ totū intellige in alijs p̄cipue iuncturis a ſia in qua vtplurimum nō ſit apoſtema vt ſupra dictum eſt ⁊ hanc ſentē tiam totam intellexit textus cum dixit. Ex diſpo ſitione incipiente ad apoſtema.ſ. contingit ſupra certam materiam ſignificare ⁊ tarditate ſcilicet in eo dolore de apparit̓ apoſtemat̉ etiam ſupple contingit ſignificare. aut priuatōne apoſtematis omnino ideſt quia nullo modo appareat apoſte ma in dolore etiam ſupple contingit ſignificare ⁊ declarat addens qꝛ̄ ſignificat humores malos ſubtiles calidos.ſ. primus modus apparitionis apoſtemat̉ cum dolore ⁊ ſupple ex oppoſito ſcili cet quod omnino non appateat apoſtema ſignifi cat groſſos ⁊ crudos. Aut compoſitos ⁊ ſunt inter humores calidos ⁊ humorem crudum purum ſci licet ſi medio modo appareat ſignum eſt mate rie medie inter humores ſimpliciter calidos ⁊ ſimpliciter crudos: ⁊ ſic eſt compoſitus per parti cipationem calidorum ⁊ crudorū: ⁊ ſic eſt clara littera: lege eā. Addit de ultima ꝑticula. Et ex diſpoſitiōe grauitatis: ſupple poſſumꝰ ſignificare quoniā ſi dolor fuerit fine grauitate: ⁊ fuerit ma terialis erit ſignū ventoſitatis vl̓ humorū ſubtiliū dico notant̉ ſi fuerit materialis: quoniā ī dolore a mala cōplexione ſine materia nō eſt grauitas: ſꝫ de illo ī ꝓpoſito nō eſt ſermo pn̄s vt ſupra dictum eſt: ⁊ ſi fuerit grauitas ſignificat hūores groſſos: vt fl̓a uel melancolia: licet raro īmo rariſſime ut volūt doc. fiant tales dolores a melancolia ex di ſpoſitione igitur grauitatis poſſumꝰ ſignificare ſu pra materiā in genere. d. A. tn̄ remouet dubitati onē que poſſet apud intelligentē oriri. Diceret ali ꝗs: eſt ne ſemꝑ verū ꝙ ſtante dolore cū grauitate debeamus cōcludere ſuꝑ materiā groſſam. Re ſpōdet. d. A. ꝙ nō: quoniā ſtante materia ſubtili multa ꝓpter multitudinē cū dolore cōiunget̉ gra uitas ⁊ eſt plus.i. plurimū euenit hoc: quoniaꝫ in materijs ſubtilibꝰ poſſibile eſt: īmo plurimū con tingēs eſt: vt agregetur plurimū de illis in vno lo co vna vice: ⁊ ſic ꝑꝑ multitudinē fiet in membro grauitas lꝫ humor nō ſit groſſus. ar. igit̉ ſumptuꝫ a grauitate nō ē ꝑ ſe euidēs: ſꝫ ex eo alijs cōiūcto poterit fieri ar. Et hoc intellexit. d. A. cuꝫ primo dixerat ꝙ ex grauitate ſumit̉ ſignificatio ſupple viſil̓is de hūore groſſo ſi q̄rat̉ ē ne hoc ſemꝑ veꝝ

reſpondet ꝙ non: īmo ſepe ⁊ plurimuꝫ in ſubtilibꝰ propter multitudinē in una uice aggregationis in loco ſtabit grauitas: iō dixit: grauitas.ſ. cū dolore in materijs ſubtilibus de quibus poſſibile eſt ut agregetur plurimū uice una ē plus.i. eſt plurimū ꝯtingens uel al̓r legatur in plus.i. ſubito ut intel ligat̉ ꝙ grauitas eueniēs plus.i. ſubito ſignificat materias ſubtiles ⁊ grauitas tarde apparēs ſigni ficat groſſas ⁊ rō prime partis adducitur in textu cum dixit quoniaꝫ in materijs ſubtilibus ⁊c̄. uice una ⁊c. lege lr̄am ut placet. Et quandoqꝫ cognoſcitur In hac ſecunda parte huius part̉ ip̄e ponit ſigna quedam magis accidentalia ad ſignificandum ſu pra dictas materias ſompta ex genere reꝝ preter naturam puta ex accidentibus ⁊ genere reruꝫ na turalium ⁊ nō naturalium partes patent dixit no tanter in pluribus horis.i. multotiens cognoſcit ⁊ non ſemper recte cognoſcit̉ uerbigratia quantū cūqꝫ urina ſit tincta in dolore ſiatico non propte rea debemus arguere materiam collericam uel ſanguīeam eſſe in cauſa quoniam propter dolorē a uentoſitate vel alia materia contingentem ſuꝑ infl̓atis ſpiritibus ⁊ humoribus portio collerica de ea que eſt in venis trāſmittetur ad vias vrine ⁊ tingetur inde vrina ⁊ tamen materia coniuncta morbi erit ventoſitas. Idem dico de fecibus ⁊ pro pter hoc dixit multotiens vel in plur̄ horis ⁊ iſtā ſententiam expreſſam poſuit idem. d. A. ſecunda primi ſuma de vrinis ⁊.xvi. tertij tractatu tertio de ſignis deſtructionis collerice ī fine ca. dixit igi tur. Et quandoqꝫ cognoſcitur in plur̄ horis.i. mul totiens id quod vincit ſuper ipſam.i. cognoſcitur cauſa faciens egritudinem ex vrinis ⁊ ex egeſtio ne an vincens ſuper eam ſit res collerica aut mu cōſa.ſ. propter egeſtionē apparere collericam vel mūcoſam vel ſupra alterius modi iudicatur ⁊c. Et qn̄qꝫ cognoſcitur ex etate qm̄ in etate ſenectu tis materia vincens vel morbū faciens veriſimili ter eſt frigida oppo. in etate iuuētut̉ contingit tn̄ oppoſitum vt patet per alias ꝯtingentias. Et con ſuetudine ſupple quandoqꝫ cognoſcitur quoniaꝫ ſi conſueuit affligi a cauſa calida cuꝫ eodē ſuppo ſito regimine veriſimile eſt etiam quod cā ſit cali da vel ſi parentes ſui ſolebat ex tali cā moleſtari probabile eſt iſte a ſimili cā moleſtetur ſtaret tn̄ oppoſitū vt patet conſiderāti. Et ex regimine pre cedente in comeſtis ⁊ bibitis qꝛ qui conſueuit uſ qꝫ ad crapulam comedere eſt ſignuꝫ materie fl̓a tice per indigeſtionem vel propter comeſtioneꝫ pi ſcium olerū lactis ⁊ caſei fructuū ⁊ huiuſmodi op poſito modo de dilicate viuentibus ⁊ ocioſe cum ouis ſorbilibus carnibus electis cum ſpēbus pre paratis uinis potentibus ⁊c. prout ſolet euenire prelatis ⁊ viris ꝯſularibꝰ ꝓbabile ē qd̓ cauſa ē ca lida addit. Ex exercitio ⁊ quiete ⁊ contrarijs ho rū que ſupple dicta ſunt quoniaꝫ quies infrigidat ⁊ motus calefacit probabiliter poſſumus arguer̄ ⁊c. Addit. Et cōitate complexionis reliqui corpo ris verbi gratia ſi totius habitudo ſit calida debe mus arguere ſupra calidā ⁊ ſi frigida frigidā ideꝫ intelligatur de tempore anni de regiōe de arte ⁊ reliquis ſignificationibus de quibus expreſſam ⁊ claram. notitiam dedit idem. d. A. ſecunda primi doc. tertia de ſignis dominij cuiuſcūqꝫ humoris ⁊ Auerois quarto coll̓ꝫ cal̓is a nono uſqꝫ ad. xiij. Hec oīa tamen ſigna ſingulariter ſumpta ſunt accidentalia ⁊ nō eſſentialia ut patet ſi tamē col lectiue ſumantur ⁊ ſimul ex his omnibus.ſ. idem ſignificabitur erit euidens multū ſignificatio uer bi gratia ſi totius habitudo ſit collerica ⁊ etas iu uentutis ⁊ tempus eſtiuum ⁊ regio orientalis ⁊ dieta in cibo ⁊ fuerit calida ⁊ ſicca ⁊ exercitiū ca lidum ut ars ferraria uel uitrearia ⁊ conſuetudo parentum fuerit ad hos morbos calidos ⁊ ſiccos etiam ipſe ſic conſueuerit ⁊ urine ⁊ egeſtiōes fue rint collerice ⁊cͣ. Et his omnibus probabiliter ſa tis arguere poſſumus ſupra cauſam doloris eſſe calidam ut patet lege lr̄am continuam. Et materiaꝫ quidem jecunda In hac parte principali huius part̉ ipſe poſtquā poſuit ſi gna generalia ad ſignifican̄ cauſas dolorum. In iſta parte ipſe ponit ſigna ſpecialia uniuſcuiuſqꝫ cauſe ⁊ duo facit quoniam primo ponit ſigna cau ſarum ſimplicium: ſecundo materierum miſta rum. ſecunda ibi: materias autem permiſtas ⁊c. Prīa adhuc in tres diuidit̉: quoniā primo ponit ſi gria materierū humoraliū nō aduſtarū. ſcd̓o adu ſtarū. tertio materie vētoſe. ſcd̓a ibi. Materiam vero murie. tertia ibi. materiā uero uētoſaꝫ. Pri ma adhuc in qͣttuor: quoniā prīo ipſe ponit ſigna cauſe ſanguinee. ſcd̓o coll̓e. tertio fl̓atice. quarto melācolice. ſcd̓a ibi. Et materiā colericam ſignifi cant. tertia ibi. Et materiā fl̓aticā. quarta ibi. Et materiā melancolicā. prīa adhuc in duas: quoniā prīo ipſe ponit ſigna cōia cāe ſanguinee dolorū ar ticulorū. ſcd̓o ſpēalit̓ cāe ſanguinee ī ſiatica. ſcd̓a ibi. Et eſt in ſiatica. prīo ponit ſignū ſumptū ex co lere. ſcd̓o ex alijs de modis doloris ⁊cͣ. Dicit igit̉ prio. Et materiā quidē ſanguineā ſignificat ru bedo loci nō eſt vehemētis ꝓfunditatis: aut nō ē aut nō apparet adhuc. Pro ītellectu huiꝰ textꝰ latis difficilis qui fecit me ad uarios ſenſus diſcur rere: attende ꝙ textus debet ſic ītelligi ꝙ materia ſanguinea debet manifeſtari ꝑ colorē rubeū niſi ipſa ſit in loco multū ꝓfundo: ut etiā dixit. G. prīo anffo. cōmēto ſcd̓o. Color corporis abundātiā hu morū oſtendit niſi in ꝓfundo accubuerint: ⁊ ſi eſt in loco multum ꝓfundo: aut nō eſt color rubeus in cuti actualiter: neqꝫ futurus erit ſtāte materia profunda: aut ſi aliquando apparebit: qꝛ forte ma teria exteriꝰ expandetur: ſaltē adhuc nō apparet ſtante ipſa profunda. Et ſic lege litterā clarā hoc modo.ſ. Et materiā ſanguineā ſignificat rubedo i. debet ſignificari materia ſanguinea per rubedi nem loci: ſi non eſt uehementis profunditatis.ſ. quoniam ſtante ipſa profunda: aut non eſt.ſ. co lor rubeus in loco: neqꝫ erit: aut ſi forte erit: quia.

expandetur materia exterius non apparet adhuc Addit conſequenter proſequendo in ſignis ſangui nee. Et ſignificant ipſam.ſ. materiam ſanguineā tenſio uehemēs quia materia ſanguinea pro ma xima parte in uenis contenta ⁊ quantitate et ca liditate ſecum coniuncta extendente multum ex tendit. ⁊ ſic fit extenſio vehemens ⁊ repulſio.i. cum ꝑ tactū comprimitur locus ⁊ locus cedat cō primeti tn̄ non actuali vlteriori facta compreſſio ne digitus ſurſum impellitur ⁊ hoc propter ebulli tionem ⁊ eleuationē materie ſequitur ⁊ pulſatio ꝑꝑ eandeꝫ fit cām addit ⁊ grauitas ſupple ꝯcōmi tatur ⁊ regimīe preteritū.ſ. ꝙ preceſſit regimē ſan guinis multiplicatiuū ī comeſtis ⁊ bibitis ⁊ ocio ⁊ cū iocunditate ⁊cͣ. Addit ⁊ ꝙ ſequitur de diſpo ſitionibus corporis ſanguinei. Si eſt ſignum talis Et addit qd̓ ſupple talis diſpoſitō corporis ſangui nei eſt quod fortaſſe eſt corpus groſſuꝫ carnofuꝫ ⁊ pingue qꝛ ī corpore ſanguineo reſtauratiua eſt fortis ſupra diſſolutiuaꝫ ipſo debite recto ⁊ ſic cor pus ingroſſatur ⁊ fit carnoſſum ⁊ pingue non pin guedine vera ẜm cōmuniter intelligentes ſed pin guedine miſculoſa dixit tn̄ textus fortaſſe qꝛ poſſi bile foret ꝑꝑ exercitiū vel aliud genus euacuatio nis ꝙ corpus ſanguineū ꝑ naturā non erit talis di ſpoſitionis iccirco dixit ip̄o debite recto ⁊cͣ. ſtante igitur tali diſpoſitiōe corporis ſanguinei ſimul cū alijs dictis ſupra ⁊ alijs diſpoſitōibus corporis ſan guinei ſumptis ex colore rubeo faciei ⁊ repletiōe vaſſorum ⁊ fortitudine pulſus ⁊ ſi ꝯiungatur que dam mēbroruꝫ laſſitudo cū caliditate actuali in toto ⁊ cum ſompno profundo ⁊ ſompnietate rerū rubearū ut refferet Auerois de mente. G. de illo qui ſompniabat ſe balneare ī dolio pleno ſangui ne tunc ſtantibus his accidentibꝰ ſatis ſufficient̉ concludere poſſumus ſupra materiā ſanguineaꝫ ⁊ ſic eſt clara littera lege eaꝫ. Et eſt in ſtatica. Nunc ſpecialiter ponit ſigna ſfiatice ſanguinee po nens duo precipua ſigna dicit igitur. Et eſt in fiati ca ſanguinea dolor extēſus longꝰ ſimilis longitu dinis quē flobo. ſtatim ſedat ⁊ hoc eſt ſecundum ſignū. Attēde ꝙ ſignāter poſuit ſpecialia ſigna ſiatice ſanguinee poſtquā poſuerat ſigna ī genera li doloris iuncturarū a cā ſanguinea quoniaꝫ que dā ſigna ex ſupra. dictis non manifeſtantur ī fiati ca ſanguīea.ſ. rubedo loci ⁊ repulſio ꝑꝑ materiā eſſe in profundo ſituatam. Et hec ſigna cōiter ac cipiuntur ad probandū materiā ſanguineā ut igi tur clara haberetur notitia de ſiatica ſanguinea ⁊ diſtincta poſtquā ſigna alia ad ſiaticam conſe quūtur fuit conueniens ſpecialia in ea ponere ſi gna. Primū ſignū fuit ꝙ dolor eſt extenſus longꝰ ſ. extenſus ꝑ coſſam ⁊ tibiam ſimilis longitudinis ⁊ in hoc differt a ſiatica a cauſa fl̓atica pendente quoniā dolor ⁊ ſi ſit forte longus extenſus ꝑ tibiā tamen non eſt ſimilis longitudinis qꝛ.ſ. maior ml̓ to eſt verſus ſiā ⁊ coſſam qͣꝫ verſus genu ⁊ pedes quoniam eſt in illis locis per compaſſionem tātū vt declaratum eſt ſupra. In ſanguinea autē quo niam materia eſt venas replens ⁊ extēdens per coſſam extenſas ⁊ tibiam inde fit dolor ſimilis lon gitudinis.i. fit dolor in longitudine ⁊ extenſione ſi milis.ſ. extenſiuus ⁊ pulſatiuus verſus ſiam ī coſ ſa vel tibia. Secundum ſignum fuit quod flobo thomia ſtatim ſedat dolorem patet quoniaꝫ per eam īmediate euacuatur cauſa faciens doloreꝫ. In dolore autem ab alijs cauſis pendente for te flobot homia auget dolorem ut in ventoſa uel etiam in alijs per hoc ꝙ humores fluere facit ut infra uidebitur ⁊ ſi aliquando iuuet qꝛ forte pro hibet fluxum materie ad locum tamen non fedat i. dolorem non remouet niſi ſit materia dolorem efficiens ſanguinea ⁊ ſic eſt clara littera lege eā. Et materiam collericam In hac ſecunda part̉ huius partis ipſe ponit ſ gna materie collerice doloris ipſaruꝫ iuncturarū ⁊ diuidi poſſet pars in tot ꝑtes ꝙ ſigna ponit par tes patebunt legendo litteram continuaꝫ dicit igi tur. Et materiam collericam ſignificat calidi tas uehemens que ledit tactum cū paruitate quā titate in egritudine ⁊ paruitate grauedīs ⁊ tenſio nis ⁊ paruitate rubedinis ⁊ declaratione doloris ad id quod apparet de cute ⁊ tranquilitate eius ex frigore ſupple declaratur ⁊ quod p̄terijt ex re gimine ſupple multiplicatiuo colore ⁊ ſignifica tiones ſupple relique quas diximus.ſ. ex colore loci ut quia ſit color citrinus ⁊ ex etate ut quia etatis iuuentutis ⁊ complexione ⁊ conſuetudine ⁊c. Ex iſtis quidem omnibus ſufficiēter argue re poſſumus ſupra materiam collericam eſſe cau ſam doloris ratio prime partis eſt manifeſta.ſ. quod ſit in tali dolore caliditas uehemens que le dit iactum quoniam collera exiſtens calida ⁊ ſic cā eſt acuta ad imprimendum ⁊ ad tactum eius calor imprimit ſicut calor febriēt̓ addit cum par uitate quantitat̉ in egritudine.i. ꝙ ille calor ī mē bro non ita extenditur neqꝫ tantam quantitateꝫ membri occupat̉ ſicut calor ſanguini ex eo quod talis materia ſanguinea niſi ſit multe quantitatiſ non efficit notabilem dolorem colierica uero etiā modice quantitatis exiſtens notabilem efficit do lorem ideo propter paucitatem materie eius ſuf ficientem efficiens dolorem non tantum de mem bro occupat uel aliter cum paruitate quantitat̉ in egritudine ut littere continuetur cum precedē ti hoc modo.ſ. quod caliditas que ledit tactuꝫ in colerica eſt cum paruitate quantitatis.ſ. in detra ctione egritudinis.i. quod ille calor qui ledit tac tum in tangentem impreſſus paruo tempore du rat reſpectu caloris ſanguini ⁊ ſi ſit acutior quia illi uapores ſunt ſubtiliores primus tamen ſenſus magis mihi placet ut illa pars ſit per ſe legenda addit etiam cuꝫ paruitate grauedinis ⁊ tenſionis ⁊ paruitate rubedinis ſed ſupple cum colore ad citrinum declinante totum clarum eſt. Addit etiam quod declinat dolor ad id quod apparet de cute hoc eſt ad cutim ratio clara eſt quo niam materia collerica ſubtilis exiſtens ⁊ mobi lis non remanet profundata in iunctura: ſed ſur

lum ad cutim mouetur ⁊c. Addit ꝙ ex frigore trā quilatur.ſ. infirmꝰ hoc eſt ex regimine in frigidi tate: maxime local̓r appoſito maxīe iuuatur quo niaꝫ maͣ colerica ſubtilis ⁊ paſſibilis exn̄s facileꝫ recipit īpreſſionē a ꝯͣrio ⁊ maxīe quoniā materia eſt circa cutim expanſa medicamē frigidū extrin ſicus applicatū quodāmodo īmediate applicatur ꝯͣrio ⁊c. totū reliquū claruꝫ ē vſqꝫ ad illam partē ⁊ diſpoſitio corporis collerici ſupple etiā declarat materiā collericā.ſ. ſi ſit macer citrinus laterū ue narū iracundus ⁊c. totū clarū ē lege litteram. Et materiaꝫ flemaficaꝫ xrio in hac ꝑte ipſe ponit ſigna doloris fl̓atice materie ⁊ ꝯtinuando in ſignis dixit. Et materiā fl̓aticā ſi gnificāt ſupple accidētia que ſequūt̉.ſ. ꝙ nō alte rat̉ color.ſ. loci dolentis alteratōe.ſ. ſenſibili a co lore naturali aut alterat̉ ad plūbeitatē.ſ. ſi pur al terat̉ rō clara ē qꝛ fl̓a non colorificat cutiꝫ colo re ſpeciali qꝛ non rubeo quoniā aque attinet ⁊c. ⁊ ſipur color alterat̉ hoc ē ꝑ accidēs offuſcando claritatē ſanguinis ⁊ ſpirituuꝫ vnde cutis viuida reddit̉ ⁊ ꝑꝑ hoc ſi alteral̉ color cutis a materia fl̓atica eſt ad aliqual̓r fuſcum vel pūbleum decli nans. Addit ꝙ aūt eſt illis parū inflamationis.i. cum tali dolore ſi eſt inflammatio ē modica qꝛ nō rōne proprie materie ſed rōne alicuiꝰ modice qͣꝫti tatis ſanguinis ⁊ ſpirituum ad locum fluentiū ꝑꝑ remiſſum dolorē ⁊ addit ꝙ eſt adherentia doloris i. ꝯtinuitas ad differentiam ventoſitatis ī qua co lor ēt nō notabiliter mutatur ſed dolor nō eſt ad herens.i. ꝯtinuus. Sed ne forte diceret aliquis ēt ꝯtinuitas doloris eſt in ſanguineo vel collerico ⁊ ſic non erit diſtinctio vtruꝫ fit ex fl̓ate vel ſangui ne uel collera ad hoc diſcutiendum dixit ꝙ cum adherentia doloris. i continuitate eius eſt priua tio ſignorum ſanguinis ⁊ collere ⁊ propter iſtā pri uationeꝫ aliorū ſignoruꝫ ſanguīs. ⁊ ſi fit dolor ad herens tn̄ concluditur qd̓ non eſt a ſanguine uel collera pendens addit ponendo aliud ſignum di cens. Et ꝙ fit fortis inceſſio doloris in latum. i ꝙ talis dolor multū dillatatur per membrum ratio clara eſt quoniaꝫ talis materia frigida exn̄s ⁊ nō calida non ſurſum in cupuꝫ eleuatur ſed per mē brum ſpargitur. addit ⁊ ꝙ corpus nō eſt carnoſuꝫ ymo adipe plenum quoniā in tali ī quo fl̓a dn̄at uirtus ſanguifica eſt debilitata etiam reſtaurati ua ⁊ a frigidis uapor ſanguificus in pinguedineꝫ coangulatur: Addit pro complimento ſignorum. Et ſignificationes notte huius complexionis.i. q̄ complexionem fl̓aticam conſequenter que prete rite ſunt.i. que prius dicte ſunt.ſ. ſcd̓a primi de ſi gnis complexionū uel dominij fl̓atis ſupple ī hoc dolore coniungūtur ſaltem ut ī pluribus ut tardi tas in motu puſilanimitas paruitas pulſus in ege ſtione ⁊ urinis albedo ⁊c. Et ſic ē tota littera cla ra lege eam continuam. Et materiaꝫ melancolicaꝫ In hac quarta ꝑticula ipſe ponit ſigna materie melācolice faciēt dolor̄ huiuſmodi: lꝫ rō accidat poſſꝫ ēt iſta ꝑs ī tot diuidi: qd̓ ſpēialia ſigna ponit ꝑtes patebūt: legēdo igit̉ lr̄am ꝯtinuā ip̄e prīo di cit. Et materiā melācolicā ſignificant ſupple q̄ ſequūtur.i. doloris occultatio: ⁊ paruitas teſionis i. qd̓ dolor ad tactū nō manifeſtat̉ qꝛ modico exte rius aliqualiter ꝯprimēte non auget̉ dolor: rō eſt quoniā materia melācolica grauis exn̄s iacet ī ꝓ fundo iūcture: ⁊ iō ꝑ ꝯpreſſionē leuiter factā ī mē bro extrīſico: nō ꝓpterea dolor ītēdit̉̉: ita qd̓ ad ta ctū nō ꝑcipitur ubi ſit dolor: ſꝫ īfirmus tātū dolorē ex ſe ſentit: iō eſt doloris occultatio etiā ē ꝑuitas tenſiōis: quoniā nō fit tenſio niſi ꝑ ſubintroitū ma terie ī mēbra: ⁊ qm̄ materia melācolica ſua groſi tie difficulter ī mēbra penetrat ⁊ ẜm modicā eius ꝑtē: iō fit ꝑua tēſio: tn̄ aliqualis fit: alias nō eſſēt ibi uerꝰ dolor pꝫ ex hijs qͥ ſupra dicta ſunt uerſus finē capl̓i p̄cedēt̉. Addit etiā paucitas iuuamēti cū curatiōe ⁊ attenuatio loci: ſupple ſunt ſigna: rō primi eſt: quoniā materia melācolica difficult̉ digerit̉ ⁊ difficulter reſoluit̉: ⁊ general̓r difficillē recipit a medicinis īpreſſionē: iō ex medicinis ſeꝗ tur paucitas iuuamēti: cū curatione rōne ſcd̓i eſt quoniā ꝑꝑ maͣꝫ melācolicā membꝝ īfrigidat̉: etiā a groſitie materie fit oppillatio uiarū nutrimenti vn̄ ꝑꝑ priuationeꝫ nutrimenti membrū attinuat̉. Et ꝑꝑ hāc cāꝫ eſt iſtud cōe in oī dolore iūcturarū ut ſupra uiſuꝫ eſt. d. A. tn̄ ī melācolica maxīe ma nifeſtat: quoniā in tali maxīe fit oppoſitio ⁊ īfrigi datio vn̄ ⁊c. Addit: ⁊ nō eſt ī eo molities neqꝫ cla ritas coloris: ⁊ qn̄qꝫ tendit ad tenebroſitatē: ⁊ per hec ſigna diſtīguitur a fl̓atica cū quā magis ꝯue nit qͣꝫ cū alijs.ſ. in ꝑmittente doloris: ī ꝑmittēte iu ramenti a medicinis ⁊c. In hijs tn̄ diſtinguitur: quoniā ī fl̓atica eſt molities: qͥ nō eſt ī melācolica ꝑꝑ humorē fl̓aticū eſſe moleꝫ fluxibilem: ⁊ nō ſic melācolia: ⁊ ꝑ idē ul̓ ſimile in fl̓atica eſt claritas coloris: quoniā fl̓a aque ꝓportōatur potiſſimū fl̓a ꝙ plerūqꝫ fluit ad iuncturas qd̓ eſt ſubtile aqueū lꝫ poſtea in ꝓceſſu interduꝫ induretur ⁊ gipſetur. in melācolia aut color cutis mutatur ad tenebro ſitateꝫ tendit: quoniā ipſa ad fuſchuꝫ declinat ra ro tn̄ cōtingit: ꝙ in melancolia color cutis mutet ꝓpterea qꝛ talis materia ꝑꝑ eius grauitateꝫ rema net in ꝓfundo iūcture: ⁊ ſic nō alterat̉ color cutis ab ea: ſꝫ ſi pur cōtingit: ut ipſiꝰ aliqua pars ſurſuꝫ a natura mutatur: ut quādoqꝫ fit: tūc color cutis tendit ad tenebroſitatē: ⁊ ꝓpterea dixit quādoqꝫ: qꝛ raro hoc euenit: ⁊ notate ꝙ dixit tenebroſitatē ⁊ nō dixit ad pūbleitateꝫ ſicut erat fl̓atica: qꝛ ille eſt color magis clarius: ⁊ iſte eſt magis obſcurꝰ ſicut ⁊ materia. Et addit: ⁊ ſignificant ipſaꝫ com plexio uiri.ſ. ⁊ mulieris: qꝛ.ſ. in eo ſigna ſtant do minij melācolice.ſ. timor triſtitia ſolitudo maties ⁊c. Et diſpoſitio ſplenis eius ⁊ apetitus ſuꝑfluus ſ. fames nimia: ratio clara eſt: quoniā habundan te materia mel̓ica in toto ml̓tū de ea mittitur ad ſplenem tanquaꝫ ad eius ꝓpriū receptaculū: ⁊ ſic

ꝑꝑ eius multitudinē ī ſplene ingroſſatur aut apo ſtemat̉ ſplen ⁊ ꝑꝑ iſtā cām ꝯſequenter fit magi apetitus qm̄ multa melancolica materia ꝓfluit a ſplene ad os ſtomaci ꝑ canallem manifeſtum ibi deꝫ terminatū ⁊ ſic fit inde tedioſa ſenſatio ꝑꝑ cō fricationē partiū ſtomaci facta corugatione dicta rum partiū ex acetoſitate melācolice ⁊ ſic ꝯn̄ter fit apetitus ad cibū ⁊ ꝑ cibum hec ſenſatio triſtis remoueatur. Notate tn̄ ꝙ licet cuꝫ determinata quantit̉ malancolice ꝓpulſe ad os ſtomaci inten dat̉ apetitus qui eſt fames ⁊ ſic cōiter in quarta nis domināte mel̓ia fames ſit valida nō tamē ad qͣꝫcūqꝫ menſuram melancolie trāmiſſe ad os ſto maci intenditur apetitus ymo aliqn̄ ꝑ multitudi nem eius minuit̉ apetitus ⁊ aliqn̄ deſtruit̉ ut col ligitur. xiij. tertij ca. proprio raro tn̄ ad dictam ſu perhabundantiā fuit ꝙ perdat̉ ymo ut plurimum augetur ⁊ hoc intēdit textus ꝙ diſpoſitio ſplenis i. groſſities ⁊ apetitus ſuꝑfluꝰ ſunt ſigna dominan tis melancolie. Addit ⁊ eſt lr̄a clara ⁊ regimē ipſi us preteritū.ſ. quod fuit melancolicū de ſtudio co meſtione leguminū timore ⁊cͣ. ⁊ relique ſignifica tiones quas inuimus in cognitione complexionis melācolice.ſ. ſcd̓a primi: oīa talia cū precedētibꝰ ſi ſimul coniungant̉ erit ſemicertitudo ꝙ dolor ta lis pendeat a maͣ melancolica lege totā iſtā ꝑteꝫ. Poſtquaꝫ ſupra in Materiam ue̓ rC precedentibus por ticulis ipſe poſuit ſigna materierū humoraliū nō aduſtaruꝫ iā in hac ꝑte ipſe ponit ſignia materieꝝ aduſtaruꝫ. Et no. ꝓ intellectu ꝑtis ꝙ lꝫ omnis humoralis materia aduri poſſit vt prīa primi doc. de humoribus ⁊ prima quarti ca. de quartana tn̄ ipſe precipue ipſe ponit hic ſigna materierū qͦ ab intrinſico aduri ēt nō acquiſita ī eis putredine pōſ ſunt ⁊ que plurimū adurunt̉ ſicut ſunt ſanguis ⁊ collera ⁊ precipue ponit ſigna collere aduſte qm̄ collera ēt facilius aduri ⁊ inflāmari poteſt qͣꝫ ſan guis ēt qm̄ talis materia aduſta eſt que frequen tius facit doloreꝫ iuncturarū qͣꝫ alia aduſta. E poſſet diuidi pars in tot partes ꝙ ſigna ponit part̉ patebunt dicit igitur primo. Materiaꝫ v̓o mu rie.i. collere aduſte ſignificat caliditas vehemēs cū re qͥ ē qͣſi pruritꝰ nō dixit ꝙ caliditas vehemēs ſit ſignū talis coller̄ aduſte qm̄ caliditas vehemēs ēt ꝯiungit̉ in collera non aduſta ut ſupra in loco ꝓprio ⁊ ſic ꝑ hoc nō diſtinguēt̉ ab ea ideo addit cu re que eſt quaſi pruritus naͣm ſi iſtud accidens cū uehomenti caliditate coniungat̉ erit ſignuꝫ tā lis materie aduſte ꝓ quo aduerte vt ibidē. d. A. dixit ſeptima quarti tractatu tertio. Diſtingui tur pruritus aſcabie in duobus precipue primo.ſ. qm̄ maͣ pruritꝰ eſt maͣ groſſior qͣꝫ maͣ ſcabiei ideo intra cutē magis ꝯtinet̉ ⁊ proinde ſequit̉ alia dif ferentia ꝙ materia pruritus ꝯtinet̉ ītra duas cu tes materia v̓o ſcabiei ſcalpit mēbrum maͣ igitur faciens v̓m pruritum ē ſatis groſſa vt fl̓a ſalſum vel collera ſanguini mixta intra cutē ⁊ cutē inclu ſa ibidem titilationē faciens vnde fit pruritus ꝑꝑ eam maͣm ſua groſſitie exterius penetrare nō po tentē quoniā igit̉ maͣ collerica aduſta aliquanto groſſior eſt qͣꝫ non aduſta tn̄ ſubtilior ē qͣꝫ fl̓a ſal ſum vel qͣꝫ collera ſanguini mixta. Inde fit qd̓ nō in totum ſub cute claudit̉ ſicut fl̓a ſalſum ⁊ ſic ve rum pruritum non efficit non ēt in totum ſub for ma vaporis inſenſibil̓r educit̉ ſicut maͣ collerica noͣ adu̓ſta ymo ipſius aliqua pars retinetur ideo fit res que eſt quaſi pruritus vt dicebat textus. Per vehementē ergo caliditatē diſtinguitur ab alijs mēbris aduſtis ⁊ flegmate ſalſo que nō ſunt materie calide: ⁊ ꝑ rem que eſt quaſi pruritꝰ ⁊ nō uerus pruritꝰ diſtinguitur a ſanguine colerico: ⁊ ꝑ hoc ꝙ eſt quaſi pruritꝰ cū uehemēti caliditate diſtinguit̉ a colera nō aduſta in qua eſt uehemēs caliditas: ſed nō eſt res que ſit quaſi pruritꝰ. ⁊ ſic eſt iſta pars clara. Addit ſupple ſumitur etiam ſi gnificatio de materia colerica aduſta: cum nocu mēto.i. ex nocumēto uehemēti ab eo in quo ē ca lefactio ⁊ iuuamēto uehemēti in quo eſt frigida tio ⁊ ſtipticitas quedā totū clarū eſt ꝓpter illā ꝑrē ⁊ ſtipticitas quedā quoniaꝫ illa materia eſt uehe mēter calida: ⁊ ſic iuuatur a frigido ⁊ nocet̉ a ca lido. Sed de ſtipticitate poſſet quis legittime du bitare: quoniā ex quo talis materia ē colera adu ſta ſicca: debet igitur iuuari a frigidis in quibꝰ eſt humiditas ⁊ nō ſtipticitas que in ſicco fundatur. Dicatur ꝙ argumētū ꝓbat uerū ꝙ ſumpta indica tione tamē a materia faciēte dolorē frigida ⁊ hu mida magis cōueniunt qͣꝫ frigida in quibꝰ eſt ſtip ticitas ꝑꝑ cām dictā: verūtamē qd̓ hic eſt ſermo d̓ doloribꝰ iuncturaꝝ a materia deponentibꝰ: uiplu rimū ꝑuiam defluxus: ⁊ quoniā iuncture propter uacuitatē ⁊ earū naturalē debilitatē cōplexiona lem faciles ſunt ad ſuꝑfluitates recipiendum niſi aliqualiter ſtipticis cōfortētur. Ideo cautꝰ eſt mē brū cōfortare ne recipiat dolore ⁊ caliditate mate rie atrahētibꝰ cū aliqualiter ſtipticis qͣꝫ attēdere equationi materie ſicce cū humidis: quoniaꝫ illa humida relaſſarēt ⁊ habilitarēt iuncturas ad re cipien̄. illa tn̄ cōfortātia debent eſſe parū ſtiptica ⁊ nō multū ſtiptica qͣꝫ maͣm ficā ficciorē efficeret̉ ⁊ ꝓpterea dixit textus elegāter ⁊ artificioſe qd̓ tā les a tali ca patiētes iuuātur ab eo in quo eſt frigi datio: ⁊ ſtipticitas quedā: Notāter dixit quedā.i. debilis ꝑ quā.ſ. tātū mēbꝝ ꝯfortet̉ ⁊c̄. Et hͦ no tate ꝓ ſingulari: quoniā ex hoc textu ues poteſtis colligere qd̓ in omni dolore iuncturarū ni quā ex ſpoliari debēt medicine ab aliquali cōfortatione: ſicut etiā in medicinis mē broꝝ principaliū: vt. 7. coll̓ꝫ Auer. de hoc tamē melius in capl̓o ſequenti Nota tamē qd̓ etiā ab alijs membris aduſtis pōt fieri dolor ⁊c̄. ſꝫ tūc illa ſigna erunt remiſſiora ⁊c̄. Et ſic patet littera clara: lege eā que aliqualiter fuit ambigua. Cōſequēter in hac tertia ꝑticula ipſe ponit ſigna doloris a uentoſitate que etiā ſola exiſtens: quādoqꝫ eſt cā doloris iuncturarū. Dixit breuiter. Materiā uero uentoſaꝫ ſignificat tē ſio ue hemens abſqꝫ grauitate: ⁊ per hoc diſtinguit̉ a materia humorali ⁊ ſanguinea: ⁊ ſignificat ipſā cā doloris ꝑmutatio.ſ. de una parte ad aliaꝫ: qm̄

ut dixit. d. A. ſcd̓a primi de ſignis uentoſitatis ſi ē polor extenſiuus ⁊ uebemens ſi illic permutatio ex dolore fuerit iaꝫ ſignificatio ꝯpleta erit ſupple ad ſignificandū uentoſitatē. Addit p̄cipue cū nō eſt grauitas ut in textu nr̄o addit ultimo. ⁊ regi menuentoſitatis generatū ſupple p̄ceſſit de ꝯme ſtione fructuū de frigiditate pedum. de repletiōe de inordinato motu ſupra repletionē ⁊ ſimilia li tera clara ē lege eaꝫ. Audiui tamen de quodā pito medico qui fuit deceptus exiſtimās in genu unius eſſe materiā aquoſſam fl̓aticā cum tamen eſſet uentoſitas ⁊ inciſſit ⁊ ſolus ſanguis exiuit ⁊ inde calumniatus remanſit. Aduertatis ergo dili genter ne decipiamini. Paterias uero permiſtas Hec eſt ſcd̓a pars principalis huius partis in qua poſtqͣꝫ ſupra poſuit ſigna materierum ſimpli cium iam ponit ſignā materieꝝ ꝯpoſitarū ⁊ diui ditur pars in fres partes. quoniam primo ponit quedam ſigna ſignificantia materīas miſtas. ẜo ip̄e ponit que corpora magis incurrūt dolores a materia miſta. tertio reddit ēt ad ſigna ſecunda ibi ⁊ plurimū quidem ⁊c. tertia ibi. Et horum ꝗ dem prima poſſet ēt diuidi in tot ꝑtes quod ſigna ponit partes patebunt. dicit igītur primo legendo lr̄am ꝯtinuam. Materias aūt permiſtas ſignifi cant ſupple prima tenſio ueniens. Pro intellec tu huius partis ⁊ ſequentium eſt intelligendum ꝙ licet ꝯpoſitio materieꝝ poſſit eſſe multiplex. quoniam aliquando eſt cōpoſitio rerum diuerſo rum generum multum ellungatorum ut humoriſ ⁊ uentoſitat̉ ⁊ aliquando eſt ꝯpoſitio diuerſoruꝫ humorum eiuſdem ſpeciei in accidētibus multū diſtinctoruꝫ ut ꝯpoſitō fl̓atis aquei ſubtilis ⁊ gip ſei multum groſſi uel collere citrine ſubtilis ⁊ col lere uitilline groſſe. Idem de ꝯpoſitōe mel̓ie naturalis ⁊ aduſte. Et hoc multipliciter fieri pōt ut intelligenti ꝯſiderāti uidebitur. In propo ſito cum. d. A. uult ponere ſigna materie miſte. non intendit ponere ſigna principaliter materie genere ellungātium ut humoris ⁊ uentoſitatis. quoniam ubi foret ꝯpoſitio fl̓atis ⁊ uentoſitatis ſigna oīa in teſtu poſita nō poſſent uerificari v̓bi gra in tali ꝯpoſitione eſſet manifeſtum iuuamē tum ex calidis quod nō ꝯtingit in materia miſta ut in teſtu neqꝫ etiam intendit ponere ſigna mate rierum ꝯpoſitarū eiuſdem ſpēi quoniā in eiſdem ēt oīa ſigna non uerif. carētur ut conſideranti pa tebit. Intendit igitur ponere ſigna materierum diuerſarū ſpērum ſubalternarū humoralium. non quorūcunqꝫ ēt qꝛ non eorum humorū qui in aliquibus cōicant accidentibus ut fl̓atis ⁊ mel̓ie quoniā ēt in hac cōpoſitione non bene uerificari poſſent ſigna in textu poſita principaliter igitur ī tendit ponere ſigna materierū cōpoſitarum ex di uerſis ſpēbus humorum diuerſorum ꝯͣriarum qͣli tatum maxime in actiuis diſperatarū ut collere ⁊ fl̓atis uel ſanguinis ⁊ de his ponit potiſſimum ſignum tum qꝛ ꝓpter malum regimen utplurimū he cōpoſitiones in corporibus nobilium euenire ſolent ⁊ qui nobiles ut multum his morbis labo rant tum ēt quoniā ſi comitatur error in curatio ne in tali cōpoſitione maius ſequitur nocumētuꝫ ⁊ minus fit corrigibile qͣꝫ ſi ꝯmittatur error in cu ratione materierum cōpoſitarum ab alio modo ꝯpoſitionis ⁊ notate bene iſtud notatum quoniā ex hoc facile declarari poſſunt ſigna poſita ī lr̄a ēt ex hoc notato intelligens ſoluit multa dubiun cula que circa lr̄aꝫ oriri poſſent: eſt igitur prīo tē ſio uehemens quoniā ſtante materia faciente do lorem miſta ex fl̓ate ⁊ collera agente calliditate collere in materiā humidam uentoſabilem factā inde uentoſitate fiet extenſio uehemens addit. Et paucitas iuuamenti cum curationibus cali dis ⁊ frigidis ⁊ ratio eſt manifeſta nam curatio nes calide ⁊ ſi pro parte poſſint iuuare pro mate ria frigida nocent tamen inquātum adducunt ad caliditatem collere ita dico correſpondenter de frigidis. addit. Et diuerſitas horarum in quibus iuuantur.i. in diuerſis horis diuerſo modo iuuan tur ſeruato ſemper eodem genere applicationis ⁊ earumdē rerum ratio eſt quoniā hora v̓bi gr̄a merediei q̄ eſt hora motus collere medicamē fri gidum magis iuuat ⁊ hora noctis eidem medica men minus iuuat propter tunc magis moueri fl̓a ⁊ eſſe tunc indigentiam medicaminis aliqualiter calidi ⁊ ſic ut dixit textus iuuatur medicina una hora ⁊ hora alia cum ea que illi ꝯtraria eſt. ut dictum eſt de medicina frigida in meridie ⁊ in nocte iuuantur calida. lege litteram iſtam. Et plurimum quidem ⁊cͣ Nūc ſcd̓o ipſe ponit q̄ corpora freq̄ntius īcurrūt hos dolores. Et breuiter dixit. Et plurimum qui dem accidit hoc accidēs.i. dolor a dicta materia miſta corporibus calide complexionis aut colleri ce nature que vtunt̉ regimine infrigidante ⁊ hu mectante generatiuo fl̓atis ⁊ humoris crudi ex cibis ⁊ moribus ſuꝑ repletōnē qꝛ ꝑmiſcentur duo humores hij.ſ. collera ⁊ fl̓a ecce quomodo loqui tur expreſſe de materia miſta ex collera ⁊ fl̓ate ⁊ non alia miſtione vt dicebatur in notato. Addit ponendo modum quomodo tales humores con currant ad efficiendum talem dolorem dicens cō tinuando. Et expellitur quod ex eis groſſum eſt propterea qd̓ ſubmergit ipſuꝫ ſubtile ſanguineuꝫ ⁊ colericū ad iuncturas.i. ꝙ pars hūoris ſubtilis ꝑmiſta cuꝫ fl̓ate groſſo facilitat penetratōeꝫ ipſiꝰ fl̓atis: ⁊ eſt ſibi uinculū in iuncturas ꝓfundas in quas nō faciliter penetraret: niſi ſubtiliaret̉ ⁊c. lo ge lr̄am qꝛ clara eſt. Ultimo reddit ad ponēdū vnū ſignuꝫ etiā talis materie miſte. Et eoꝝ quidē plurimoꝝ iuuantur ⁊ quieſcūt dolores.i. plurimū horum ſic patientiū dolores ꝗeſcunt: ⁊ ipſi ſupple patientes iuuātur ⁊c. ꝑ ꝯpreſſionē ſubtileꝫ.i. leuē cum manibus pluribꝰ dupliciter intelligendo plu ribus vel pluribꝰ.i. vicibus iterando ꝯplexionem leuem manibus uel aliter cum manibus pluribꝰ quaſi īnuat ꝙ totum membrum doloroſum debet

cōprimi manibus: ⁊ ſi nō ſufficiant due manꝰ tātū ad ꝯprimenduꝫ ⁊ occupanduꝫ totuꝫ membruꝫ do lens apponātur plures etiā diuerſorum: ⁊ uterqꝫ ſenſus eſt bonus ⁊ adducit cauſam iuramenti di cens quoniā humor reſoluitur ⁊ maturatur ꝑ eā .ſ. leuē ꝯpreſſionē ⁊c. rō eſt qm̄ ad manū īfluent uirtutes omnium membrorum principalium me diantibus ſpiritibus eorum vnde in ipſorum uir tute fit inde reſolutio cum ibi etiam ſit caliditas ualde temperata unde ponitur uolla manus īter partes corporis maxime temperata prima primi doc. de ꝯplexionibus per ipſam igitur confortat̉ caliditas naturalis membri dolentis ⁊ inde fit po tens ad operationes naturales ⁊ ꝯſequenter ad reſoluendū ⁊ maturandum ⁊ propter iſtam cau ſam dixit Serapio de ſimplicibus in ſermonibus uniuerſalibus ca. ij. ſermone. iiij. Si poſſibile eſ ſet ꝙ manus non ſeꝑaretur ab aplicatione conti nua membri in quo eſt generatio ſaniei neceſſa ria ⁊c. citius generaretur in eo ſanies qͣꝫ cuꝫ alio ⁊ addit rationem dicens. Quoniā talis medicina eſt ī ultimo aſſimilationis talis corporis ⁊cͣ. dicit tamen textus leuē. quoniā ſi forte fieret ꝯpreſſio fortis fieret īde dolor uel augeretur. Et propter iſtam cauſam addidit Et iuuantur cum unctio nibus temꝑate calidis cum quiete. Motus enim prohibet a maturatione naꝫ temperate calida cō fortando iuuant ut dictum eſt. Sed ſi medicina ad aliquā ꝯtrarietatem fuerit excedens nocebit materie cum qua habet ſimbolum illam augen do ⁊ intendendo materie igitur temꝑate ſunt ne ceſſarie. Et quoniā ut plurimum ꝯtingit in ta libus doloribus cauſam eſſe miſtam ut īfra uide bitur debemus igitur eſſe cauti ut in pluribus nō applicare medicinas exceſſiuarum qualitatum qd̓ autem dixit qd̓ motus a maturatione ꝓhibet manifeſtum eſt quoniā per ipſum ſpiritus cuꝫ ca lore naturali ad extra diuertitur ⁊ ſic eſt clara lit tera lege eam rotam ⁊ ſic habetis ſententiatum. ⁊ expoſitum totum capitulum ſignorum qd̓ utili mum eſt non in his caſibus tantū fed in omnibuſ etiam apoſtematibus omnium membrorum ī ex terioribus apparen̄ ⁊ in occultis per hec declara ta ad multa utilia diſcurrere potes. In ſumma igitur habuiſtis primo quomō primo oꝫ conſide rare.ſ. in ſignis. Si dolor eſt pendens a mala cō plexione tantū ſine materia uel eſt pēdens a ma la ꝯplexione cum materia: ratio fuit. quoniam alias non poterimus in caſu procedere ut ibi de clarabatur ⁊ ibi dicebat textus qd̓ raro fit talis dolor a complexione ſine materia ⁊ ſupple. ſi fit faciliter curatur quoniam ſola alteratio fit ⁊ ſui ficit ad curam ſed qꝛ ſigna ſunt ꝙ ibi non eſt gra uitas neqꝫ alteratio coloris ⁊cͣ. Poſtea habui ſtis qd̓ prima conſideratio ſi ſit materialis eſt de genere materiei conſidera ut ſi eſt pendens a ſan guine uel collera uel fl̓ate uel uentoſitate ⁊cͣ. uel ſimpliciter uel compoſite Et ad hoc cognoſcēdū ipſe ponit primo quedam ſigna eſſentialia conco mitantia. Et poſtea accidentale inter eſſentia lia ipſe poſuit ſeptem ita qd̓ ſeptem uijs nos poſ ſumus diſcurrere ad cognoſcendum ipſam mate riam doloris.ſ. ex collere ex tactu ex accidentibꝰ doloris ex iuuantibus ⁊ nocentibus ex hora dolo ris ex diſpoſitione incipiente ad apoſtema ut tar ditate aut priuatione apoſtematis ⁊. 7. ex graui tate. Alia poterunt eſſe ſigna ſed ſunt acciden talia magis ex colore primo poſſumus ſignifica re dupliciter quoniam aut ſecum concomitatur apoſtema aut non quoniam aliter ſignificare poſ ſumus complicato apoſtemate etiam aliter ipſo non complicato etiaꝫ aliter ſi cum colore compli cetur dolor uel non complicetur quoniam ſi non ſit ue hemens dolor neqꝫ alteretur color membri notabiliter neqꝫ apoſtema manifeſtetur tunc ſi gnificatur quod materia eſt cruda econtra ſi do lor ſit notabilis ⁊ color cutis notabiliter mutetur ⁊ membrum aliqnaliter apoſtemetur tunc mate ria eſt calida ut plurimum ſanguinis. uel ſangui ni miſta. niſi in ſiatica ubi aliquando fallit ut in fra uidebitur propter materiam in profundo ſi tuatam. ex tactu etiam iudicatur quoniam ſi tac tus eſt calidus arguitur de materia calida ⁊ econ tra ſi eſt frigidus ibi tamen dicebatur quod ali quando fallit ut ubi ſupra locum fuiſſe poſitum aliquod callefaciens tunc eſſet error etiam ſtan te materia frigida uel ſi membrum eſſet fricatū appareret ad tactuꝫ locus calidus ⁊cͣ. ex accidē tibꝰ ēt doloris.ſ. ex īflamatōe uehemēti ⁊ tēſiōe aut cū tenſione tm̄ ſine infl̓atione ſi primo modo ſignificabitur ſupra maͣm calidam ſanguineam ſi cum infl̓atione ſine tenſione ſupra materiam ma gis collericam ſi vero cū tenſione ſine infl̓ationo tunc ſignificatur ſupra materiā fl̓aticam vel ven toſam ſed differenter qm̄ ſi fuerit cū hoc grauitas ſignificatur de materia fl̓atica ſi non de ventoſa. Et ex his quibus ēt iuuatur ⁊ nō iuuatur ſequi tur ſignificatio de materia quoniā ſi iuuatur frigi dis eſt materia calida ⁊ ſi calidis frigida. Ibi tn̄ habuiſtis vnū ſingulare bene notanduꝫ ꝙ hoc fallit qm̄ aliquando frigida necent ⁊ tn̄ cauſa eſt calida ⁊ hoc eſt quando per infrigidationē īſpiſſa tur mēbrum vnde conſequenter a materia maior fit extenſio aut aliquando iuuat̉ calidis ⁊ tamē materia eſt calida ⁊ hoc eſtª quoniaꝫ aliquando calida rerafaciendo ⁊ materiā reſoluendo mino rant materiā ēt calidā ⁊ ſic minorata materia mi nuit̉ dolor ⁊cͣ. Ita ēt ⁊ aliquando frigida iuuant in dolore a materia frigida aut ī groſſando mate riā ⁊ ſiccam ad minores dimenſiones deducendo aut ſtupefaciendo dixit igitur oportet vt omnia illa conſcideres. Ex accidentibus etiā doloris vt ex hora maioris vel minoris afflictionis an die an nocte an in uacuitate aut repletione quoniam ſi in die ⁊ hora vacuitat̉ magis moleſtat arguit̉ de materia calida ſi vero nocte ⁊ hora repletiōis arguitur de materia frigida. Ex diſpoſitione ēt diſponente ⁊ incipiente ad apoſtema ⁊ tarditate eius ſignificatur ſupra genus materie quoniaꝫ ſi principiante dolore ſubito apꝑet apoſtema ſignifi

catur de maͣ ſubtili cal̓a ⁊ ſi econtrario ꝯtinuato polore non propterea accidit vt appareat apoſte ma eſt ſignū ꝙ ē cruda groſſa ⁊ manet in profun do membri ſed ſi incipiente dolore non tamen ap paret apoſtema ſed per tempuſ. Apoſtema eſt ſignum ꝙ materia eſt miſta ⁊c̄. Ex grauitate ēt poſſumus arguere hoc quoniam ſi dolor fuerit materialis ⁊ non fuerit grauitas ſinificatur vel pe ventoſitate vel de materia ſubtili calida ⁊ in has diſtingue ex accidentibus doloris ⁊ colore. ⁊ tactu ⁊c̄. ſi vero fuerit grauitas cum dolore ar guitur ſupra materiam frigidam groſſam dixit ta men ibi textus qd̓ aliquando propter multitudinē materie calide ⁊ ſubtilis poteſt eſſe dolor cū gra uitate ⁊ ꝙ hoc ſepe accidit. Ponit conſequen ter alia ſigna magis accidentalia quoniam aliqn̄ ex urinis ſignificamnus aliquando ex egeſtionibuſ aliquando ex etate ⁊ conſuetudine ⁊ regimine p̄ cedente in cibis ⁊ potibus ⁊ exercitio ⁊ quiete ⁊ tu diſcurre ad omnia iſta cōmuniter notata. Poſuit conſequenter ſpecialiter ſigna harum materierum prīo ſanguinee que ſunt nota poſtea collerice etiam noͣ ex dictis poſtea fl̓atis etiam ex dictis clara poſtea melancolice etiā ſatis noͣ. tu diſcurre per illas ſeptem uias que dicte ſunt. Poſtea ponit ſigna aduſte. Poeſtea uento ſe. Poſtea materie miſte omnia intelligenti ſunt nota ex dictis ſubſtātialibus ſignis uel acci dentalibus ⁊ in materia miſta potiſſimum ſignuꝫ fuit qd̓ ab una medicina aliqua hora iuuantur ⁊ non alia ⁊ qd̓ talis dolor a materia mixta preci pue euenit corporibus calide complexionis qui utuntur regimine infrigidatiuo generatiuo fl̓atis Poſtea habuiſtis in fine qūo motus prohibet a maturatione ⁊.ſ. digeſtione materie ⁊ ſic finis. De Curationibus dolorum iuncturarum. Iſtud Um cognoſcitur ſi īgu lare capitulum ſic continuatur ad pre cedentia quoniam poſtqͣꝫ ſupra ipſe de terminauit de doloribus iuncturarum quātū ad cauſas ⁊ ſigna. In hac parte principali ipſe intē dit ponere curam talium dolorum ⁊ prima diui ſioe diuiditur in duas quoniā primo ipſe ponit curam magis generaleꝫ per canones uel regulas obſeruandas. ſecundo ipſe ſpecialius deſcendit ad medicīas ſecunda ibi oportet ut in eis nō edu catur ⁊c. prima etiam in duas quoniam primo ipſe ponit cām circa curationem ex parte magi medicinalium. ſecundo ex parte diete. ſecunda ī fine preſentis capituli ibi. Et oportet ut dimit tatuinum omnino. prima adhuc in duas. quoniā pri nō ipſe ponit curam quando doloris cauſa eſt mala complexio ſine materia ſecundo quando ē cum materia ſecunda ibi apud principium ſatis capituli. Cum autem cauſa in eis eſt materia de prima parte dicit Cum cognoſcitur qd̓ cauſa ſuꝑ ple doloris eſt complexio ſimplex.i. ſine materia .ſ. dependens a cauſa primitiua facile eſt ipſius regimen.ſ. curatiuum ⁊ declarat dicens multo tiens nāqꝫ eſt infl̓atio pura abſqꝫ apoſtemate ul̓ ſupple abſqꝫ alia materia quar̄ ſufficit ſupple ad ueram curam. permutatio complexionis clarum eſt ex quo non eſt peccatum niſi in complexione memori ſufficit ſola alteratio ſupple cum locali bus contrarijs ſine fluxū complexioni. ⁊ regimi ne contrario. Et hoc dico multotiens ideſt vtplurimum quoniam vbi eſſet timor de lapſu humorū ſiue fluxu nō adhuc tamen lapſorū ſiue flxorū ꝑꝑ plenitudinē vel ꝑꝑ impreſſioneꝫ fuiſſe fortem ex oolore aliqn̄ eſt ad curam ⁊ preuiſionē futuri morbi aliud ſupple neceſſarium ⁊ ideo ad dit textus. Et maius quo indigetur ſupple tunc cum eſt timor de futuro lapſu verbi gratia humo rū ad calidum propter malitiam complexiōis ca lide ⁊ conſequenter de fluxū hoꝝ ad locum dolen tem maxime propter inclinationeꝫ eorum ad mo tum eſt euacuatio collere ſemel ⁊ ſanguinis ſuꝑ ple ad prohibendum talem lapſum ad calidum ⁊ fluxum quoniam per euacuationē talium humo rum calidoruꝫ fit totius infrigidatio dicit tamen ſemel.i. talis euacuatio debet eſſe leuis ⁊ cū me dicina leui euacuāte ſemel tantum vel bis facta vt ſūt prūa tamarindi mana ⁊ huiuſmodi quoniā fortes medicine colleram euacuantes ad infl̓atio nem ex alia parte perducunt. Idem intellige de flobot homia ꝙ ſit minuta cum.ſ. eſt neceſſaria flobothomīa vt ſtante ſanguinis repletione ⁊ ta lis euacuatio infrigidat per accidens vt patet vl̓ aliter ſemel tantum euacuatio collere ⁊ ſanguīs fit ⁊ non pluries eſt maius quo indigetur.ſ. aliqn̄ vt in caſu noſtro in complexione calida correſpō dent̓ intelligendum eſt in complexione tantū fri gida ꝙ ſola ꝑmutatio complexionis cum contra rio ſufficit hoc intellice cum non eſt facilitas ad lapſum humorū frigidorum vt preter naturaliter ad frigidum diſtemperentur ul̓ calidorū ne infri gidentur nimis ⁊ tunc maius quo indigetur eſt euacuatio fl̓atis quoniam per euacuationem eiꝰ calefit ſanguis per accidens cum reddatur minꝰ frigidus qui conſequenter prohibet infrigidatio nem frigidorum ⁊cͣ. Et hoc eſt ꝙ dixit continuan do. Et ſimiliter quandoqꝫ eſt congellatio ⁊ frigꝰ dolorem faciens.ſ. tantum ſine materia qr̄ ſufficit permutatio complexionis.ſ. ad curam cum cōtra rijs ſed hoc non ſemper ſufficit vt in timore de la pſu humoruꝫ quoniā forte exceſſiue calida ſine ti more nō exhiberentur ⁊ tunc addit. Et maiꝰ quo indigetur.ſ. in illo caſu eſt euacuatio fl̓atis vt ca lefiat ſanguis. Idem eſt intelligendum de ſiccita te ideo addit. Et multotiēs quidem eſt ſiccitas ex aſperans.i. contrahens vel corrugans ⁊ ſupple ꝑ hunc modum cāns dolorem cauſando ſolutione in cōtinuo qr̄ neceſſaria eſt humectatio ſicut ſcis .ſ. vel cum humectantibus ſ. poſitiue ⁊ ſi non ſufficient maius quo indigebitur erit humectatō priuatiua euacuando materiam collericam ſic cā unde membrum reddetur humidius uel ſicut ſcis

ſupple in radicibus uniuerſalibus. ubi habitum eſt de modo humectationis hanc autem calefac tionem uel infrigidationem uel humectationem priuatiuam poſuit. d. A ſecunda primi doc. ſcd̓a ſumma prima capi. 17. ad medium cap. ⁊ ſumma ſecunda eiuſdem doc. ca. primo ſecundo ⁊ tertio. colligitur etiam de flobot homīa qd̓ īfrigidat cal̓o de flobothomia quarta primi ſatis ad principiuꝫ capituli. Sed fi tu queras. d. A. nō hic poſuit cu ram male complexionis ſine materia humide ⁊ ſic uidetur inſufficiens dicatur breuiter cum eo. ſecunda primi ſūma eadem de cauſis doloris ab ſolute qd̓ hūiditas ſine materia nullo modo dolo rem efficit ⁊ ideo non oportuit ponere curam illiꝰ cum ab eo dolor non dependeat ⁊c. ⁊ ſi ex eo do lor cauſaretur eadem correſpondentia erit ratio in cura. Ex hoc textu poteſtis colligere qd̓ aliqn̄ in mala complexione ſimplici ſine materia ad cu ram competit euacuatio. Et ſi contra hoc obi ciatur de mente. G. tertio tegni textu ꝯmenti. 82. ⁊ ẜꝫ. Pluſqͣꝫ ꝯmētatorē textu ꝯmēti 34. illa par te. Curatio uero unum quidem habet modum ⁊c. ubi expreſſe colligitur de mente. G. eſſe quod diſcraſie facte ut eſt mala complexio ſimplex ex quo non habet cauſam a qua dependeat una ſo la ſumitur intentio curatiua que eſt ablatio con trarij ut ſi cauſa fuerit calida applicetur cā frigi da ut in textu ipſe declarat igitur in hac parte non conuenit euacuatio ex quo euacuatio reſpi cit materiam ⁊c. dicatur hic concedendo ſenten tiam. G. Ꝙ diſcraſie facte una tantum ſumitur intentio curatiua que eſt remotio eius per contra rium alterans ⁊ hoc per ſe ⁊ hec uocatur uera cu ratio ut loco allegato tamen non inconuenit qd̓ ſi in tali caſu coniungatur cauſa ut multitudo hu morum propter quā dubitetur de futuro lapſu ꝙ tunc ad preuiſionem ⁊ non ad ueram curationeꝫ competat euacuatio que reſpicit illam materiaꝫ in quāto peccantem ⁊ ſic euacuatio eſt ſibi con traria pro quanto euacuatio ſiue innanitio cōtra riatur repletioni. Iſta reſponſio poſſet dari ſꝫ nō uidetur tollere totam difficultatem. quoniam ex textu noſtro apparet qd̓ euacuatio remouet illā complexionem frigidam uerbi gratia euacuan do colleram quoniam talis euacuatio infrigidat dico igitur aliter.ſ. qd̓ diſcraſie facte per ſe una tantum ſumitur intentio per alterantia per acci dens autem interdum conuenit̉ euacuatio ut in exemplo dato euacuatio collere per accidens re mouet complexionem calidam quoniam remota cauſa prohibente inductionem frigiditatis naͣ conſequenter mediantibus etiam alteratiuis re mouet alteram complexionem calidam ſicut ⁊ aperiens feneſtram eſt cauſa per accidens illumi nationis domus ⁊ ſecundum hoc ſaluatur utraqꝫ ſententia lege litteram totam quoniam iam eſt clara. Cum autem cauſa in eis ē In hac ſecunda parte principali huius partis ipſe proſequitur ponendo curam dolorum mate rialium ⁊ poteſt diuidi tota iſta pars ī duas quo niam primo ipſe ponit canones obſeruandos ī cu ra regulari. ſcd̓o oſtendit quid faciendum ē coac te in exceſſiuo dolore. ſcd̓a ibi uerſus finem capi tuli. Cum ergo fortes fiunt dolores. prima ad huc in duas quoniam primo ponit curam magis generalem. ſecundo minus generalem. ſecunda ibi prope. Et ſi fuerit ſanguinea ⁊cͣ. prima pars etiam poſſet in duas diuidi. ſecundū duas principales intentiones que ſunt hēnde in morbo materiali a cauſa fluente dependentiā habente quarum una ſumitur a materia fluxura ⁊ alia ſumitur a materia iaꝫ fluxa. prima igitur intētio que ſumit̉ a fluxura eſt prohibitio fluxꝰ materie ſecunda que ſumitur a iam fluxa eſt reſolutio eiꝰ quod fluxuꝫ eſt. ⁊ has ponit dominus. A. in lr̄a ⁊ quoniam primo intentio perficitur tribus ſpecia libus inſtrumentis prohibendo.ſ. fluxum diuertē do materiam ad oppoſitū.s. ſine euacuatione ⁊ di uertendo euacuando materiā que eſt fluxura ⁊ confortando membrum leſum ne recipiat cuꝫ his tribus ſufficienter completur prima intentio has omnes intētiones.ſ. duas generales ⁊ tres ſpecia les complentes. primaꝫ generalem poſuit ipſe in littera legendo litteraꝫ continuam dicit igitur pri mo ponendo primam intentionem ⁊ eam declerā do. Cum aūt cauſa in eis eſt materia.ſ. doloribus tunc oportet ꝙ prohibeatur effundetur.ſ. de ma teria ⁊ ponens modos prohibitōnis dixit. per atra ctionem ad contrariū.ſ. nō extra euacuando ⁊ ꝑ minorat̉.ſ. per minorat̉ euacuando materiam ex tra tamen ad oppoſitum diuertendo qꝛ.ſ. euacuā do per partem oppoſitā loco dolenti ⁊ eſt ſecūdꝰ modus addit ponendo. tertiū modum prohibitio nis materie fluxure dicens. Et confortetur mē brum ⁊ nō ſuſcipiat.ſ. cuꝫ medicis frigidis ⁊ ſtipti cis ⁊c. Addit ponendo ſecundam principalem in temionem que ſumitur a materia fluxa dicēs. Et reſoluatur quod īuentum eſt.ſ. eſſe fluxum ut pri uet.ſ. in totum membruꝫ a materia que fluxit. Et excuſans ſe a ſpeciali determinatione diuerſimōi applicatōnis reꝑcuſſiuoruꝫ ul̓ di v̓ſiuorū ⁊ reſoluti uorū addit. Et reddi in omnibus illis ad cano nes uniuerſales.ſ. ſcriptos tertio tegni ēt quarta primi ſpāliter ca. xxv. Pro intellectu huius to tius partis eſt ſciendū vt colligitur ex verbis. G. expreſſe tertio tegni textu ꝯmenti. clxv. Ꝙ quan doqꝫ cū apoſtemate uel dolore apoſtemoſſo ꝯiun gitur plectoria totius ī cura primo debet fieri eua cuatio totius ſecundo debet fieri tractus ad par tem oppoſitam deinde fiat reꝑcuſſio in loco qua to fiat reſolutio materie remanent̓. Sed ubi non ſit corpus multū uel minus ſecundum totuꝫ reple tum dicit Pluſquācōmentator ibideꝫ nō oportet incipere ab euacuatione totius ſed expedit in reli quis habere ordinem quidictus eſt ⁊ iſtum ordi nem non exiſtente plectoria obſeruauit dn̄s. A. in textu noſtro ut primo fiat diuerſio ad oppoſitum que aliquando ſufficit ut fiat non extra euacuan

do materiā ut in corpore ēt nō mediocriter pleno quoniā in tali aliqn̄ ſolum exercitiū partis oppo ſite facit ad ſufficientē diuerſionē ut dixit. d. A. qͣrta primi loco allegato. Nā multotiēs a ma nū apoſtemoſſa trahitur materia qn̄ cū alia res differtur ponderoſia ⁊ hora una tenetur ut pluri mum tn̄ ꝯuenit diuerſio euacuatiua ⁊ uocatur minoratiua apud. d. A. hic per floborhomiā.ſ. uel euacuatōm aliam que fiat ad oppoſitum ꝑ unam tm̄ diamētrū integram qꝛ ſi fieret atractio ꝑ duas diametros atractio fiet quodāmodo im poſſibilis de materia fluente qͥ ē proxima mēbro leſo nō correſpondētibus meatibus materie in ta li diuerſiōe habilis ⁊c. hec enim diuerſio ꝯueniē ter facta dupliciter iuuat prīo qꝛ minorat mate riam ⁊ prohibet ip̄am fluere ad locum leſum cū ad ꝯtrariū trahat ſcd̓o iuuat quoniā euacuando facit ut totum ⁊ mēbra uicina mēbro egro poſ ſint recipere materiā fluentē cū reꝑcutitur quam recipere non poſſent ſi uaſa forent plena ⁊ hoc eſt ꝙ dicebat. G. qd̓ corpus repletum non recipit iuuat ēt qꝛ quodāmodo atrahit materiā fluxam ne detur uacuū iſta igitur diuerſio ꝯueniēter an tecedere debet repulſionē ſiue reꝑcuſionē quam .G. appellauit pulſionē ⁊ tranſmiſſionem per pa rum ante textum allegatū ⁊ hec intentio que eſt reꝑcuſſio ꝯpletur cū aliqͣliter frigidis ⁊ ſtipticis naꝫ ꝑ frigida aplicata mēbro fit quedā expreſſio de materia fluxa ēt uie aliqualiter ꝯſtringuntur ne ſuccedens alia fluat materia ꝑ ſtiptica auteꝫ unitis ꝑtibus mēbri ⁊ uirtute mēbri ꝯfortata fit ēt humoris fluxi ad ꝑtes uicinas excuſſio qͥdam ip̄a ēt ꝑte ꝯfortata ualidior redditur ad non reci piendū materiā ledentē. Hec tn̄ reꝑcuſſio nō cum equalibus frigidis ⁊ ſicis fienda eſt. ſemper ſed in diuerſis materijs diuerſimode quouiā ī ma teria collerica frigidiora ⁊ magis ſtiptica conue niunt qͣꝫ in ſanguinea cum ſit breuioris quantita tis ⁊ magis apta fluxui ⁊ plus ſoluens ꝯtinuum qͣꝫ ſanguinea correſpondēter ītellige de materia mixta fl̓ati ubi cū remiſſioribus ꝯplentur reꝑcur ſit hec ēt intentio que ē reꝑcuſio ꝯuenienter an tecedit ad reſolutionē eius qd̓ remanſit qͥ reſolu tio ꝑ euaporationē fieri debet quoniā minorata materia que erat in membro per modum dictū repercutiendo modica ꝯſequenter ī membro re manente faciliter fiet dicte materie ſubtiliatio ⁊ oillatatio nō ſoluēdo ꝯtinuū ⁊ non cauſando do lorem ꝓpter extenſionem non fieri in membro a materia que ſubtiliatur unde nō cauſatur dolor ubi ſi n̄ facta repulſione applicaretur reſolutiuū mēbro ſubtiliata materia fieret mēbro extenſio fortis ⁊ ſolutio in ꝯtinuo ⁊ ex conſequenti dolor magnus. Et hos ordines ſeruauit. d. A. ī textu noſtro ut ſtatim uidebitur legendo lr̄am. prius tamen eſt ulterius notandū aliud ī iſta materia ſingulare. Nota igitur ſcd̓o hic ꝙ licet canon iſte a. d. A. poſitus hic ⁊ a. G. loco allegato ſit genera lis. Habet tamen ⁊ patitur exceptiones quaſ dam quoniā non in oī caſu debet obſeruari uer bigr̄a ubi talis dolor iuncturarū eſſet factus ꝑ uiam criſis uel expulſionis cretice in febre acuta ut ſepe fit maxime in pedibus non debemus iſto caſu trahere ad oppoſitum uerſus prīcipalia ne qꝫ fortiter reꝑcutere quoniā eſſet timor ut infra uidebitur. Ubi ēt talis dolor fieret a caſu uel ꝑcuſſione ſupra iuncturam in corpore paucoruꝫ humoꝝ ⁊ bonoꝝ tunc ſola reꝑcuſſiua nō p̄ceden̄ euacuatione diuerſiua ſufficerent ad curam cuꝫ aliquibus mitigatiuis doloris īmo ubi in cāu ēt neceſſaria ēēt diuerſio hic oꝫ prius cū localibꝰ a tendere mitigationi doloris quoniā dolor atrahit apoſtema qͣꝫ qd̓ ad longinquū fiat atratio uel di uerſio vt dicebat. d. A. quarta primi. Cum ma teriā ad lōginqū trahere volueris dolorē. loci pri ẜa. In alijs ēt quibuſdā caſibus can̄ iſte nō eſſet obſeruandus. Ideo ne ꝯtingat error in opere ipſe in his remiſſit nos ad canones vniuerſales in quibus ſunt vel fieri debēt tales exceptiones ege eam litteram quia clara eſt. Cum cauſa in eis ſ. doloribus eſt materia tunc oportet vt prohibet̉ quod effunditur ⁊ hec eſt prima intētō generalis que ſumitur ad cauſam fluenteꝫ ⁊ adducens mo dos quibus cōpletur hec intentō. Addit per atra ctōnem ad ꝯtrarium.ſ. aliquando nō extrahendo materiam.i. euacuando illam ⁊ ē vnus modus ꝓ ſequit̉ in alio ⁊ ꝑ minoratōem.ſ. per diuerſionem euacuatiuā ⁊ eſt ſecūdus modus. Addit ponendo tertium modū dicens. ⁊ ꝯfortetur membrū ne ſu ſcipiat: Et eſt tertiꝰ modus ꝯplēdi primam inten tionem. ecce ordinē quē ſeruauit primo diuertē do non euacuando ſi ſufficiat ⁊ ſi non ſufficit fiat euacuatio minoratiua poſtea ꝯfortetur membrū vt ſupra dictum eſt. Addit poſtea ponendo ſecun dam principalem intentionē que ſumitur a fluxa materia dicens ⁊ reſoluatur quod inuentū eſt ut priuetur.i. reſoluatur materia que īuenta eſt in lo co fluxa vt priuetur membrum ex ea.i. in toto re ſoluatur ⁊ hic eſt ordo generalis quoniā ut dictū eſt ſunt quidam caſus in quibus iſte can̄ non de bet obſerueri addidit: Et redi in omnibus illis ad canōes uniuerſales. Seꝗt̉ alia ꝑs prīcipalis. Et ſi fuerit ſanguinē a pre prin In hac cipali ipſe ſpecialius proſequitur ponendo curaꝫ dictoꝝ. doloꝝ ⁊ diuidi pōt tota iſta ꝑs prīcipolis di ſpoſitione principali in duas ꝑtes qm̄ prīo ipſe po nit diuerſos canones reſpicientes diuerſos modoſ euacuationū ſumptos tam ex parte ordinis ipſaꝝ euacuationū inter ſe vt medicīarū ſoluētiū flobo thomie ⁊ vomitꝰ qͣꝫ ex parte ordinis medicinarū interiꝰ tantū ſumēdaꝝ in fortitudine ⁊ debilitate earū. ſcd̓o ipſe ponit can̄ circha aplicatiōeꝫ medi cinarū exteriꝰ. ſcd̓a ibi. Repercuſio aūt mate rie: prima etiā ī tres: quoniā primo facit qd̓ dictū eſt. ſcd̓o ipſe ponit quaſdā regulas obſeruandas in eo qui debet ſumere medicinas. ſcd̓a ibi. Et expedit ei qui ⁊c. tertio ordinauit quid fiendū eſt factis euacuatiōibus: ibi: deinde adminiſtra pro uocatiōeꝫ ⁊c̄. prīa etiā in duas: quoniā prīo ponit

canonē reſpicientē mōuꝫ euacuatiōis fiende uel nō fiende ante digeſtiōeꝫ materie. ſcd̓o ponit can̄ in euacuatiōe poſt digeſtiōeꝫ. ſcd̓a ibi: cūqꝫ ꝯple tur maturatio. prīa etiā ī duas diuidi pōt: quoniā prīo ponit canones poſitiuos circha euacuationē ſeruādos. ſcd̓o ponit canones negatiuos. ſcd̓a ibi. Et nō fiat flobothomīa. prīo etiā ponit ordinē ſer uandū in euacuatiōibus ꝑ flobothomiā nomituꝫ uel ſeceſſuꝫ. ſcd̓o ipſe ꝓſequit̉ circha can̄ ſoluen̄ ꝑ ſeceſſum ibi. Et incipe a re forti ſi nō ⁊cͣ. De pria igitur parte ponēdo ordinē in diuerſis modis euacuationū: principaliter dicit tria. Dicit primo ⁊ ſi fuerit ſanguinea.ſ. materia dolorem faciens. aut cum dn̄io ſanguinis oꝫ ut adminiſtres flobo. ex parte ꝯtraria ſupple ſi dolor ſit in certa parti culari iunctura uerbigr̄a ī pede uel manu ⁊ ſi fue rit cōis iuncturis corporis tunc ex utriſqꝫ ꝑtibus ſimul ſupple flobothomabis dicit ſcd̓o. Deinde adminiſtra uomitū ⁊ proprie qn̄ dolor ē in inferio ribus ⁊ adducēs rōnem dicti ſui. dicit uomitꝰ eniꝫ magis iuuatiuus ē ei qͣꝫ uentris ſolutio. dicit tertō ꝯtinuando ordinē. deinde adminiſtra ſolutionem uentris. ratio prime ꝑtis eſt ſatis clara nā ex quo materia ē ſanguinea apta per flobo. euacuari cō ueniens eſt fiobot homīa a principio ⁊ dixit notan ter ex parte oppoſita puta ſi fuerit in pede dextro fiat ī baſilica ꝑtis dextre ul̓ mediana eiuſdeꝫ bra chij ⁊ ſi in ſiniſtro ſiniſtra correſpondēt̉ ⁊ rōnes huius ponit Raſis in tractatu de iuncturis qm̄ ꝑ taleꝫ flobo. p̄ter id qd̓ euacuatur materia peccās apta fluere uel q̄ pro ꝑte fluxit diſponitur remo uens materiā ne fluat ad locum leſum. ſed ad op poſitum inclinetur. Nota ēt ꝓpter illā ꝑticulaꝫ aut cū dn̄io ſanguinis ꝙ illa lr̄a pōt dupliciter in telligiuno modo ꝙ materia peccāte non exiſtēte pura ſanguinea ſed alia ut fl̓atica miſta cum ſan guine cū dn̄io tn̄ eiuſdem ſanguinis ꝯpetit flobo. ꝓpter cām dictā. Alius ſenſus ē ⁊ notabilis ut innuat ꝙ adhuc non exiſtente materia ſanguīea faciente dolorē pura.ſ. neqꝫ miſta ſanguini cū do minio eius ſed ſupple fl̓atica aut uentoſa ſi tamē ꝯiungatur dn̄ium ſanguinis in toto ut poſſibile ē in tali caſu adhuc in principio ꝯpetit flobo. non qꝛ euacuetur materia peccās ut in caſu ſuꝑiore: ſed qm̄ p̄uidetur ne ꝓpter dolorē atrahatur dicta materia ſanguinea in toto exn̄s ad locū leſum et iſta ſnīa uel fimilis ēt ponebatur in principio ca. ut qn̄ ſuſpicatur de futuro morbo ⁊ ꝑ flobo. poſſe fieri preuiſio ēt ſi pro tunc non ſit actu egritudo in qua ſcd̓m ſe non ſumatur intentio de flobo. fiēda tn̄ tunc deberet fieri flobo. ⁊ hoc eſt qd̓ dicebat G. in ſuo de flobo. cap. v. Cum dixit ⁊ eſt textus ſingularis. Non enim ſolum qn̄ iam magna fue rit egritudo flobothomare eſt tp̄us ſed cum ſuſpi cabitur debens p̄uenit eniꝫ eruditio qͣrta: Y. dixit docens nos quecunqꝫ pn̄tibus iam egritudinibus recte utiqꝫ agemus melius eſſe hoc ſcd̓m prīcipia earum uel debentibus incipere anticipare facien tes. ecce ꝙ cum eſt ſuſpitio debemus anticipare hoc tamen qd̓ dictum ē de flobo. fienda intelligē dum eſt ſi reliqua ꝯſenſerint de etate ⁊ reliꝗs ⁊e. Notate tamen qd̓ non in omni repletione ī prī cipio dolorum debetur euacuatio per flobot. uo lentes preuidere ne de materia replente aliquid fluat ad iuncturam ſed tantum in illis ut idem di cit. G. debemus preuidere cum flobot homīa ī fu turis morbis quibus p̄ſentibus recte uti ageremꝰ ſi flobot homare eius modo manifeſtum eſt exn̄te repletione ī toto fl̓atica ſi flueret materia fl̓atica ad iuncturam quod tunc ab illa materia non ſu meretur intentio recta de flobothomia Et hoc ē ꝙ dicebat. d. A. quarta primi cap. proprio cū di xit. Et debes ſcire quod non quotiens nomina ta repletionis ſigna apparuerīt oꝫ ut minuas īmo quandoqꝫ eſt repletio ex humoribus crudis ⁊ eſt tunc flobothomia multum impediens ⁊c. ⁊ totam iſtam ſententiam tacite innuebat textus noſter. ubi tantum laudauit flobothomiam ſtante mate ria ſanguinea faciente dolorem aut cuꝫ dominio ſanguinis in toto ſed ſcd̓m modum exponen̄. ⁊ h̓ totum bene notate quoniam multi medicorum in omni dolore iuncturarum a principio faciunt flo bo homiam ⁊ male ut etiam infra uidebitur. Eſt ſecundo principaliter aduertendum etiaꝫ circa primam partem circa illud uerbum. Et ſi fuerit cōis iuncturis corporis tunc expedit ex utriſqꝫ partibus ſimul flobothomare quod ꝑ paſ ſionem eſſe cōmunem iuncturis corporis poſſumꝰ duo intelligere. primo cōmunitatem generalem: ita qd̓ in omnibus uel maxime manifeſtis iunctu ris totius corporis fit dolor ſicut in artetica fit. ẜo modo ut intelligamus paſſionem eſſe cōmunem iuncturis corporis non omnibus ſed duabus: uer bigratia ſi dolor ſit in utroqꝫ pede tunc fiat ī utriſ qꝫ brachijs ⁊ licet utroqꝫ modo ītelligi poſſit. cre do tamen quod ſecundo modo proprius intelliga tur: ratio tamen utriuſqꝫ ſenſus eſt eadem. Quouiaꝫ exiſtente dolore in omnibus ut in ar tetica ⁊ fuerit materia ſanguinea eſt ſignificatio maxime ſuperabundantie ſanguinis in uenis. vnde cum non poteſt in uenis contineri reſudans per poros uenarum effluit ad omnes iuncturas. quoniam ex omnibus uenis totius fluit. In tali igitur caſu conuenit flohothomia ex ambabus. uel utriſqꝫ partibꝰ ſimul.ſ. ex baſilica dextra ⁊ ſi niſtra ſimul quoniam ex tali flobothomia ab om ni parte diuertitur. Secundus ſenſus etiam eo dem fundamento fulcitur quoniam exiſtente po dagra in utroqꝫ pede fienda eſt flobothomia in utroqꝫ brachio quoniam per flobothomiam fac taꝫ in dextro diuertitur conuenienter materia ex pede dextro ⁊ exiſtente dolore in pede ſiniſtro cō uenienter diuertitur materia per flobothomiam ſiniſtri brachii ⁊ ſic expedit ex utriſqꝫ partibus ſimul flobot homare ſed hic reſtarent alique du bitationes. Primo quoniam de mente Raſis in diſpoſitionibus ſi dolor eſt in manu deſtra fiat flob. ī manu finiſtra ⁊ ſi ī ſiniſtra ī dextra qūo fiet ſi ēt dolor in vtraqꝫ manu apparet ex dictis ꝙ de bebit fieri ēt flobo. ex vtraqꝫ māu qm̄ per flobo.

deſtre diuertetur a ſiniſtra ⁊ ꝑ flobo. ſiniſtre a de ſtra quod nō apꝑet rōnale qm̄ per quālibet iſtarū fieret tractus ad membrum leſum dicendum hic ꝙ arg. non ꝯcludit ꝑꝑ hoc nocumentum quod ſe queretur quod dictum eſt ymo ēt vbi eſſet dolor in vna manu tantum ſed eſſet timor qꝛ ſic ꝯſueuit ne ēt accidat in alia tunc non debemus ex manu ſed ex pede non ſic autē ſequitur nocumentū exi ſtente dolore ī vtroqꝫ pede ſi fiat flobothomia ex vtraqꝫ manu.i. brachio quoniā nulla illaruꝫ eſt egra vt ſomno: exn̄te igitur dolore in vna tantuꝫ pot fieri flobothomia in altero brachio niſi in ca ſu dicto vel niſi eſſet mulier in qua eſſent retenta meſtrua vel his ſimilibꝰ vt in apoſtemate ſangui neo eꝑat̉ vbi ſit fien̄ flobo: homia licet eſſet dolor in pede finiſtro nō deberemus flobothomare ẜm exigentiam pedis ſed epat̉ ſed ſi eſſet ī vtraqꝫ nō in ambobꝰ brachijs ſed in ſafenis vel arteticis ſub cauilis extriſicis ſituatis vt infra videbitur. Sꝫ etiā ſecūdo remanet difficultas qꝛ exiſtente dolo re in pede dextro debeat fieri in prīcipio flobotho mia ex manu vel brachio deſtro ⁊ ī ſiniſtro pede ex ſiniſtro brachio videt̉ magis ꝙ exn̄s dolor in pede dextro debeat fieri flobo. in ſiniſtro brachio qͣꝫ in dextro quoniā Raſis in diſpoſitōnibus dixit ꝙ in eleſantia debemus incipere a flobothomia baſilice lateris oppoſiti ⁊ in Almanſore dixit. Ex baſilica quoqꝫ contrarie partis minutio fienda ē idem videtur dicere de dolore podagrico. Ideꝫ ēt Serapio quarto breuiarij ca. xxiiij. de curatione doloris iuncturarū dixit in egritudine ergo pōda re flobothomamus ex iūctura oppoſita pedi in firmo iunctura aūt oppoſita non eſt dextre manꝰ ad pedem dextrum ſed magis dextre ad ſiniſtrū ⁊ ſiniſtre ad dextrum cū inter illa maior ſit diſtā tia ⁊ cōſequenter oppoſitio. Pro hac parte ēt fa cere videtur textꝰ noſter cū dixit ſi fuerit ſangui nea ⁊c. oportet vt admiſtres flobothomiā ex par te ꝯͣria maior aūt ꝯͣrietas eſt ſuꝑius ad inferius ⁊ dextre ad ſiniſtram qͣꝫ ſuꝑius ad inferius tantū igi tur potius fienda erit flobo. exn̄te dolore in pede dextro ex baſilica brachij ſiniſtri qͣꝫ dextri ⁊c. Etiaꝫ ꝓ hac ꝑte ſunt expreſſa verba Azarij in ca. de Aluacras ſiue podagra vbi dixit curatio q̄ ſit ex ſanguine ē qd̓ flobo. patiens ex parte oppoſi ta egritudini ⁊ declarat̉ vt ſi fuerit dolor ī dextro pede fiat flobo. in baſilica ſiniſtri brachij. In op poſitū tn̄ huius eſt cōis pratica praticantiū fundā tiū ſe ſuꝑ hoc quoniā ars debet īmitari naͣm natu ra aūt exn̄te apoſtemate vt in epate cuꝫ facit flu xum ex nare dextra ad bonū vt multum termina tur ⁊ ad malū ſi ꝑ ſiniſtram oppoſito mō ē ſi apo ſtema eſſet in ſplene. Idē expreſſe dixit Auerois ſeptimo coll̓et ca. 27. vbi ponens curaꝫ ſolutionis ꝯ:inuitatis facte in venis exemplificando de trac tu ad partem oppoſitā dixit. Et tractio ad ꝑtē oppoſitā fit ſicut qn̄ propter fluxum ſanguinis na rium vt dextre ventoſas ſuper epar poni iubemꝰ aut ſuper ſplenē ſi fuerit ex ſiniſtra. Idem Raſis in diſpoſitionibus ſi eſt in pede dextro fiat in ma nu dextra ⁊ ſi ſiniſtro ī ſiniſtra. Idem ēt expreſſe in tractatu ſuo de iuncturis. Pro declaratione huius difficultatis eſt intelligen primo ꝙ corpus patiens aut eſt pletoricuꝫ ⁊ cum hoc fortis virtu tis ⁊ morbus ē in principio principiante aut iſte n̄ adſunt condictiones qm̄ ⁊ ſi forte ſit vna earū ver bigratia qꝛ materia incipiat primū fluere tn̄ cor pus nō erit pletoricum qꝛ nō maxime ſanguine repletum ⁊ virtus non erit fortis aut forte corpus erit plenum ſed medicus nō occurrit niſi poſtquā materia pro parte naturabili fluxit vt plerūqꝫ fit Secundo Suppono ꝙ ī magna plectoria ſan guinea ſi fit dolor iuncturarum vtplurimū non fit dolor ī particulari iunctura vt in pede tantū dex tro vel ſiniſtro ſed vtplurimū fit arteticata que ē pluribus cōis iuncturis ratio huius dicta ē ſupra quoniā in maxima repletione ſanguinea per reſu dationem effunditur ſanguis ab omnibus venis. totius itaqꝫ ad omnes iuncturas fluit ⁊ ī omnibꝰ recipitur ⁊ nō in particulari tantum cum hoc ta men ſtat ꝙ prius manifeſtetur fluxꝰ ī vna qͣꝫ alijs. Iſtis breuiter notatis ponuntur tres concluſio nes prima ē ꝙ maxima exiſtente pletoria in prin cipio fluxus ad vnam tantum iuncturaꝫ vt ad pe dem deſtrum flobo. eſt ex parte contraditoria vt ex uena baſilica ſiniſtra brachij hec cōcluſio pa tet quoniam in tali caſu fiēda eſt maxima diuer ſio a loco apto maius nocumentum incurrere cuꝫ igitur maius nocumentum ſit aptum īcurrere mē brum quod primum incipit ledi propter maioreꝫ facilitatem ad materiam recipien̄ uel propter ip ſius debilitatem uel uias eſſe latores ad eum qꝛ aliter in ea non prius incepiſſet uel propter dolo rem prius ibi initiari qui addit atrahendo mate riam uel ꝑꝑ omnes iſtas cauſas ſimul ⁊ alias de quibus facta ē mentio in ca. cauſarū ſequit̉ ꝙ ab hoc membro ſit precipue maxima fiēda diuerſio Maior aūt fit diuerſio diuertendo cōtraditorie ẜm modum dictum per unam ſemidiametrum q̄ eſt inferius ad ſuꝑius ⁊ aliam que eſt deſtri ad ſi niſtrū qͣꝫ faciendo diuerſionem tantū ꝑ eam que eſt inferius ad ſuperiꝰ igit̉ ꝯcluſio v̓a neqꝫ hic ob ſtet qd̓ edutio que fit in longinqua multo plus de bilitat qͣꝫ q̄ ad ꝓpinqua unde flobo. pedis plus d̓ bilitat qͣꝫ manus ca. de flobo. quarta primi nā hic de hoc non eſt timor cum ponamus corpus pleto ricum ⁊ uirtuteꝫ conſtare. Et iſtam concluſioneꝫ expreſſe intelligebat Auerois ſeptimo coll̓et ca. xvi. ubi dixit. Et ſi poſſibile eſſet deſideraremus ut quando atrahere uolumus ut ſecunda conclu ſio ibi omnes exiſterēt oppoſitiones maxime quā do eſt replectio ſecundum uaſſa. Nota tamen quod Auenzohar in.xlvij. teſir flobothomat ī prī cipio de uena cefalica oppoſiti lateris ſed cōmu niter omnes alij faciunt flobothomiam de baſili ca ⁊ hic ego aſſentio. Secunda concluſio eſt in dolore ſanguineo deſtri pedis ſi corpus non fuerit plectoricum ⁊ non fuerit uirtus multum conſtans uel materia non fuerit in principio r2

fluxus. ſed iam pro parte aliquali tantum fluxa tūc competit flobothomīa cōtrarie tātū facta.ſ. in baſilica dextri brachij. hec cōcluſio d̓claratur quoniā per flobothomiam ſic factam ſufficienter adipletur intentio medici que eſt inclinatio mate rie fluxure in partem diuerſam a mēbro dolente ⁊ cum hoc fit ꝯueniēter de materia fluxa aliqua lis euacuatio vbi ſi fiat diuerſio contraditoria nō fieret conueniēter de materia fluxa euacuatō cū ad illam partem rectitudineꝫ non habeat que ta men requiritur in euacuatione diuerſiua vt colli gitur quarta primi ca. prīo.§. Et quandoqꝫ con fert loci ⁊ ſocietatis ſimul ſolicitudinē habere ⁊cͣ. Per illam ēt diuerſionē debilitaretur nimis v̓tus ergo ſequitur ꝯcluſio.ſ. ꝙ fienda eſt cōtrarie tan tum ad modum expoſitum. Et ex his infertur. Tertia ꝯcluſio talis vtplurimū in pōdagra. ſan guinea pedis dextri in principio floboth. eſt ī bra chio dextro ⁊ ſi ſiniſtri pedis ī ſiniſtro ⁊ ſic ex ꝑte contraria vt dicebat textus noſter ⁊ non contradi toria iſta ꝯcluſio patet ex precedētibus primo qꝛ vtplurimum cum fit pōdagra in vno pede tantuꝫ non eſt corpus plectoricum ⁊ ſic non competit di tierſiua contraditoria ſed ſufficit contraria diuer ſio. Secundo qꝛ vtplurimum non occurrit medi cus in principio fluxus materie ſed iam fluxa pro parte materia quo caſu inſurgit intentio diuerſio nis ⁊ cum euacuatione ⁊ hec conuenienter com pletur per flobothomiam factam contrarie vt di xit precedens ꝯcluſio igitur tota ꝯcluſio vera dici tur etiam uiplurimū propter caſus ſupra poſitos vel ſimiles qm̄ ſi in muliere propter retentionem meſtruorū fieret podagra in vno pede non debet fieri flobo homia in brachio ſed in alio pede ⁊c̄. ⁊ ſic de alijs quos caſus ponit Raſis in ſuo tracta tu de iuncturis ca. tertio. Iteꝫ reſtat reſponde re ad dicta ante oppoſitū ad primū quod eſt forte de Elefantia in qua Raſis precepit fieri flobo. d̓ vena baſilica lateris oppoſiti reſpondet Concilia tor differentia.ccxxiiij. vbi etiā ipſe tractat iſtaꝫ mareriam ſatis obſcure dixit ad hoc quod ſimili tudo nō tenet de Elefantia ⁊ de dolore iunctura rum quoniā vt ipſe dixit Elefantia utplurimū cō tingit ex maiori plenitudine qͣꝫ dolor iunctura rum ⁊ ex hoc ſoluit quaſi īnuat ꝙ exn̄te plectoria vt dictum eſt debet fieri diuerſio contradictoria ⁊ hec vt multū ꝯiungitur in elefantia qua nō exi ſtente fienda ē flobothomia cōtraria ⁊ quia plu rimum talis non exiſtit in dolore iuncturarū. In de eſt ꝙ in tali dolore debet fieri de vena eiuſdē lateris hec reſponſio propter tanti viri auctorita tem deberet eſſe nobis ꝯcluſio verūtamen propt̓ iſtos textus forte coniungeretur error in opere qꝛ ſi in omni Elefantia fieret flobothomia in parte oppoſita ꝯtraditorie ⁊ eſſet confirmatus per auc toritatem Conciliatoris qꝛ cum ea ꝯiungitur ple ctoria dicam hic. quedā breuia ⁊ ſi diſſona ſnīe ꝯci liatoris credo tn̄ euacuabūt radicitꝰ difficultatē. Dico igitur primo ſupponendo ꝙ elefantia vt plurimū pendet a materia melācolica: ⁊ ſepe ēt a flegmate groſſo: rarius aliter fit a ſanguine. Suppono ſcd̓o ꝙ cum fit ex ſanguine vtpluri mum cuꝫ tali cauſa coniungitur plectoria ſangui nea: iſte due ſuppoſitiōes expreſſe colliguntur ex textu. d. A. ſupra in cauſis eleſantie ⁊ in cura eiꝰ. Supponitur cōſequēter ꝙ raro vel nunqͣꝫ duꝫ elefantia eſt melācolica vel fl̓atica: ſecuꝫ cōiun gitur plecioria ſanguinea: ⁊ cū hoc ſupponatur ꝙ alia ꝑlectoria a ſanguine non indicatur de flobo thomia fienda. iſtud ſupra declaratum eſt de mē te. d. Au. quarta primi. Iſtis ſic ſtantibus dice primo cōtra cōciliatorem: ꝙ vtplurimuꝫ nō eſt fi enda flobothomia in elefantia dextri pedis ex ba ſilica ſiniſtri brachij: qꝛ ſi in ea cōiungatur plecto ria: quoniā vtplurimū elefantia pendēs eſt a ma teria melancolica uel flegmate groſſo: ⁊ in tale raro vel nunqͣꝫ cōiungitur plectoria: que indicet de flobot homia fienda: vt patet igitur dictuꝫ veꝝ dico ſcd̓o: ꝙ ſi elefantia eſt ſanguinea ut plurimū cauſa eius eſt uehemētia repletionis ſanguinee ut dixit. d. Au. capl̓o proprio: dico igitur ꝙ in tali caſu in quo cōpetit flobothomia cum ꝯiungatur plectoria debet fieri flobothomia ex parte cōtra ria.i. cōtradictoria: hoc tamē raro contingit: quo niam raro euenit ut pēdeat elefantia a ſanguine ſi tamen fit a ſanguine tunc cōpetit flobothomia ẜm modum dictuꝫ: ⁊ iſtum ſenſuꝫ forte intellexit cōciliator cū Raſi locis allegatis: ueruꝫ qꝛ textꝰ Raſis indiſtincte uidetur ſonare: ꝙ in principio elefantie ſemper debemus flobothomare ex ꝑte oppoſita ⁊c̄. forte poſſet dici ꝙ in alijs elefantijs a ſanguinea non competit flobothomia: ⁊ ratio eſt nō qꝛ in ea cōiungatur plectoria indicans de flo bothomīa ut dicebat Cōciliator: ſed quonīaꝫ ma teria elefantie quecūqꝫ ſit aduſtione ꝑticipat ad prohibitionem igitur aduſtionis: qꝛ flobothomia infrigidat ad modum ſupra dictuꝫ in principio ca pituli. forte in qualibet cōpetit flobothomīa: ⁊ ex uena oppoſita cō raditorie ẜm modum dictuꝫ: qꝛ ſi ſit ſanguinea cōpetit ex alia uena per rationeꝫ aſſignatum: ⁊ ſi ſit alterius humoris frigidi: qꝛ a colera nō fit: ut capl̓o proprio fuit d̓claratū ꝓpter tamē aduſtionē in tali materia ad prohibitioneꝫ eius ad infrigidandum aliqualiter cōpetit flobo thomia: ⁊ nō ex eadē parte: qꝛ timor eſſꝫ exiſtēte materia frigida ne minus infrigidaretur ⁊ ingroſ ſaretur. eſt igitur cōueniens ut in parte oppoſita fiat: ⁊ ſic in omni cōuenit a principio cōſentiente uirtute: ⁊ in etate conuenienti: ⁊ hoc forte uoluit Raſis ⁊ nō propter plectoriaꝫ ſecum cōiungi: ut dixit Cōciliator: ſed ꝑꝑ aliam cauſam ut dictum eſt que cauſa nō cōiungitur in dolore iuncturarū a cauſa frigida: qꝛ ibi nō eſt timor de aduſtione materie: ⁊ ſic eſt reſponſum fundamentaliter ad primam difficultatē ⁊ notate. Ad ſecundū ꝙ fuit dictum Serapionis: dico cuꝫ dixit fiendā ēē flo bot homiam ex parte oppoſita ipſe intellexit non oppoſitionē ꝓprijſſime ſumptā que eſt inter ꝯtra ditoria: ſed eā tātum que ē inter cōtraria.ſ. que ē ſuꝑius ad inferius tm̄. Deinde dico ad textū nr̄uꝫ

ꝙ fienda eſt ex parte contraria uere ⁊c. Ad tex ium Azarani clarū dicit qd̓ ipſe intellexit in prini cipio principiāte cum alijs conditionibus ⁊c̄. ⁊ ſic eſt ſolutum ad iſtam difficultatem pro hac parte. pro parte uero oppoſita ſi reperiatur textus quod debeat fieri ex parte contraria ēt non contradito ria intelligitur vt in pluribus nō exiſtente plecto ria neqꝫ exn̄te materia in principio fluxus princi piante vt dictum eſt ⁊cͣ. Eſt conſequēter circa preſentem lectionem aduertendū circa ordinem quem dicit eſſe obſeruādum: hijs diuerſis generi bus euacuationū: quoniā primo ordinat flobotho miā ſi fuerit expediēs: poſtea vomituꝫ proprie in paſſionibus mēbrorum inferioꝝ: poſtea ſolutiōeꝫ ventris. Aduerte hic per ſolutionē ventris debere intelligi verā ſolutionem que fit cum electiue ſol uentibus: ⁊ non cum lenientibꝰ: quoniā lenitio vē tris regulariter debet precedere flobothomiaꝫ: vt prima quarti: ⁊ quarta primi ⁊ alibi ī multis locis ſed de ſolutione ventris exſoluente intellexit. d. A. idem dico de vomitu ꝙ aliquis eſt vomitus le uis factus in corpore aptiſſimo ad uomēdum ad maͣs cōes in ſtomaco leuigantes euacuandum vt cum aqua calida tantū vel cū pena inuncta olleo in gutur īmiſſa quidā vero eſt factus cum appro priat̉ eligēdo.ſ. cū medicis appropriate ſoluētibꝰ iter quas tn̄ ē diuerſit̓ īdebilitate mediocritate ⁊ fortitudē vt dixit Me. īde cōſolatione medicīaꝝ intentiōe prima ca. ſecūdo hic tamen ordo. d. A. fuit ponere flobothomiam ante vomitum maxīe intellexit de vomitu electiuo ⁊ nō leui cōi quoniā forte non inconueniret inhabito ad vomitū ⁊ ma teria leuigante in ore ſtomaci ſtante ētᶠ neceſſita te flobo homīe preponere vomitum leuem ſicut de lenitione ventris dictum eſt ſed de uomitu ap propriato intelligebat per hoc ꝙ dixit ipſum con uenire quando dolor eſt in inferioribus qm̄ talis eſt qui in caſu multum confert ⁊ quia ab inferio ribus erradicando.i. euacuando diuertit ⁊ propi iſtam cauſam. d. A. dicebat loquens de iſto forti appropriato ⁊ propter iſtam cauſam capi. proprio ꝙ ipſius atractio ⁊ erradicatio.i. euacuatio ē ab inerioribus ⁊ propter iſtam cauſam addidit tex tus noſter vomitus enim magis iuuatiuus eſt ei. ſ. dolori membrorū inferiorū qͣꝫ ventris ſolutio.ſ. per ſeceſſum ⁊ tota cauſa eſt qꝛ diuertit materiaꝫ fluentem a membris leſis purgatio āt per ſeceſſū ſi fieret fluente materia coadiuuaret ad precipitā dum materias deorſum ſuppoſito igitur ꝙ ſermo in vomitu ſit de electiuo vomitu ratio ordinis cla ra ē.ſ. ꝙ flobothomia precedere debet quoniaꝫ ip ſa minus agitat materias ⁊ ad eam fiendam non ſit requiritur preparatio ⁊ digeſtio ſicut ad vomi tum quam preparationem reperies quarta primi ca. xi. uomitꝰ ēt ī caſu iſto ſtāte dolore ī īferioribꝰ precedere debet euacuationeꝫ per ſeceſſum: quo niā ⁊ ſi vomitus apropriatus vtplurimū ſit euacu atio magis laborioſa: qͣꝫ euacuatio etiā cum apro priatis per ſeceſſum: vt dixit Aliebas capl̓o ꝓprio ⁊ Meſue loco allegato: qꝛ ad eum maior ſequit̉ in toto cōmotio: tamen qꝛ uomītus ab inferioribꝰ diuertit ⁊ ſolutio ſeceſſiua quodāmodo ad fluxuꝫ preparat: ideo conuenienter preponendus eſt uo mitus ſolutioni: ⁊ iſtum ordinem ſeruauit textus noſter: hic tn̄ aduerte ꝙ licet uomitꝰ talis debeat eſſe ex electiuis aliqualiter: non tamen in princi pio debet eſſe maxime fortis: ſed in proceſſu ma gis: quoniā ex eonimia fieret cōmotio materierū in principio quod plurimū obeſſet: ſed ſit tamē ta lis vt ⁊c. Et hoc eſt qd̓ dixit Serap. Incipiamꝰ ⁊ demus id quod complet̉ mouet vomituꝫ quadā motione ⁊c. verbigratia cum caſſia ⁊ decōie ſemi nis aneti vel atriplicis. ⁊ nō cū nūce vomica vel cartamo que ſunt mediocriter uomitiua: multo minus conuenit eleborus ⁊cͣ. Nota ultimo ex ultima parte textus colligitur ex oppoſito: ꝙ ſi do lor iuncturarū ſit in ſuperioribus: cum poſt factā f. obothomiam debet fieri euacuatio per ſeceſſuꝫ ad diuertēdū a ſuperioribus ⁊ poſtea uomitꝰ ⁊cͣ. hoc etiā totuꝫ intellige ſtante morbo in principio quoniā digeſta materia cuꝫ intendimus erradica tioni materie ſtante dolore in inferioribus magis ualet ſeceſſus qͣꝫ uomitus: ⁊ econtra ſtante nocu mento in ſuperioribꝰ erradicatiue magis ualebit uomitus: ſed tunc debet eſſe cuꝫ laborioſis ut ītel ligenti patere poteſt. Hic eſſent multa dicenda d̓ qualitate nomitus ⁊ modo: ſed iſta alibi queran tur: ubi hec materia proprius tangi debet. I propoſito tantum ſit dictum quantum ad expoſiti onem textus noſtri: ⁊ eius bonam intelligentiam fuit conueniens: lego igitur litteram. Et ſi fue rit ſanguinea.ſ. materia faciens dolorem: aut cuꝫ dominio ſanguinis.ſ. miſta cum dominio. ⁊cͣ. aut cum dominio ſanguinis in toto: ut exponebatur. oportebit ut adminiſtres flobot homiam ex parte contraria ad modum tactum in queſtione. Et ſi fuerit cōis.ſ. dolor. iūcturis corporis dupliciter ex ponendo: ut dictum eſt: qꝛ uel cōis toti uel duabꝰ contrarijs iuncturis: tunc ex utriſqꝫ partibꝰ ſimul ſ. expedit euacuare deinde.ſ. facta flobothomia: adminiſtra uomitum proprie quando dolor eſt in inferioribus: ⁊ hic loquitur de uomitu electiuo: ⁊ educens cauſam huius dixit. Uomitus enim ma gis iuuatiuus eſt ei.ſ. dolori inferioruꝫ membroꝝ qͣꝫ uentris ſolutio propter cauſam dictā: ultimate hijs completis: addit deinde adminiſtra ſolutōeꝫ uentris: ⁊ eſt tertiuꝫ inſtrumentū in euacuanti Reinde incipe a re forti Poſtqͣꝫ ſupra ī parte proxime lecta ipſe ponit ca nonem obſeruandum in ordine medicinaruꝫ eua cuantium.ſ. flobothomare uomitus ⁊ medicine ſeceſſiue. In hac parte ſpecialius ponit can̄ attē dendos circha euacuationē per ſeceſſum: ⁊ poſſꝫ diuidi iſta ꝑs in tres: quoniaꝫ primo ipſe ponit or dinē ſeruādū: ⁊ ſnīaꝫ quorūdā. tertio reuertit̉ de clarādo ẜꝫ mētē ſuā. ſcd̓a ibi. Et d̓ hoībꝰ ſunt. ter tia ibi. Et rectiꝰ quidē ē: de prima parte dicit. Et incipe.ſ. in medicinis ſoluentibus a re forti: ſi non

prohibeat priuatio maturitatis ⁊ groſſitudo ma teriei: qͣꝫuis facilis ſit incolumior ⁊ gradatio con uenientior. Addit deinde ſequere cum ſolutiuis mondificantibus ſecundum gradationem. Nota ꝙ ex hoc textu. d. A. vult inuere ꝙ in do loribus iuncturarū a principio cū volumus eua cuare debemus euacuare cū medicina aliqualit̓ humoreꝫ eligente cuius ēt virtus vſqꝫ ad iunctu ras peruenire poſſit quoniaꝫ cum tales morbi vt plurimū coniungant̉ cū magna repletione eſt in digentia a principio minorationis materie vt na tura fortior reddat̉ ſupra reſiduum quē admoduꝫ ēt facimus in magnis apoſtematibus in quibus ꝓ pter multitudinem materie dubitamus ne virtus poſſit digerere materiā ab ipſo ſatis principio mi noramus educendo de materia cum ferro tertia quarti de curationibus exiturarū apparētiuꝫ vbi habes caſus ī quibus interdum expedit euacuar̄ de materia ipſa non digeſta ⁊ iſte eſt vnus caſus propter multitudinem eius talis autē minoratiua euacuatio nō debet fieri cum medicina abſolute debili quoniā vt infra dicet textus talis interdum mouet materiā ⁊ non educit ⁊ forte ſubtiliat hu mores vnde magis fluūt. ad membrū leſum expe dit itaqꝫ ut. ſit tm̄ potens vt aliꝗd de materia edu cere poſſit qꝛ etiam membra a quibus pro parte debet fieri edutio ſunt multum diſtantia quibus non coniungunt̉ loca vacua extrinſicus i. nō ad ea coniungunt̉ canalles manifeſti per quos fiat edutio materie ꝓpter etiam iſtam cauſam cōue nit medicina non leuis abſolute vt colligitur ī ca nonibꝰ vl̓ ibus quarta primi ca. i. de elect quanti tat̉ medicine. Cuꝫ hac tamē ſententia vult. d. A. nobis inuere ꝙ ſtante peccato in materia ſub tili vt collerica tutius exhibere poſſumus medici nam talem minoratiuā eligente humorem vel ēt vbi materia eſſet fl̓a ſubtile aqueuꝫ quā qn̄ mate ria peccans fuerit ſimpliciter cruda groſſa qm̄ ta lis materia groſſa vt fl̓atica viſcoſſa vel gipſea n̄ ſic obedit euacuatōi a principio ſicut ſubtilis quo niam materia ſubtilis non eſt in totum priuata di geſtōne ſicut groſſa ymo ſatis faciliter educibilis eſt niſi eſſet īhibita ſed illa non flueret ad iunctu ras: idcircho dixit textꝰ. Et incipe a re forti: ſi nō ꝓhibet priuatio maturitatis.i. ī diſpoſitio ad eua cuatione: vt in materia frigida ⁊ groſſitudo mate riei dicit tamē ſuppoſito ꝙ a principio debeamꝰ euacuare cū medcina forti: tamē facilis eſt inco lumior.i. a principio euacuādo debemus eligere in gradu medicinarū fortiū ſiue a proprietate eli gentiuꝫ medicinā in illis debilem poſtea debem procedere addendo in fortitudine.ſ. a minus forti ad magis fortem verbigratia prīo poſſumus ī ma teria collerica exhibere. Caſſiam in tanta quanti tate vt eligat humorem ēt cuꝫ aliquibus mirabo lanis poſtea poſſumus addere in fortitudine exhi bendo reubarbarum quod fortius ſoluit poſtea in tendendo ꝓcedere poſſumus ad ſcamoneā ⁊cͣ. ⁊ in frigida materia primo euacuare poſſumus cuꝫ cartamo ⁊ polipodio poſtea addere ad agaricum materia facta aliqualiter digeſta poſtea magis completa digeſtione addere ī gradu fortitudinis ad turbit poſtea in proceſſu magis ad coloꝗntidā ⁊c. Aduerte tamen hic ⁊ eſt doctrina oīum in hac materia ⁊ erit textus expreſſus. d. A. infra in capitulo ſequenti ſatis ad principium qd̓ medici ne conuenientes in caſu noſtro que debent eſſe ita fortos quod atrahant a locis remotis oportet quod habeat ſtipticitatem aliquam: quā ſigil lent orificia venarū ꝓhibēdo humores facta eua cuatiōe minoratiua: ne alij deinceps fluāt. Ideo ibi ideꝫ laudat. d. A. hermodatilos precipue: quo niā faciūt ſuccedere ſolutioni ſtipticitatē ⁊ cōfor tant ⁊c. Et ita videbis obſeruatū ab eo in medi cinis omnibꝰ ſuis contra multos praticantes: qui ad hoc nō aduertunt. Non eſſet tamē neganduꝫ quin etiā ante talē medicinaꝫ poſſit precedere cri ſtere lenitiuum: ⁊ notate bene iſtū modum exgo nendi: qꝛ de hac difficultate multi ſunt ambigui propter uaria dicta auctorū qui uidentur negare medicinas fortes ante digeſtionē materie: de hoc tamē etiam infra dicetur. Et ex his patet littera clara lege eam ſic. Et incipe a re forti.ſ. a medici nis educentibꝰ per ſeceſſum cuꝫ ſtat intentio eua cuationis a principio: vt ſepe fit: incipe cuꝫ medi cinis eligendo ſoluentibus etiā habentibus virtu tem atrahendi a iuncturis. ſi nō prohibeat priua tio maturitatis ⁊ groſſitudo materiei: quaſi dicat ꝙ in principio cū euacuamus tutius cum fortiori medicina euacuare poſſumꝰ ī maͣ ſubtili qͣꝫ groſſa nꝫ ī groſſa ē tāta indigētia de euacuando in prin cipio ſicut eſt in ſubtili: qꝛ nō ſic eſt apta ad fluxū ſicut illa: ⁊ ſic magis dat indutias ad digerendum addit tamē qͣꝫuis facitis ſit īcolumior: ⁊ gradatio conuenientior: quaſi dicat ꝙ euacuando a princi pio cum medicina forti ad modum dictum meliꝰ eſt: ſiue in ſubtili ſiue in groſſa incipere a medici nis eligentibus a debilioribꝰ in gradu fortitudinis deinde ſequere cum ſolutiuis mondificātibus ẜm gradationem: quaſi dicat hoc non ſolum obſeruā dum eſt in medicinis minoratiuis: hoc eſt in prin cipio ⁊ augumēto.ſ. procedere ẜm gradationem intendendo in fortitudine verū etiaꝫ in medicinis mondificātibus.ſ. in ſtatu ⁊c. hoc eſt obſeruādū. Et de hominibus ſunt Iam ponit ſententiam quorū dā circha has medicinas ⁊ in ſententia illi nolebant vnqͣꝫ eſſe vtendum me dicinis fortibus.i. eligentibꝰ ⁊ a iuncturis euacuā tibus: niſi poſt materie integram digeſtioneꝫ: ita ꝙ per totum proceſſum ante digeſtionem exhibe bant medicinas tantum debiles.ſ. una poſt aliaꝫ poſtea facta digeſtione figillabant.ſ. erradicādo cū medicina forti ⁊ nūqͣꝫ ante de eoꝝ numero fuit Serapio qui in capl̓o curatiōis in generali dixit. Incipiamus ⁊ demus illud quod mouet quadam motione: ⁊ ſoluat cum facilitate ⁊c̄. poſtea addit ⁊ non oportet vt faciamus illud.i. exhibere ſolu tiuū forte: niſi poſt termīationē hore.ſ. digeſtiōis materie. Idem etiam Aliebas viſus eſt ſentire.

Et eſt quod intendit lege litteram. Et de homini bus ſunt qui deſcribunt.i. dicunt inicium cū facili poſt facile hoc ē ī initio īcipiūt cuacuare cū facili ⁊ ſupple poſtea ſic continuant euacuando cū alio facili poſt facile ⁊ ſigilant cuꝫ forti poſt matura tionem.i. exhibent fortem medicinaꝫ erradican tem ⁊ ſigilantem: ita ꝙ non amplius reſtet inten tio ad euacuationem tātū poſt maturationem.i. poſt completam digeſtionem. Et rectius quidēm cia parte ip̄e In hac ter redit ad ſentētiā propriā ⁊ aduerſatur poſitiōi no uiter dicte: ⁊ eſt ꝑs declarās dicta ī ꝑte ſuꝑiore: ⁊ prio ponit ordinē ſeruādū ī materia ſimplici: ſcd̓o in compoſita ſecūda ibi. Et ſi materia fuerit cōpo ſita dicit igit̉ primo. Et rectius quidē eſt ī hoc. i. in iſta difficultate tacta ſi materia eſt ſubtilis col lerica feſtinare euacuationem.ſ. a principio eua cuare cum forti medicina ad modū ſupra expoſi tum cum videtur maturatio i. cum pro qꝛ vr̄ ma turatio ēt in dicta maͣ ab ipſo principio qm̄ mate ria collerica faciens talem morbuꝫ ab ipſo princi pio vr̄ digeſta hac digeſtione que eſt p̄paratio ad expulſionem ex quo ē mobilis educibilis ⁊c̄. vel cū vr̄ maturatio quaſi īnuat ꝙ nō ſemper a prin cipio poſſumus facere talem minoratiuā euacua tionē ēt in materia ſubtili ꝑꝑ aliquā cām īpedimē ti ad euacuationē ex ꝑte materie vel alia cā ſed quecūqꝫ ſit illa cauſa nō videbit̉ tunc maturatio i. p̄paratio ad euacuationē hoc tn̄ raro euenit in materia ſubtili ſed ſi pur ſtet ītentio ad euacuatō nem in principio debemuſ euacuare cū medicina forti ad modū dictū ⁊ non cum facili vt dicebat precedens poſitio primꝰ tn̄ ſenſus mihi magis pla cet ꝑꝑ neceſſitatem minorandi a principio in ma teria ſubtili ⁊ eius diſpoſitionem. Ideo addit de groſſa que aliqn̄ eſt indiſpoſita. Et ſi eſt groſſa non eſt malum premitere ꝙ eam ſubtiliet ⁊ ma turet ⁊ preparet eam ad hoc vt expellatur.i. diri gat̉ cum medicis digeſtiuis ad parteꝫ euacuatio nis hoc ē ad loca expulſionū. Nota ex hoc tex tu non aliud intendit. d. A. niſi ꝙ minus tute eua cuamus a principio in materia groſſa qͣꝫ in ſubti li vt ēt ſupra dixit ēt tutiꝰ poſſumꝰ dimittere eua cuationē in principio in materia groſſa qͣꝫ in ſub tili qm̄ in hac non ē timor de multo fluxū niſi gͦ ſit plurima repletio non eſt maluꝫ in materia groſſa ante euacuationē habilitare materiā ad euacua tionē cum digeſtiuis vt dixit textus veruꝫ tn̄ quo niā vtplurimū in iſtis morbis ꝯiungitur repletio. laudarē ego a principio fiendam eſſe euacuatio nem minoratiuā propter cauſam dictam ſuperiꝰ ⁊ in hoc magis aſentirem pōtioni Raſis qui in febribus fl̓aticis ⁊ mel̓icis a principio purgabat qͣꝫ. G. qui vituperauit a principio in fl̓acis ⁊ ſi ve ra eſſet ſententia Raſis cui etiam cōſentit. G. in mel̓icis a principio eſſe euacuandū ꝑꝑ multitudi nē materie ut dixit. Auerois ſeptimo coll̓et cap. ſexto vbi ponit iſtā ꝯtrouerſiam multo magis hic fieri dꝫ vbi ꝑꝑ multitudinē materie dubiū ē ne ta lis materia frigida ⁊ groſſa ī iuncturis recipiatur a quibus erit multum difficile erradicare. Sed ſi materia eſſꝫ adeo groſſa ꝙ nullo modo obediret euacuatiōi. iſto caſu dicit. d. A. nō eſt malū p̄mit tere digeſtionē: qꝛ tūc nō erit timor. vt faciliter re cipiatur in iuncturis. Uidetur tn̄. d. A. velle ꝙ ēt in materia multū groſſa ⁊ inobediēte ad euacua tionē: ⁊ ſi debeamꝰ intēdere cū digeſtiuis anteqͣꝫ fiat ſpecialis euacuatio: tn̄ debemꝰ etiā digerēdo aliꝗd euacuare de materia ꝓpria: v̓bi gratia dan do vnā pill̓aꝫ ſatis leuē ante cenā vel poſt ſirupū ꝑduas horas ⁊ aliqui eā exhibent ante ſirupū: ⁊ poſt bibūt ſirupū. ſed aliꝰ modus magis mihi plꝫ Et hoc eſt ꝙ addēdo dixit. Et tu īterī aleuia.ſ. naturā minorādo d̓ materia cū ſolutione ſubtili in tali caſu. Et ex hoc toto textu ponſit colligide mente. d. A. eſſe ꝙ in tali cāu euacuatio quecūqꝫ fiēda ſit ſemꝑ debet eſſe cū apropriatis ⁊ electiue educētibꝰ ⁊ nō cū lenitiuis: vt multi īperitoruꝫ fa ciūt qui exhibēt in principiis caſſiaꝫ ī modica qͣn titate cū decoctōe lenitiua: ⁊ male eis ſucedit cō muniter. Et notate bene iſtud qd̓ ē cōis error ī quē multi etiā appellati famoſi īcidūt. Et ſi īfra d. A. iubebit exhibere caſſiā ipſe intelliget̉ ꝙ ī tā ta quātitate exhibeatur: ꝙ ex ꝓprietate elligat ⁊ exhibebit ipſe eā ipſa retificata cū aliquo ꝯforta tiuo vt in cā calida cū aqua ſolatri ⁊cͣ. vt loco illo uidebitis: hētis ſcd̓o ex hoc colligere ꝙ ī quolibet tali morbo etiā a prīcipio eſt de materia ꝓpria ali quid euacuādū: nā in ſubtili materia ē diſpoſitio ita vt nō ſit neceſſaria digeſtio: in groſſa auteꝫ in qua etiā ē neceſſaria digeſtio: dixit ꝙ cuꝫ digerit̉ iterī aleuia cuꝫ ſolutione ſubtili ⁊cͣ. Et nō ꝙ n̄ dicit aleuia cuꝫ facili.i. medicina: ſꝫ dicit cū ſolu tiōe ſubtili.i. cū medicīa debiliter ſoluēte.i. a ꝓpri etatē educēte ſꝫ debiliter: ⁊ appellabit̉ medicina fortis debilis: lege lr̄aꝫ ſic. Et rectiꝰ quidē eſt: ſi materia eſt ſubtilis colerica feſtinare.i. a prīcipio euacuare cū.i. qꝛ videtur maturatio: ⁊ ſi eſt groſ ſa nō eſt malū ⁊c. hoc eſt digerere: ſꝫ īterī digerē do aleuia cum ſolutiōe ſubtili: vel ſic clariꝰ: ſi eſt groſſa aleuia cū ſubtili ſolutiōe: hoc eſt a prīcipio ſꝫ īteriꝫ nō eſt malum aliꝗd digerere.i. euacuan do digerere ⁊ digerendo euacuare. Cōſequēter ponit ordinē ſeruandū in ꝯpoſita materia poſtqͣꝫ poſuit ordinē in ſimplici ⁊ groſſa: ꝑ ſe dicit igitur. Et eſt lr̄a clara quodāmodo cōtinuādo. Et ſi ma teria fuerit cōpoſita fac vt ſolutiuū ⁊ epl̓ꝫ ſint cō poſita.i. in eis diuerſa ītegrātia hn̄tia virtutes ad diuerſas materias: qꝛ.ſ. in ſolutīo ſit materia elle ctiua colere ⁊ flegmatis ⁊ addit licet tamē meliꝰ ſit ut blande tractetur a principio. Nota qꝛ ſu pra dictuꝫ eſt ꝙ in materia ſubtili a principio poſ ſumus euacuare: etiā in groſſa debemus cū apro priatis aleuiare: in cōpoſita igitur debemus a pri cipio euacuare ut ergo non contingat error: ⁊ ne ſimus nimis audaces in ſoluendo cum medicina forti nimis a principio: dixit melius eſſe vt blande tractetur in principio.ſ. ſubtiliter ſoluendo: ⁊ non nimis laborioſe: hoc eſt quod intendit lege lr̄am.

Et non fiat flobothomia Poſtquā poſuit canon̄ reſpicientes mōuꝫ fiende euacuationis poſitiuos ⁊ firmatiuos ꝯn̄ter ip̄e po nit dictos canones negant̓ ⁊ diuiditur ꝑs in duas quoniā primo ponit can. circa flobothomiā ſcd̓o circa euacuat ſcd̓a ibi. Et ſimiliter non fiat ⁊c̄. De prima igitur parte dicit. Et non fiat flobotho mia ⁊ aducens rōnem ſui dicti dicit ⁊ ē textus cō muniter allegatus ⁊ huic ſil̓is ēt ponebat̉ quarta primi ca. de flobothomia apud principiū ca. Flo bothomia.n. acreſcerc facit humores ⁊ facit eos currere in corpus. Et non extrahit illud qd̓ neceſ ſe eſt vt extrahat̉. Pro intellectu huius partis eſt ītelligendū. Ꝙ lꝫ iſta ꝑs ſit ſignata ſpecialis ⁊ ita ſit ſcd̓um modū aſſignatū tamen hec pars con tinuationē hꝫ cum precedenti vbi erat ſermo de materia compoſita ex ſubtili ⁊ groſſa vt ex colle ra ⁊ fl̓ate que eſt cā frequent̓ ꝯtingēs ymo vtplu rimū contingēs vt ſupra dicebat̉. Eſt ergo ſenſus lr̄e quod in tali materia cōpoſita nō fiat flobotho mia aducendo rōnes poſitas in textu qm̄ acreſce re facit humores ⁊c. Et igit̉ ſecūdo eſt aduer ten̄ quod indicatōne ſumpta a tali materia ꝓ eua cuatione nō competit flobo. quoniā flobo. reſpicit precipue peccatū ī ſanguīe ī quanto vel ī quali qū igit̉ in caſu talis materie compoſite ex collera ⁊ ſl̓ate que non eſt ꝑ fl̓omiam cōuenienter educibi lis fieret fl̓omia ſequerent̉ nocumenta que ponū tur in lr̄a primo qꝛ ad fl̓omiam ſequit̉ motus in tota maſſa humorali ⁊ ideo fit ꝯmotio ⁊ ꝑmiſtio humorū malorū cū ſanguine laudabili ⁊ ſic acre ſcere humores facit illaudabiles ⁊ hoc intelligit per hoc qd̓ dicit acreſcere facit hūores qꝛ ſangui nem laudabileꝫ cōuertit ad illaudabilem per mi ſtionē cum malis humoribus ⁊ ꝑꝑ eandē radicē qꝛ cōmouēdo humores qꝛ ēt motus ſubtiliat hūo res ⁊ hīlitat ad fluxū ⁊ ſic facit eos curere in cor pus ⁊ ꝯn̄r ad mēbrū leſum ⁊ ex eodem fundamē to cū talis materia non ſit bn̄ educibilis ꝑ fl̓omia ſed ꝑ fl̓omiā educat̉ ſanguis non peccans vt ſu ponitur ſequitur quod dicit textus ſcilicet quod non extrahit illud quod neceſſe eſt vt extrah tur ſed ſupple malus humor remanebit ſaltē ſecū dum magnā partem ⁊ bonuſ euacuabit̉. Nota tamē ꝙ vbi materia peccans eſſet ꝑ flobot homiā educibilis vt ꝯtīgit ſi materia eſſet ſanguinea.i. principale peccatum ſit in ſanguine tūc flobotho mia eſt melius remediū quod fieri poſſit ⁊ ꝑ eaꝫ tantuꝫ ſepe curati ſunt egri vt. d. G. ī de flobotho mia ⁊ Raſis in ſuo de iuncturis vbi ponit pulcrū exēplū de vna Muliere uos videat̉ ⁊ in iſto cāu quāto citius fit a principio meliꝰ eſt vbi ēt mate ria peccans eſſet miſta ſanguini. ⁊ in toto eſſet dn̄iū ſanguinis ⁊ timeremus ne in ſanguine acꝗ ratur ebulitio ⁊c. tunc deberemus ēt a principio flobothomare vi ſupra de hoc dictū eſt. Sed ſi alius humor a ſanguine peccauerit ſimul cum eo ita tn̄ ꝙ dn̄ium ſit illius humoris ſupra ſangui neꝫ dicunt quidā ⁊ bn̄ nō incipimus a flobothōia propter textū noſtrū qm̄ ſubtiliat ⁊c. Sed primo debemus euacuare illum humorē vel illos ſi fue rint plures dominātes poſtea fl̓obōare ſi expedit hoc tn̄ intelligatur ſi ille humor peccauerit ī qua li ⁊ nō in quāto quoniā ſi peccauerit in qͣꝫto cū ſan guine maxīe ſi eius quantitas nō multū dominās fuerit in ſanguine tunc a flobothomia incipien̄. Et hanc ſententiā poſuit. R. de iuncturis cum dixit Si maͣ fuerit ſcd̓um proportionē humorū in corpore ⁊ non apꝑet victoria multa aliquorū nec in colore nec in tactu tunc ſcias ꝙ dolor ē ex ple nitudine ⁊ tunc īcipe curā cōminutōe ſanguīs ⁊c̄. Et de his potes recurrere ad ea q̄ dicūt̉ quar ta primi ca. quarto ſatis ad principiū. lege lr̄aꝫ cō tinuādo cū maͣ miſta qꝛ clara ē vt pꝫ ex modo ex poſito. Et non ſolum verificatur textus in mate ria cōpoſita ſed in oī materia nō educibili ꝯueniē ter ꝑ flobothomiam ſiue ſit fl̓a ſiue melancolia ſi ue vētoſitas ꝑꝑ eadem nocumenta bene notate. Et ſimiliter non fial ſequenter Nunc con ipſe ponit canon. principaliter negatiuos circa ſo lutionem fiendā ⁊ poſſet diuidi pars in quattuor ſecunduꝫ quattuor ſpeciales canon̄ quos ponit ſe cunda ibi. Cum autem declinare ibi tertia. Et attende criſes: ibi. 4. Et ſi poſſibile eſt de pri ma igitur parte dicit. Et ſimiliter non fiat eua cuatio.ſ. fort̉ erradicatiua.ſ. in principio maxīe in maͣ miſta: ſicut ēt ſupra dicebat̉ de flobotomia quoniā eadē fere ſequerēt̉ nocumēta que etiā ſu pra dicebatur de fl̓omia: quoniā cū talis materia ſit a principio nō obediēs euacuationi: fiet igitur in ea magna agitatio ⁊ cōmotio: ⁊ ſic ꝑmiſcebitur iuuatiuū cū nocitiuo: ⁊ ex cōſequēti acreſcere fa cit humores malos: qꝛ etiā ex agitando humores facit eos fluxibiles: facit eos cōſequēter currere ī mēbra leſa: nota tamē ꝙ maiꝰ nocumētū feꝗtur cū fit fl̓omia ī tali materia qͣꝫ qn̄ fit euacuatio ēt fortis incōueniēs. Et ratio eſt: quoniā ꝑ fl̓omiam in caſu noſtro plus euacuatur de eo qd̓ non eſt di gnū euacuari ⁊ minꝰ de eo qd̓ deberet euacuari: qͣꝫ per farmatiā. Naꝫ ꝑ talē eligēdo euacuationē ⁊ ſi euacuet̉ etiā de iuuatiuo: plus tn̄ de nocitiuo euacuatur quoniā illud eligit: ⁊ nō ſic iuuatiuuꝫ. Peccatū ergo in farmacia nimis forti quantū ad euacuare iuuatiuū videtur eſſe ꝑ accidēs: ꝓ quā to euacuatur ſimul cū nocitiuo: quoniā ꝓpter indi geſtionē nō ē ab eo ſeꝑatū. Peccatū vero fl̓omie in caſu noſtro in euacuādo iuuatiuū uidetur eſſe ꝑ ſe ꝓ quāto flobotomia ꝑ ſe euacuat ſanguineꝫ ꝗ in cau nō dꝫ euacuari: cū hoc tn̄ ſtat ꝙ a prīcipio in tali materia poſſit ⁊ debeat fieri euacuatio mi noratiua eligendo: quoniaꝫ ⁊ ſi aliquale ſequatur nocumentū: ⁊ ſic operatio aliquomodo videatur irregularis: tamē ꝓpter cauſas ſupradictas meli eſt eam facere qͣꝫ non facere tamen ne credat me dicꝰ ꝙ ex quo poteſt fieri euacuatio minoratiua ꝙ ꝑꝑ hoc non debeat fieri continua digeſtio ī ma teria vſqꝫ dum ſit complete digeſta ⁊ tunc tantū ꝯuciat erradicatiua dixit. Et aſſiduet̉ aqua ordei

t in materia ſubtili: vl̓ aliud digerēs appropriatū ſ. ſitupus roſatus vel ſirupus de granatis vel aliꝰ vſqꝫquo apꝑeat maturatio: ⁊ tūc ſupple fiat eua cuatio erradicatiua. Et ſicut exēplificatū ē ī ma teria ſubtili: ita correſpōdenter intelligat̉ in groſ ſa cū ſuis apropriatis. Sed ne ex mente ecidat medici ꝙ aliquādo ante digeſtionē ꝯuenit euaci atio: vt ſepe dictuꝫ eſt. addit. Si autem repletio exigit ut fiat expulſio.ſ. minoratiua a prīcipio ꝑꝑ cām ſepe dictā: ad inſinuāduꝫ ꝙ nō fiat cū multū fortibus: ſꝫ ẜm gradus in fortitudine incipiēdo a debiliori dixit: ꝙ tūc fiat cuꝫ eo qd̓ facit aſſellare ſemel aut bis ex eis que bibunt̉: ſicut aqua endi uie ⁊ ſolatri cū caſſia fiſt. ⁊ criſteribꝰ: ⁊ ſunt recti ora.i. ꝯueniētiora. Nota ex hoc textu nō debetis colligere ꝙ cum fienda eſt euacuatio a principio ꝙ debeat fieri cum lenitiuis: quoniā oppoſituꝫ eſt ſupra declaratū: īmo debet fieri cum apropriate eligentibꝰ debilit̓ tamē ſoluētibus: ut ſupra dictū eſt. Et ſi tu dicas uidetur qd̓ cuꝫ leniētibꝰ tātū debeat fieri talis euacuatio: quoniā dixit debere fieri cum eo: qd̓ aſſellare facit ſemel ⁊cͣ. ⁊ hoc cō uenientiꝰ faciunt leniētia. Iteꝫ expreſſe dixit exē plificādo de aqua endiuie cuꝫ caſſia fiſt. quod ui detur eſſe lenitiuū. Itē dixit qd̓ criſteria ſunt re ctiora: ſed criſteria uident̉ aſſellare facere leniē do: igitur apparet qd̓ euacuatio fienda ſit cum le nitiuis. Dicatur ut ſupra qd̓ talis euacuatio fi da eſt cum apropriatis: cuꝫ quibus etiā aliqua cō iungatur cōfortatio: ne facta in materia agitatōe plus ſequat̉ nocumētū ꝑꝑ fluere materias ad iun cturas: qͣꝫ ſit iuuamētuꝫ ex uirtutis exoneratione ſiue ꝑ lenientia: ſiue ꝑ aliter euacuātia in quibus non ſit ꝯfortatio. Ideo cuꝫ caſſia appoſuit aquā endiuie ⁊ ſolatri ⁊ ī iſta eſt uirtus ꝯfortatiua ual de īmo ꝯſtrictiua ut ſcd̓o can̄ cap. proprio ⁊ ad. d A. prīo qui iuſſit fieri debere euacuatōm cuꝫ eis que aſſellare faciunt ſemel aut bis de materia ꝓ pria ⁊ nō de materiebus cōibus ſicut faciunt me dicine lenitiue. Et cū replicas ꝙ ip̄e exēplifican̄. dixit de caſſia fiſt̓ dico qd̓ uoluit eā eſſe tāte quā titatis qd̓ exoluendo educat ⁊ a proprietate ⁊ nō leniendo tantū ſed de hac exemplificauit ut īnue ret nobis euacuationē talem eſſe fiendā cū ſoluē tibus ſubtiliter.i. debiliter ut. sͣ. dicebatur ⁊ non cū fortibus ⁊ in proceſſu cū fortioribus. Ad il lud de criſteri dicit. qd̓ ipſe uoluit qd̓ ī criſteri fii ēt aliꝗd apropriate ſoluēs ⁊ qd̓ ſunt rectiora.i.. minus tumoroſſa qm̄ minus ē aptū ſequi nocum̄ tum ꝑ criſtere euacuans eligendo qͣꝫ ꝑ medicinā ſil̓em ꝑ ſuperius datā quoniā ꝑ criſtere minor fie ret in toto agitatio ⁊ breuior anguſtia quoniam materie trahentur ad inteſtina ⁊ nō ad ſtomacū ⁊ ſic ſunt rectiora ſi ēt fierent criſteria lenitiua tā tum non eſſent nociua ſicut medicine ſumpte per ſuperius ⁊c. Et nota bene expoſitionē iſtā qꝛ cre do ꝙ iſte textus ſuperficialiter intellectus duxe rit multos ad errorē lege totā lr̄am qr̄ clara eſt. Cum autemdeclinare in Nunc ponit ſcd̓m can̄ negatiuū ſumptū in me dicinis aducentibus ex ꝑte materie cum deorſum mouentur ⁊ breuiter dicit. Cum aūt declinare in cipit tunc non declines ⁊ euacua quoniā fortaſſe mouebit humores a locis ſuis ad egritudinem.i. ad locum egritudinis. Nota ꝙ iſte textus patitur multiplicē expoſitionē una eſt qd̓ cum declinare incepit.ſ. egritudo quoniā.ſ. eſt facta digeſtio in materie ⁊ pro ꝑte euacuando tunc nō declines.ſ. in euacuando.i. nō minores ſupple tātū ⁊ euacua .i. ymo tunc euacua.ſ. erradicatiue quoniā ſi ſuꝑ ple euacuabis ⁊ declines in euacuatione.i. nō cō plete euacues. fortaſſe mouebit talis euacuatio humores a locis ſuis ad egritudinem. qr fiet agi tatio ⁊ nō eradicatio iō non declines ab euacua tione eradicatiua ex quo materia ē obediens ne ſequatur illud nocumentū. Iſte intellectus eſt ſa tis peregrinus ⁊ ſubtilis ſed credo qd̓ nō ſit de me te. d. A. Alius igitur ſenſus ē ut lr̄a introduce batur talis. Cum declinare incepit.i. in principio morbi cum dolor uel materia declinat.i. deorſuꝫ mouetur uel in inferioribus incepit manifeſtari tunc non declines.i. ſuppoſito qd̓ debeas euacua re tunc nō declines.i. non euacua ꝑ. inferius v̓bi gr̄a in podagra ⁊ euacua. ſꝫ ꝑ partē oppoſitaꝫ.ſ. ꝑ flobothomiā brachij in materia calida uel per uomitū ad diuerſum quoniā ſi euacuabis declinā do fortaſſe mouebit. humores talis euacuatio a locis ſuis ad egritudinem qꝛ egritudo eſt in infe rioribus. Et ſic materia deorſum mota faciliter ad locū defluet egritudinis. Si igitur in pōdagra facta euacuatione diuerſiua ꝑ oppoſituꝫ ſit neceſ ſaria euacuatio iteꝝ ꝑ inferius debebit fieri cum cautella ⁊ arte cum medicinis que poſtqͣꝫ ſoluūt etiā meatus ꝯſtringendo ſigillent ut ēt ſupra dice batur. Et ſi cum hoc illo caū ēt apponātur ſupra crura aliqua ſtipticantia uias claudentia nō erit in artificiale ymo utile multum ⁊ conueniens. uel tertio ſic cū declinare incipit.ſ. materia ad lo cum egritudinis qꝛ.ſ. agitata a leui farmaco tūc non declines.i. ad dictam lenem euacuationē qr̄ non debes proſequi ſic euacuando ſed euacua cū forti quoniam ⁊c. uel quarto ſic cum declinare in cipit apoſtema uel inflatio loci dolentis. ⁊ hoc ſine euacuatione precedente debita tunc nō decli nes.ſ. deſiſtas ab euacuat̉ quoniaꝫ deſiſtendo ⁊cͣ. mouebit.ſ. nā humores ⁊cͣ. ⁊ hunc can diligenter notate maxime declaratū ẜm.ſ. ẜm modū exponē di magis tn̄ placet ſecundus modꝰ ſꝫ ſecundū ulti mum modum magis uidetur littera contiuuari. Et attende̓ crlſe Saeciarauit quan Poſtqͣꝫ ſupra do ſit fienda euacuatio ex parte materie iam po nit can̄ in euacuatione ex parte quorūdā dierum in quibus non debet fieri Ipſe igitur ponit unuꝫ canonē qui ⁊ ſi uideatur affirmatiuus tamen ī eo continetur in uirtute can̄ ⁊ negatiuus dixit ⁊ attē de criſſes ⁊ que fit in die quarto. vij. ⁊. xi. Et ad dit ⁊ hora criſis melior eis ē. xiiij. Intelligen̄ qd̓ d. A. ex hoc textu non aliud ītendit niſi qd̓ atten

dentibus nobis ad iſtos dies creticos non ꝯmitti mus errorem quem faciliter ꝯmirteremus. niſi at tendamus ad dictos dies in oꝑe qꝛ in talibus die bus plerūqꝫ fiunt criſes ⁊ euacuationes. Ideo in talibus diebus non debemus euacuare neqꝫ alijſ prouocationibus uti ⁊ ē ſententia affo. 20. prime particule. Ea quoꝝ criſis fit. ⁊c. hec eſt igitur ꝯcluſio quam intendit qd̓ debet medicus attende re hos dies ⁊ in illis non debet euacuare neqꝫ ali quid nouum facere ⁊ ſic can̄ iſte negatiuus ī uer bis. d. A. includitur ut ſupra dicebatur ratio aūt huius qd̓ non ſit mouendum in talibus diebus ſu mitur ab eodem ſcd̓a quarti tractatu ſcd̓o cap io. ad principium capit. dicit ſic. Et oportet in die criſſis ut regatur eger regimine proprio non ergo moueatur omnino cum medicina. fortaſſe enim adiuuabit naturaꝫ ad euacuationē.ſ. dicta medicina ſi exhiberetur qr̄ ſuperfluet uehemen ter.ſ. natura in euacuando ⁊ fortaſſe faciet ei cō trarietatem in parte ſua.i. impediet naturam ab euacuatione a uia per quam intēdit natura eua cuare. qꝛ̄ pariet dolorem non criſſimꝰ. ⁊ non fiet euacuatio.i. debita ⁊ conueniens ⁊ hoc erit quo niam forte natura intendit facere criſſim: ⁊ non riet euacuatio.ſ. debita ⁊ conueniens ⁊ hoc erit quoniam forte natura intendit facere criſſim ⁊c̄. per ſudorem ⁊ ſi tu dederis medicinam ſolutiuaꝫ trahendo materiam ad ſtomacum ⁊ inteſtīa mo uetur materia ad diuerſum ⁊ ſic fiet nature īpedi mentum ⁊ ſic appellabitur medicus non nature miniſter ſed inimicus ut dixit. G. in prima de cre ticis diebus. Secundo nota qd̓ licet in qualibꝰ die poſſit fieri criſſis per accomodationē tamen ī certo numero dieꝝ ut multum fiunt criſſes bo ne ⁊ laudabiles ⁊ huiuſmodi ſunt in acutis dies ſcripti ab. d. A. in lr̄a ut. 4. 7. ij. ut omnes tradūt medici ⁊ aſtrologi. Cauſam aūt integram ho rum dierum creticorum quoniā non eſt preſentis propoſiti requirere late a. G. primo ſcd̓o ⁊ tertio de diebus creticis ⁊ ab domino Auicen. ſecunda quarti tractatu ſecundo capitu. ſcd̓o precipue. Cauſa tamen cōmuniter aſſignata eſt quoniā per motum lune in dictis diebus acquiritur quidā aſpectus ad illum punctum zodiaci in quo erat luna tempore inuaſionis egritudinis. per quem aſpectum aut uirtus confortatur: aut morbum ut in ſextili ⁊ trino qui ſunt aſpectus amicitie inte gre uel medie ⁊ in quarto ⁊ aſpectu oppoſitionis qui ſunt aſpectus inimicitie medie uel integre. Sed ſiue uirtus ſiue morbus fortificentur. tunc pugna inſurgit nature contra morbum ⁊ econtra Et per hanc pugnam ſi natura fuerit dominans ſupra materiam fiet criſſis ad bonum ⁊ ſi fuerit ſubdominans fiet criſſis ad malum. Hic poſ ſent multa dici ⁊ uaria curioſe ſed iſta ſufficiant ad littere expoſitionem. Si tamen prius uiſum fuerit in ueritate illius uerbi quod dicit dominus Auic. ſcilicet quod hora criſſis melior eis eſt. 14. Nam quod hoc non ſit uerum patet per hoc. quia ſeptima dies fortior eſt ad creticandum qͣꝫ decimaquarta quoniaꝫ de mente. y. quarta affo. illo anffo. que imparibus iudicātur diebus diſcre ta ſunt etiam amica conuerſioni colligitur quod impares dies ſunt meliores ad criſſim cum igitur quartadecima ſit par ⁊ ſeptima impar uidetur ꝙ melior ſit ſeptima qͣꝫ quartadecima ⁊ licet Gal. in cōmento dixerit illum affor. non fuiſſe. y. Iteꝫ etiam ipſe Gal. eadem particula cōmento. 36. il lius affo. Sudores febrizantibus ⁊cͣ. magis lau dauit criſſes in imparibus qͣꝫ paribus. precipue quia parociſmi acutorum ut collericarum. maxi me fiunt in imparibus cum criſſes fiant hora ma ioris afflictionis ſecunda quarti ſequitur ⁊cͣ. pro hac parte etiam facit ratio criſſis que ſupra dic ta eſt que maior uidetur coniungi in ſeptio qͣꝫ in quartodecimo. quoniam in ſeptimo uidetur eſſe maior repugnantia qͣꝫ in quartodecimo ubi autē maior eſt repugnantia ⁊ contrarietas ibidem ma ior intercedit pugna ⁊ conſequenter maior ⁊ per fectior criſſis quod autem in ſeptimo maior ſit cō trarietas qͣꝫ in quartodecimo patet per hoc nam cum ſigna ſint oppoſita ⁊ quodlibet habet duas qualitates ſicut elementa ⁊ luna in ſeptimo ſemꝑ ſit in ſigno oppoſito in duabus qualitatibus. uel ſaltem in actiuis illi. ſigno in quo erat luna quan do incipit egritudo non ſic autem contingit cum luna uenit ad oppoſitum in quartodecimo. quo niam ⁊ ſi tunc luna fiet in ſigno oppoſito quo ad ſitum non tamen in ſigno oppoſito quo ad formā ſaltem tantum quātū eſt cū ē in qͣdratiua ī ſeptīo quoniā ī. xiiii. uel ī oppoſitōe oppō ē tātū ī paſſiuiſ qͣlitatibus ſignoꝝ ⁊ cū ē in qͣdratura in ſeptimo quoniam in. xiiij. eſt oppoſitio vel in utriſqꝫ qua litatibus uel ſaltem in actiuis maior autem ē cō trarietas que eſt actiuarum qͣꝫ paſſiuarum igit̉ ⁊c. Exempli gratia ſi egritudo alicuius incipit luna exente in ariete in ſeptima die erit ī cancro in ſimili gradu ſi erat in principio erit in principio oppoſiti ſi in medio. in medio cancri ⁊ in his ut pa tet eſt oppoſitio in ambabus qualitatibus cum aries ſit calidus ⁊ ſicus ⁊ cancer frigidus ⁊ humi dus ⁊ ſi in primo die fuit in cancro in ſeptima erit libra inter que ſigna licet non ſit oppoſitio ī vtra que qualitate eſt ſaltem oppoſitio in actiuis ut patet. Cum tamen luna in principio egritudinis fuit in ariete ⁊ oppoſitione in. xiiij. erit in libra que cum ſit ſignum calidum ⁊ humidum non cō trariatur in actiuis ſed in paſſiuis tantum ⁊ non in actiuis ⁊ ita erit de alijs ſi conſiderabis ut de ſcorpione ⁊ tauro ⁊c. ⁊ ſic pꝫ ꝙ. vij. dies vr̄ eē for tior quo ad criſſim qͣꝫ. xiiij. In opp. tn̄ hiuꝰ eſt textꝰ nr̄ cū dixit: Et hora criſſis melior eis ē. xiiij. ꝓ hac ēt ꝑte eſt ſnīa cuiuſdā ẜa. 4. tractatu ẜo. c. 3. cū dixit. Et dies. xiiij. ē dies fortis valde ⁊ d̓ for titudīe eiꝰ ē ꝙ nō īuenit̉ dies cui nō ꝓportionet̉ xiiij. ꝗ ſit ultimꝰ in fortitudine ī indicijs criſſis ⁊ ſa lute eiꝰ nedū a ꝯplemēto eiꝰ. Facit ēt ꝓ hoc qꝛ maͣ ē magis digeſta in. xiiij. qͣꝫ. vij. ⁊ ſic eiꝰ hilior fit expulſio cū in eā longiori tꝑe egerit uirtꝰ naͣlis digerēdo ⁊c̄. Pro diciſſione huiꝰ qōnis breuiter

ſtringens materiā ponatur hec diſtinctio ꝙ una dies pōt dici alia magis cretica dupliciter uno mo do qꝛ in ea plur̄ criſſes ꝯtingāt alio mō qꝛ ī ea ue hemētiores ⁊ acutiores fiant criſſes. Et ẜm hͦ ponūtur due breues ꝯcluſiones prīa ē iſta ſumēdo diē eſſe magis creticā alia ẜo mō qꝛ ī ea fortiores ⁊ acutiores fiant criſſes ſic dico ꝙ. vij. ē magisecre tica qͣꝫ. xiiij. qm̄ morbi criſſi terminabiles in. vij. ſunt morbi ꝑacuti quoꝝ materia ē calidior ſubti lior ⁊ mobilior qͣꝫ ſit materia morboꝝ terminabi liū ꝑ criſſim in. xiiij. igitur a tali materia eſt apta uirtꝰ magis iritari ad pugnā ⁊ ꝑ ꝯn̄s natura maio ri conatu mouebitur ꝯtra materiā ⁊ ꝑ ꝯn̄s deriuā do materiā ad loca expulſionū ⁊ tādē eam cretice euacuādo accidētia fient ſeniora ⁊ ex ꝯn̄ti criſſes erunt acutiores ⁊ fortiores ⁊ ad hāc ꝯclu. ꝓbādā optīe facit arg. aductuꝫ āte oppo. qꝛ ī vii. ī prīa ẜe qͣdre luna ꝯiūgitur ī aſpectu magis ꝯͣrio quātū ad qͣlitates qͣꝫ cū ē in. xiiij. ⁊ ſenſum huiꝰ ꝯcluſionis ſo nāt oēs auctoritates dicen̄. vii. magis creticā. Se cunda ꝯcluſio ē tal̓ ſumēdo unā diē alia ē ē magis creticā qꝛ ī ea plures criſſes ꝯtingāt ſic dico quod xiiii. ē magis cretica qͣꝫ. vii. ⁊ iſtū ſenſuꝫ ꝯcluſiōis ītellexit. d. A. loco allegato ẜa qͣrti ⁊ rōne declara tur qm̄ modice materie furioſe reꝑiūtur q̄ ſint in vii. ꝑ criſſim termīabiles ⁊ multo plur̄ reꝑiuntur q̄ ſunt ī qͣlitatibus medicine int̓ uehemēt̓ calidas ⁊ frigidas ⁊ tales ſunt ꝑ criſſiꝫ in. xiiii. termīabiles ⁊ nō ī vii. īmo ēt magis qͣꝫ ī alia cretica poſteriori igitur ⁊c. nona clara ⁊ aſſumptū ē. y. prīa ꝑticula. affo. illo affo. digeſta meditari ⁊c. in fine ubi dixit ꝙ multe materie ſunt nō furioſſe ꝙ ēt multo pluī reꝑiantur materie medie īter calidas ⁊ frigidas qͣꝫ extremalit̓ frigide uel calide maxīe ꝑ criſſim ter minabiles pꝫ de frigidis qꝛ tales ut multū nō ſunt criſſi terminabiles de mente. d. A. loco allegato: qꝛ ēt corpora calida ut ſepe hoc nr̄o tp̄re utuntur crapulis ⁊ cohitu ⁊ ſepe otio vn̄ ꝑ īdigeſtionē īfrigi dantur humores ⁊ ſic utplurimū multiplicātur. hu mores medie nature ꝗ ī vii. non ſunt digeſti ⁊ in xiiii. aūt ponit ip̄oꝝ eſſe ꝑfecta digeſtio ⁊ ſic tunc ip̄oꝝ fiet criſſis ꝯueniens ⁊ ꝑfecta ⁊ nō ante neqꝫ ut multū in dictis materiebꝰ tardatur ad creticādū quoniā ī illa die ꝓpter aſpectū oppoſitōis ꝗ ē uere inimicitie fit pugna ex ꝯn̄ti fit criſſis ⁊ quoniā egri tudines iuncturaꝝ ut plurimū pendent a materia nō ualde acuta ymo a materia miſta ex collera ⁊ fl̓ate ut in cal̓o cāꝝ dictū ē. Iō iſte materie cuꝫ ꝑcriſſim terminātur maxime in. xiiii. die termīant̉ ⁊ ſic ſunt aꝑte terminari ⁊ ad iſtū ſenſuꝫ dixit tex tus nr̄ ⁊ hora criſſis melior eis.i. dies ad criſſiꝫ cō uenientior ī materiebꝰ facien̄ dolorē iuncturaruꝫ eſt. xiiij. ⁊cͣ. ⁊ ſic pꝫ expoſitio lr̄e totius cū hac ſcd̓a ꝯcluſione. Et ad arg. primū factū ꝯͣ ꝯcluſioneꝫ qꝛ dies īꝑes uidentur meliores ad creticādū qͣꝫ pares ⁊c. Reſpondet. d. A. ẜa qͣrti loco allegato dicēs ꝙ īꝑes ꝗdē fortiores ſunt in criſſibꝰ ſcd̓m plurimū ⁊ in plurimo numero quaſi dicat ꝙ plur̄ ſunt dies īpares ī ꝗbus ut plurimū fiunt criſſes qͣꝫ pares cuꝫ quo tn̄ ſtat ꝙ ꝯparādo xiiij. ad quālibet aliaꝫ dieꝫ ꝙ plures fiunt in ea criſſes qͣꝫ in alia uel dicit con cedendo ꝙ dies impar quātum eſt ex ꝑte materie criſſi termīabilis qͥ utplurimū eſt acuta collera cō ueniētior ē ad criſſim qͣꝫdies par qꝛ criſſes fiunt ī uehemētia accidentiū modo in dictis materiebus uehemētiora fiunt accidētia ī īparibus quoniam ī illis fiunt parociſmi uel excreſcētie ⁊ non ſic ī pa ribus ſi tn̄ ꝯſideretur aſpectꝰ cū p̄paratione ſimul materie dico ꝙ certa dies par ut. xiiii. ē magis cre tica ad hunc ſenſum ut in ea plures ꝯtingūt criſ ſes qͣꝫ in alia die īpari ⁊ hoc ē qꝛ materie plures re periūtur terminabiles ꝯueniēter in. xiiii. qͣꝫ in vii. ut q̄ ſunt nature medie ī qͣlitatibus ut dictum ē ⁊ huiuſmodi ſunt materie facien̄ ut plurimum mor bos iuncturaꝝ de morbis aūt tertianarū non ſic ē dicendū quoniā in illis ꝓpter mōm ꝑiodicandi ul̓ manifeſte ſiue īmanifeſte exerceſſendi de tertio ī tertiū magis fiūt criſſes in xi. qͣꝫ in. xiiii. quoniam in talibus plus facit ad creticādū motus proprius materie qͣꝫ aſpectꝰ ⁊ cū hoc ſtat qd̓. xiiii. ſit fortior ad ſenſum ſupra allegatū ⁊ ad iſtuꝫ intellectuꝫ di xit. d. A. cap. sͣ. allegato parum ante teſtum ſupra allegatum de fortitudine diei. xiiii. in creticando ⁊ notate textum. Et dies xi. non eſt in uirtute .xiiii. uerum tn̄ in egritudinibus in quibus perociſ mi earum incipiunt in īꝑibus ut tertiana ē fortis ualde ⁊ fortior qͣrtodecimo. Innuens ꝙ ī tertianis plures fiunt criſſes in xi. qͣꝫ xiiii. ⁊ notate. Et ſic breuiter ſatiſfactum ē ad difficultatē de fortitudi ne dieruꝫ criſſis ⁊ hoc ſufficiat quātum ad decla ratōm textus nr̄i lege igitur litteram. Et attēde criſſe.i. dies in ꝗbꝰ d̓ eoruꝫ numero ē ut in eis ꝑꝑ aſpectꝰ p̄cipue lune fiāt criſſes.ſ. ad hoc: ut cum cautella oꝑeris in dictis diebꝰ ꝑꝑ cām aſſignatā ⁊ enumerās quos dies dixit. Et qͥ fit.i. eſt apta fieri in. iiij. vij. ⁊. xi. poſtea cōparando dies creticos in fortitudīe dixit. Et hora criſſis melior eis ē. xiiij. ad modum expoſitum. Et ſi poſſibile̓ cannegatiuuꝫ etiā re Nunc ipſe ponit. iiii. ſpicien̄ euacuationē: ⁊ quoniā ī canone ipſe facit mentionē de embrocis. Ipſe ſcd̓o ꝯn̄ter ponit canonē ſpīaleꝫ in epitīatibꝰ qͥ cū embrocis multū cōueniūt. Eſt tamē cōis etiā ad q̄cūqꝫ localia ap plican̄ ſcd̓a ibi. Epitimata nō calida ⁊c. de prima ꝑte dixit. Et ſi poſſibile eſt ut ceſſes ab euacuatio ne uſqꝫ ad maturatōm.ſ. qꝛ eſſet modicum d̓ ma teria qꝛ corpus eſſet uelud purum ⁊ ſis ꝯtentꝰ em̄ brocis.i. ut tibi ſufficiant embroce cum aqua fri gida ⁊ calida ⁊ tepida ſcd̓m canones p̄dictos ī ca pitulo embrocarum fac ⁊ addit. Et incipe ab adͣ frigida. Nota qd̓ ubi iſta ſufficiant ꝯueniens eſt ceſſare in principio de euacuatione quoniā lꝫ talis euacuatio in principio facta ut plurimuꝫ ſit neceſſaria ꝓpter cās ſępe dictas. tamē qꝛ ut ſuꝑ ponitur dicta materia in principio eſt indigeſta ſemper ipſius euacuatio in principio facta eſt in regularis: ⁊ cum aliquali fit nocumento ſi igitur embroce ſufficerent meliꝰ eſt ceſſare ab euacua tione in principio. Eſt igitur ſecundo notandū

ꝙ non exn̄te materia multū mobili. neqꝫ multa neqꝫ iuncturarū paſſibilitate qn̄.ſ. alias dicte iun cture non fuerint paſſe aliqn̄ ſole embroce ſuffi ciunt materiā fluentē ſiſtendo digerendo ⁊ aliqn̄ reſoluendo qꝛ ubi modica fuerit materia calida fluxa embroca cū aqua frigida ſaltem in uirtute frigida ad digeſtionē ⁊ doloris remiſſionem ſuffi ciet ⁊ ubi fuerit maͣ frigida modica ad digeſtiōeꝫ materie ēt ad reſolutōm eius fotaſſe ſufficeret embroca calida actu ⁊ in uirtute ubi autem fue rit materia mixta ꝯuenienter aqua tepida facta ẜm can̄. ſcriptos quarti primi ca. 18. p̄cipue ibi da tur ꝙ ſi materia non ſit in fluxu debemus īcipere embroca calida ad rarefaciendū mēbrum ſiue igitur ſit materia fluxa frigida ſiue calida ſiue mi ſta prius debet fieri embroca calida ſed differen ter quoniā in materia calida debet eſſe embroce calida tātum actu uel tepida ⁊ in potentia frigi da ⁊ in frigida materia debet eſſe embroca ⁊ ac tu ⁊ potentia calida poſt aūt embrocationē cum calida laudat. d. A. fieri embrocā frigidam ſaltē actu ad duo iuuamenta primū ē ut ꝯſtringatur illud qd̓ iam penetrauit de embroca prius facta ẜm eſt qꝛ embroca calida rarefaciendo mēbruꝫ diſſoluit de ſpiritu ⁊ calido naturali ut igitur mē brum factū laſſum ꝯfortetur ⁊ in uirtute robore tur. Laudauit. d. A. embrocā frigidam poſt cali dam ideo dixit textus de ordine harum embroca rum calidaꝝ frigidarū uel tepidarum remittēdo nos ad id quod alias dixit in canonibus qͣrta pri mi eſt quod iſte embroce fiant ẜm can. dictos in cap. embroce quarta primi. Nota tamen qꝛ dixit Et incipe ab aqua frigida non uult. d. A. qd̓ ab ſolute embrocādo prius incipiamus ab embroca tione aque frigide quoniā eſſet ꝯtrarius ſibi ipſi loco allegato ubi iuſſit eſſe incipien. ab embro cis calidis ⁊ poſtea ſequi cum embroca actu fri gida ut ēt ratio manifeſtat ut declaratum ē ſed uoluit. d. A. incipere ab aqua frigida.i. in princi pio morborum nō exn̄te materia fluxa ſed īcipiē te fluere pro quāto materie fluenti ꝯpetit reper cuſſio debemus tunc incipere a frigida ſed ſi eſt fluxa materia ⁊ intenderemus digeſtioni uel re ſolutioni materie ⁊ mitigationi doloris ut ſepe fit cum embrocis iſto caſu incipiendum eſt a ca lida ut in canonibus dictuꝫ eſt ⁊ hoc regulariter ⁊ ut in pluribꝰ qꝛ ubi eſſꝫ materia multuꝫ ignea forte magis ꝯuenient embroce frigide etiam ad materiam fluxam ut fuit ſententiata affo. 26. 5. particule. In articulis tumores ⁊ dolores ⁊cͣ. Nam in tali caſu aqua frigida ſuper īfuſſa refri gerat malā ꝯplexionem calidam ⁊ materiam ca lidam humores attenuat repellendo ⁊ ſic dolo rem ſedat etiā ⁊ ſtupefaciendo. ⁊cͣ. ⁊ hoc eſt qd̓ intendebat lege lr̄am. Et ſi eſt poſſibile ut ceſ ſes ab euacuatione uſqꝫ ad maturationem qꝛ.ſ non ſit neceſſaria a principio euacuatio ⁊ ſis con tentus embrocis cum aqua frigida calida ⁊ tepi da.i. tibi ſufficiant embroce. ẜꝫ can. notes in ca pitulo embrocaꝝ fac.i. cum tibi ſufficiāt embro ce fac eas ſcd̓m can. notos quarta primi cap. ꝓ prio embrocaruꝫ.ſ. embrocando prius cuꝫ aqua calida.ſ. actu uel tepida deinde cum frigida ac tu ꝓpter cauſam dictam tamen addit. ⁊ incipe ab aqua frigida.i. morbo incipien̄ fac embrocā frigidam ad repercutien̄. materiam fluenteꝫ ⁊c. Epitimata uero calida poſtqꝫ .Nunc dedit quedam can. de embrocis dat can. quoſdā alios circa aplicationē diuerſorum localium etiā ſumptorum interdum per interius ⁊ diuidi poſſꝫ pars etiā in qͣtuor ſcd̓m qͣtuor can. quos ponit ẜa ibi. Et aqua quidem calida tertia ibi. Et oximel quarta ibi. Et ſemina fortia primo autem ponit can. circa epitimata que magnam habent conue nientiam cum embrocis cum utraqꝫ fiant ex re humida liquida ſed embroce ex alto effundūtur Epitimata uero fiunt cuꝫ panis infuſis in liquo ribus in quibus interdum ſunt alique pulueres ⁊ dictis pannis aliqualiter expreſſis membro ſu perponunt ⁊ dixit. Epitimata uero calida.ſ. nota biliter ⁊ actu ⁊ potentia ⁊ ſupple frigida etiam intenſe oīa ſunt nociua maxime.ſ. in principio ⁊ adducens rōnem dicti ſui dixit. Calida quidem ꝓpter atractionem ſupple nocent. ſed narcotica ꝓpter ꝯgellatōm ⁊ cruditatem.ſ. ſunt nociua. ⁊ addit. Et iterum epitimata infrigidantia ſupple que tamen non ſunt narcotica qꝛ nō ſint ītenſe fri gida groſſum faciunt crudum ⁊ mortificant ſub tile ⁊ prolongant egritudinem. Nota quod. d. .A. in hoc textu ponit etiam implicite can. nega tiuum circa aplicatōm epitimatum. Et breuiter intendit iſtam ꝯcluſionem ſub forma regule uel can.ſ. qd̓ medicus non debet in principio horum morborum applicare epitimata calida.ſ. fortia neqꝫ frigida ſtupefactiua uel narcotica neqꝫ ēt intenſe frigida ⁊ ſi non ſint narcotica ut ſepe fit ab idiotis in ſedatione dolorum applicant enim talia frigida uel qd̓ aliquādo ad reſolut̉ materie parum fluxe applicant calida notabiliter nulla facta prius euacuatione in corpore etiam in pu ro ⁊ probans iſtam ꝯcluſionem dixit qd̓ talia om nia ſunt nociua quoniaꝫ calida atrahunt mate riam ad locum ⁊ ſic plus ē id quod atrahitur qͣꝫ quod reſoluitur ⁊ ſic auget̉ dolor ⁊ hoc ſepe euc nire ſolet ſed narcotica propter ꝯgelationem ſuꝑ ple quā faciunt in ſpiritibꝰ ⁊ naturalibus humidi tatibus ⁊ cruditatem quam ſupple faciunt in ma teria nociua eam ingroſſando ⁊ in mobilitando. Nota ſecundo pro expōne huiꝰ t̓mini narcoti cum qd̓ narcoticum vt dixit conciliator differētia ccxxij. eſt medicamē doloris ſedatiuuꝫ cuius na tura cuꝫ ſiccitate uehementer eſt frigida ipſa.n. frigiditas ad finem tertij genꝰ eleuatur ⁊ uſqꝫ ad quartum ⁊c̄. ꝯſequenter mortificat ſenſum mem bri ⁊ per hunc modum ſedat dolorem ut quarta primi in fine ⁊ quīto coll̓et ⁊ ſic ut patet nocet du pliciter.ſ. extinguendo ca. naturale ⁊ ꝯgellando materiam etiam incrudando eam propter cali. extingui cuius eſt digerer̄ frigida etiam intenſe

⁊ ſi non ſint narcotica uel ſtupefactina ēt nocēt ⁊ hoc intendit per hoc qd̓ dicit epitimata infrigi dantia quoniā groſſum humorē faciunt crudum ⁊.i. qꝛ mortificāt ſubtile. Nam in materia ēt ca lida cum ipſa ſit eterogenea cuius una pars eſt ſubtilis magis ⁊ alia groſſa ꝓpter ſubtilem comi xtaꝫ groſſe tota materia redditur nature obediē tior ad expulſionē qꝛ ꝓpter iſtas partes redditur magis equalis quā ſi altera iſtarū partiū maxīe ſubtilis remoueretur. Ideo. xiiij. tertij de cura aſclitis ip̄e ꝓhibuit euacuatōm collere qm̄ ut ip ſe ibideꝫ dixit ip̄a aliquo mō reſiſtit aquoſitati id̓ faciet in cap. ſequenti in principio cum igitur ta lia intenſe frigidantia extinguant caliditatem fū datam in parte ſubtili materie inde eſt qd̓ nocēt incrudando groſſum mortificando ſubtile ideſt propter mortificationem caliditatis in ſubtili exi ſtente ⁊ inde fit materia inepta euacuationi ⁊ ex conſequēti prolongāt egritudinem ⁊ hoc ē qd̓ in tendit licet ēt aliter poſſet legi lr̄a ſed iſte ſenſus magis placet. Et nota qd̓ licet. d. A. faciat per hunc can. nos cautos in applicatione epitimati pōt tamē ampliari cano. ⁊ debet ad oīa localiter apponenda ſiue ſint fomētatiōes ſiue epitimata. ſiue embrocationes ſiue olea uel unguenta. uel empl̓a ⁊ huiuſmodi quoniā oīa talia poſſent ex dictis ꝯſtrui medicis. Aduerte ēt qd̓ licet iſte can. ſit regularis tātum in cura cohacta.ſ. ī dolo re accutiſſimo aliqn̄ neceſſarium eſt ad iſta deue nire ut infra in hoc capi. uidebitur lege tu litterā qꝛ eſt clara. Po Et aqua quidem calida nit ẜꝫ can. īꝑtinen̄ euacuationi ſꝫ occurrētē errori ꝗ ali quando cōittitur in diſpoſitis ad dolores iunctur. rum ⁊ breuiter dixit ⁊ aqua quidem calida noci ua eſt eis.ſ. uel actu patientibus dolores iunctu rarum uel ꝑatis ad eos ⁊ diſpōit̓ ⁊ adducit ratio nem dicti ſui quoniā humectat iuncturas ⁊ ex cō ſequenti relaſſantur debilitāturqꝫ ⁊ habiles red duntur ad recipiendas ſuꝑfluitates. Et ſic in nuit iſtam ꝯcluſionē qd̓ in talibus diſpoſitis uel actu ſic patientibas non debet fieri lotio uel em̄ brocatio pedum cum aqua calida ꝯcluſio decla ratur qꝛ nocet eis per modū dictum ꝑꝑ can. d. A. quoniā humectat. ⁊c. Nota cum. d. A. loquit̉ hic de aqua calida intelligit de aqua ſimplici calida ⁊ non de calida in uirtute quoniā de ea ſupra po ſuit can. qd̓ nocet in prīcipio per hoc qd̓ materiaſ attrahit eſt igitur ſermo de aqua ſimplici calida ēt quoniam ut infra uidebitur in cap. cautelle a doloribus iuncturarum ip̄e ibideꝫ laudat aquas termarum quoniā ꝯfortant ut ibi declarabitur. ⁊ ſi ſint actu calide ēt aqua ſalis laudatur ad ean dem intentionem aqua ēt frigida in loco allega to laudatur qd̓ qūo adminiſtrare debeat ibidem uidebitur ſed aqua calida ſimplex.i. fortis cōis non laudatur ymo hanc hic uituperat ꝑꝑ cauſā dictam quoniā humectat propter caliditatē enī fit eius facilis penetratio ⁊ poſtea per formalem ⁊ uirtualem humiditatem relaſſat ⁊ ſic debilitat ⁊ ex ꝯſequenti nocet lege lr̄am clara eſt. Iam ipſe ponit can. circa Et OXimel applicationem oximelis etiā ſumptionem eius per inferius ⁊ breuiter dixit. Et oximel propter ſuam accetoſitatem non ē magni iuuamenti. Nota qd̓. d. A. uidens quodā modo ſententias uarias auctorum circa exhibi tionem oximelis in huiuſmodi morbis neqꝫ ad alteram partium poſſit afferri argu. multum eui dens ipſe non uolens abſolute laudare eius exhi bitioneꝫ neqꝫ negare uſus eſt miſtice hoc modo dicendi quod oximel propter eius acetoſitatem non eſt multi iuuamenti non dixit qd̓ ſit nocumē ti ſed qd̓ non eſt multi iuuamenti ⁊ ex hoc uide tur innuere qd̓ non debemus in his paſſionibus multum eo uti ex quo reperiuntur alie medicine in caū magis aꝑte proficere. Nam tertio regīs acutorum texti ꝯmenti. 34. ibidem dixit yp̄o. qd̓ debilitat uirtutem articulorum.i. iuncturarum etiam. G. primi regīs acutorum ꝯmento 28. uitu perat acctum ⁊ ſecamabim in membris neruo ſis nā cū nerui ſint natura frigidi ⁊ ficci multū ab aceto frigido patiūt̉ M. v̓o ī atitodario diſ. vi. ī ſermone de ſecamabim puro dixit ꝙ ex tali per mixtiōe aque acceti ⁊ melis maxime ex melle ⁊ aceto acquiritur cōſequutio iuuamentorum mul torū qui ſunt in corpore toto ⁊ ad materias que ſunt in iuncturis proprie quoniā reſoluit eas ⁊cͣ. Itaqꝫ propter has ꝯtradictiones dixit ꝙ non eſt magni iuuamenti non negauit iuuamentum aptum ab eo prouenire ſed dicit propter acetum non eſt magni iuuamenti qꝛ. G. non admittit oxi mel in dictis paſſionibus propter acetum ⁊ Me ſue dixit ꝙ in dicta comixtione aquiritur virtus reſolutionis que non eſt in altero tantum ita qd̓ etiaꝫ Meſue conſiderando acetuꝫ tamen nō lau daret in his paſſionibus ſed ꝯſiderata comixtio ne laudat Aui. igitur caute procedens dixit ꝙ ta cite ꝙ eſt iuuamentum ſed non eſt magni iuua menti propter acetuꝫ quaſi īnuat qd̓ ad alias me dicinas eſt declinandum que ſunt efficatioris iu uamenti qꝛ̄ in ſuma quid dicendum eſt. Ego in ſuma dicerem qd̓ in materia calida non con ueniat neqꝫ etiam ſirupus acetoſus de zucharo quoniā propter acetuꝫ ex qualitate nocet neruis neqꝫ ibi eſt aliqua ſubtiliant̉ neceſſitas. In ma teria etiam frigida in principio ⁊ augumento non cōuenit cum materia fluit quoniam preparat ad fluxum materiaꝫ ſubtiliando. ⁊ uias dillatando etiam nocet qualitate aceti ⁊ iſtuꝫ canon̄ poſuit Io. de ſancto aman̄ ſuper antidotario. Nº. qd̓ in reumate ⁊ defluxu non debemus audere ſupra oximel propter iſtam cauſam. Si tamen ma teria fluxa. eſſet multum groſſa ⁊ in corpore ſo lidaruꝫ muſchulorum ⁊ neruorum ⁊ non macilē to ⁊ raro tunc ad incidendum ⁊ pro parte ad re ſoluendum darem ego in firupo etiaꝫ ſi extra po natur partem oximelis maxime pauce comeſtio nis quoniaꝫ in iſto caſu ſperarem multo maius

iuuamentum qͣꝫ nocumentum ⁊ ad iſtum intelle ctum laudauit Roſarius oximel ſquiliticū licet accto noceat hanc etiam ſnīaꝫ ſequutꝰ eſt Giber tus lege lr̄am iſtam nota bene. Aaꝝ eltimo circa hanc Et ſemina AIt ꝑtem ipſe ponit vnum canonē ut ēt incurrat indoctis medicis qui in do loribus iuncturarū ⁊ per interius ⁊ localiter exi bent medicinas fortis caliditatis ⁊ exicationis p̄ cipue in cā frigida non intelligendo qd̓ dicte me dicine uehementer calide aliqn̄ ſtante repletione elliquaūt materias ex ꝯn̄ti fluunt ad iuncturas ⁊ aliqn̄ adurunt. Idem dico ſi ſupra locum dolē tem ponantur quoniā reſoluēdo ſubtile ſepe fue rit ca petrificandi materiā. Ideo ut occurat̉ huic oꝑationi irregulari dixit ponendo circa hoc can. Et ſemina fortia ſicut ſemen feniculi ⁊ʳ ſuꝑ ple alie medicīe multū calide ⁊ ſicce ſepe adurūt ſuperfluitatem.i. materiā ſuperfluam uel nociuā ⁊ ꝯuertunt eam in lapideitatē. Et in iſtum errorē cognoui unum noīatum medicum famoſum qm̄ hoc nr̄o tp̄re petrificauit pedes unius p̄ſtantiſſi mi doc. dn̄i Catōnis ut ip̄e mihi retulit in bina ul̓ trina applicatione cuiuſdam medicaminis local̓ Et notate qd̓ ſi aliquādo uſus horum per inte rius ad prouocatōm urine ſit ꝯueniens non tamē niſi in certis caſibus ut infra loco proprio uide bitur. Sed de localibus ſemper uerenda eſt iſto rum exicātium applicatio niſi ſepe ſuccedat hu mectatio ut infra uidebitur lege lr̄am qꝛ clara ē. Tunqꝫ completur matu Iſta eſt ſcd̓a pars principalis ſcd̓e partis prin cipalis que ſic ꝯtinuatur ad p̄cedentem quoniam primo ip̄e poſuit can. attendendos in euacuat̉ ſi fienda ſit an ne ſumpta indicatione a materia nō digeſta ſcd̓o principl̓r ponit canones attendēdos in euacuatione materie cum iam facta eſt dige ſtio ⁊ duo facit principaliter quoniā primo ipſe exemplificat cum quibus debet fieri euacuatio facta digeſtione ſcd̓o ponit can. circa exibitioneꝫ haruꝫ medicinarū ſcd̓a ibi. Et caue ne ī potu ⁊c̄. de prima ꝑte dixit. Cunqꝫ ꝯpletur maturatio.ſ. uerſus ſtatum uel ſupple eſt ꝯpleta in ſtatu tunc euacua cum his que ſunt ſicut hermodatili ⁊ bn̄ zidē ⁊ pill̓e eorum ⁊ intende cum facilitate ad dit. Et incipe iterum ſupple embrocando etiaꝫ epitima cum eis que ſunt ſicut herba que naſcit in fluuijs. Nota primo in can. maxime laudari ab oībus in euacuat̉ materie fl̓atice hermodati los albos ⁊ electos quoniā rubeus uel niger ſunt uehementis malitie educunt enim eleeti fl̓a pre cipue groſſum a iuncturis ut dixit Me. cap. pro prio. Et ita ꝯueniunt in doloribus iuncturaꝝ ⁊ euacuando materiā exiſtentē ibidem ⁊ confor tando ⁊ reſoluendo exterius applicata qd̓. d. A. ẜo can. cap. proprio dixit de eis. Ꝙ ſunt cōue niens triacha omnibus doloribus īuncturarum ⁊c. uerum eſt tamen qd̓ de ſe nocent ſtomaco ut omnes ſcrībunt qꝛ propter ſuperfluum accidenta lem humiditatem eorum inducunt nauſceaꝫ ſto maci ⁊ ſunt tarde ſolutionis ⁊ ſic permanent ma terie atracte ad ſtomacum longo tempore in eo generāt in ſtomaco uentoſitatem propter ipſorū caliditatem niſi retificentur retificantur autem cum cimino 33. ⁊ pipere ut cal̓is proprija ⁊ capi tulo ſequenti expreſſe. Cum ergo. d. A. dixit qd̓ oportet euacuare cum eis que ſunt ſicut hermo datili intellexit ſi electi fuerint ⁊ ſecundum arteꝫ retificati. Et ideo quoniam ad ratificationem quedam adduntur ⁊ per illorum additionem ⁊ ſi fiant citius ſoluentes qꝛ tamen minor eorum do ſis per ſe eſt aurus unus ut Meſue ſi igitur alia debent addi correctiua eorum fiet magnaᵉ quan titas pulueris exibenda ad ſolutionem pro una ui ce ⁊ ſic īfirmos tediaret nimis. vnde propter iſtā cauſam auctores conſtruxerūt pill̓as de hermo datilis in quibus preter hermodatilos qui ſūt baſ ſis pill̓arum ipſi addunt alia ſolutiua reſpiciētia fl̓a ⁊ colleram plus ⁊ minus ſecundum diuerſas intentiones deſcriptionem ut ad debite ſoluēdā parua ſufficiat quantitas ne tedium infirmis aſ feratur. Ideo dixit. d. A. ⁊ pillule eorum.ſ. her modatilorum.ſ. debent exiberi que diuerſifican tur. Ideo dixit. d. A. in ſoluendo quoniaꝫ que dam ex eis plus ſoluunt flegma ut pillule de her modatilis maiores ⁊ quedam plus colleram. ut minores ⁊ quedam quodam modo equaliter utrā qꝫ materiam ut pill̓e deſcript̉ propria Meſue ſe cundum quod in eis diuerſa adduntur ſolutiua magis unum humorem qͣꝫ alium reſpicientia ⁊ ſic fiunt acutiores uade in ſatis pauca doſi cum correctiuis ſimul dictorum hermodatilerum fa ciunt completam ⁊ ſatis rectam ſolutionem. No ta ſuper illo uerbo benzidem poſtqͣꝫ in multis ſi nonimis non reperieram quid eſſet tandem in ſi nonimis Raſis repeririꝙ eſt teſticulus vulpis eſt autem teſticulus vulpis ſaterion ſecundum Sꝫ monē ianuenſem de teſticulo vulpis ⁊ canis fa ciunt capitula Serapio ⁊ Auic. ⁊ venter eorum ponit quod aliqualiter ſoluat verum eſt tamen forte appropriate confortat iuncturas ⁊ membra neruoſa ⁊ ſi de eo non fecerint auctores in hoc ſpecialem mentionem quia tamen multam uide tur habere conuenientiam cum hermodatilis in multum nutriendo ⁊ in prouocatione libidinis etiam in qualitatibus manifeſtis forte quod ēt ꝙ conuenit in iſta proprietate cōfortandi unde qꝛ per manifeſtam qualitatem non apparet quomo do debeat curare ſpaſmum qui in poſterioribus cerebri vt dixit. d. Aui. ⁊ Serapio qui conueniūt in hoc qd̓ confert ſpaſmo ⁊ tetano qui fiunt in po ſterioribus cerebri vel dorſi inde Auerois quinto coll̓ et ca. de ſatarionuolens ipſe ponere hoc de intentione propria qꝛ nō vidit ī hoc rōnē manife ſtam ſed ſi fit. fit ꝑ occultā ⁊ tn̄ non reperitur ab

auctoribus dictū qd̓ a proprīetate ꝯfortet iunctu ras vel membra neruoſa neqꝫ ꝙ ſoluat adduxit in hoc teſtimoniū duorū antiquorū elmeſaic ⁊ el moſalic qui iurauerunt in eorū animabꝰ ꝙ curat ſoaſmum poſtreme part̉ quando bibit̉ cū vino ni gro ſtiptico ſucus eiꝰ diſtemꝑatus ꝯcludo igit̉ ꝙ a proprietate debet mēbra neruoſa iuuare per occultā proprietatē ſi ergo cū h̓modatilis addere tur ſoluentibus addendo in confortatōe iunctura rū nō incōueniret alicubi tn̄ reꝑi bn̄zeidem dixit Symon ẜm iudeum qd̓ eſt biſtorta ⁊ in gloſulis Almanſoris qd̓ eſt ſpēs Satarion̄ de būzidem fa cit ꝓpriū ca. Serapio ⁊ appellat de Sallamone ⁊ credo hoc ſit ꝓpriū eius vocabulū ⁊ ibi dixit qd̓ valet ſicut h̓modatili in dolore iūcturarū ⁊c. Ad dit tn̄ ⁊ intende cum facilitate.i. in his ſoluētibꝰ appropriatis que fortiora poſſunt exhiberi iam di geſta materis qͣꝫ ante vt ſupra fuit dictū oꝫ tamē intendere cum facilitate ita qd̓ non nimis ſoluas neqꝫ nimis laborioſe interponit ꝯſequenter conti nuando certū aliū can̄dicens. Et incipe iteruma. a. vult nobis Nota ex hͦ textu inuere vnam optimam cautellā in oꝑe.ſ. qd̓ quā do eſt euacuatum de materia cōiuncta cū medi cinis ſatis fortibus quod debemꝰ ſupra mēbra do lentia facere embrocationes ⁊ epitimata cū aliꝗͣ bus molificantibus ⁊ aliqualiter ſubtilian̄. Ideꝫ eſt intelligendū de vnctionibus ⁊cͣ. ⁊ rō eſt quo niam in talibus morbis vtplurimuꝫ pendentibus a materia ſatis groſſa veriſimile eſt ne materia tota poſſit vna vice erradicari ex ꝯſequenti cum per ſolutionem ⁊ euacuationem in materia fiat priꝰ euacuatio partis ſubtilis ⁊ magis digeſta re manente ꝑte magis groſſa tanqͣꝫ minus apta eua cuari vt ꝯſequenter ipſa poſſit ꝯueniēter euacua ri ⁊ non lapideatur quod eſt unū de maioribꝰ no cumentis que euenire ſolent in talibꝰ morbis. Iō ipſe laudat fieri poſt euacuationē fomentatiōes ⁊ epitimata ſuꝑ materia que remanſit ad finem dictum ⁊ nota qd̓ dixit. Et incipe iteruꝫ ⁊c. quaſi inuat ꝙ ante etiaꝫ quālibet euacuationē laborio ſe fiendam cum appropriatis fortibus debemus ēt habilitar̄ maͣꝫ ad euacuationē ī dcīs embrocis ⁊ epitimatibꝰ ⁊ nō ſolū facta euacuat̉. Iō ad hͦ demōſtrādū ipſe ſupra anteqͣꝫ can̄ poneret in eua cuatōe materie digeſte: neqꝫ exēplificaret cū ꝗbꝰ eſſent dicte euacuatōes fiēde ip̄e p̄ordinauit can̄. reſpicie n̄ ēbrocatiōes ⁊ epitiata ad īſinuādū iſta debere vt in plur̄ in iſtis caſibus p̄cedere. Ideo iſtd̓ ꝯmemorās dixit poſt dictā euacuatione iterū incipe ⁊ epitima ⁊c. ſicut ſupple feciſti ante iſtaꝫ euacuationē quoniā ſicut illa epitīata ꝯueniebāt ad illā euacuationē factā: ita ad futurā: de mate ria qͥ remāſit iſta etiā p̄parēt: ⁊ exēplificādo cuꝫ quibꝰ debeat fieri dixit fiat cū eis q̄ ſunt ſicut her ba q̄ naſcit̉ in fluuijs ⁊ ſil̓ia Nota ꝙ iſta herba vt dixit lr̄a Girardi exterior vocat̉ occa. Eſt āt occa dixit Raſis ī ſinonimis eſt arbor.ſ. ꝑua q̄ in locis paludibꝰ naſcit̉: ⁊ in occalibꝰ: vbi.i. occe vt multū comorāt̉. Eſt q̄dam herba ꝑticipās calidi tate ⁊ hūiditatē ad intētionē nr̄aꝫ ⁊ huiꝰ iuuam̄ti eēt camōilla fenugrecū altea ⁊ ſil̓ia: lege lr̄aꝫ ſic. Tunqꝫ completur Scilicet in fine augmē ti: vel ſupple eſt cōpleta vt in ſtatu: tunc euacua cū hijs q̄ ſūt ſicut hermodatili: ꝗ electiue educūt materiā groſſaꝫ de iuncturis: ⁊ talis maͣ ē ī qua expectat̉ digeſtio: ⁊ bēzideꝫ.i. teſticulus vulpis vel ſatirion: ꝗ a ꝓprietate reſpicit mēbra neruoſa ut eſt dictū: ⁊ pillule horū.ſ. hermodatiloruꝫ ſunt ſ. quas ad hāc ſolutionē ꝯuenient̓ facien̄ debemꝰ exhibere: ⁊ nō hermodatiles ſolū: neqꝫ etiā cum correctiuis ſuis tātū: qꝛ eſſet quātitas nimia ut di ctū eſt. Et ītēde cū facilitate.ſ. ſic euacuādo ⁊c. Et incipe iterū ⁊ epitima.ſ. uel ēbroca facta pur gatione ad p̄parādū maͣꝫ q̄ remāſit: ſicut etiā feci ſti ante p̄dictā purgationē.ſ. faciēdo epitīa ⁊ em broca: cū hijs q̄ ſunt ſicut herbaq̄ naſcit̉ ī fluuijs .i. occha ⁊ ſimilia que calefaciant aliqualiter ⁊ humectent ⁊c̄. Et caue ne in potū des cecudo Nunc ipſe ponit can̄ attenden̄ in euacuatione quādo.ſ. eſt facta digeſtio in materia. Et dicit textus ⁊ ſic iacere cōmuniter reperitur ſed ē difficilis mul tum. Et caue ne in potu des in primis hoc eſt fa cta digeſtione niſi medicinam debilem quoniam ipſa mouet materiam.ſ. per corpus ⁊ nō facit cur rere aliquid.i. non facit euacuare aliquid de quo ſit curanduꝫ qꝛ.ſ. debiliter euacuat ymo fortaſſe ſubtiliat materias ꝯgellatas alias.ſ. que nō actu cānt nocumentū ⁊ facit eas currere ad membrū ſ. propter eas eſſe ſubtiliatas ⁊cͣ. Notate ego non uidi iſtum textum ab aliquo expoſitum ſicut neqꝫ aliquē alium huius fen. Et re uera niſi ego imitem verba textus ita vt aſcribatur error ſcri ptori neſcirem bene verificare textuꝫ tamen ego afferam vnum ſenſum cuꝫ quo poſſet ſtare textꝰ vt iacet ſed non videtur bene textui conformis. Notando ꝙ dupliciter aliqua medicina dicit̉ debilis vno modo quia leuis vt lenitiua uel etiaꝫ exſoluens ſed debilis in gradu exſoluentiuꝫ vt mi rabolani vel ſucus rox. Alio modo dicitur me dicina debilis qꝛ ⁊ ſi ſit de ſpē fortis exſoluētiū tn̄ propter eius paruitatem in dorſi eſt debilis in ſo luendo vt agaricus vel ſcamonea in parua dorſi ⁊ ſic dupliciter dicitur aliqua medicina debilis igitur oppoſito modo poteſt duplicit̓ dici aliqua medicina fortis vt patet ſecundum hoc poteſt le gi ſic littera ſicut etiam ſupra legebatur quodaꝫ modo illa parte ⁊ incipe a re forti. Et caue ne des in potu in primis medicinam niſi debilem ſecun do modo quoniam ipſa ſcilicet que eſt debilis primo modo quia lenitiua vel modice exſoluens

mouet materiam.ſ. propriam ⁊ non educit.ſ. eaꝫ ⁊ non facit currere ſcilicet euacuando extra ali quid de quo ſit curandum qꝛ ſi aliꝗd educit non ē de materia ꝓpria ſed de materiebꝰ cōibꝰ ⁊ ſic n̄ ē aliꝗd de quo ſit curanduꝫ ⁊cͣ. Alio mō p̄t uerifi cari textꝰ ut. ly. ne ſit corrupta dictio ſꝫ debeat ia cere ut ⁊ iſto modo iacebit lr̄a. Et caue.i. menti bn̄ teneas ut in potu des in primis.ſ. cum intendi mus euacuare materiā digeſtā oēm medicinā ni ſi debilem qꝛ quocūqꝫ mō fuerit ipſa mouet mate riaꝫ ēt ſi debilis ⁊ nō facit currere.ſ. euacuari ali ꝗd de quo ſit curandū qꝛ ſi eſt debilis ẜo mō qꝛ.ſ. paremus in corpore mediocri ſelū tres pill̓as de h̓modatilis qꝛ media.3. tm̄ vt ſepe fit mouet ma teriam ꝓpriā ⁊ ſi aliꝗd educit de ꝓpria materia non educit aliquid de quo ſit curāduꝫ qꝛ modicū educit ⁊ illud parū ꝓficit ſed ꝑ aliaꝫ ꝑtē vel aliū modū magiſ nocet ꝑ hoc qd̓ ſubtiliat alias mate rias cōgellatas que ſepe reperiūtur in corporibꝰ ſic patiētibus q̄ tn̄ nō actu cānt dolorē ſꝫ ſubtiliā te currūt ad membrum leſum. Iō illa nocet quo cūqꝫ mō fuerit debilis ut pꝫ uult igitur qd̓ ſtante maͣ digeſta nullo mō dabis medicinā debilē ꝓpt̓ nocumentū dictū ſꝫ cū erat materia indigeſta in prīcipio forte ymo ut multū ꝯueniebat medicina debilis ẜo mō ut. sͣ. declarabatur. Alio mō pōt ēt legi lr̄a ⁊ in idē tendit ita ut lyniſi ſit lr̄a corru pta ⁊ debeat dicere uti ⁊ hoc ſepe euenit errore ſcriptorū ꝗ reꝑientes iſtā dictionē uti ſcriptā ꝑ u cum puncto ſuꝑiꝰ.ſ. hͦ mō uti exiſtimāt ꝙ lyſū ſit unuꝫ n̄ ⁊ punctū ſuꝑius ſit.i. ⁊ tūc faciunt ſic niſi ⁊ ē niſi ⁊ iſtū ꝓpriꝰ credo fuiſſe errorē textꝰ ⁊ diffi cultatē eiꝰ ⁊ hoc mō ſic debebit legi. Et caue ne īpotū des medicinā uti debilē qm̄ ipſa.ſ. debilis mouet ⁊c̄. expone totū ita ut in ꝓximo intellectu ſtatim dato. Et re uera iſta dꝫ eē ſnīa textꝰ nr̄i ꝗ appellat̉ difficilis ⁊ ē ſi ſic iaceat. Sꝫ tu dices nō ne dando medicinā debilē ẜo mō ēt in prīcipio ſequunt̉ nocumēta hic poſita qꝛ nō euacuat̉ ali ꝗd de quo ſit curandū ⁊ ſubtiliant̉ alij humores ⁊c. dicendū ꝯcedendo ꝙ illa euacuatio ē aliqua liter irregularis tn̄ multo meliꝰ eſt eam facere qͣꝫ non facere ꝑꝑ plenitudinē in principio coniunctā vnde exonerata ꝓ ꝑte natura ꝯſequenter fortio reddit̉. sͣ. reſiduum cū hoc ēt dico ꝙ tunc nō poſ ſimus tute euacuare cum medicina abſolute for ti ⁊ ſi cum exhiberemꝰ volendo erradica̓. magnū ymo forte maximuꝫ ſequeret̉ nocumētuꝫ ꝑꝑ ma teriam non eſſe digeſtā neqꝫ paratā euacuationi ⁊ ſic multa ſequerent̉ nocumēta que nō ſequūt ſtante materia digeſta. Dico tertio ꝙ ēt lexhi bita medicina forti debili in principio nō ſequit̉ tm̄ nocumentū qͣꝫtum ſequeret̉ ſi exhiberet̉ ī ſta tu materia digeſta qꝛ non ſic eſt materia groſſa apta ꝑ medicinā debilē ſubtiliari in prīcipio mor bi ⁊ fluere ad mēbrum ſicut ē cū ē materia dige ſta ⁊ ſic in ſtatu debemꝰ euacuare cum medicina forti ⁊ non debili ſicut in principio qꝛ maiꝰ ex ea ſequitur iuuamentū in ſtatu qͣꝫ in principio ymo in principio ſequitur notabile nocumentum etiaꝫ per medicinam debilem ſecundo modo probabi liter minus ſequitur nocumentum qͣꝫ per eandeꝫ in ſtatu ſi conſideras. In iſta vltīa Et triacha iterum ꝑte huiꝰ ꝑtis ipſe ponit exēplarit̓ vnū ꝓuocatiuū ꝯpoſitū cōue niēs in caſu qn̄ eis utendū eſt ⁊ maxime poſt me dicinā ſolutiuā de recenti exhibitā. Dixit igit̉. Et triacha iterū. In frigidis ꝯferet ⁊ ꝓprie poſt eua cuationē: ipſa mūdificat reliquas materieꝝ cum facilitate ⁊ reſoluit eas: ⁊ ꝯfortat oīa mēbra. No tate bene textū qr util̓r ſeruit ⁊ in alijs locis. No ta ꝙ. d. A. ſignant̉ dixit: ꝙ ī frigidis.ſ. ꝯplexiōibꝰ ⁊ mēbris.ſ. frigidis ꝯfert: quoniā uidet̉ innuere: ꝙ in ꝯplexiōe calida: ⁊ cā calida ipſiꝰ applicatio eſt aliqual̓r uerēda. Nō tn̄ ꝑ caliditateꝫ eſt apta magis nocere: qͣꝫ multe aliarū medicinaꝝ calida ruꝫ: quoniā ut dixit idē. d. A. in de uiribꝰ cordis. Exꝑimētū oſtēdit nobis ut triachā ⁊ mitredatuꝫ minꝰ notabilit̓ calefacere corpora nr̄a qͣꝫ diacimi nuꝫ ⁊cͣ. Imo ēt uoluit. d. A. 5. can̄. cap. ꝓprio: ꝙ ꝑ hoc: ꝙ ſuas oꝑatiōes nō efficit niſi ꝑ ꝓprietateꝫ forme ipſiꝰ. Unde ꝯfortat ſpiritū ⁊ calorē naͣlem vel īnatū inde iuuat̉ naͣ ipſiꝰ.i. aīa.ſ. recipien̄. ſuꝑ ꝯͣrietatē faciētia calida ⁊ frigida: ⁊ ſic vr inuere: etiā ꝙ ī mēbris. ⁊ ꝯplexiōibꝰ calidis ipſiꝰ exhibitio ſit cōueniēs. Cōciliator tn̄ in differentia. 142. vr̄ ſentire ꝙ uſus triace eſt ſuſpectꝰ niſi in timore ve neni: vel cū timet̉ ſuꝑfluꝰ fluxus ⁊ effrenitans ad ſtupefacien̄. ſꝫ tunc illa debet eſſe recēs ⁊c. ⁊ fun damatū eiꝰ vr̄ eſſe: quoniā ꝑ ſua ſimplicia multū fortia in corporibꝰ: nimis grandē facit īmutatōeꝫ ⁊ maxīe in caliditate: qꝛ dicit ꝙ debilitat virtuteꝫ ⁊ ſpiritū reſoluit ⁊cͣ. Et ꝙ ad calefacien̄ alie reꝑi unt̉ materie q̄ illd̓ efficere pn̄t ſine tali nocumēto ⁊ vr̄ in hoc quodāmō inherere. Aueroi. 5. coll̓. in cap. de medicinis triachalibꝰ: vel ex eo forte ſum pſit fundamētū qui dixit. Ꝙ iſte medicine nō curāt niſi recipiātur cū eſt in corpore venenoſa di ſpoſitio facta a veneno. Tūc eniꝫ dat corpori vnā virtutē ⁊cͣ. Et addit: qn̄ eas comedit homo ſanus i. nō ꝑticipās venenoſitate. ſt̓ ſicut venenū except̓ granis citri ⁊ ſimilibꝰ. Quid ſit de hac ꝯͣdictōe qꝛ alias feci de hoc queſtionē: ſꝫ inquātum nō eſt pn̄tis ꝓpoſiti intactā relinquā: cū etiā tacite. d. A. iſtā difficultatē dubiā relinquat ⁊ miſtice multuꝫ locutus eſt. Noluit ipſe dicere: ꝙ in calida noceat vel iuuet ꝙ aliꝗ dicūt expreſſe ꝙ in calida nocet ⁊ eſt cōis ſentētia: ⁊ aliqui dicūt ꝙ temꝑate exhi bita: etiā in calida iuuat ſpiritū: ⁊ calore īnatum cōfortando. Noluit etiā dicere ꝙ ſimpliciter in fri gida ꝯueniat: quoniaꝫ in hoc aduerſaret̉ Aueroi vt dictū eſt. Sꝫ addidit ⁊ ꝓprie poſt euacuationē ſupple factā cum farmaco.ſ. laborioſo ꝙ aliquali ꝑticipat venenoſitate: ⁊ tūc nō eſt dubiū qd̓ cōue nit. Idcirco dicit: ⁊ legite litterā: qꝛ iaꝫ eſt clara Et triacha etiam.ſ. fermentata: in frigidis com plexionibus.ſ. ⁊ materiebus conferet.ſ. pro diure tico conuenienti: ⁊ proprie poſt euacuationem poſuit iſtā ꝑticulā ꝑꝑ cām dictā n̄ ꝙ vellit nos cau

os hic reddere ꝙ diuretica ꝯpetent. an̄ euacua tionē qm̄ ex ordine textus ſuꝑioris iſtud īnuebat̉ cū dixit deinde ⁊c. ſꝫ ſignanter poſuit hoc ad eur tandū ꝯͣdictionē Auerois ⁊ eū ſequentiū ꝗ nolle bant eā ꝯuenire niſi ī diſpoſitōe aliqual̓r veneno ſa ymo dixit ⁊ ꝓprie pꝰ euacuationē factā.ſ. cum farmaco venenoſitate participāte qm̄ tūc non eſt dubiū ꝙ in maͣ frigida ꝯferat ⁊ ita ē cōis mos pra ticantiū de cā calida nō facit mētionē vt illud in dubio relinquat cōīs tn̄ ſnīa eſt qd̓ in cā calida ⁊ puero ⁊ iuuene ⁊ tꝑe calido nō ꝯueniat ſꝫ ſūt ver ba eiuſdē ī de viribꝰ cordis. Addit poſtea declaran̄ vtilitates eius ī maͣ frigida ⁊cͣ. Ipſa.n..ſ. triacha dicto mō exhibita mōdificat reliquas maͣerū cū facilitate.ſ. educendo ꝑ vias vrine ⁊ reſoluit eas ⁊ ꝯfortat omnia mēbra.ſ. cum ſua ꝓprietate ⁊c. In hac ẜa ꝑte Repercuſſio auteꝫ principali poſt qͣꝫ ipſe poſuit can̄ circa exhibitionē materiaruꝫ ꝑ interiꝰ exhibendarū. Iam ipſe ponit can̄ medicia ruꝫ ꝑ exteriꝰ applicandarū ⁊ prio ip̄e ponit can̄ cir ca exhibitione medicinarū nō facta euacuat̉. ẜo circa exhibitionē earū in declinatiōe. ẜa ibi. In fine vero eius ⁊c. prīa adhuc in duas quoniā prīo ipſe ponit ordinē exhibendarū in principio cū mā e plurīa ẜa ibi. Et cū materia nō eſt plurima ⁊cͣ. ⁊ prio ponit regulā ẜo aducit rōnem eius ſcd̓a ibi Illud.n. de prīa igit̉ ꝑte dicit. Reꝑcuſio autē materie a mēbro.ſ. iuncturali nō oꝫ vt fiat mate ria exiſten̄ fortis effuſionis plurime reſumptōis. Illud.n. eſt rō dicti.ſ. reꝑcutere cū ꝯditōibꝰ dcīs facit duas res malas quaruꝫ vna eſt ꝙ facit ma teriam inobedientē ⁊ eſt ꝯͣriuꝫ.i. tal̓r reꝑcutere ē ꝯͣrium motui eiꝰ.ſ. materie qꝛ̄ accidit dolor ma gnꝰ. Et ponens mōm corrigendi erroreꝫ dixit. Et cum accidit huiuſmodi.ſ. dolor magnꝰ ꝑꝑ reꝑcu tere. Tunc ceſſa a repercuſſiuis ⁊ occupare cuꝫ leuificātibꝰ.i. in applicatione leuificantium. Et ſcd̓a.ſ. res mala q̄ ſeꝗtur eſt quoniā fortaſſe ſuꝑ ple ꝑ talē reꝑcuſſione ꝯuertet̉.ſ. materia ad mē bra principalia qr̄ accidit timor.ſ. de morte ꝓpter talem ꝯuerſionem factā materie ad principalia quoniā cābunt̉ fortia ⁊ timoroſa accidentia ⁊c̄. Pro intellectu part̓ eſt notanduꝫ ꝙ ex hoc ſta tu uoluit. d. A. inducere timoreꝫ medico in appli catione repercuſſiuorum in principio doloruꝫ iun cturaruꝫ quoniā ſepe medici adulatores vt blan diant̉ egris ⁊ ipſis obtemperent a principio cum dolor manifeſtat̉ in iuncturis ēt ī ꝯſuetis pati do lorem occurrunt ad remitendum dolorē ⁊ ad ꝓhi bendum ne leſio ſit in iuncturis quoniā multi ſūt ꝗ ſolicitāt medicos qd̓ oīo faciāt qd̓ non amplius incurrant tales dolores iuncturaruꝫ ⁊ maxime ſi iuuenes fuerint apparet.n. ml̓tis eorū qd̓ ad igno rantiā ſit eorū quoniā videntur dicte paſſiones ſe nibꝰ ꝓprie accidere debere vt dicūt ⁊cͣ. ⁊ ſic igno miniā magis timentes qͣꝫ dānuꝫ multuꝫ ſolicitani medicos ⁊c. vnd̓ medici adulatores ⁊ ad modica reſpicientes occurrunt ad remiſſionē doloris ⁊ ad repercuſſioneꝫ materie cuꝫ repercuſſiuis. In his igitur dat can̄ ꝯͣ iſtos dicens ꝙ repercuſſio nō fiat materia exiſtente fortis effuſionis ⁊ plurīe reſum ptionis.i. cū materia eſt in magno fluxū ad mem brum itaqꝫ ſi pur aliqual̓r reſiſtatur fluxui ita vt uideat̉ minui a prima repercuſſione. Iterato re deat fluxus ⁊ maior qͣꝫ prius ⁊ iſte reditus mate rie datur intelligi per hoc qd̓ dixit. Et plurime re ſumptiōis meta forice quoniā ſicut corpora dema crata vel al̓r mīorata vl̓ extenuata cū reintegrā tur vel impinguantur dicuntur reſumi igitur iſta a poſtemata iuncturarū prius tumeſentia poſtea per repercuſſiua minorata ⁊ extenuata ſi iterato ingroſſentur ⁊ notabil̓r talia apoſtemata dicunt̉ fortis effuſionis ⁊ plurime reſumptionis. hic aūt reditus apoſtematis vel reingroſlatio vel reſum ptio non fit niſi domināte multa materia in toto. vnde corpus nō recipit vt dicebat. G. tertio tegni corpus plenū non recipit ⁊ ſi pur aliqual̓r propt̓ frigida repercuſſiua materia ingroſſata ⁊ ad mi nores demenſiones adducta uideat̉ repercutiª ⁊ membrum uideat̉ minorari in apoſtemate tamē propter habūdantiā materie in toto iterato fluit alia materia ⁊ ſic reſumitur. Ex hoc ergo errore ſi cōmittatur ſequūtur duo notabilia nocumenta primum eſt qd̓ talis repercuſſio facit materiaꝫ in obedientem.ſ. ad diſſolutioneꝫ per hoc qd̓ ingroſ ſatur ⁊ impingit eam ad interius ſecunduꝫ quod exꝑandebatur exteriꝰ ⁊ tale īpellere ad īteriora ē ꝯͣriuꝫ eiꝰ motui.ſ. materie qͥ mouebatur exteriꝰ qr̄ accidit dolor magnꝰ ipſa īpreſſa ī virtute reꝑcuſſi uorū ad ītra mēbra neruoſa. Ideo addit corrigē do errorē medici. Et cū accidit huiuſmōi tūc cei ſa.ſ. ab aplicatiōe reꝑcuſſiuoꝝ. Et occupare: cuꝫ leniētibꝰ ad relaxādū mēbrū: ⁊ dilatāduꝫ ne maͣ: tantā cauſent extēſionē: ⁊ ſic dolor minuet̉ ſcd̓m nocumētuꝫ ꝙ ſeꝗt̉ ꝑ reꝑcuſſiua in maͣ fortis effu ſiōis: ⁊ plurīe reſumptōis eſt. quoniā fortaſſe con uertit̉ ad mēbra principalia.ſ. talis maͣ cū reꝑcu tit̉ ⁊ ꝓhibet̉ effundi ad extrema: ⁊ hoc maxīe fit cū nō ceſſaueris a reꝑcutiēdo etiā ceſſāte dolore qͣre accidit timor.ſ. de morte ꝑꝑ nocumētū quod inferet̉ prīcipalibꝰ mēbris: quoꝝ nocumētū ſi fiat noͣbile vtplurimū eſt mortale. Et noͣte qd̓ dixit Fortaſſe ꝯuertit̉: quoniā poſſibile ē qd̓ materia reꝑcuſſa ſolū recipiat̉ ī mebris circūſtātibꝰ: ⁊ nō traſeat vſqꝫ ad prīcipalia: quoniā nō ē extremoꝝ vt pedū vel manuū ad principalia manifeſta dir rectio vnde nō tantꝰ eſt timor in aplicatiōe reper cuſſiuorū ī iuncturis quātꝰ eſſꝫ ī aplicatōe earūdē in emotorijs: quoniā ipſorū ad prīcipalia eſt ma nifeſta dirrectio: ⁊ ſic ſi ex eis reꝑcuſſiua apponā tur īmediate cōuertit̉ materia ad principalia: ⁊ ꝓpterea in nullo caſu ī illis cōpetit reꝑcuſſio: vbi in iūcturis aliquādo cōpetit: vt cū materia nō eſt plurima. vt in ꝑte ꝓxime futura. Iō dixit fortaſſe ⁊c. Et iſtū caſuꝫ iſto āno vidi in magnifico. d. Andrea de birago illuſtriſſimi principis Mel̓ani aulico ſuo tp̄re ꝯſiliario prīo: ꝗ cū eſſꝫ ānis. 53. ⁊ iaꝫ ꝑ. xx. annos paſſus erat ꝑiodice pōdagrā qm̄ acceꝑat vxorē nobiliſſima grecā iuuenē robuſtā

cuꝫ tamē nunquā eā uidiſſet uoluit ſe p̄parare ut ſenex non uideret̉ neqꝫ podagricꝰ ⁊ ꝑ menſem uel duos cuꝫ nō eſſet actu eger fecit cōtinua reꝑcuſſi ua ſupra pedes dietā tamē ſubtiliando qꝛ tandem ipſo multū debilitato ꝑꝑ atenuationē diete agre zata tamen aliquali. ma que ſolebat ad iuncturaſ fluere cū nō potuit connerſa eſt ad principalia ⁊ ſubito mortuus eſt. Notate bene lege lr̄am ⁊c̄. EC EXPEAI Iius part̉ que ſic ꝯtinuat̉ ad Hec ē ſcd̓a ꝑs principalis il p̄cedētē qm̄ in p̄cedenti ipſe poſuit quoſdaꝫ can̄ reſpicien̄ diuerſos modos euacuationū ſumptos tā ex ꝑte ordinis ipſarū euacuatōnū īter ſe vt flo. ſolūt̉ ⁊ nōit̓ ⁊c. qͣꝫ ex ꝑte medicinarū tm̄ ſoluen̄ in fortitudine ⁊ debilitate. In hac ꝑte principali ip̄e ponit caṅ ſpāles atten̄ ex ꝑte eiꝰ ꝗ dꝫ ſumere me dicinaꝫ ſolūt̉ ⁊ diuidi poſſet ꝑs in tres ꝑtes ẜm ꝙ tria prīcipalia dat documēta ꝑt̓ patebūt dixit igi tur legēdo lr̄am ꝯtinuā primo circa primū dictuꝫ tria primū ē. Et expedit ei qui vult ſumere medi cinā vt ſumo mane ſumat ẜm ē ⁊ tardet cibū.ſ. ſū pta medicina ē deinde ſumat poſt tres horas xx. auros panis cū vino ⁊ aqͣ pauca dicit ẜo ⁊ poſti ſex horas īgrediat̉ balneū ⁊ egrediat̉ dicit tertio dein̄ cibet̉ cū eo qd̓ ꝯueniēs ē. Pro ītellectu gnaͣli hoꝝ dictorū ē noͣndū primo. Ꝙ lꝫ ipſe idē. d. A. iiij. pri mi ca. v. poſuerit ſufficienter can̄ attendēdos ī eo ꝗ dꝫ ſumere medicinā ⁊ anteqͣꝫ ſumat ⁊ poſtquā ſumpſit medicinā tn̄ p̄cipue in hoc ca. memorat̉ quaſdā regulas obſeruan̄ ī eo ꝗ medicinā ſumpſit ⁊ hoc ſignāter facit qm̄ medicine qͥ ī iſto can̄dūt̉ ⁊ maxime erradicatiue euacuātes de ꝗbus ī pre ſenti. fenē ſermo vt pꝫ ꝯtinuādo ad ꝑte ꝓxime p̄ cedentē debent eſſe multū fortes ⁊ laborioſe tum vt euacuēt a mēbris longinꝗs tū vt cuacuēt ma terias difficilis euacuatōis qm̄ maͣe taliū nocumē torū vtplurimū ſunt huiuſmodi iō ꝑꝑ fortitudinē earū medicinarū eſt maxīe occurren̄ ad nocumē ta que ex medicis ſoluen̄ apta ſunt ſpāl̓r euenire ergo poſuit circa exhibitionē iſtarū ſpāles canon̄ ⁊c. Scd̓o principal̓r attende circa dicta ī prīa ꝑticula prīo qr̄ debeat ſumere medicinā ſumo ma ne rō clara ē ex hoc qm̄ vt dictū ē tales medicine ſunt laborioſe exſoluentes ſunt igit̉ multū īflamā tes iō hora recentiore ſūmi dꝫ ēt ⁊ fortius quoniā oꝑationē ſuā ꝯplent in longo tꝑe ꝑꝑ cās ꝓxīe aſſi gnatas ne igit̉ nimis tardaret̉ cibus ad expectan dā ꝯpletā operationē farmaci niſi ſumo mane ſu meret̉ eſſet neceſſariū in die tardare multū cibū ſpālē hic ergo efficit regulā quoniā non ſic ī oībus alijs medicis ē neceſſaria ſed ī his tantū que ī lon go tꝑe oꝑationē ꝑficiunt vt in caſu nr̄o. Scd̓o dixit ꝙ tardet cibum.ſ. ꝓ primū prādiū ⁊ vere ci balē rō clara ē ex quo tales medicīe tarde ꝯplēt ꝯꝑationes ſuas neqꝫ dꝫ talis cibꝰ ſumi niſi cōple ta operatōe farmaci ⁊ ſic ſequit̉ manifeſte ꝙ ex pedit cibum tardari rō qꝛ nō dꝫ cibꝰ ſumi niſi cō pleuerit medicina ſuā oꝑationē hr̄i p̄t ex his que ſcribunt̉ loco allegato qͣrta primi prīo qꝛ cibus ꝑ miſtꝰ medicine faceret vt medicina cū ipſo trahe ret̉ ad mēbra ẜo medicina faceret vt cibus ad in teſtina deſcēderet anteqͣꝫ ſit digeſtus ⁊c. Dixit tertio deinde ſumat pꝰ tres horas uiginti aureos panis cū uino ⁊ modica aqua poſſet aliꝗs dicere iſte textꝰ vr̄ ꝯͣriari pauloan̄ dictis qꝛ ſi pꝰ tres ho ras dꝫ ſumere ⁊c. ſeꝗtur ꝙ nō oꝫ multū tardari ⁊ ſic nō fuit ēt expediēs ſumo mane ſumere medici nā hic poſſet dici ꝓ ſolutōe pro cum dixit pꝰ tres horas ſumat ⁊cͣ. dꝫ ītell̓i nō pꝰ tres horas īmedia te ab aſſumpto farmaco ſꝫ pꝰ tres horas ab oꝑatō ne cōpleta farmaci quoniā ī illo ſpacio medio nō occupata naͣ a ciboredet̉ ipſa ſufficiens ad reſol uēduꝫ reliquas materierū ſi q̄ remanſerūt ī iūctu ris ⁊c̄. Iō ſignāter ī iſto cāu dixerat ⁊ tardet cibū ſ. ēt poſtqͣꝫ medicina ſuā cōpleuerat oꝑationem ⁊ dans tp̄s tardatōis dixit ſumat pꝰ tres horas ⁊c̄. Ul̓ al̓r p̄t legi vt vellit. d. A. ꝙ poſtqͣꝫ erit ſum pta medicina ꝑ tres horas ⁊ iā ꝓ ꝑte oꝑata fuerit ꝯueniēs erit vt ſumat illū modicū panē infuſſum in modico vino cū aqua. Nā in talibꝰ corporibus cū dat̉ medicina erradicatiua multo tꝑe dicta cor pora debite recta fteterūt cū dieta ml̓tū tenui ut infra vr̄ vn̄dicta corpora tūc ſunt in v̓tute relaſſa ta ⁊ debilitata multū ēt ex dolore. Iō ad ꝯfortan dā v̓tutē ſtomaci ⁊ totius vt a v̓tute coadiuuetur medicina in expellendo comoloſ hūores ꝯueniēs ē tunc aliqual̓r cū cibo modico v̓tutē viuificare ⁊ iſtū can̄ bn̄ poſuit. d. A. loco allegato nā cuꝫ po ſuiſſet generalē regulā eū dixit Oportet ne me dicine potator comedat vl̓ bibat donec medicina ſuā ꝑficiat oꝑationē ⁊c̄. exceptauit quoſdā caſus īter quos dixit. Si ſtomacꝰ nō tollerauerit ne co medat ꝓpterea ꝙ a comeſtiōe vehemēter abſti nuit ⁊ famē tollerauit det̉ ei parū panis īfuſſi ⁊c̄. ⁊ ibi inuebat̉ nō debere ī calu dari cibū ꝑꝑ vehe mentē apetitū ad eū ſꝫ ꝑꝑ id ꝙ uehemēter abſti nuit vn̄ v̓tus ſupple ſit debilitata ⁊c. Iō laudauit panē infuſſuꝫ qꝛ nō īfuſſus a v̓tute debili difficul ter tranſmutaret̉ ⁊cͣ. ⁊ hūc ſenſum credo eſſe ad mentē. d. A. hic ītelligens ꝙ pꝰ ꝯpletā oꝑationeꝫ medicine tardet cibū vt prandiū viuificata v̓tute aliqual̓r ex p̄cedēti cibo ⁊ iſte can̄ p̄t obẜuari vbi cūqꝫ in v̓tute debili ſit neceſſaria medicina. fortis lꝫ hoc aliqual̓r cohacte fiat imꝑiti tn̄ medici ad vulteriora nō cōſideran̄ p̄ſtantē medicū ſic oꝑan tē īfamarēt ut ē imꝑitorum mos ⁊ ego ſepe vidi. Sꝫ iu dices ſi talis cibꝰ exhibet̉ nō gr̄a prandij ſꝫ tātum gr̄a aliqͣlis cōfortat nō apꝑet ꝙ tanta dēat exhiberi quātitas panis q̄ ē uigiti aureorū cuꝫ au rus ſit. 3. j. 5. ur̄ ꝙ eſſent. 30. dragme ⁊ ſic eſſent cir citer qͣtuor. 3. panis ꝙ ſufficeret ꝓ prandio dicat̉ ut dixit Gentilis ꝙ aureꝰ aliqn̄ ſumit̉ ꝓ. 3. i.§. ali qn̄ ꝓ. 3. tm̄ aliqn̄ ꝓ breuiori pondere qͣꝫ. 3. ⁊ in ꝓpe ſito ſumit̉ ꝓ breuiori ponder̄ quā. z. ut tota quāti tas ſit unius. 3. cū dimidia uel circiter uel dicat̉ leta fronte ꝙ ipſe uoluit tantā quātit̉ offerri debe re ꝓ leui refectōe ⁊ illa erit modica quātit̉ tꝑe ſuo Cum de regiōe ſua maiores multo eſſent ⁊ ſint comeſtores quā italici ⁊ p̄cipue lōbardi ul̓ tuſchi No. ultīo ꝑ h̓ ꝙ dixit ⁊ pꝰ. vi. horas n̄ ab aſſūpto

farmaco. ſed ab iſta data refectōe ⁊ ſic erūt no uē hore ab aſſūpto farmaco īgrediat̉ balneū ⁊c̄. ſ. ante prandium quoniā tales medicine an̄ cōple taꝫ oꝑationem tardant ſepe uſqꝫ ad. vij. uel. viij. horas poſtea aliqͣl̓r ꝗetata naͣ pn̄t ītrar̄ balneū. j balneū intelligendo uel aquā balnei aliqualiter calidā ad reſoluendum reliquas ſi remanſerunt uel aquā frigidam ad remittendū inflammationē in humoribus ⁊ mēbris inductam uel ꝑ balneuꝫ poſſumus intelligere caſſam balnei ⁊ nō primam neqꝫ tertiā quoniā prima non ſufficit ad aliqualē reſolutionem materie ⁊ tertia minus exicat ⁊ de uirtute diſſoluit intrent ergo ẜam caſſam balnei ſufficientē in propoſito quicꝗd tamē ſit ⁊ de quo cūqꝫ balneo intelligat̉ īnuit ꝙ modico tempore ibideꝫ debet comorari quoniā aqua frigida noce ret mēbris neruoſis ⁊ balneum calidum nimis diſ ſolueret Ideo addit. Et egrediatur.i. modico tempore cum ingreſſus fuerit in balneū egrediat ⁊c. Addit vltimo deinde cibet̉ cū eo quod eſt conueniens.i. aliqualiter quietata natura pꝰ bal neum exhibeatur prādium cū cibus ſit honi nutri menti ⁊ non tamen īflamabilibus de quibꝰ infra dicetur hic poſſent multa dici de balneo poſt me dicinam ſi ꝯueniat vel non ſed quoniā nō eſt prin cipalis propoſiti ſed illa difficultas ē alibi tangen da ⁊ omnia relinquo. In ſūma tamen dico oīa hic poſita debere ī opere obſeruari primo.ſ. quod exhibeatur ſūmo mane ⁊ ſupple poſt eaꝫ dormia tur. ſcd̓o poſt tres horas in caſu noſtro ab aſſum pto farmaco quoniaꝫ vtplurīmū ꝯiungitur virtu tis debilitas ⁊ ꝑꝑ ſubtilem dietā precedentē mul to tempore obſeruatā anteqͣꝫ talis medicina erra dicatiua exhibeatur ⁊ ꝑꝑ doloreꝫ bonū eſt ſi exhi beātur duo bolli panis infuſſi in aqua ⁊ vino ſit tn̄ vinū nigrum ⁊ aqua cocta ad ſubleuandū v̓tu tem ⁊c. poſtea tardet̉ ꝑ ſex horas partim vt oꝑa tio ꝯpleat̉ farmaci partim ēt vt poſtea ꝑ horam vel circa quietata natura ipſas reliquas humor reſoluat ⁊ ſi placet potes īponere corpus ī balneo ego tn̄ non facerem neqꝫ eſt de cōi more pratican̄ ſic facere ēt quoniā corpora ſic diſſoluta v̓iſimil̓r cū tedio hic intrarēt tūc balneū ꝑꝑ p̄cedentes la bores medicine ad ſcellā. Iō ſi pur eēt neceſſariū balneū forte ꝯpeteret magis ſeq̄nti die poſt medi cinā ⁊ nō alia die ⁊ ita eū laudauit ipſe qͣrta pri mi loco allegato verſus finem ca. lego litteraꝫ ⁊ expedit ⁊c. eſt tota clara. In iſta par Aeinde adminiſtra tē ipie pōit can̄ defien̄ factis euacuationibus cum ſolutiuis duo facit quoniā primo ipſe ponit vnum canon̄ circa hoc generalē vt ꝙ ꝓuocatiua tūc ꝯueniunt Scd̓o ponit laudes vnius determinati ꝓuocatiui in caſu ualētis vt triace. ẜa ibi. Et triaca ⁊c. Pri ma adhuc in duas qm̄ primo ponendo vtilitatē ꝓ uocantiū in caſu ſpecificat ī quo dolore precipue ꝯueniat. Scd̓o ponit exceptionē quorūdā corpo in quibus vſus ꝓuocantiuꝫ eſt ſuſpectus ſcd̓a ibi Et de corporibus quidē prima adhuc ī duas quo niam primo ipſe facit qd̓ dictū ē: ſecūdo remouet dubitationem quādaꝫ ſecunda ibi. verumtn̄ plur̄ habentiū ⁊c. de prima parte dixit. Deinde admi niſtra.ſ. factis euacuationibus ꝓ magna ꝑte erra dicatiuis prouocationem ⁊ adducēs rōnem dixit Nam ꝓuocatio deficat materiā dolorū iunctura rū qm̄ ip̄a.ſ. maͣ eſt ex ſuꝑfluitate digeſtionis que ē epat̉ ⁊ venarū.i. ē que reſecat̉ ex ſuꝑfluitate di geſtionis illorū mēbrorū ⁊ declarans in quo dolo re precipue ꝯueniat dixit ⁊ ꝓprie in podagra cali da eſt ꝯueniēda ꝓuocantium dixit ſecūdo remo uendo dubitat̉ verū tn̄ plures hēntiū dolores iun cturarū frigidos ⁊ complexiōes humidas nō iuuā tur.ſ. ꝯplete cū ſolutione plurima facta.ſ. ēt ꝯue niēter cū potione ⁊ criſteri ⁊ cū medicant̉ cū diu retius ſanant̉ ꝯn̄r legendo lr̄am ꝯtinuā facit ex ceptionem quorūdā corporū in quibus vſus ꝓuo cantiū ē ſuſpectus ⁊ dixit: Et de corporibꝰ quideꝫ extenuat̉ ſunt corpora que non tollerāt ſolutionē ⁊ ꝓuocationē plurimā ⁊ adducēs rōnem dixit: ⁊ generat̉ ex eis.ſ. ꝓuocātibus uel ꝓ ea in ipſis.ſ. corporibus extenuatis aduſtio fortis. Conſiderē tur ergo omnia illa ſcilicet ad exhibitionem pro uocantium. Pro intellectu omnium harū par ticularum eſt primo notandum vt notat Conci liator differentia.ccxxiij. Medicina prouocatiua ſumitur dupliciter ſcilicet cōmunis ⁊ proprie ſu mendo cōmuniter ſic omnis medicina de cuius virtute eſt educere materias per vias vrine vo catur prouocatiua ⁊ hoc modo alique dicuntur tales que ſunt frigide vt aqua ordei ſemina mel lonum ⁊ reliqua cōmunia frigida quedam ſunt temperate vt capilus ven̄ liquiritia ⁊ huiuſmodi alio modo ſumitur medicina diuretica proprie ⁊ ſic ipſe deſcribit quod diureticum eſt medicamē calidum ſcilicet ⁊ acutuꝫ ſanguīs ſcilicet vel ſuꝑ ple alterius humoris ſubtiliatiuuꝫ ſubtilis a groſ ſo diſcretiuum ipſiuſqꝫ tenuuioris in vrine vias eductiuum ſicut.ſ. Apij feniculi ⁊ acorus ⁊ his proprie ſumpt̉ eſt ſermo in propoſito ⁊ de his in tellexit. Secundo ſpecialius attendendum qd̓ ex principio textus per hoc quod dixit deinde ⁊cͣ. colligitur quod diureticaº non ſunt approximan da niſi factis purgationibus ſufficien̄ ita ut modi cum tantum de materia remanſerit quoniam ſi ante exhiberentur eſſent ad nocumentum agitā do materias ⁊ ponēdo eas in fluxū ad iuncturas ſed cum modicum de materia remanſit precipue in iuncturis non amplius eſt talis timor vt patet ſed ex illis aptum eſt ſequi iuuamentum exican do materiam dupliciter vno modo per ſimplicem alterationem exicando cum tales medicine ſint ſicce alio modo ſubtiliando materias que ſunt in iuncturis per caliditatem ficcitati coniunctam ⁊ conſequenter per eaſdem vias per quas defluxit materia ad iuncturas eandem materiaꝫ ſubtilia tam extra corpus per vias vrine educendo ⁊ hoc modo deficat materiam dolorum iuncturarum ſcilicet actualiter in iuncturis ledentem. Uel aliter vt intelligatur.ſ. quod relique materierum

que erant in venis ſunt que exicant̉.i. cōſumunt̉ per hoc qd̓ ad vias vrine educunt̉ ⁊ declarās qūo tales ſint ꝯuenienter per illas vias educibiles di xit quoniā.ſ. ipſa materia in venis exiſtens que ē Cā antecedens doloris iuncturarū ⁊ cām ꝯiunctā ꝯſeruans eſt ex ſuꝑfluitate digeſtionis que ē ep̄at̉ ⁊ venarū ⁊ talis.ſ. ſuꝑfluitat̉ ē ꝯuenienter ꝑ illas uias educibilis vt patet ꝯſideranti deciſionem vri ne ⁊ ypoſtaſis eius ⁊ hoc mō exicat materiā.ſ. me diatam ⁊ ſic illa remota faciliter vel a naͣ vel ī vir tute localium medicaminū remouebit̉ maͣ ꝯiunc ta vterqꝫ intellectus eſt bonus ⁊ ſi ex vtroqꝫ fiat vnus integer erit cōpletior vt per tales medicīas piureticas vtraqꝫ materia educat̉.ſ. que actu in iuncturis exiſtit ⁊ que in uenis remanſerat ⁊ queli bet talis eſt ꝑ illas uias educibilis cū quelibet ta lis ſit ex ſuꝑfluitate digeſtionis epat̉ ⁊ uenarū ⁊c. Et addit qd̓ ꝓprie in podagra calidi talis diure ticorū exhibitio ē ꝯueniens ratio ē quoniā mate ria calida ſubtilis exn̄s facilius educibilis eſt per uias urine qͣꝫ alia groſſa ⁊ maxime ſi ſit in iunctu ris qͣꝫ materia groſſa male poſſet reingredi uenas ut tandem ꝑ uias urine educatur ⁊cͣ. Sed hic poſſet obici ex uerbis Azararij qui in cura dolorū iuncturarū in generali poſtquā dixit ꝙ medicine prouocantes erradicant dolorē iuncturaꝝ addidit Et non decet eas accipere niſi eos in quorū corpo ribus multū fl̓a crudum ⁊ groſſum ꝯtinet̉. Sed caueant ab eis quicūqꝫ paſſi ſunt hanc paſſioneꝫ ex cā calida. Ecce qūo uetat diuretica in cā cali da ⁊ tn̄. d. A. uiſus ē ea magis laudare in cā cali da dicat̉ qm̄ iſti textus expreſſe uidētur adinuicē ſibi aduerſari ꝙ ꝓuocatiua ēt poſt debitas factas euacuationes exhibita magis ꝯuenire in cā cali da qͣꝫ frigida pōt duplicē habere ſenſum prīo rōe materie vt ꝙ magis ꝯueniant in materia calida qꝛ ipſa ſit apta magis ⁊ ꝯuenientius educi ꝑ vias vrine qͣꝫ alia ſecundo magis ꝯuenire poſſumus in telligere non reſpectu materie tantū ſed cū hoc re ſpectu corporis cui aproximari debent qꝛ in eorū aproximatione corpus minus nocumentuꝫ incur rat ⁊ ẜm hunc ſenſum iuſſit Azararus ꝙ corpora calida vel que paſſa ſunt paſſionem ex cā calide ſunt quibus nō debent applicari talia ꝓuocatiua qm̄ ſua caliditate adureret humores ⁊ corpus ve riſimiliter eſt ſiccum magis exicarent ⁊ hoc intel ligens. d. A. ꝓpterea ꝙ viſus erat laudare prouo cantia in calida cauſa dixit in fine textus noſtri. Et de corporibus quideꝫ extenuatis ſunt corpora i. ⁊ de corporibus ſunt quedā corpora vt extenua ta vel aliter calida que non tollerant ſolutioneꝫ ⁊ prouocationē plurimā ⁊ generātur.i. propterea ꝙ ex dictis plurimum ſoluentibus ⁊ prouocantibus fortibus generātur ex his in ipſis aduſtio ſanguīs ⁊c. propter igitur nocumentū ꝙ dictis corporibus infertur ſunt vetita dicta proucantia in dictis cor poribus. Sed ſi per magis conuenire intelliga mus medicinam dictis prouocatiuis eſſe magis obedientem ad euacuationē: ſic dico ꝙ talia ꝓuo cātia ꝓprie uallent in cā calida: quoniā talis ſubti lis: exiſtens habilius educit̉ ꝑ uias ſtrictas: qua les ſunt uie uriales: qͣꝫ materia groſſa: ⁊ hūc ſen ſum intellexit. d. A. in prima parte textus: ⁊ aliuꝫ ſenſum intellexit Azararius qui uetauit in eas ꝗ paſſi ſunt hanc paſſionē ex cā calida. Et idem. d. A. inferre textus: ⁊ ex his colligitur ex oppoſito ꝙ ꝓuocātia ſecure exhiberi poſſunt factis ſuffici entibus purgatiōibꝰ in corporibꝰ in quibꝰ flegma groſſuꝫ cōtinetur: ut.ſ. habētibꝰ cōplexiones frigi das ut dixit Azarariꝰ. Et hoc etiā intellexit. d. A. in illa parte. Uerūtamē ⁊cͣ. Nam cū poſuiſſet ꝙ in pōdagra calida ꝓprie ualent ꝓuocantia: po tuiſſet aliquis dubitare: ſi in alijs corporibus ha bentibꝰ dolores iuncturaꝝ frigidos ⁊ cōplexiones humidas poſſent iſta cōuenire remouēdo dubita tionē: ut dicebat̉ in diuiſione littere: dixit. Uerū tamē pluries habentium dolores iuncturaꝝ frigi dos ⁊ ꝯplexiōes humidas nō iuuātur.ſ. nō ꝯplete curant̉ cū ſolutiōe facta potione.i. cuꝫ potione ⁊ criſteri.ſ. apropriatis. Et cū medicātur cū diureti cis ſanātur.ſ. cōplete. Et ex hoc textu toto ſi intellecto: colligo prīo de mente. d. A. eſſe: ꝙ etiā in calida ⁊ frigida factis ſufficiētibꝰ purgationibꝰ cū potionibꝰ ⁊ criſterijs: niſi corpora reddant̉ ex illis ꝑfecte curata: qd̓ ꝓuocantia cōueniūt. Sed ī ipſa cauſa calida merito materie ꝓpriꝰ cōueniūt qͣꝫ in frigida: licet corpora frigida ul̓ patiētia mor bos frigidos ſine nocumēto uel ſaltē minore tolle rant. ipſoꝝ exhibitionem qͣꝫ calida. Et ex conſe quēti inferat̉ regula pratica: qd̓ ubi d̓beamus in cā calida ꝓuocare: ⁊ in corpore macro debemus exhibere leuiora prouocātia: verbigr̄a: capillum ve. cū liquiritia ⁊ cuſchute: ⁊ ſi uolumus aliquid forte apponere. ut uerbigr̄a daucū uel ſpica ſecū miſceamꝰ aliquod infrigidās prouocatiuū de ſemi nibus frigidis: etiā hoc lene ꝑꝑ duas cās erit cōue niens in dicto caſu: tamen. qꝛ materia eſt inobe diens eductioni ꝑ uias urine: unde cuꝫ leni prouo catiuo educetur. Secūdo qꝛ dictū corpus calidi exiſtens ⁊ ſiccū ex forti prouocatiuo lederet̉: ubi autē in corpore humido ⁊ materia groſſa ꝓuoca tiua ſint exhibēda d̓bent fortia exhiberi: ut ſpica daucus amomū bace iuniperi rube tinctorum ⁊c̄. quoniā expedit in talibus materiā groſſam uehe ment̓ ſubtiliare: ut ꝑ illas uias ſtrictas poſſit adu ci: nec etiā timor in dictis corporibꝰ de adurendo uel exicādo nimis. uerūtamē ne materia ſubtilis educat̉ ⁊ groſſa petrificet̉ a quo maxime cauere debemꝰ ut oēs tradūt auctores: ꝯueniēs cū dictis prouocatiuis aliqua humectātia admiſcere: ſi ēt fiat ſupra locum iuncturarū erit cōueniens. Et notate qd̓ preter hoc qd̓ corpora cōplexionuꝫ hu midarū nō ſic ſunt apta ledi ex talibus fortibꝰ diu reticis ſicut oppoſito modo diſpoſita etiā qꝛ mate ria groſſa nō ſic eſt obediēs eductiōi cū ſolutiuis per ſuperius uel criſterijs ſicut maͣ calida. Credo qd̓ plurimū cōueniat aplicare dicta ꝓuocatiua in dictis corporibus pinguibus ⁊ humidis qͣꝫ calidis ⁊ ſiccis: ⁊ pluries ex eis iuuātur cum talibus pro uocatiuiſ qͣꝫ oppoſito mō diſpoſiti: ⁊ hoc ītēdebat

cū dixit ueꝝtamē plures habētiū ⁊c. Quia tamē materia calida facilius educitur uidetur qd̓ ma gis debeat ita ꝯuenire in ea. Iccirco ꝑꝑ talē du bitatōm dixit ī fine textus. Cōſiderētur ergo oīa illa.ſ. de iuuamētis ⁊ nocumētis ⁊c. Et ex his ſic declarās pꝫ ītellectꝰ lr̄e lege eā. deīde poſt factas ſufficiētes euacuatōes cum ſolutinis adminiſtra prouocationem ⁊cͣ. Nunc ip̄e. on̄dit quid Et cuꝫ materla fiendāē cū materis nō ē plurima ⁊ ē quodāmō remotio dubitationis q̄ poſſet oriri dixit igitur. Et tū materia non ē plurīa aut ē ꝑue reſtaurat̉.i. cū nō ē materia for tis effuſionis aut ē ꝑue quātitatis ad reſtauran̄.i. ad reditū ⁊ proſequēdū fluxum. Et ſic denotatur qd̓ ē pauca tunc nō ē malū repellere eā in primis cum ē.ſ. in fluxū ⁊ faciens exceptōm regule dixit niſi in ſiatica ⁊ adducit rōnē qr̄ ī ſiatica nō dēat fieri reꝑcuſſio addit. Nā reꝑcuſſio ī ea retīet ma teriā in ꝓfundo.i. iuncture qꝛ̄ ſupple expedit. ut nō fiat ⁊ ſi pur debet fieri. fiat paulatī debilit̓. iō dixit aut dimittatur ⁊ occupatio.ſ. medici ſit cuꝫ euacuatione.ſ. materie. Nota ꝙ ex prima ꝑte textꝰ prīo colligitur ꝙ exn̄te materia pauca q̄ ſit ī fluxū ꝯueniēs ē uel nō malū ſi fiat aliqͣlis reper cuſſio. ⁊ rō ē. Nā ſtanite modica materia ꝑ reper cuſſionē factā in principio fluxus unitur mēbruꝫ ⁊ ꝑtes eiꝰ aliquo mō ꝯfortātur ne recipiant mate riā intra iūcturā q̄ cū eſt fluxa ītra iuncturā cū ip ſa ſit mēbrū frigidū ⁊ ꝯcauū difficult̓ poſtea edu citur ex iunctura. vn̄ meliꝰ ē ꝙ ad ꝑtes circūſtan̄ reꝑcutiatur materia a. ꝗbus melius reſolui pote rit tū qꝛ ille ꝑtes ſunt calidiores. tum qꝛ uirtꝰ me dicaminis meliꝰ poterit ad materiā ꝑuenire cum non ſic ſit in ꝓfundo ꝯſtituta ēt ꝑ reꝑcuſſionē uni tis ꝑtibus mebri ꝯn̄ter calor mēbri erit aptus re ſoluere modicā materiā fluxā ⁊ ſic iuuabit ip̄a re percuſſiua ſupra locū iuncture applicare cum ſu mus ſecuri ꝙ modica ſit materia ⁊ cū in prīcipio fluxus occurrimus. Sed ſi ī principio fluxus non poſſemus occurrere ſed iam ſatis notabilis ꝑs ſit fluxa uerbigr̄a ad genu ⁊ cum non ē plurīa mate ria in toto tn̄ non tunc debemus ſupra iuncturaꝫ reꝑcuſſiuū apponere ut dicunt doc. ſupra locum apte unde fluit materia aliqͣliter diſtantē. uerbi gr̄a ſupra genu uerſus cōſſamita qd̓ finis medi cine reꝑcuſſiue attingat principiū loci doloris ex cluſiue cognoſcemus aūt notabilē ꝑtem materie fluxe ad locū qn̄ appoſito medicamine reꝑcuſſiuo ſupra ip̄m augebitur dolor ⁊ eo caſu remoueamꝰ reꝑcuſſiuū ⁊ apponamus in loco. ſupra ut dictum eſt. Et hoc niſi ſit materia plurīa in toto qꝛ illo cāu neqꝫ ſupra debemus ponere reꝑcuſſiuuꝫ ꝑꝑ timorē ne fluat ad principalia. ſed debemus priꝰ euacuare. Et hoc intendebat in prīa ꝑte cum di xit ſi nō ē plurima ⁊c. bonū eſt reꝑcutere eam in primis cum eſt.ſ. in fluxū in principio ⁊ ex oppo ſtto ſequitur oppo. ut cum eſt plurima in toto nul lo modo lꝫ reꝑcutere ſꝫ cum non eſt plurīa ⁊ non in principio fiat reꝑcuſſio tunc non reꝑcutiamus membrū leſum ſed ſupra ut dictum eſt. Nota ſcd̓o qd̓ ip̄e fecit exceptōm in ſiatica ita ⁊ alij fa ciunt ſaltem timorē īponentes in approximatiōe reꝑcuſiuoꝝ in ea ⁊ rō eſt quoniā ſi materia in ſia reꝑcutiatur aliqͣli fluxa materia ꝓpter magnam ꝓfunditatē iuneture materia ad ꝓfundum mul tum īpellitur ꝓpter enim ꝓfunditatē eius nō ap parent in dolore ſiatico apoſtemata ſicut. ī reliꝗs iuncturis ⁊ ſic indiſponit̉ reſolutioni. ēt qꝛ ī dolo re ſiatico non pōt bene manifeſtari q̄ ſit materia fluens neqꝫ in colore neqꝫ in tactu ut ſupra uiſū eſt. Ideo non poſſumus ſcire q̄ ꝯueniēter ſint ap plicanda reꝑcuſſiua. ideo tutius eſt non repercu tere. Sed ſi pur eſſet dolor ſatis fortis tunc. ad prohibendum ne uacuitas iuncture repleatur. tunc ꝓpter timorem ſi repleretur qꝛ dubitaretur de difficillima curatione ip̄ius ꝓpter profundita tem iuncture peligimus aliqͣliter reꝑcutere ⁊ tūc oꝫ ut fiat paulatim debilit̓ ut dicit textus nr̄ ꝓpt̓ cām ſupra dictā. Licet Raſis ī de iuncturis ca. .17. dixit qd̓ non debemus apponere aliꝗd frigi dum in paſſione ſiatica qͣꝫuis ſit cā calida. ⁊ ꝯbu ratur ex calore. Et nota qd̓ generaliter reꝑcuſ ſiua q̄debent applicari in dolore iuncturarum. ceteris paribus ſemꝑ debent eſſe remiſſiora qͣꝫ q̄ in alijs locis applicātur. tum qꝛ talia mēbra iun cturaꝝ ſunt ꝯplexionis frigide. vnde a frigiditate calor mēbrorum debilitatur tum ēt ut. sͣ. dictum eſt. ſi ꝑ repercuſſiua materia īpellatur ad ītra cō cauitatē iuncture tunc difficillime diſſoluitur. Et ex oppoſito pōt colligi incidenter ⁊ eſt ſingul̓r no tandū qd̓ ſtāte intent reſolutōis materieꝝ collec tarū in iuncturis uel alijs locis qd̓ reſolutiua ma terierū in iuncturis ꝯtentarū debent eſſe fortiora reſolutionis materierū collectarū in alijs tum qꝛ materia in iuncturis ē in ꝓfundo ſituata unde uir tus medicine non eque bene. attingit ad medici nam diſſoluēdam ſicut ad medicina in alijs locis ꝯtentā. tum ēt qꝛ materia in iuncturis exn̄s eſt ut pluri mū magis groſſa ⁊ iuncture ſtricte ⁊ ꝯpacte vnde dcā ma difficulter ſubtillatur ⁊ in uaporem ꝯuertitur ⁊ qm̄ dicte iuncture ſunt mēbra neruo ſa ⁊cͣ. Ultīo nota qd̓ lꝫ ex textu nr̄o ī prīcipio do loris pro applicandis repercuſſiuis uideatur fieri exceptio tm̄ de dolore ſiatico in quo uel nō debēt applicari uel ſaltē debilit̓ tamē dicunt quidam ⁊ bene qd̓ ēt incipiente dolore in ſpatula eſt ēt ha bendus timor in applicatione roꝑcuſſiuorum qm̄ appoſitis ſpatule repercuſſiuis dubium eſt ꝓpter dirrectionē ip̄ius ſpatule ad pulmonem ne mate ria repulſa īpellatur ad pulmonem ⁊ ad cor ⁊ ma ius cāet nocumētum. Et ego memini audiuiſſe qd̓ in dolore ſpatule apoſito quodā ſaculo a medi co qd̓ infra duos dies amicus mortuus eſt ꝓbabi liter fuit ſaculus repercuſſiuus unde materia fuit ꝯuerſa ad interius ⁊c. ⁊ hoc notate bene lege lit teram qꝛ clara eſt uſqꝫ ad illam partem. In fine uereotus Ꝙꝫe ipſe ultimo In qua par ponit can. circa applicationem medicinarum ex

terius cum ītendimus erradicatiōi materie.ſ. fac ta minoratiua euacuatiue ⁊ digeſta. materia in iuncturis exiſtente ut in declinatione ⁊ duo facit prīo ponit. can. declarantē cū ꝗbus ꝯpletur hec ī tentio.ſ. erradicare materiā ex iūcturis in decli natione ⁊ hoc generaliter ẜo ponit can. magiſ ſpe ciales circa illā materiā ẜa ibi Et oꝫ ut miſceā tur ⁊cͣ. de prīa igitur ꝑte dixit. In fine v̓o eiꝰ oꝫ ut occuꝑis ī eis q̄ reſoluūt ⁊ ſubtiliāt ēt extrahūt materiā in ꝓfundo ad illud qd̓ apparet.ſ. ad cu tem ſaltē cū uentoſis cū inciſione aut ſuctione.i. tātuꝫ cum igne uel forte cum ſanguiſugijs ⁊ cuꝫ cauterio ⁊ cū rubificātibus ⁊ ueſicātibꝰ ꝑ quas .ſ. ueſicatōes currunt materie ⁊ nō ꝯſolidentur. uſqꝫ ad tp̄s declarās inter ueſicātia q̄ ꝯueniūt di xit exemplificādo. Et de ueſicantibꝰ quidem ſunt alea ⁊ cepe. ⁊ nō ē ꝗd ſit ita electuꝫ inter ueſican tia ſicut mel anacardū. ⁊ poſt ip̄m lac titimalli. ⁊ lac fici. Pro intelligentia ꝑtis prīo eſt notādū qd̓ iſta lr̄a pōt dupl̓r legiuno mō legēdo ẜm qd̓ lr̄a ē introducta ut cum intendimꝰ erradicare ma teriā cum medicinis exteriꝰ applicādis debemus occupari in eis q̄ reſoluāt ⁊ ſubtiliāt ⁊ ſupple ſi il la non ſufficiant qꝛ ſi ſit materia ꝓfundata ī iūctu ra ut eſt plerūqꝫ in dolore ſtatico de quo diceba tur paulo ante tunc ītendamꝰ ēt cum his q̄ extra hunt materiā ex ꝓfundo ⁊c̄. ꝯtinnādo lr̄am. Ita qd̓ ex hoc mōuidetur poſſe colligi ꝙ ſemꝑ in de clinatione doloꝝ iuncturarū debemꝰ pro ꝯplimē to cure applicare loco ea q̄ ſubtiliāt ⁊ reſoluunt. Et ſi iſto mō intelligeretur ſnīa nō eſſet uera. niſi apponatur una ꝯdictio.ſ. quoniā in declina tione ēt doloris nō ꝓpterea mēbrū reddit aptum ad motum uoluntariū ꝑꝑ.ſ. materiā eſſe in ꝓfun do ſituatā. vnde nō amplius exiēdit neruos ⁊ co das circa iuncturā exiſtētes ⁊ ſic non fit dolor ſed ſolū ꝑt̓ ip̄am eſſe in iunctura uel ligamēto ⁊cͣ. in diſponitur mēbꝝ ⁊c. ad motum uoluntarium ſtā te iſta ꝯdictione tunc debemꝰ facere qd̓ dicit ⁊cͣ. uel ēt ubi cā doloris fuerit materia groſſa aliqua liter ut ſanguis groſſus uel fl̓aticus uel melanco licus quoniā ī primo ſi eſſet oppo. cum eſt remiſ ſus dolor ⁊ cum hoc membrum poſſet in debitaſ oꝑationes nō expedit tunc uti diſſolutiuis ut ma nifeſtum eſt in ẜo ēt can. ſi materia eſſet ſolū col lera peccās non ꝯpeterent diſſolutiua. Dixit Raſis in de iuncturis cap. 12. Empl̓a q̄ diſſoluūt non ſunt neceſſaria niſi in doloribus iuncturarū modo dcō quorum materia eſt ſanguis groſſus. uel melancolicus uel fl̓aticus. Sꝫ apoſtema qd̓ eſt ex pura collera iſtis oīao non indiget ⁊cͣ. quia uellit qd̓ per ſe curabuntur ſine diſſolutīs ẜm igit̉ iſtum mōm exponen̄. oꝫ ſuppleri ut dictum ē alio mō pōt intelligi textus ut iſto mō intelligatur ꝙ poſitis medicinis sͣ. locum q̄ cōiter laudantur a doctoribus ad dolorē remouenduꝫ ⁊ ad habilitā dum liberum motum mēbri leſi ẜm diſpōm mate rie de ꝗbus infra locis proprijs erit ſermo. tunc quādo ille medicine non ſufficiunt dixit. In fine uero eius.ſ. factis remedijs ſupradictis oꝫ ut oc cuꝑis cum eis que reſoluit ⁊ ſubtiliāt ⁊ extrahūt̉ materiā ex ꝓfundo rō huius ē quoniā cum alijs non faciebat uera curatio niſi ꝓpterea qd̓ mate ria erat in ꝓfundo exn̄s ⁊ qͥ groſſitie ꝑticipabat. quoniā ſi fuiſſet ſubtilis ut collera pura nō fuiſſet neceſſaria medicina ſubtiliatiua aliqͣ ut ſupra. dic tum eſt ſi igitur cum medicinis factis cōibus mi tigatiuis dolor̄ ⁊ reſolutiuis nō eſt facta curatio ꝑfecta ſequitur igitur qd̓ oꝫ occupari cum eis q̄ reſoluunt ⁊ ſubtiliant ꝓpter groſſitiem materie ⁊ extrahunt materiā ex ꝓfundo ad id qd̓ apparet .ſ. ad cutem ⁊ ad ſuꝑficiem ſaltem cum uentoſis cum inciſione.ſ. ubi materia fuerit ſanguinea. uel. ſanguini mixta ſicut etiā in caſu tali ꝯpeteret ſanguiſugaꝝ appoſitō aut cum uentoſis cum ſuc tione qꝛ cum multo. igne ſine ſcarificatione qꝛ ex ſucando multum atrahant ⁊ hoc magis ualeret in materia fl̓atica groſſa ⁊ cuꝫ cauterio.ſ. actua li uel potentiali de quo ſupra dictum eſt etiam ī fra ſpecialiꝰ dicetur ⁊ cum rubificantibꝰ ⁊ ueſicā tibus.ſ. empl̓is unguentis epitimatibꝰ cerotiſ ⁊ ta libus ⁊ aliꝗ percutiunt cum urticis per quas ueſ cationes factas.ſ. currunt materie. Et addit Et non ꝯſolidentur uſqꝫ ad tp̄s.ſ. notabile ut ma teria tota poſſit ꝯplete aduci ⁊ erradicari ymo.ſ. phibeatur ꝯſolidatio apponendo humectantia. uel pinguedines ⁊ aliqͣ acuta ut loco ꝓprio uide bitur quomōcunqꝫ intelligatur ſiue legatur ſnīa bona eſt ulterius attenden̄ qd̓ medicine ueſicato rie ſunt ille q̄ ꝓpter ſuā maximā caliditatem ſicci tati ꝯiunctā ſunt maxime atractiue ⁊ a centro ad circunferentiā eductiue ita ut earum atractio di catur quodāmodo uiolenta q̄ ſub genere rubificā tium ꝯp̄hendi poſſunt. Medicine autem rubiſ cantes ut dixit. d. A. ſcd̓o can. cap. iiij. declarans ꝗd ſit medicina rubificatiua dixit qd̓ medicīa ru bificatiua eſt. illa cuius proprietas eſt. ut calefa ciat membrum cui obuiat fortiter ita ut ad ip̄m uehementi atractione ſanguineꝫ trahat ꝑuenien tem ad eiꝰ exteriora ⁊ rubificat ip̄um ⁊c̄. hoc ue rum eſt ſi. sͣ. membrum ſanguificum apponatur. ſꝫ ubi ſupra membrum ī quo ſit dn̄ans humor fl̓a ticus ponatur non dicetur rubificatiua cum tunc ſanguinē nō atrahet ſꝫ magis ueſſicatoria alias materias ad cutī ꝯuertēs ut ē ſinapis q̄. sͣ. mēbrū poſita aliqn̄ ueficat ẜm diſpōm cui occurrit ut di ctum ē huiuſmōi generis et ſunt cepe porri ⁊ alea ⁊ qͥ ut multū ſunt calida ī tertio gradu cū ficitate ī eodē ⁊ tales medicine uidētur eſſe remiſſioris caloriſ qͣꝫ ſint medicine ulceratiue etiā ſubſtantie ſubtilioris. Qm̄ medicius ulceratiua ē cuius ꝓ pͥetas ē vt reſoluat ⁊ ꝯſumat hūiditates ꝯtinuan̄ iter ꝑtes cutis ⁊ atrahat maꝫ malā.i. a medicina malitiatā ad eā ita vt ꝑueniat vulnꝰ in mēbro.ſ. ⁊ tales ſunt medicine q̄ ſunt calide ī qͣrto ut ana cardi loco allegato dcē tn̄ medicine an̄ ꝯpletam earū oꝑationē fiunt neficantes ut ēt ītelligēti pōt apꝑere ex dcīs ⁊ ꝑꝑ iſtā cām hic ꝯnumerauit ul̓ anacardi īter uefficantia cū tn̄ ẜo can. ponat̉ int̓ ulcerantia. Anacardus ē fructꝰ quidaꝫ habens

teſtā ⁊ medulā ītrinficꝰ ⁊ aſſimilat̉ oſſei dactilli ⁊ dr̄ a medicis pediculꝰ ellefantis ut dixit Simon ⁊ cortex eiꝰ ut dixit. d. A. ca. ꝓprio ē rarus frangi bilis ī cuiuſ raritate ē mel uiſchoſuꝫ ⁊ dicitur mel anacardi ⁊ ē quo utimur ad ulcerādū uel ueſican dū ⁊ adiuuādū memoriā leſam ꝑꝑ habūdātiā hu miditatis colligitur aūt ip̄m mel anacardinuꝫ ut dixit Raſis ī de iūcturis qꝛ alibi nō potui reꝑire. hoc mō accipe anacardos ⁊ pone ī aceto forti ad ignē ⁊ ꝑmitte diu bullire mel ꝙ ꝯtinetur ī anacar dis exibit ⁊ īuenietur ī accto illud accipietur ⁊ uſui reſeruetur ⁊ ego credo ſi anacardi frāgantur groſſo mō ⁊ poſtea ⁊c̄. meliꝰ colligetur mel. De titimallo ⁊ de lacte eiꝰ nō faciūt mētōm. A. neqꝫ Scrapio ſub ꝓprio uocabulo. ſꝫ Diaſcorides ēt Symon refferet ponit ip̄ius ſeptē genera. Sꝫ qꝛ eſſet nimis lōgū dicere uos uidebitis loco allega to diſtinctōm ip̄orū in ſūma ē lacticiniū quoddā faciēs aſtas ſatis longas facit ſemē ⁊ lac diuerſifi cātur folia in figura ⁊ colore ⁊ extēſione ēt ſemē eiꝰ ẜm diuerſitatē generū ī ſūma ē exuberātis lac tis magis qͣꝫ aliud lacticiniū. Natura eiꝰ ut dixit Auerōis. 5. colliget eſt in fine caloris ⁊ ꝓprie ei lac̄ iō dꝫ eē ulceratiuū ⁊ dixit ꝙ radix eiꝰ cocta in aceto remouet ī ꝯtinēti dolore dentiū maxīe gro ſoꝝ ſꝫ addit qd̓ ſi cadat ī aliqͣ ꝑte oris qd̓ ꝯburit il lam ⁊ ꝓpterea dixit qd̓ qn̄ uolumꝰ ip̄m ponere ſu per dente debet alijdentes cera circūdari qm̄. fa ceret cadere alios dentes ⁊c. De lacte Fichus multa dicūtur clara a doctoribꝰ ineſt ei uirtꝰ lacti cini acuti ita qd̓ callefacit callefactōe uehemēti ut dixit Serapio. Et ſic ẜm ordineꝫ ī fortitudi ne ueſicātiū uel ulceran̄ eſt prīo mel anacardi po ſtea lac titimali ⁊ debiliꝰ eſt lac ficꝰ.ſ. arboris uel folioꝝ ⁊c. ut dixit textꝰ ⁊ ſic clara eſt lr̄a nr̄a lege eam totam. Sequitur illa pars. Iam ꝯn̄t̉ ip̄e ponit can. ſpe EtOPOTLEtciales circa applicatōm: uu reſoluentiū ⁊ rubificantiuꝫ uel ueſicantiuꝫ ⁊ diui di pōt ꝑs ī duas ẜm duos can̄. quos ponit prīcipa liter ẜa ibi. Et nō oꝫ ut a ꝓximent ei reſolutīa prīa adhuc ī duas ẜm qd̓ prīo facit qd̓ dictuꝫ eſt. ẜo po nit unuꝫ incidentē can̄ circa iſtam materiam ẜa ibi. Et deuitetur frigꝰ de prima ꝑte dixit. Et oꝫ ut miſceatur cuꝫ abſterſiuo ⁊ ueſicante lenitiuuꝫ.i. humectatiuuꝫ uel molitiuum ⁊ adducit rōneꝫ di cens. Et ſi nō.ſ. ſi nō miſceatur ẜm lenitiuuꝫ per ducet.ſ. ueſicans ad lapideitatem iuncturaruꝫ qꝛ reſoluēdo ⁊ exicando ſubtile ⁊ hoc declarans d xit. Nam ueſicatio iterum eſt ſicut reſolutio ꝑ il lud qd̓ timetur de īgroſſatione qͣſidicat ſicut ī re ſolutiuis ꝑ illud.i. ꝑꝑ illud qd̓ timetur de ingroſſa tione materie ꝑꝑ facilius ⁊ citiꝰ reſolui ſubtile qͣꝫ groſſum apponit canonice aliqd̓ humectatiuum. ita ꝑꝑ eandē cām dꝫ apponi ēt ī ueſicantibꝰ q̄ mul to magis reſoluūt qͣꝫ ea q̄ dicta ſunt ſimpl̓r reſolu tiua cum reſolutiuuꝫ medicamen aliqd̓ eſt calidū tātuꝫ ī ẜo ul̓ ad magis in tertō ubi ueſicantia ſunt uehement̓ calida qr̄ uel ī fine tertij gradꝰ uel in qͣrto ſicut ſupra dictum eſt. dꝫ igr̄ eſſe maior. tīor de ingroſſatione materie ⁊ lapideitate ꝑ approxi mationem ueſicatiuꝫ niſi appōatur. humectatiuū qͣꝫ ꝑ approximationeꝫ ſolum reſolutum ſimpl̓r hͦ eſt qd̓ dicit Nota tn̄ ꝙ non eſt mens ſua qd̓ lini tiuuꝫ ſemꝑ debeat actual̓r admiſceri cum ueſicā te quoniaꝫ forte ſi admiſceretur ueſicatorium im pediretur in operatione ſua ſꝫ uult qd̓ ſecum mi ſceatur in effectu.ſ. p̄ponendo linitiuuꝫ ul̓ humec tatiuum ante ueſicatorium ut materia humecta tur ul̓ adeqͥtur ul̓ ēt aliqn̄ poſt ueſicatoriuꝫ appo natur humectatiuum ad ꝓhibendum exicationi remanentem ⁊ poſtea apponatur ueſicatorium ⁊ poſtea humectatiuum ſicut idem dixit tertia qͣrti de apoſtematibꝰ duris. ſint iſte reuolutōnes ſucce dentes.ſ. ſibi inuicem.ſ. poſt unaꝫ intentionem ſe quitur alia ⁊ hoc modo miſcebitur ueſicanti uel reſolutio lenitiuum in effectu ⁊ ſi non formal̓r. iō in fine lr̄e addit. Et ꝯferet ueſicans ſi miſceatur cum reſolutiuis ⁊ adipibꝰ ad modum expoſituꝫ le ge lr̄am quia addit. Et deuitetur frigus pati.ſ. membrum in loco ueſicato ideo eſt quoniaꝫ ꝓpt̓ frigꝰ occurrens īpediret̉ operatio medici q̄ eſt/ atra ctio a ꝓfundo membri ad id qd̓ apparet.ſ. ad cu tem nam frigus impingeret materiam ad intra. Ideo deuitetur ⁊c. lege. Iam ſcd̓o ponit Et non oportet. ilium can̄. reſpiciē tem etiaꝫ applicationeꝫ reſolutiuorum ⁊ prīo po nit eum ſpālem in uno tp̄re morbi ſcd̓o ampliat eum ad oīa tp̄ra morbi ibi. Et oꝫ dixit legendo lr̄am ꝯtinuā qꝛ clara ē. Et non oꝫ ut approximēt̉ ei.ſ. dolori iuncturarū ēt a. cauſa frigida reſoluti ua fortia in principio rei an̄ euacuationē.ſ. mate rie ⁊ adducit rationē quoniaꝫ faciēt euenire ma terias plurimas.ſ. ip̄a fortia reſolutiua.ſ. ad locū doloris. ſtāte.ſ. repletione qꝛ v̓iſimile ē. ꝙ plꝰ atra hetur de materia qͣꝫ reſoluat̉ ex quo corpꝰ eſt re pletum ut ſupponit̉ ⁊ ſic per ip̄orum aproxima tionē augebit̉ morbꝰ hoc eſt unum nocumentuꝫ adducit aliud ſcd̓m nocumentum dein̄ pꝰ iſtud no cumentum ſeꝗt̉ aliud ꝙ reſoluunt ſubtile earum .ſ. materieꝝ ⁊ inſpiſſant reſiduum.i. ꝑ reſolutōm ſubtilis inſpiſſat̉ ꝑs remanens ⁊ retinebunt ip̄m .ſ. reſiduuꝫ inſpiſſatuꝫ.i. ꝓpt̓ id qd̓ eſt inſpiſſatuꝫ reſiduum retinebitur in iunctura ⁊ indiſponet̉ re ſolutioni ꝯn̄t̓ reddens can. cōem ad oīa tp̄ra mor bi dixit. Et oꝫ ut obſeruetur illud ſcd̓ꝫ plurimū iterum.i. obſeruetur ille can. de n̄ applicādo loco doloris reſolutiua fortia nō ſoluꝫ in principio mor bi an̄ euacuatōem materie ſꝫ etiā obſeruetur ẜm plurimuꝫ.. ẜm plurīa tꝑa morbi.i. qꝛ etiam in au gumēto ⁊ ſtatu obſeruet̉ iſtud ꝑꝑ cās dictas que forte ſimiles eueniēt ſi dicte materie fortes appli carent̉ in augumento vel ſtatu ſicut ēt in princi pio ⁊ ſi nō tantuꝫ ſeq̄ret̉ nocumentū tn̄ aliqͣle ſedͥ ret̉ nocumentū qꝛ nocumentuꝫ inſpiſat̉ ubi ſola applicent̉ reſolutiua ſine molitiuis maxime ī ma teria apta terreſtrificari ſicut eſt materia greſſa ⁊ melācolica quoniā fcā modica reſolutio de ſub tili totuꝫ remanens eſt terreſtre. Nō ſic āt timor eſſet ſi materia fuiſſet ſubtilis uel mediocris ſb̓e cuius qͦlibet ꝑs eſſet faciliter a medicina reſoluti ua apta reſolni unde nō eſſet tīmor d̓ tali petrifi cat̓ ut patet. Ideo bene notanter addidit. Et

ꝓprie ſupple oꝫ obſeruari quod dictū ē qn̄ maͣ eſt uiſcoſa aut melācolica lege lr̄am qꝛ tota ē clara. Hec ē ultīa ꝑs huiꝰ capi. de Qum er SC applicatōe medicinaꝝ q̄ ſic ꝯtinuatur ad p̄cedētes. Nā poſtqͣꝫ ſupra poſuit ca nones obſeruādos ī cura regulari ⁊ in v̓a cura q̄ principaliter v̓titur ad cām ⁊ eiꝰ remotōm. Iam ꝯn̄t̉ ip̄e ponit quoſdā breues can. in applicatione medicinaꝝ ad curā magis mendoſam ſpectātium ⁊ prīo facit hoc ẜo ip̄e ponit unū can. generalem circa applicatōm medicinarū quarūlibet indiffe renter ẜa ibi. Et ſcias qd̓ rectiꝰ ē ⁊cͣ. In prīa etiaꝫ ꝑte duo facit qm̄ prīo ponit cū ꝗbus generaliter in cura nō v̓a mitigatur dolor ẜo pōit magis ſpe cialē mōm applicatōis dictarū medicinarū dolo rem mitigātiū ſcd̓a ibi. Et mēſura illud de prima ꝑte quoniā aliꝗs poſſet dicere. Ego ītellexi ꝗd fa ciēdum ē ꝓ v̓a remotōe doloris in div̓ſis tp̄ribus ip̄iꝰ ꝗd ſi dicte medicine nō remouerent doloreꝫ ſꝫ pur dolor eſſꝫ magnꝰ ꝓſternēs uirtutē debem facere tūc huic rn̄det. Cū ergo fortes fuerīt do lores qꝛ nō remouētur ꝑ medicinas cāe apropria tas ⁊ ſupple ita fortes fiūt ꝙ ⁊ nō tollerātur qꝛ.ſ. uirtꝰ ꝑſternitur nō. ē excuſatio ꝗn tribuāt̉ ſedati ua doloris ebibita ⁊ linita ul̓ ſupple epitimata. Et addit ſpecificādo de localibꝰ. Et epitimata. aut ſedāt.ſ. dolorē cū ſubtilitate reſolutōis mate riei aut cuꝫ ſtupefactōe Et additunum ſingulari ter obſeruādum circa ſtupefaciētia. Et nō ad miniſtres ſtupefaciēs niſi ap̄ neceſſitatē.ſ. qn̄ reli que medicine nō ſufficiunt in remotōe doloris uirtꝰ nō ſuſtinet ⁊cͣ. Nota primo ex hoc textu colligitur qd̓ dolores mitigari uel remoueri poſ ſunt general̓r dupl̓r ꝑ ebibitas medicinas ⁊ ꝑ lo cales ſiue leniēdo ſiue emplaſtrādo ſiue epitiman do ⁊cͣ. pꝫ colligitur ſcd̓o qd̓ cū dolor nō remouet̉ ꝑ remotōm cāe cū apropriat̉ q̄ ē v̓a curatio quod tūc ꝑ duo alia ingenia pōt fieri remotio uel ſaltē mitigatio ip̄ius ⁊ p̄cipue ꝑ epitimata uel localia medicamina primū ē cuꝫ eis q̄ ſedāt.ſ. dolorē cuꝫ ſubtilitate reſolutōis materiei ⁊ ꝑ hͦ īnuebat mōꝫ medicinaꝝ q̄ dicunt̉ uere mitigatiue doloris ⁊. ſt̓ ille q̄ uocāt̉ anundine nā tales ut dixit Auero. 5. colliget p̄ſtant ſine medio illud qd̓ reſiſtit cāe do loris. nā tales ſunt tēꝑate ſil̓es calori naturali aut parum calidiores intātū inquātū calor naturalis erit refrigeratꝰ a debita mēſura caloris natural̓ mēbri ꝑꝑ reſolutōm factā in ip̄o ex dolore ul̓ cā eiꝰ ⁊ ꝓpterea dicte medicine mitigāt dolorē ⁊ ex cā calida ⁊ frigida ꝓ qͣꝫto augumētāt caloreꝫ na turalē ꝗ ē inſtr̄m aīe ī oꝑationibꝰ oībꝰ ⁊ iō ſic for tificatus dn̄atur ſuꝑ oēm malā ꝯplexionē q̄ facit dolorē ⁊ ſcd̓ꝫ hoc ēt adiuuabūt ad digeſtionē ma terie ⁊ ad aliqͣlē reſolutōm qͥ ē cā doloris. Iō di xit qd̓ ſedant cū ſubtilitate reſolutōis materiei. iō tales medicine ultra hoc qd̓ ſunt ſic tēꝑate debēt ēt eſſe ſubtilis ſb̓e penetrātes ⁊ huiꝰ generis medi cinarū ſunt ut ibideꝫ dixit Auerois pingnedīes. ⁊ olea ut pinguedo anatis ⁊ galine ⁊ anſeris pīgue do melior eſt ut ibidem ⁊ iſte modus pōt ꝯueniē ter exiberi ſine magna ꝯͣdictione ad oppoſitū ī oī dolore. Et ad iſtū modū reduci poſſunt ꝗdam modi mitigatiui doloris poſiti qͣrta primi ca. pe. ī fine ubi dixit. Ꝙ dulcis cantillena ⁊ occupaͣ in eo qd̓ gaudium efficit mitigat dolorem.ſ. h̓ fit ꝯfortādo calorē naturalē ẜus modus mitigādi ul̓ remouendi dolorem fit ꝑ ea q̄ ſtupefaciūt ut non ſentiat dolorem ⁊ ẜm iſtum mōm nō aufertur do lor niſi ꝑ accidēs prīcipaliter ꝓ quāto aut aufferūt ſenſum a mēbro aūt ip̄m indurāt ꝑꝑ īdiſpōm ac quiſitā ī ſpiritu ꝗ eſt inſtr̄m ſenſus aut ī membro qd̓ eſt organum ſenſus cum ita diſponitur qd̓ a cō plexione debita ſenſitiui ſpiritus nō pn̄t ad debi te ſentiendum diſponi ⁊ hoc ꝑꝑ ꝯplexionē frigidā ip̄ius medicine ut dixit. d. A. ſcd̓o can. cap. quarto ⁊ Cōciliator dr̄a. 2. narcoticum hoc oīno narco ticum eſt medicamen doloris ſedatiuum cuiꝰ na tura cum ficcitate ue hement̓ eſt frigida ip̄a eniꝫ uſqꝫ ad finem tertij gradꝰ elleuatur ⁊ uſqꝫ ad qͣ tum. Et ex hoc poteſtis īferre ꝯͣ multos moder nos qd̓ medicina calida ꝑ caliditatem non pōt di ci ſtupefactiua ⁊c. dico tn̄ ꝑ accidens principalit̓ iuuat ad mitigationem doloris cuiuſlibet indiffe renter quoniā in dolore a cā calida remitendo cō plexionem eiꝰ poſſet ꝑ ſe iuuare ſꝫ hoc non eſſet cōe oī dolori ubi tn̄ ꝑ hoc qd̓ ſtupefactiuum oēm dolorem remouet uel minuit etiā ꝓpter aliā cām ꝯferre pōt ſtupe factio ut uidebitur in ꝑticula ſe quenti. Et ex hoc colligi poteſt v̓itas tertij dicti. .d. A. in textu cum dixit. Et non adminiſtres ſtupefaciens niſi apud neceſſitatem.i. niſi cum ti metur qd̓ uirtꝰ diſſoluetur ⁊ homo ꝓpter dolorem in uita perſiſtere non poterit ratio eſt quoniam ſtupefactiuum uidetur iuuare tātuꝫ per hunc mo dum quoniā calidū naturale mortificat ⁊ ſic ſem per eiꝰ exibitio eſt multum cohacta ⁊ irregularis Ideo bene dicebat Meſue ad retificationeꝫ me dicinarum intentione tertia ca. 3. can. 6. illo ſingl̓i in principio. Compingere autem ⁊ ſtupefacer̄ eſt ultimum ad qd̓ niti debes ⁊ poſtqͣꝫ reliqͣ oīa n̄ ꝯtulerint ⁊ eſt res poſita ſicut in deſperatione ad dit. Componunt autem rem magni erroris a prin cipio huiuſmodi curātes cum narcoticis eſt enim cum eis curatio mendoſa ⁊c. poſtea infra dixit. Timentur autem ex narcoticis plura nocumenta ſunt.n. oīo ꝯͣria rei uite ꝯgellātia ⁊ mortificantia nuda ꝗdem magis recentia ⁊c. ⁊ in ꝓceſſu magiſ addit etiā qn̄ ſunt correcta ⁊ ratificata v̓um ſi ex cuſari potes non ꝓpinari eſt melius ⁊ ſi excuſari non potes meliꝰ ut non potui det̉ ſꝫ adminiſtrari in empl̓is tātum eſt melior cura ⁊cͣ. poſtea addit Et oīno caue ne dederis ſuper cibum neqꝫ corpo ribus īpuris ſꝫ poſt mondificationes potiꝰ. Et ui ta exibitioneꝫ eoruꝫ diebꝰ ꝯtinuis ymo īterueniat tp̄s ⁊ tp̄ris exibitiorerum ꝯfortantiū. ut ſaluetur teſaurus ⁊cͣ. Ecce qͣꝫ ſingularia v̓ba dantia nobis timorē in applicatōe ſtupefactiuorū ſil̓em ſnīam poſuit. d. A. 16. tertij ca. de cura collice frigide in principio vbi voluit ꝙ primꝰ can. eſt ī cura vt nō incipiat̉ a ſtupefactōe ⁊ qūo ſedare dolorē cum narcoticis eſt ꝯponere rē maximi erroris ⁊cͣ. Et ꝙ nō eſt curatio v̓a ⁊ qūo eſt. ꝯfirmatio cāe dolo ris ⁊ deſtruitur ſenſus ⁊cͣ. Idē voluit de cura flu xus ventris abſolute. xvi. tertij. Cū dixit. In nau

colicis v̓o ē timor ⁊c. addit. Et qūocūqꝫ ſit nō oꝫ vt admīſtretur qͣꝫdiu ab eis excuſatio eſſe p̄t. Ꝙ ſi neceſſaria fuerit eorū admīſtratō nō exibeātur ei cuius infrigidatur corpꝰ ⁊ debilitatur v̓tus ⁊c. ⁊ generaliter hec eſt ſnīa oīum auctorū circa hāc materiam ymo in doloribꝰ iuncturarū Raſis nō audebat applicare medicinas intenſe frigiditat̉ ēt non opiatas niſi cū dolor erat tante vehemētie ꝙ dubitat̉ de defectu egri ⁊ ſic pꝫ quomō nō ſunt. adminiſtrāda narcotica niſi apud neceſſitateꝫ.ſ. grandē ut dicit textus nr̄ tn̄ ut dixit Meſue cap. allegato ī uehemēti dolore aliqn̄ melior cura eſt cura mēdoſa q̄ ē ſtupefactio qͣꝫ cura uera ne uir tus reſoluat̉ ⁊ cadat ⁊c̄. Si tn̄ poſt dictas medici nas mēbrū remaneret ſtupidū tūc expedit uti me dicinis callefaciētibꝰ ſenſum mēbri reducētibꝰ ꝑ auctores locis ꝓprijs ē exp̄ſſum ſic pꝫ iſta pars clara lege eam tu. Et menſ A applicatōis medicinaruꝫ Nūc ip̄e ponit mōm ſpālē dolorē mitigātiū. Et breuit̓ dixit. Et mēſura illud qd̓ ſedat malitiā ſumā doloris ⁊ utere eo cū auda tia ⁊ temeritate plus. Nota iſta ꝑs pōt duplr̄ le giuno mō general̓r referēdo lr̄am ad utrūqꝫ mo duꝫ mitigādi dolorē ut ſit ſenſus. Menſura illud qd̓ ſedat malitiā doloris.i. medicamē lyſumā dꝫ dicere ſuma.i. mēſura medicamē ſuma doloris.i. qd̓ p̄portionetur medicamē ſume ⁊ quātitati dolo ris ⁊ pōt hoc ītelligi ſiue ſubtiliter reſoluēdo ſiue ſtupe faciēdo ī nullo enī dꝫ ꝑtrāſiri mēſura eqͣl̓ me dicamīs ⁊ terminata maxīe in ſtupefaciēdo ⁊ tūc utere eo ſic ꝯmenſurato cū audatia ⁊c. uel aliter ut iſte ſenſus lr̄e referatur tātū ad medicamē ſtu pefactiuū ⁊ erit ſenſus. Menſura illud qd̓ ſedat malitiā ſumā doloris ⁊ tale eſt ſtupefactiuū.i. ip ſum ſtupefactiuū ꝯſolare cū medicinis ꝯuenienti bus.ſ. cordialibꝰ ⁊ ſtomaticis ⁊c. ut declarāt auc tores talia eī ſatis corrigunt malitiā ſtupefactiui vn̄ talia ēt cum eſt neceſſitas nō ſunt exibēda nu da uel pura ſꝫ correcta ut etiā. sͣ. dicebatur d̓ mē te Meſue ⁊ qn̄ ſic eſt correctū utere eo tunc cum audatia ⁊ temeritate plus ⁊ iſtum ꝓprius credo eſſe intellectum. d. A. neqꝫ oꝫ ſic exponendo alte rare lr̄aꝫ etiā ſibi ꝯſonat lr̄a exterior Gerardi cū exponit. exponit menſura.i. p̄mitte.ſ. cum ſtupe factiuo ⁊c. ⁊ primꝰ modꝰ exponen̄ habet aliqualeꝫ difficultatem de his medicinis lege lr̄am tu. Et multotiens. A. uult rndere cui In hac ꝑticula. d. dam tacite dubitatōi poſſet aliꝗs q̄rere ſi medicia ſtupefactiua aproxīata hora neceſſitatis ad alid̓ ꝯferre pōt qͣꝫ qd̓ dolorem mitiget ſenſum membri auferendo uel īdurādo ⁊ rn̄det qd̓ ſic. quoniā ubi aproximaretur materia fluente exiſtente ſubtili ſtāte tn̄ dolore uehementiſſimo in iſto caū. p̄t̓ hͦ qd̓ mitigat dolorem ſtupefacien̄ ſenſum. ꝯferret etiā ſtupefactio.i. medicina ſtupefactiua īquātū ingroſſat materiā.ſ. ſubtilem ꝓceden.i. fluentem qꝛ̄ retinetur.ſ. qd̓ non fluat ꝑ hoc qd̓ eſt ingroſſa ta hoc eſt qd̓ dicit textus iuuat etiā uel iuuare p̄t ſtante tali materia calida ꝑ hoc qd̓ ſtāte medicīa ſtupefactiua frigida remittitur malitia ꝯplexio nis calide q̄ eſt cā doloris ⁊ ſic remittet dolorem ꝑ ſe ⁊ n̄ ſoluꝫ ꝑ accn̄s ut. sͣ. dictum eſt lege lr̄am. Et ſcias In hac ultīa ꝑticula ꝑtinente ad exibitōm medicinarum ip̄e pōit unum can. cōem circa applicationē medicinaruꝫ ꝗ maxīe ꝯueniēs eſt in morbis cronicis ⁊ breuit̓ dixit. Et ſcias qd̓ rectiꝰ eſt.i. magis ꝯueniens. ut ꝑmutatio fiat cum medicinis ⁊.ſ. non ꝑſiſtat̉ ꝯtinuo ī una medicina ⁊ adducens rationeꝫ dicti ſui addit. quādoqꝫ enī eſt medicina ꝯferens uni membro ⁊ non alteri membro. Et quādoqꝫ cō ferret in hora.ſ. certa deīde poſt illud.i. tp̄us no cet.ſ. eadem medicina ⁊ mouet dolorem ergo be ne ſeꝗtur qd̓ non eſt ſtādum in una medicina im mo rectius eſt ut ꝑmutatio fiat. Pro intelligē tia ꝑtis eſt noͣndum qd̓ ꝑmutationem fieri in me dicinis pt̓ intelligidupl̓r prīo qd̓ permutatio fiat in medicinis diſcurrendo in morbos ẜm diuerſas eius circunſtātias ut uerbigr̄a diſcurrendo ī mor bos ẜm diuerſas circunſtātias ut v̓bigr̄a diſcui rendo ꝑ diueria tp̄ra morbi ⁊ hoc modo non ē du bium qd̓ oꝫ ut ꝑmutatio fiat ī medicinis quoniam alie debentur medicine ī prīcipio morbi alie in ſta tu ⁊c. ẜo modo pōit ītelligēti qd̓ manente morbo eiuſdem uel ſil̓is diſpōnis manifeſte ſtāte tali diſ poſitione diuturna oꝫ qd̓ fiat ꝑmutatio in medicīs Et ſi hoc mō ītelligatur ut ītelligidꝫ hoc etiā pōt ītelligi dupl̓r aut qd̓ fiat ꝑmutatio in medicis diuerſe qͣlitatis ſil̓i diſpōne ut ſi ſtante una erat calida alia aproximetur frigida vel fiat ꝑmutatō in quātitate eiꝰ vt priꝰ exibita medicina calida in prīo. Iā debeat fieri ꝑmutatio ad calidā in ẜo vel eꝯͣ. Aut ẜo principal̓r pōt intelligi ꝙ ſtante ea dē diſpoſitione fieri debeat ꝑmutatio in medicis diuerſe ſpēi q̄ tn̄ ſint eiuſdē v̓tut̉ in qͣlitate ⁊ eiuſ dem quātitat ī gradu ut priꝰ exibui multo tp̄e re gul̓r Camōilam manente eadē diſpoſitōe debeā exibere melilotuꝫ in equali dorſi. Si intelligatur prio ut ꝙ ꝑmutatio fieri debeat ad medicinas di uerſas in qualitate uel quātitate manente eadeꝫ diſpoſitione ſic dico qd̓ non dꝫ talis mutatio fieri ymo ꝯͣ tales ſic ꝑmutantes ſtat ſnīa. d. A. qͣrta pri mi ca. i. illo.§. p̄ter hoc tibi caue ne a rectitudine recedas lꝫ uideris ꝙ ipſaruꝫ.ſ. materiaruꝫ tarde tur iuuamentuꝫ. Ideꝫ uoluit. d. ypo. in āff. oīa ẜꝫ rōnem facienti ⁊c. Ibidē innuitur ꝙ nō eſt tran ſeundū ad aliā medicinā qn̄ diſpoſitio manet ea dem. Si v̓o intelligatur ẜo mō ut.ſ. quod ſtante diſpoſitiōe diuturna ēt uniformi ſaltē ẜm apparē tiā ꝙ ꝑmutatio fieri debeat ad med cīas diuerſas in ſpecie ſimiles tn̄ in uirtute ſic dico cū dn̄o. A. h̓ qd̓ rectius ē ut talis ꝑmutatio fiat qm̄ in diuerſis mēbris ſil̓i apꝑente diſpoſitōe qn̄qꝫ eſt medicina ꝯferens uni membro ⁊ non alteri membro ⁊ hoc qm̄ ꝑꝑ diuerſam ꝯpoſitōeꝫ diuerſorū mēbrorū di uerſo mō actuabitur una medicina in div̓ſis mē bris aūt ꝑꝑ ꝓprietatē q̄ cadit ſic occultā uniꝰ me dicine in ſpecie ad unuꝫ mēbrum qd̓ non ad alid̓

ſicut ⁊ in cibis ꝑꝑ eaſdē cās manifeſtū eſt uidere ꝑꝑ qd̓ dixit. d. A. tertia primi cap. de regimīe ei qd̓ comeditur ⁊ bibitur unaq̄qꝫ p̄terea figura. ⁊ ꝯplexio oīs cibū hꝫ ꝯueniente ⁊cͣ. ⁊ addit. Ex ho minibꝰ quoqꝫ ē cui aliqd̓ nutriētiū lauabiliū.ſ. de cōi ꝯſiderat nocet ⁊ hoc totū ē ꝑꝑ occultas ꝓprie tates ⁊c. īdi v̓ſis ad di v̓ſa reꝑtas. In eodē ēt mem bro manēte eadē diſpōne diuturna rectiꝰ ē ut per mutatio fiat ī div̓ſis medicis ẜm mōm dictuꝫ ⁊ hͦ ē qm̄ ꝯtinuata una medicina īter eā ⁊ mēbrū acꝗ ritur una aſuetudo q̄ ē q̄dā ſil̓itudo ꝑꝑ quā non fit mēbrū aptū pati ab hac medicina nec talis medi cina apta agere cū actio fiat ꝓpter ꝯͣrietatē me dicatio aūt fit cū alteratione ⁊ paſſione fcā in mē bro ⁊ ꝑꝑ iſtā cāꝫ dicebat. d. A. qͣrta primi loco al legato. Et cū hoc nō ẜm unā medicatōm cū una tibi ſtādū ē medicina ymo ī una medicatōe medi cinas ꝑmuta qm̄ ab ip̄o qd̓ ꝯſuetū ē nō fit paſſio pōt ēt hec v̓itas ī agēdo ꝯtingere ut. sͣ. dicebatur ꝓpter occultas ꝓprietates qͥ di v̓ſe cadūt ī diuerſis medicis reſpectu eiuſdē mēbri ẜm quas una me dicina ſil̓is alteri ī qͣlitate div̓ſa tn̄ ī ſpecie auget ꝯuenient̉ in mēbꝝ ⁊ alia nō ⁊ talis diuerſitatū ꝓ prietas nō pōt cognoſci niſi exꝑimēto. oꝫ igit̉ ua riare ⁊ hanc totam ſnīam inuebat. d. A. io. tertij de cura aſmatis cum dixit. In medicinis v̓o oꝫ ut ꝑmutatio fiat ⁊ nō ꝯtinuet̉ una medicina ex eis aſſidue ⁊ amplectatur eā naͣ.i. fiat ſibi aſſueta ⁊ ſicut exp̄ſſit primā cām ⁊ addit. Et iteꝝ inter me dicinas ⁊ corpora ſunt ꝓportiones ⁊ corpora que nō ꝯp̄henduntur niſi exꝑimento cuꝫ ergo exꝑieris ꝯſeq̄ris ꝗd magis iuuatiuuꝫ ſit ⁊c̄. Cōtingit ēt ut una medicina una hora iuuabit ⁊ alia nocebit ut dicit textꝰ nr̄ ⁊ hoc erit ꝑꝑ cām extrīſicā ut ꝓp ter ſuperceleſteꝫ influxum ſcd̓m quem aliqͣ hora iuuabitur ad debite agendū ⁊ alia hora impedie tur uel eiꝰ operatio ꝓprius ledetur. Neqꝫ pōt tal̓ di v̓ſitas in aliā cām reduci ubi ergo uiderimꝰ tunc membꝝ a tali medicina ledi debemꝰ ad aliā div̓ ſe forme eiuſdem tamen qͣlitat̉ declinare ⁊ nō ad ꝯͣriā ꝯͣrie qͣlitat̉ ut multi empericoꝝ faciunt dico hoc ſemꝑ manente eo Ꝙ a prīcipio ut dixit ypo. anfo. sͣ. allegato. Et ad hunc ſenſum ēt dixit. d. A. prīa primi de ꝯplexionibꝰ v̓ſus finem. Iōqꝫ p̄cipitur eis ꝗ medicātur ubi cum ꝯplexioneꝫ mu tare uoluerint ⁊ vnā adhibuerint medicinā q̄ non ꝯtulerit ab ea diſcedāt ⁊ aliaꝫ ſupple ſil̓is qͣlitatis diuerſaꝫ tn̄ in forma aproximēt. ⁊cͣ. Et ī hijs oīb patet clarificatio littere nr̄e lege eam tu ⁊c̄. Et OPoTEẜa ꝑs principal̓ huiꝰ capl̓i ut dimittat vinū ⁊cͣ. Hec q̄ ſic ꝯtinuatur ad p̄cedēteꝫ. Nā poſtqͣꝫ ip̄e poſuit can. circa medicinalia magis ẜo ponit ꝯn̄ter can. ī dieta ⁊ diuiditur tota iſta ꝑs īduas. quoniā prīo facit qd̓ dictuꝫ ē. ẜo ip̄e ponit īcidenter vnuꝫ can. ēt medicinaleꝫ circa fl̓oaꝫ fiendā. in quodā ſpetia li mō doloris ẜa ibi. Et ſi euenerit dolor ī dorſo. prīa adhuc in duas. prīo pōit can. circa potum. ẜo circa cibuꝫ maxīe ⁊ circa carnes. ẜa ibi. Et oꝫ vt euitetur caro ⁊c. prīa adhuc ī duas. quoniā pri mo pōit duos canōes d̓ potu. ẜo īcidēter ī curatōe pōit ſpetialē can. circa q̄dā corpora ibi. Et melā colici d̓ hn̄tibꝰ ⁊c. prīo etiā pōit can. circa abſtien tiā vini. ẜo pōit ꝗd exhibenduꝫ loco illius ibi. Et utatur. De prima igitur ꝑte dicit legendo lr̄aꝫ ꝯti nuā. Et oꝫ vt dimittat vnuꝫ oīo.ſ. patiens dolorē iūcturaꝝ. quouſqꝫ ſanetur ex eo.ſ. dolor̄ ſanatiōe ītegra ⁊ ueniant ſuꝑ ip̄m.ſ. doloreꝫ qͣtuor tꝑa.ſ. prī cipiuꝫ augmentū. ſtatꝰ ⁊ declinatio.ſ. ꝑ totuꝫ tp̄s vniuerſale morbi oꝫ vt dimittatur vinuꝫ addit po nendo alium can. Et oꝫ. vt dimittat illud.ſ. uinū ꝯſuetꝰ.ſ. ad potādum. ẜm gradatōeꝫ addit et uta tur cū ip̄m dimittit diureticis.ſ. loco vini ⁊ addit. Et vinū d̓ melle.i. idro mel. uel ſirupꝰ de melle cū diureticis.ſ. ſimul ꝯferet eis.ſ. patientibꝰ loco vini ⁊c. Eſt ītelligēdum prīo ꝓ remotiōe ꝯͣdictiōis qͦ vr̄ poſſe colligi ī teſtu. qm̄ ex prīo teſtu vr̄ abſolu te colligi qd̓ nullo mō debeatur eis uinū in aug. tꝑe morbi ⁊ ex ſcd̓o vr̄ colligi oppoſituꝫ. qm̄ oꝫ ut ꝯſuetꝰ dimittat ſcd̓m gradationē. qꝛ ſi in principio doloris minus bibat. qͣꝫ tꝑe ſanitatis ⁊ poſtea ad huc minus verſus aug. ⁊ in aug. minus uſqꝫ dum ſit ſcd̓m gradationē minorando nihil detur. Et ſic apꝑet qd̓ in cōſuetis in ꝗbuſdā tꝑibus d̓beat exhi beri. unuꝫ qd̓ repugnāt dictis in prima ꝑte. Eſt gͦ intelligendū ꝓ ꝯͣdictione remouenda. qd̓ iſti duo textus nō de eodē corpore uel eiſdem corporibꝰ cū eiſdē circunſtātiis v̓ificātur neqꝫ v̓ificari poſſunt ut pꝫ. Sed prīus textꝰ. v̓ificatur de patiente actu doloreꝫ iuncturarum qd̓ manifeſtatur ꝑ hoc qd̓ di xit quouſque ſanetur ex eo ſanatōe ītegra. Et ſic denotatur qd̓ eſt ſermo d̓ patiente actu dolorem. Scd̓us v̓o textꝰ intell̓r de p̄uiſiōe a dolore iun cturaruꝫ in non patiente actu in quo tn̄ eſt timor de dolore ne eueniat vt qꝛ ꝓginitores ſui paſſi ſint tales dolores cum talis ſit morbꝰ hr̄ditariꝰ ut. sͣ. dictum eſt ⁊ d̓moſtratuꝫ in qōne aut qꝛ al̓s ſemel uel bis ſit paſſus tunc ad p̄uiſionem eſt uinum di mittendum. Et in hoc caſu dixit textꝰ qd̓ aſſue tis.ſ. bibere uinum oportet qd̓ dimittat ſcd̓m gra datōm ⁊ hͨ tp̄e ſanitat qꝛ ſi fieret ſubita mutato ta lē n̄ ſuſtineret natura ſine noͣbili nocumēto ut. sͣ. uiſum eſt de conſuetudine in qōne de potu dꝫ igi tur paulatīe ⁊ ẜm gradatōem dimitti ⁊c̄. ⁊ ſic pꝫ qd̓ non ꝯͣdicunt textꝰ quoniā de diuerſis eſt diuer ſus ſermo. Sꝫ ꝓ v̓ificatōe ⁊ clara ītelligēda utriꝰ qꝫ textꝰ oꝫ dubitare. Utꝝ uinum uel exibitio eius ꝯpetat in doloribꝰ iuncturarum ⁊ ur̄ qd̓ ſic primo quoniā cum iuncture ſint mēbra neruoſa frigida ⁊ ſicca exiſtentia p̄ter naͣl̓r diſpoſita debent ad na turalē diſpoſitōem reduci ꝑ ꝯͣrium huiuſmodi āt eſt vinum cal̓m ⁊ humidum exiſtens ſeꝗtur igi tur qd̓ uinum in cura cōuenit ⁊ ar. ſaltē hꝫ euidē tiā vbi tales iuncture ſint lapſe ad cōplexōeꝫ ma lā ſil̓eꝫ eis ⁊ ꝓportōalē ſiue maͣlem ſiue īmaͣlem. Secūdo ſic ſil̓e eſt de egritudinibus neruorū ⁊ iuncturarū cū dicte iuncture ſint mēbra neruoſa vt pꝫ. Sꝫ vnū ꝯpetit ī cura egritudinū oīum ner uorū ergo ⁊ neruoſorū apꝑet ⁊ ar. ſil̓r pꝫ ꝑ. d. A. ẜa tertij ca. de cura ꝑaliſis vltra maͣe cūdixit. Et vinū ātiquū paucū ꝯferet valde egritudinibꝰ ner uorū oībus ⁊cͣ. Preterea ꝙ calorē naturalē cō

fortat ⁊ maͣm digerit maxīe in fl̓atica ⁊ eaꝫ dige ſtā ad expulſionē ꝯuertit illud ꝯuenit in cura ta lis doloris fl̓atici ſꝫ vinū ē huiuſmodi vinū maxīe de quo ē cōis ſermo vt pꝫ d̓ mēte. G. ẜo āff. cōmē to aff. eorūqꝫ nutriuntur ⁊c. Igit̉ vinū vr̄ ꝯpeter̄ ſaltē in aliquo. Ad opp. ē textꝰ nr̄ exp̄ſſe. Ad hͦ ē ēt ſingularis textus Auerois ſcd̓o canticoruꝫ in cōmento. 23. ad finē cū dixit. Et ſi vinū ſit ex re bꝰ magis ꝯueniētibꝰ calori naͣli ip̄m nihilominus ē ex nocētibꝰ magis calori maͣli ⁊ ſenſibili ⁊ orga nis eiꝰ.ſ. cerebro ⁊ neruis ⁊c. ex ꝯn̄ti nocet mēbris neruoſis. Idē uoluit. G. ſcd̓o āff. Idē ēt colligitur tertia primi de regimīe aq̄ ⁊ vini ſaltē ꝙ cerebro niſi multū forti nocumētū afferet ⁊ ꝑ ꝯn̄s ēt origi natus ab eo ſicut ſunt nerui ⁊ mēbra neruoſa ⁊cͣ. ⁊ alibi de mente auctorū plures. In iſta qͥſtiū cula breuiter determināda duo faciā prīo notabo q̄dā ſcd̓o ꝯcluſiōes ponā in maͣ deciſiuas. No. igi tur prīo ꝙ vinū ꝯpetere in doloribꝰ iuncturarū p̄t dupl̓r intelligi vno mō ꝙ ꝯpetat vel noceat ſtāte actu dolore iuncturarū alio mō vt intelligat̉ ꝯpe tere vel nō ꝯpetere in doloribꝰ iuncturaꝝ nō actu exiſtentibus ſed ꝙ eiꝰ vſus p̄ſeruādo iuuet a dolo ribꝰ iuncturarū ī corpore diſpoſito ad tales dolor̄ vel ꝙ eius vſus faciliter ad caſuꝫ ī dolore iunctu rarū ita ꝙ corpora diſpoſite de ſe ēt magis ⁊ citiꝰ diſponat vt īcurrant dolorē iuncturarū ⁊ ſub vtro qꝫ ſenſu ītelligit̉ titulꝰ qōnis. Scd̓o nota ꝙ vi nū iuuare uel nocere ẜm alterū modorū dictorū ſi exibeatur p̄t ēt intelligi dupl̓r uel.ſ. ꝙ exibituꝫ alimenti ⁊ nutricatōis gr̄a ſit ꝯueniēs ul̓ nociuū ita ꝙ ſit potiꝰ nutritiuꝰ ꝯueniens uel diſcōueniēs in actu patiente dolores iuncturarū uel ad ipſos diſpoſito alio mō qͣꝫ ip̄m exibitū loco medicine ſit ꝯueniens uel ita ꝙ ſit medicina curās dolores iun cturarū in patiente formal̓r uel ſit medicina p̄ſer uans a doloribꝰ in diſpoſito ad tales dolores ul̓ ꝙ ſit medicina nocens in doloribꝰ uel actu exiſtenti bus ul̓ futuris ut.ſ. ꝑ ip̄m tanqͣꝫ ꝑ medicinā corpꝰ male diſpoſitū ēt deterius diſponat̉ ita ut ꝑꝑ uſuꝫ uini faciliꝰ ⁊ citius cadat in dolores ⁊c. Et hoc no tatū iō ponit̉ qm̄ aliqn̄ ſumit̉ in ſanis uel egris ni nū ut hꝫ rōnem cibi ⁊ potꝰ ꝓ qͣꝫnto ex eo q̄rit̉ re ſtauratio deꝑditi qd̓ eſt cibi officiū ⁊ dellatio cibi alterius ad mēbra qd̓ ē de rōne potus ⁊ ꝑꝑ vtrāqꝫ talē intentōem aliqn̄ ⁊ plurimū ſumit̉ uinū. aliqn̄ uero ſumitur uinū loco medicine ⁊ potus tantuꝫ alteratiui qͣle ē uinū ꝙ in digeſtione humorū exi bitur frigidoruꝫ ⁊ in aꝑtione uiaruꝫ ⁊ in ſincopis releuatōe. Ad qͣꝫ intentionē dixit yp̄o. quod potꝰ indigentia ſoluit.i. uinum potatum curat apetitū carniū. Tertio nota qd̓ lꝫ uinuꝫ multipl̓r diuer ſificatum reꝑiatur in ꝯplexione quoniā quoddā eſt frigidum ⁊ humidum aqͣ uicinuꝫ ⁊ aliud cali dum ⁊ humidum aliud cal̓m ⁊ ſiccuꝫ ut tertio re giminis accutoruꝫ ꝯmento. viij. ⁊ ꝯmento ⁊ alibi in multis locis in ꝓpoſito cuꝫ de uino eſt Sermo intelligitur de uino in eius potiori ſumpto ſignifi cato qd̓ in oībus ferre uini circunſtātijs mediocri tatē ꝯbtinet ēt tale eſt cal̓m ⁊ humidū quod plu rimum ponitur nutritiuuꝫ de quo dixit. G. tertio ītroductori pulſiuuꝫ ea q̄ a uino appoſitio eſt cita qꝛ cal̓m eſt ⁊ humidum ⁊cͣ. ⁊ quinto de regimine ſanitatis idem colligitur ⁊ tertia ꝓblēatum ꝓble mate. 16. ⁊. 18. etiaꝫ colligitur. Iſtis ſic notatis circa iſtā materiā ponit̉ cōiter iſta ꝯcluſio ī egro tantibꝰ actu in principio maxime in corpore ple torico non ꝯpetit uinum. In declinatione autem ī parua qͣꝫtitate ⁊ corpore mondificato ꝯpeter̄ p̄t hec ꝯcluſio ſic expreſſe ponitur Agordonio ⁊ ſil̓is huic ponitur a Gentili ẜa tertijde cura paraliſis circa illum textum. sͣ. allegatum. Et vinum anti quum purum ⁊c. ibi dixit quod ſi maͣ eſt cruda ⁊ influxū quod uinum non ꝯpetit ſed ſi maͣ eſt dige ſta ⁊ euacuatiōes ſint aliqͣles facte quod tc̄ com petit uerum eſt quod iſta concluſio gentilis poni tur de uino in egritudinibꝰ neruorum ſed ad ideꝫ uenit ut dictuꝫ eſt. sͣ. cuꝫ iuncture dicantur mem bra neruoſa. Iſta ꝯcluſio ⁊ ſi forte ad intellectuꝫ eoꝝ ſit v̓a quoniā in principio facit p̄cipitare maͣs ad loca leſa ⁊ in declinatōe ꝯfortando calorē naͣ lē ⁊ maͣm modicā q̄ remanſit expellēdo iuuet tn̄ iſta ꝯcluſio ſic abſolute ꝓlata ē exp̄ſſe ꝯͣ textū nr̄ꝫ vbi dr̄. Et oꝫ ꝙ dimitat.ſ. patiens vinuꝫ oīo vſqꝫ quo ſanet̉ ſanatōe ītegra ⁊cͣ. Iō ſuſtinēdo textū nr̄m ut iacet ampliādo ad corpora nunc ſana uel uentra diſpoſita ad tales dolores al̓r ē dicenduꝫ. Dico igitur ẜo principal̓r ⁊ ſit hec prīa ꝯcluſio ꝙ vinū exibitū ꝓ cibo ⁊ potu tm̄ vt cōiter eo vti mur cū cibarijs reliꝗs ſꝑ per ſe nocent neruis ⁊ ex ꝯn̄ti eꝰ viſus nunqͣꝫ ꝯuenit in doloribꝰ iūcturaꝝ ſi ue actu exiſtētibus ſiue futuris neqꝫ reliꝗs paſſio nibus neruoſis. ꝯcluſio iſta ē de mente. d. A. hic ⁊ p̄t declarari prīo qm̄ cibꝰ neruis ꝯueniēs dꝫ eiſdō in ꝯplexione ꝓportionari ita vt qͣleꝫ ſitū nerui ob tinēt in genere mēbrorū talē ſitū ſibi ꝯuenientem obrineat in genere nutrimentoruꝫ vt eſt cōis ſco la medicoruꝫ ſꝫ nerui in genere mēbrorū cū ꝯꝑa tōe fcā ad cutiꝫ modicū recedunt ꝑ frigiduꝫ ⁊ ſic cum nutrimentū igitur taliter diſpōi dꝫ vt ſit frigi dum ⁊ ſiccū ſi dꝫ eſſe ipſis cōueniens vinum autē de quo ē ſermo ē cal̓m ⁊ humidum in genere nu trimentoruꝫ ergo ⁊cͣ. Sꝫ ſi forte diceres ꝙ hoc ē v̓m in corpore optime ſano conſeruādo ſimplici ter in mēbris āt egris vel ventris ī ꝗbus ē neceſſa ria p̄uiſſio vel curatio q̄ in qͣdā cōſiſtunt ꝯͣrietate cōueniret vt nutrimentum nō ſit illo mō ſil̓e ymo aliquomō ꝯͣriuꝫ ut in caſu nr̄o ubi nerui uel ſunt actu dolentes uel in uia ad caſum in doloreꝫ ⁊c. Cum igitur uinuꝫ caliduꝫ ſit ⁊ humiduꝫ ur̄ in ca ſu maxīe cōuenire huic difficultate breuiter dica tur ꝙ motiuum hꝫ euidentiā in caſu quo uinum exibeatur alteratōis ⁊ medicine gr̄a ⁊ nō gr̄a tā tuꝫ nutrimenti ut in concluſiōe dr̄ dico ēt ꝙ in p̄ uiſſione ipſorum neruoꝝ caſu cōplexionem frigi dā ⁊ ꝓportōalem ipſoꝝ neruoruꝫ non eſt uinum ſibi ꝯueniens quoniā in tali p̄uiſſione dꝫ medicīa uel cibꝰ tātuꝫ medicialis ad ꝯͣrium p̄ciſſe cōuerti quantum membrum corrigendum uel preſeruan dum in aliud contrarium conuertitur ut uolebat G. tertio tegni textu ꝯmenti quīti mō vinuꝫ d̓ quo eſt ſermo plus ad humidum ⁊ calidum declinat

reſpectu cibi tꝑati quā nerui ī frigido ⁊ ſicco acu te declinent vt manifeſtuꝫ eſt intelligenti ſequit̉ igitur quod ēt ex ꝑte huius vinū tale non ꝯuenit ymo ſua notabili caliditate nocet neruis ꝯͣriuꝫ ni mis exiſtēs ipſis. Confirmat̉ ēt ꝯcluſio qm̄ vinuꝫ tū ſubtilitate ſb̓e tū amicabilitate cū v̓tute ē ma xīe penetratiuū. vn̄ ſepe īdigeſtū ad mēbra pꝰ epar tranſit ⁊ vſqꝫ ad oēs neruos in ꝗbus a frigiditate dictorū mēbrorū cū nō poſſit ſufficienter digeri in acetoſum ꝯuertit̉ ⁊ ꝓinde ſicut acetū nocet ma xime neruis ſua acuta qͣlitate mordicādo vt dice bat. G. tertio regīminis acutorū textu ꝯmēti qͣrto Acetū feminis pluſqͣꝫ maſculis inimicat̉ qꝛ vul ue.i. matrici nociuū eſt qͦ.ſ. ē neruoſa ⁊ ibi pꝫ ī cō mento de mente. G. qūo acetū maxīe noceat ner uis ⁊ mēbris neruoſis qm̄ cū ſua frigiditate ē ma xime penetratiuū ꝑꝑ ſubtilitatē ſue ſb̓e. vn̄dicit ꝙ penetrat ī mēbrū neruoſuꝫ igit̉ vt nō remaneat in eo ꝑs qͣꝫuis ſit ꝑua valde cui nō noceat ⁊c. Cuꝫ igit̉ vinū ſit aceto maxīe vicinū ẜm mōꝫ dictū pꝫ qūo eiꝰ vſus via cibi ſit nociuus neruis ⁊ mēbris oībus neruoſis nocet ēt ſua penetratōe ēt ſi aceto ſum nō fiat qm̄ maͣs ſuꝑfluas intra ſb̓am neruorū ⁊ neruoſorū mēbrorū ſecū deferēdo ꝯuertit. Ter tio ad ꝯcluſionē Ar. qm̄ vinū cal̓m ⁊ ſubtile ⁊ hu midū eſt exiſtens plurimū ad cerebrū euaporale Nam hoc vr̄ ꝓpriū cal̓o ſubtili cū humido ꝯiun cto qm̄ calidū agens ⁊ humidū euaporare facit ⁊ ſic ip̄m ad cerebrū eleuat ꝑꝑ qd̓ ex vino maxime fit ebrietas vel crapula tertio ꝓblēatū replet̉ igi tur cerebrū vaporibꝰ maxīe ex vino ꝗ tādē īgroſ ſati ⁊ ad naturā deducti fl̓atica frigiditati cerebri ipſo cerebro nocumentum inferunt ip̄m vlterius infrigidādo ⁊ humectādo ⁊ ſic debilitādo quo ſic a māͣ humida debilitato facile tales materie ad neruos ⁊ neruoſa mēbra deducēt̉ ⁊ ſic vinuꝫ hoc mō nocet. Pro iſta ꝯcluſione ēt ē ſingl̓e v̓buꝫ Azaranij ꝗ ī patiēte dolorē iuncturaruꝫ dixit. Et nō hibat vinuꝫ oībus diebꝰ vite ſue. Et ſi nō ē poſ ſibile ei relinquere vinum ex nimia eiꝰ īclinatiōe ad ip̄m abſtineat ſaltē ab ipſo vno āno vel duobꝰ vſqꝫquo dolor recedat ⁊c. hec ēt ꝯcluſio ē de mē te Cociliator̄ drīa. ccij. vbi v̓ificat ꝯcluſionē ēt ex pimento dicit ſic videmꝰ.n. hoīes vinū non biben tes ꝑꝑ legē vt Saracenos aut carentes qꝛ illuc n̄ ꝑueniat vel inopia ſeu abominatōe fatali vel pi tatis ſtudio neruoꝝ paſſionibus īcūbere minime. Ex hoc pꝫ ꝙ in cura regulari nunqͣꝫ in talibus patiētibꝰ in aliquo tꝑe morbi ꝓ via alimēti ē exi bendū vinū infert̉ ẜo ꝙ ſi exibeat in declinatōe ēt in via cibi talis exibitio eſt diſcōueniens infertur tertio ꝙ magis nociua ē eius exibitio hoc mō in principio vel augumēto qͣꝫ in declinatōe quoniaꝫ in princ pio ꝑ ip̄m liq̄ſcunt materie q̄ ad neruos d̓ portate ex eis nerui magis replent̉. Infert̉ qͣrto ꝙ ēt ī ſanis ad eos diſpoſit̓ exibitō uini p̄parat ad dictos dolores. Infert̉ ꝯn̄r ꝙ ī dictis ⁊ actu patiē tibus uinū ſubtile albuꝫ ē magis inimicū. Infert ēt ꝙ uinū acutū citrinū uetus ēt magis nocet qͣꝫ mediocre ꝑꝑ hoc.ſ. ꝙ ē magis penetratiuum ⁊c̄. Infert ultīo ex eiſdē fundamentis ꝙ in dictis cor poribꝰ bibere uinū in ieiunio ⁊ cū uehementi fiti ē multū ledens ut dicebat. G. vi. Anf. in cōmento aff. Eunuci nō podagrizant ⁊cͣ. poſſes ad alia di ſcurrere ſi liberet. Eandē ēt ꝯcluſionem expreſſit Raſis. 12. ꝯtinentis dixit ſic abſtinētia potus vini ſanat pōdagrā. Ego.n. dixit ip̄e vidi plures patien̄ relinq̄re potū vini ⁊ ſanati ſūt d̓ podagra oīno aut ad minꝰ debilitata eſt paſſio inde valde bn̄ addit Cōſidera tn̄ ꝙ ſi de retentōe potus vini nō euene rit patienti detrimentū euitet̉ eius potus oī tꝑre eius. Ꝙ ſi non poterit abſtinentia potus uini fieri toto tꝑe uite ſue ſaltem fiat ꝑ duos ānos ut paſſio tollat̉ ⁊cͣ. Ecce itaqꝫ ſi aliqn̄ medici cōcedunt ui num in talibus paſſiōibꝰ uia cibi ⁊ in cōi uſu potꝰ hoc fit ex praua medicoruꝫ ꝯſuetudīe magis blā diri intendentiuꝫ qͣꝫ recte curare uel modica ipſo ruꝫ aduertentia ⁊c̄. uel niſi ſi infirmari uolunt ali quō relinqͥre uel quoniā ꝑꝑ dimiſſioneꝫ uini incur runt aliqd̓ notabile detrimentuꝫ ut debilitateꝫ in v̓tute aut multiplicatōeꝫ uentoſitatuꝫ ī naturali bꝰ aūt debilitateꝫ digeſtiue Epat̓ ut qꝛ ꝯuertātur ad caceſſiam uel aliqd̓ huiuſmodi. Et tunc po nitur iſta ꝯcluſio ꝙ lꝫ ita ſit ut dictuꝫ eſt tn̄ uinuꝫ aliqn̄ in doloribꝰ iuncturaruꝫ ⁊ in paratis ad eos uia medicīe ꝯuenienter exibetur aliquādo ꝗdeꝫ regul̓r aliquādo irregul̓r ſꝫ ꝯuenient̉. Iſta cōclu ſio quo ad primā ꝑteꝫ eſt de mente. d. A. ſecunda tertij loco allegato ubi dixit ⁊ uinum antiquum paucum ꝯferet in oībꝰ egritudinibꝰ neruorum ⁊c. notanter dixit paucum ⁊ ſic medicinal̓r ibi ꝗdeꝫ intelligebat ꝙ in declinatione morborum p̄cipue materialiū neruoruꝫ ⁊ neruoſorum exibitio modi ci uini ꝯferet.i. eſt apta ꝯferre. Dico ēt regul̓r qꝛ non exiſtente forti indicatione ad opp. quoniā tunc in declinatione morboruꝫ v̓tute debilitata ⁊ materia iam ꝓ ꝑte expulſa uel reſoluta per exibi tioneꝫ uini antiꝗ modice qͣꝫtitatis v̓tus ꝯfortatur ⁊ reliꝗe materieruꝫ ſi ſint in uia expulſiōis expel luntur uel a caliditate uini reſoluuntur ⁊c. Neqꝫ eſt ibi timor de nocendo neruis nocumēto noͣbili tū qꝛ modicū exn̄s a v̓tute debite regl̓at̉ ⁊ digerit̉ neqꝫ aptum eſt in neruis acetoſari non eſt etiaꝫ aptum penetrare multuꝫ ⁊ materias in ꝓfunduꝫ ideducere tum qꝛ modicum exiſtens. nam auara naturalibꝰ multo tꝑe ſuſtinet ne ſubito penetret materie etiaꝫ ſunt ꝓ magna ꝑte euacuate uel ſal tem digeſte unde ſunt magis ad expulſionem īcli nate qͣꝫ ut intra neruos deducant̉ non etiam ꝑꝑ ideꝫ eſt timor de liq̄factione materieruꝫ non etiā timor eſt ex modica qͣꝫtitate ut nocumentum per euaporationem fiat cerebro ⁊ ꝯn̄r neruis crapulā uel ebrietatem cando ⁊c. ut pꝫ ⁊ etiā manifeſtuꝫ eſt ꝙ eius exibitio illo tꝑe eſt regularis quoniam conueniens ſine indicatione magna ad oppoſituꝫ quandoqꝫ etiam gr̄a medicine in doloribꝰ iunctu raruꝫ a mala ꝯplexione ſicca ſine materia uinuꝫ aqua mixtum ſi modicum ipſius exibeatur vide tur regulariter exiberi poſſe vt patet conſideran ti. In alijs vero caſibus de quibus ſupra dicebat̉

cū vinū exibet̉ in alijs tp̄ibus morbi maͣlis iunctu raꝝ vt ꝑꝑ debilitatē ſtomaci ⁊ multiplicatōeꝫ vē toſitatis ⁊c. tūc dico ꝙ ⁊ ſi aliqn̄ ꝯueniat eiꝰ exibi tio qm̄ meliꝰ ē in ceteris ſil̓ibꝰ cāibꝰ vinū exiber̄ qͣꝫ n̄ exibere qꝛ maius ſeqͥret̉ nocumentū nō exhibe do qͣꝫ exhibēdo tn̄ q̄libet talis exhibitio ē irregu laris maxime ſi cū cibo ⁊ in qͣꝫtitate exhibeat̉ ut exhiberi ſolet qm̄ ꝑ ipſiꝰ exhibitōeꝫ in dictis tp̄ri bꝰ morbi neruoſis mēbris ſē ꝑ noͣbile ſeꝗt̉ nocumē tū ut pꝫ ex eis q̄ ſupra dicta ſunt nō recapitulādo Et forte ꝙ iſte fuit ītellectus Gordonij in ꝯclu ſione ſua.ſ. ꝙ in principio in doloribꝰ iuncturaruꝫ nō competit uinū. hoc ē regul̓r maxīe in corpore plectorico ut ip̄e dicebat. In declinatōe aūt ⁊ corpore mōdificato ī ꝑua qͣꝫtitate cōpetere pōt.ſ. regul̓r ut dictū ⁊ ſic potes formar̄ ꝯcluſionē ſi plꝫ hoc tn̄ totū ē cū uinū exhibet̉ gr̄a medicine ⁊ no alimēti gr̄a. Neqꝫ hoc repugnat textui nr̄o cū di xit. Et oꝫ ut nō bibant vinū oīo vſqꝫ ſanentur ex eo ſanatōe integra. Intelligebat ipſe nō bibāt via cibi ⁊ potus vt cōiter fit. Sꝫ ſi aliqn̄ oꝫ ad ip̄ꝫ inclinare medicīal̓r tunc oꝫ ip̄m ratificari.ſ. vt ui debitur in ſeq̄nti ꝑticula textꝰ nr̄i. Et ẜm iſtā d̓cla ratōeꝫ ē rn̄ſum ad difficultatē totā ⁊ ẜm eandeꝫ poſſumꝰ rn̄der̄ ad ar. q̄ fiebāt an̄ opp. ad primū dr̄ prīo ꝙ ar. hꝫ euidentiā cum exibetur vinum via medicine ⁊ gr̄a nutrimenti dico ẜo ꝙ ꝑ vinum cō uenienter non fit p̄ſeruatio neruoruꝫ a lapſu ſibi ꝓportōali ymo ē uinū ampliꝰ cal. qͣꝫ ꝯueniat ⁊ ner uos relaſſat ⁊ reſoluit ut dictuꝫ in corpore qōnis ⁊cͣ. poſſit ēt dici ꝙ lꝫ ꝑ hunc mōm uideat̉ debere ꝯferre tn̄ ꝑ ml̓tos alios mōs magis nocet ⁊ ſic eiꝰ vius nō ē ꝯueniens ad textum. d. A. dictuꝫ ē qūo intelligat̉ ⁊c. Ad aliud dicatur via medicīe aliqn̄ ꝯuenit vſus eiꝰ vt dictuꝫ eſt. Et ſic ſit finis cū gr̄a altiſſimi ⁊c. Et ꝯn̄ri declarādo prime lr̄e textus. Pro declaratōe ẜe lr̄e ſeq̄ntis vbi ponit ꝗd fiē dum loco potꝰ quando dimittitur vinum in caſu de neceſſitate. Eſt igitur notanduꝫ quoniā dixit. Etutatur Ac. pubitare quoniaꝫ ſupra Poſſet aliquis legitime cum loq̄batur de exibitōe diureticoruꝫ noluit diu retica ſolū exiberi debere factis euacuationibus ſi igit̉ vinū ē dimitten̄ vſqꝫ a principio ⁊ ꝑ totū tp̄s vl̓e morbi ut dictū eſt cum tn̄ a principio non ſint facte euacuatōes aꝑꝑet ꝙ non ſꝑduꝫ dimittit̉ ui num ſit utenduꝫ diureticis. Pro hac igit̉ difficul tate remouenda eſt intelligendū ꝙ mēs. d. A. nō fuit ꝙ ſimpl̓r diuretica ꝯueniāt loco uini. Sꝫ di xit ꝙ eſt utendū diureticis.ſ. aliꝗbꝰ ad decotōem ſimul cū aqͣ paucis tn̄ ita.ſ. ꝙ illud totum gr̄a po tus offert̉ non ſimpl̓r diureticū ſꝫ bn̄ ſit ꝑticipans v̓tute diureticorū ⁊ rō huiꝰ ē quoniā uinū qd̓ exi bet̉ cū cibis ad duplicem ītent̓ exibet̉.ſ. loco nu trimenti ⁊ loco potus delatiui cibi ad mēbra und̓ cibꝰ cū uino mixtꝰ poſtqͣꝫ eſt digeſtꝰ ꝯueniēter tūc meliꝰ ad mēbra trāſit qͣꝫ ſi cū vino nō eſſet mixtꝰ expedit igit̉ loco vini cū ip̄m dimittit̉ loco potus aliꝗd exiberi in quo ſit v̓tus penetrare faciens ci bū ad mēbra Aqͣ aūt ſola de ſe ad hoc nō ſuffice ret cū ſua frigiditate ⁊ groſſitie ꝓhibeat magis pe netratōem qͣꝫ iuuet fuit igit̉ neceſſariū ꝓ hac ꝓ cienda intentione vt ſimul cū aqͣ in decoctōe eius appōerent̉ aliq̄ leuia diuretica.i. deportatiua nu trimenti ad mēbra quoruꝫ v̓tute hec intentio cō pleri poſſit. Et ꝑꝑ hoc addit. Et vinū d̓ mele cū diureticis ꝯferet eis.i. aliqn̄ eis ꝯferet ſirupus mo lis cū aqͣ eiꝰ vbi.ſ. eſſet corpꝰ melācolicū ſenille in quo difficulter penetrat cibū ad mēbra nō ē autē neceſſariū in di hora dolores patientes talē potū exiberi ymo ī cā calida valebit ſola decoctō ordei cū modico zuchari vt in plur̄ tn̄ ꝯueniens potus loco vini in doloribꝰ iuncturarū ē aqͣ mellis ut di xit Meſue in ſermone de aqͣ mellis diſtinctione vi. ⁊ aliqn̄ aqͣ zuchari in eſtate ſufficit ⁊ vocabit̉ hec aqͣ fcā cū diureticis vel aliquo eorū quoniaꝫ zucharum in hoc ponetur diureticum eſt.n. in co aꝑtio ⁊ abſterſio prīa qͣrti de cura effi. ex opillato ne ꝑ hoc igitur ꝙ ē in eo aꝑtio ⁊ ſic in ꝓpoſito dr̄ diuretieum de cōi tn̄ vſu apponunt medici in oō cinamomuꝫ aliꝗ macem aliqui ſaluiā vel roſma rinum in iſtis ē vtus aliqͣlis aꝑitiua ⁊ cum hͦ ner uorum ꝯfortatiua ⁊ ſic ī caſu eſt ꝯueniens remit tendo nocumentum aq̄ aptum ſua frigiditate fie ri neruis. Et ex his pꝫ malꝰ modꝰ multoruꝫ pra ticantium ꝗ in doloribus iuncturaruꝫ ꝓhibilo vi no exibēt aquā decōis coriādroꝝ intēdētes ꝯſtipa tioni ꝑ coriandros ⁊ non ꝓuocatōi aliqͣli v̓m ē ꝙ forte ꝑ decōem illā acꝗritur q̄dā aꝑtio ꝓpt̓ partē calidā ſuperficialē coriandri qͥ acuta eſt cuꝫ mo dicum dequoꝗtur ſꝫ hoc non eſt de eorum inten tione ſed cuꝫ fit illa pars calida diſſoluitur ⁊ cen tralis frigida ⁊ ſtiptica ī decotōe remanet ⁊ tunc illa aqͣ in caſu eſt nociua lege lr̄aꝫ qm̄ clara eſt. Et melancoli ctiuiſſa ip̄e pōit vnuꝫ In iſta ꝑte ſuperius can. īcident̓ curatiuum quorūdā determinatoruꝫ corporum vt melancolicorum dolores huiuſmodi patientium dicit igitur breuiter. Et melācolici .ſ. hoīs de hn̄tibꝰ arteticā vel ſupple ſpālem dolo rem iuncturarum oꝫ vt retificetur.i. corrigatur ſplen ⁊ euacuetur eiꝰ melancolia ⁊ humectetur corpꝰ eiꝰ ⁊ leniatur cum cibis ⁊ inūctionibus ⁊ ſil̓i bꝰ ⁊ non aſſiduetur ſuper ip̄m.ſ. cum medicīs pu ra reſolutio ſine lenificatōe ſicut ſciuiſti in radici bꝰ vl̓ ibus.ſ. hīt̉ qͣrta primi etiam ſupra in ca. Noͣ ꝙ iſta lr̄a p̄t hr̄e duplicem ſenſum primꝰ eſt ꝙ ſi hō melācolicꝰ patiatur arteticaꝫ ⁊c. Scd̓us ſen ſus eſt ſi hō patiatur dolorem arteticum a cā me lancolica.i. acmā mel̓ica oꝫ ut retificetur ⁊cͣ. Et iſte ẜs ſenſus eſt maxīe v̓us qm̄ prīo expedit retifi care ſpleneꝫ digerendo maͣm mel̓icaꝫ in ſplene vt plurimū reſeruatā ēt ſplenē ꝯfortare ut ſic poteris in mōdificādo ſanguinē a mel̓ ia ne fluat ad iun cturas exigitur ēt poſtqͣꝫ eſt fcā digeſtio in maͣ ut cum appropriat̉ euacuet̉ exigitur ēt ſpīaliter cuꝫ maͣ digerit̉ ut humectet̉ ⁊ leniatur ⁊ cum cibis ⁊ medicis notanter qm̄ de hac maior ē timor de pe trificatōe maͣe qͣꝫ de quacūqꝫ alia maͣ peccāte un̄ ⁊ ſi ſupra poſuerit generaleꝫ can. circa oēm maͣm iuncturaruꝫ ⁊ non ſimpl̓r attendamꝰ cuꝫ reſoluti uis niſi cū hoc humectemꝰ ꝑꝑ dubiū petrificatio nis qd̓ ē unū de peſſimis accidentibꝰ ꝯtingētibꝰ in doloribꝰ iuncturaꝝ p̄cipue tn̄ de hac maͣ ſpecialē

fecit can. quoniam talis materia facilius trāſiret in petrificationem ⁊c. lege lr̄am quia clara eſt. Poſtqͣꝫ poſuit regimē Tl̓ OPOATEMVI Idieta circa potū. Nūc pōit regimē circa cibū ⁊ p̄cipue circa uſuꝫ carniū dixit igit̉. Et oꝫ ut deuitetur caro ī eo qd̓ frigi dū ē de hac egritudiue Ꝙ ſi neceſſaria fuerit tūc det̉ caro Auis mōtane ⁊ leporine ⁊ GGazelli ⁊ oīs caro paucarū ſuꝑfluitatū. Nota hic reꝑit̉ duplex lr̄a vna dixit. Oꝫ vt deuitet̉ caro in eo qd̓ ſcm̄ ē de hac egritudine ⁊ tunc dꝫ exponi vitetur caro cū talis egritudo multū infeſtat tūc quaſi dr̄ egri tudo fcā ⁊ rō ē qm̄ cū talis egritudo multū īfeſtat ſicut ēt in alijs maͣebꝰ multū infeſtantibꝰ oꝫ dare cibaria facilis digeſtionis modici nutrimēti ⁊ mo dicarū ſuꝑfluitatū ⁊ ſic ē vitāda caro vt v̓tus po ſit intendere morbo ⁊ maͣe eius ⁊ p̄cipue in talibꝰ doloribꝰ nō dꝫ exhiberi caro qm̄ ꝑ eā corpꝰ minus humectatur ⁊ ſic ī caſu nocet Ꝙ ſi pur neceſſaria fuerit vt ꝑꝑ debilitatē infirmi vel aliā cām tūc de tur caro Auis montane ad or̄iaꝫ auiū in aꝗs de gentiū q̄ Aues montane hn̄t hūidū aereū ⁊ ſic p̄ ſtant nutrimētū nō aqueū humectans ſed ſubſtā tificū ſunt ēt paucarū ſuꝑfluitatuꝫ ſunt ēt merito modi ſb̓e facilis ſatis digeſtionis. Idē dico de car ne leporina ⁊ gazelis ⁊ huiuſmodi in ꝯparatōe ad al̓s carnes qͣdrupēdū ſunt ꝗdē magis aerei nutri mēti ⁊c. alia lr̄a dicit vt ī libro meo. oꝫ vt deuite tur caro in eo qd̓ ē frigidū de hac egritudine.i. ꝙ oꝫ vt uitet̉ caro in hac egritudine ēt frigida.i. a cā frigida pendēte ꝑꝑ cās nūc dictas ꝑꝑ dolorē infeſtantē vt naͣ poſſit intēdere digeſtōi maͣe mul to ergo magis vitanda ē caro in eo qd̓ eſt caliduꝫ de hac egritudine ꝑꝑ cās magis īpedientes ⁊ de ꝗbꝰ ſumit̉ melior īdicatio de nō dādo ⁊cͣ. cū ī egri tudine de cā calida pendente maior ſit dolor ſit ēt morbꝰ futurꝰ breuior q̄ ambo īdicāt de magis ſub tiliādo dietā vt pꝫ ītelligen̄. Si igit̉ dꝫ uitari ca ro regul̓r ī dolore iuncturarū a cā frigida ꝑꝑ cās sͣ. tactas ꝑ hoc ꝙ humectat ⁊ ē notabiliū ſuꝑflui tatū ēt ſatis difficilis digeſtionis ſeꝗtur ꝙ multo magis inalio dolore oī iuncturarū et in dolore ēt qm̄ in dolore a cā calida exhibitio carniū calefa ⁊ ſic tacite inuebat ꝙ ī nullo tali dolore regul̓r cō ueniunt carnes. Sꝫ aliqn̄ ꝑꝑ neceſſitatē cū volū mus exhibeamꝰ de illis q̄ dcā ſunt quo caſu ſi po ſint digeri ꝯuenientiꝰ exhibent̉ aſſate qͣꝫ elliſſate qm̄ minꝰ relaſſant ⁊ paucaꝝ ſūt ſuꝑfluitatū qͣꝫ elliſ ſate ſi ꝯueniēter de his ēt ⁊ reliꝗs ad dietā ꝑtin tibꝰ ēt infra dicet̉ in ca. de cautella a doloribꝰ iun cturarum lege litteram tu.. In hac vltīa ꝑticula Et ſi euene Tit. ꝯ. A. ponit vnū ſpāleꝫ can̄ oeclarātē a quo loco ſit fiēda fl̓omia in certo caū ⁊ breuiter dixit. Et ſi euenerit dolor ī dorſo in primis ꝑmutet̉ ad manꝰ fl̓omia ex māu vt egre diat̉ ſanguis ⁊ humor.ſ. cū ſanguīe peccās ex ꝑte ſue declinatōis. Pro ītellectu ꝑtis ē ſingul̓r ītel ligen̄ qm̄. sͣ. cū ē fcā mētio de fien̄ fl̓omia in dolo re iuncturarū ſolū erat ſermo de fl̓omia fiēda vel materia in principio fluxꝰ exiſtēte vel ꝓ ꝑte fluxa ⁊ ꝓ ꝑte fluxura ⁊ tūc ſtabat ītētio diuerſiua tātū uel ſtabat intētio diuerſiua ſimul ⁊ euaenatīua ⁊ ꝓpterea ibidē dicebat̉ ꝙ exiſtente dolore in parti culari mēbro fiēda erat fl̓omia vel ex ꝑte ꝯͣria tā tū uel ex ꝑte ꝯͣditoria quoniā ſi erat intētio tantū diuerſiuā ſtante v̓tute fien̄ erat diuerſio ꝯͣditoria ⁊ ibi erat intētio mixta.ſ. diuerſiua ⁊ euacuatiua fienda erat fl̓omia ex ꝑte ꝯͣria ita ꝙ nūquā dictū eſt ꝑ eandē ꝑtē fieri debere euacuationeꝫ cū fl̓o mia. Nūc aūt. d. A. ponit can. in fienda fl̓omia quoniā ē ītētio tātū euacuar̄ ⁊ nullo mō div̓ſiua qn̄.ſ. materia ē total̓r fluxa vel trāſmiſſa ⁊ nō eſt eiꝰ aliqͣ ꝑs fluxura vt cuꝫ venerit dolor in dorſo in primis ⁊ qm̄ talis dolor ī dorſo ꝯtingēs vtplurimū pendet ex ſanguine vel materia mixta ſanguini. Intelligit ergo de dolore a tali materia pendēte facto igit̉ illo dolore ⁊ factis.ſ. diuerſionibꝰ opor tunis cū fl̓omijs reliꝗs ēt factis ꝯueniētibꝰ reme dijs ſi poſtea ꝑmutet̉ ad manꝰ.ſ. total̓r vt.ſ. ad cu bitū vel ad raſetaꝫ manꝰ ꝓprie ſumpte ita vt tota materia ſit permutata ⁊ in totuꝫ ceſſauerit dolor dorſi ſtante dolore in manu vel brachio materia ēt tali exiſtente vt ſit cum fl̓omia educibilis tunc dixit textus ꝙ fl̓omia fieridꝫ ex manu vt euacue tur ſanguis ⁊ humor.ſ. cum ſanguine peccans ex parte ſue declinatōis.i. ex ꝑte de qͣ humor declia uit ⁊ rō huiꝰ eſt quoniā vbi intētio ſola ē euacua tio qͦ meliꝰ adimplet̉ euacuando.ſ. ꝑ ꝑtē in qͣ pec cat. qͣꝫ per aliam vt colligit̉ tertio tegni. Et fuit ēt ſnīa clara eiuſdē. G. in ſuo de fl̓omia diſtīctōe ẜa ca. v. ad prin. cum dixit. Naꝫ īcipientibꝰ ꝗdem ſ. doloribꝰ vel apoſtematibꝰ ex materia fluente ꝓ hibere oꝫ ꝙ ſuꝑfluit.ſ. diuertendo in antiquat̉ no i. ipſis totaliter fluxis ſolū euacuar̄ ꝙ incineratū eſt in patienti ſupple ꝯuenit ⁊ addit. Euacuabit̉ autem optīe hͦ.ſ. talis materia totaliter fluxa per copulatas venas eis.ſ. mēbris q̄ in ipſa particula ſupple ſunt ꝯtente ⁊cͣ. Et ſic pꝫ de mēte eiꝰ eſſe ꝙ materia in totuꝫ fluxa ſi eſt fienda euacuatio per fl̓omiaꝫ q̄ eſt fienda peccante materia ſanguīea tunc fien̄ eſt ſl̓omia per venas copulatas materie peccanti ⁊ ſic per parteꝫ ad quam materia decli nauit dꝫ fieri euacuatō ⁊c̄. Nota tn̄ non eſſe men tem ſuam ꝙ ſi dolor fit in cubito ꝙ fiat fl̓omia ex cubito qm̄ nunqͣꝫ a membro egro eſt actu fienda fl̓omia ꝑꝑ timorem ne ad ip̄m alie traherēt̉ maͣe niſi foret maͣ uenenoſa ſꝫ intellexit ꝑ uenas copu latas ⁊c̄. i. ꝑ. venas ꝓximas ⁊ hn̄tes magnā ⁊ īme diatam ad locuꝫ colligantiaꝫ fieri debere fl̓omiā ſtante igit̉ dolore in cubito fiat flobothomīa cuꝫ intendimꝰ in caſu euacuare tantum materiaꝫ ex vena poſita inter anulareꝫ ⁊ minimum lꝫ ēt vena poſita inter policem ⁊ indiceꝫ in caſu eodeꝫ iuua ret cū ſit ramꝰ ēt baſilice vt alias dixi eē de men te. d. A. ⁊ ſic ēt credidit Gentilis tertia tertij. Si v̓o foret dolor in raſeta manꝰ in cāu nr̄o fiēda eēt flobothomia euacuatiua ex baſilica eiuſdeꝫ bra chij quoniaꝫ lꝫ nō euacuet̉ ex loco dolente fit tn̄ euacuatio ꝑ venas copulatas ⁊cͣ̄. Et hͦ eſt ꝙ īten dit ī ſūma lege lr̄aꝫ totaꝫ ⁊ ſic eſt finis ca. laudes altiſſimo infinite. Iam reſtat ur ſnīs cal̓i. me morie magis cōmendet̉ ſumate ca. In ca. igi tur prīo poſuit cura doloris iuncturarū pendētiā

a malitia tātū cōplexiōis vt ꝙ cura ē per regimē ꝯͣrium ⁊ ſi cā eſt īflamatio pura cura ē infrigida tio cū dieta ⁊ medicis ita ēt ſi cā eſt malitia ꝯple rionis frigide curatio eſt cū regimīe calido ponit tn̄ ibi vnū ſingulare in textu.ſ. ꝙ aliqn̄ ī dolore ēt in materiali ꝯuenit euacuatio vt in cōplexiōe ca lida euacuatio collere ⁊ ſanguis qm̄ curat per ac cidens infrigidando ita ēt in mala cōplexiōe fri gida euacuatio fl̓at̉ iuuat quoniā calefit mēbruꝫ per accidens. Poſtea ponens can. curatiuū in dolore maͣli ipſe ponit duas principales ītentiōes quaruꝫ vna ſumit̉ a maͣ qͥ eſt in fluxū ⁊ alia ſumi tur a maͣ fluxa ⁊ illa q̄ ſumit̉ a materia vt eſt in fluxū ꝑficitur duabꝰ primis intentōibus.ſ. diuerſio ne ad opp. ⁊ ꝯfortatōe mēbri ne recipiat ⁊ illa di uerſio ēt ē duplex quoniā qͥdā eſt diuerſio tantum ſine euacuatione q̄dam eſt diuerſio cū euacuatio ne intentio āt q̄ hr̄ ad materiā fluxā eſt vna tātū ſ. in totum euacuatio eiꝰ qd̓ fluxit ⁊ talis aliqn̄ fit ſenſibil̓r cum ſcarificat̉ vel fl̓omia aliqn̄ inſenſibi liter cuꝫ ēpl̓is ⁊ huiuſmodi. Poſtea ſpālius de ſcendendo in materialibꝰ ponens ordine in ea ī qͣ cōpetere pn̄t fl̓omia vomitus ⁊ ſolutio ventris vt materia peccante cum ſanguine dixit primuꝫ qd̓ fiat fl̓omia diuerſiua ⁊ ibi ſunt dicta multa de flo bothomia fienda.ſ. ex qͣ vena fieri debeat an ex eadē ꝑte vel ex oppoſita poſtea fiat vomitus cuꝫ materia ſi peccat deorſum vt in pedibꝰ ēt diuerte do poſtea fiat ſolutio ventris ⁊ expōebatur debe re intelligi de ſolut̉ ꝓprie dicta ⁊ nō de lenitione ventris quoniā illa dꝫ p̄cedere alias euacuatōes poſtea dans ordinē in exhibitōe medicinarū ſolu tiuarū dicit ꝙ debemus īcipere a re forti niſi ꝓhi beat priuatō maturitat̉ ⁊ groſſitudo materiei vbi fuit textꝰ ſatis ambiguus quoniā aliqn̄ vr̄ ponere timorē in exhibitione medicinarū fortiū a princi pio ⁊ poſtea vr̄ earū vſuꝫ a prīcipio ēt magis lau dare. In effectu dictū ē ꝙ ipſe intendebat ꝙ a principio euacuandū eſt cū medicīa appropriata aliqualiter euacuante a iuncturis debili tn̄ ⁊ in ꝓ ceſſu poſſumꝰ ad fortiores ẜm gradationē proce dere ⁊ nō debemꝰ vti medicina lenitiua tantū vt multi faciunt. Et ſi aliqn̄ auctores vidētur vti caſſia ſiue alijs ſolutiuis de ea tātū ſumūt cū ele ctiue euacuēt.ſ. ī collerica ſꝑ apponēdo aliquod ꝯfortatiuū ne maͣ fluat ad iūcturas vt aquā ſolla ti in collerica dictū eſt tn̄ ibidē de mēte. d. A. eē ꝙ minor timor eſt in applicatione taliū medicina rū ellectiuarū in priucipio peccante materia col lerica vel fl̓atica ſubtili ⁊ aquea qͣꝫ peccante maͣ frigida groſſa quoniā talis materia ſubtilis a pr̄ cipio ꝯꝑata materie groſſe vr̄ ſicut digeſta aliqͣli ter ⁊ ſic minus nocumentū ſeꝗtur ad ipſiꝰ euacua tionē in principio fcā cū medicīa appropriata qͣꝫ ī groſſa. Et addidit ꝑꝑ talē varietatē ī div̓ſa maͣ ꝙ ī maͣ ꝯpoſita fiāt ſolutīa ⁊ ēpl̓a ꝯpoſita ⁊cͣ. Pꝰ ea poſuit timorē in faciendo fl̓omiā a prīcipio qn̄.ſ. nō eſt neceſſaria fl̓omia vt cū nō ē materia pec cans ſanguine vel cū ſanguine mixta vbi dixit ꝙ Flomia acreſcere facit humores ⁊ facit eos curre re in corpus ⁊cͣ. Et idē dixit de euacuatiōe forti ⁊ laborioſe ml̓tuꝫ ſoluēte fcā ī principio ꝙ ꝑꝑ cā dē cām nocet. Et ꝑꝑ hoc addidit. Et cuꝫ decli nare incipit tunc nō declines ⁊ ibi ſunt: dicti mul ti modi exponen̄ ſed iſte ē ibidē poſitꝰ magis gra tꝰ cuꝫ declinare īcepit dolor.i. moueri ad mēbra deorſum tunc non declines.i. non euacua cuꝫ me dicinis mouētibus ꝑ deorſum in ipſo principio ſed magis cū diuertētibꝰ ad oppoſituꝫ.ſ. cuꝫ vomitu ſ. appropriato aliqͣliter ⁊cͣ. Poſtea dat nobis re gulā de die euacuatōis vt ꝙ debemꝰ attēdere criſ ſes ne in die cretica ꝯtingat euacuar̄ ne aut natu ra īpediatur aut forte oꝑatio ſuꝑhabundet ⁊ ibi dicebatur d̓ mēte. d. A. ꝙͣdies. xiiij. ē melior dies ad creticādum ⁊ ibi eſt dubitatuꝫ ⁊ ꝓbabatur qd̓ 7. ſit fortior ꝑ bona motiua ⁊ ibi breuiter ꝯcorda batur qd̓ ſumendo vnā diē eē alia magis creticā qꝛ in ea fortiores ⁊ acutiores fiāt criſſes ſic. 7. eſt magis cretica qͣꝫ. 14. Si uero dicatur dies magis cretica quoniā in ea abſolute pluries fiant criſſes ſic dicebatur qd̓. 14. ē magis cretica ⁊ ẜm hoc ſol uebātur in alia materia difficultates. Cōſequē ter corrigens qd̓ ſupra dictuꝫ erat de fienda ſolū tione ī prīcipio q̄ iō laudabatur quoniā tales mor bi vt ml̓tuꝫ ꝯiunguntur cuꝫ repletōe ⁊ ſic a prīci pio ē ꝯueniens minoratio. Si forte in aliquo fie ret talis dolor ⁊ nō niſi a modica materia. Dixit qd̓ ſi eſt poſſibile data iſta cā ceſſare ab euacua tione vſqꝫduꝫ ſit materia digeſta eſt laudabile ⁊ eſſe ꝯtentus embrocatōibus ad mitigationem do loris ⁊ ad digeſtioneꝫ maͣe verūtn̄ qꝛ ibi dixit qd̓ tc īciꝑe debemꝰ ab aqͣ frigida embrocādo ⁊ tn̄. 4 i. c. ēbrocarū dixit oppo. Dicebat̉ ꝓ ꝯcordia qd̓ īcipiēte materia fluere ⁊ modica exiſtente inten dendo ad fluxum tantum debemꝰ incipere ab aqͣ frigida ſed ſi materia eſſet pro ꝑte fluxa ad quam eſſet intentio digeſtōis ⁊ mitigatōis doloris debe mus incipere ab aqua calida vel tepida niſi ma teria foret nimis ignea quo caſu aqͣ frigida eſſet ꝯueniens digeſtiuū ⁊ doloris mitigatiuuꝫ poſtea ponens etiā mōm circa embrocas vel epitimata poſuit nocumenta ipſaruꝫ in principio ml̓tuꝫ cali da ſiue ml̓tuꝫ frigida. Nā calida nocent materiā atrahēdo ēt aqͣ calida ꝑ hoc qd̓ humectat iūctu ras ⁊ frigida narcotica ꝑ hoc nocent qd̓ ꝯgellant materias ⁊ ingroſſant ⁊ ſic indiſponunt ad reſolu tioneꝫ. Poſtea poſuit vnum can. circa ex hibi tioneꝫ oximelis quoniā erat īter auctores ꝯͣdictio vt. G. prīo regīs acutoꝝ ēt Aꝫ. regis ⁊. G. ex vna parte qui vetāt acetū ⁊ oximel in talibus mem bris ⁊ Meſue vr̄ ex alia parte laudar̄ exhibitōꝫ ipſe volens ſe in hoc determinare ad alterā ꝑtiuꝫ dixit qd̓ oximel ꝑꝑ ſuā acetoſitateꝫ nō eſt magni iuuamenti ⁊cͣ. Uidebatur innuere qd̓ debemꝰ loco eiꝰ alijs vti medicis cū alia reꝑiāt̉ q̄ vtil̓r ſer uiūt ſine nocumēto. Poſtea poſuit timorē ī ap plicatōe ꝓuocatiuorū fortiū an̄ ꝯpletā digeſtiōeꝫ ⁊ euacuatōeꝫ dicēs ꝙ talia qn̄qꝫ adurūt maͣꝫ ⁊ cō uertūt eā ī lapideitatē. Poſtea pōit ꝗd fiendū eſt poſtqͣꝫ maͣ eſt digeſta vel fcā maturitas dicens ꝙ

tunc oportet euacuare cum eis que ſunt ſicut her modatilis ⁊ benzidem ⁊ exponebatur.i. teſticulꝰ uulpis. Et ibi habuiſtis iuuamēta hermodati loruꝫ ī caſu iſto ⁊ correctōes nocumētoruꝫ eoruꝫ. Et ibi poſuit vnaꝫ ſingularē cautellā obſeruā dā in euacuatione materierū ex iuncturis cū me dicinis fortibꝰ ⁊ fuit ꝙ tūc factis his euacuatōibꝰ fortibꝰ debemus epitimare iuncturas cū aliquibꝰ humectātibꝰ vl̓ aliter embrochare vel inūgere vt maͣ remanēs nō induret̉. qm̄ ueriſimil̓r tales me dicine fortes euacuantes a iuncturis euacuāt ſꝑ de maͣ illa que ē magis ſubtilis ⁊c. Iō addidit ⁊ incipe iterū ⁊ epitima ⁊c. Poſtea poſuit illum tex. difficilē. Et caue ne in potudes in primis niſi medicinā debilē ⁊c. vbi dixit niſi corrigat̉ lr̄a qd̓ textꝰ nō poſſet tollerari ſꝫ fuit error ſcriptoris qui vbi dixit niſi debeat dici vti vel al̓r vt exponat̉ ẜꝫ ꝙ ſupra exponebat̉ ī alio textu cū dixit. Et īcipe ī primis a re forti ⁊cͣ.ſ. ꝙ nō des ī potu ī primis me dicinā niſi d̓bilē.ſ. fortē.ſ. ſolutiuā a ꝓpͥetate debi lē tn̄ ī ſoluēdo ꝑꝑ ꝑuitatē ī dorſi qm̄ medicīa alio mō debilis.ſ. lenitiua mouet maͣm ⁊ nō facit cur rere.i. nō euacuat aliꝗd de quo ſit curādū ⁊c. ſed corrigēdo lr̄aꝫ vr̄ ſenius lr̄e clarior. Poſtea po ſuit in alia ꝑte principali can̄reſpicien̄ illū ꝗ dēt ſumere medicinā ex ꝑte triū circūſtantiarū prīo ſ. ꝙ ſumat ſumo māe ⁊ ꝙ tardet cibū ſumpta me dicina ⁊ ꝙ ſumat pꝰ tres horas. xx. aureos panis cū aqua dixit ſcd̓o ꝙ pꝰ ſex horas īgrediat̉ balneū tertio ꝙ pꝰ cibet̉ cū eo qd̓ ē ꝯueniēs vbi videbat dub. qūo tardat̉ cibꝰ ſi pꝰ tres horas ſumit̉ panis xx. aureoꝝ ⁊c. dicebat̉ breuiter ꝙ ibi erat ſermo de medicis debentibꝰ erradicare maͣm pꝰ ipſorum digeſtionē talia igit̉ corpora ⁊ ex doloribꝰ p̄cedēti bꝰ ⁊ acuitate medicīe multū pꝰ tres horas a prin cipio oꝑatōis remanēt relaſſata vt igit̉ ipſorū vir tus aliqual̓r reffocilet̉ tūc parū dietent̉ ⁊. xx. auri panis ſunt modica qͣꝫtitas tꝑe. d. A. vel ꝙ aurus ſumit̉ ī ꝓprie poſtea pꝰ ſex horas ab aſſumpta oꝑa tione medicīe īpoſito prius parūꝑ corpore in bal neo dꝫ poſtea dietari cū cibo ꝯueniēti ⁊c̄. Pe ſtea poſuit ꝗd ē faciendū fcīs euacuatōibꝰ cū ſo lutīs docens tūc exhibitionē in genere ꝓuocatiuo rū ⁊ ibi dictū eſt qūo in diuerſis mēbris diuerſa ꝓ uocatiua ẜm magis ⁊ minus ꝯueniūt qm̄ corpora extenuata nō tollerāt ꝓuocatiua fortia ⁊cͣ. Et ibi ē dubitatū in quo corpore magis ꝯpetunt ꝓuo catiua ⁊ dictum ē ꝙ qͣꝫtū eſt ex ꝑte nocumēti apti inferri ex ꝓuocatiuis nō ꝯueniunt ſiccis ſed ex vti litate ipſoruꝫ magis ꝯueniunt in corporibꝰ colle ricis ⁊cͣ. Poſtea ſingul̓r ꝓ vno ꝓuocatiuo lau dauit triacham qm̄ ꝑꝑ hoc ꝙ mōdificat reliquas maͣeruꝫ cū facilitate ꝯfortat ēt oīa mēbra. Po ſtea poſuit circa applicatōeꝫ can̄medicinaruꝫ lo caliū earū.ſ. que in principio dn̄t adminiſtrari ⁊ ī fine dixit primo qūo reꝑcuſſio ē verenda mā exi ſten̄ fortis effuſiōis.i. in corpore multū repleto ꝑꝑ duo tū qꝛ facit maͣꝫ īobedientē reſolutiōi tū qꝛ re ꝑcutiēdo ab ignobilibꝰ mēbris forte ille materie ꝯuertent̉ ad mēbra prīcipalia. Poſtea addidit ꝙ exiſten̄ maͣ multa tunc in principio nō eſt mul tum repellere niſi in ſiatica. Nā. reꝑcuſio ī ea mul tū nocet materiā in iunctura ꝓfundando qr̄ oꝫ in ea aut dimittat̉ aut paulatim fiat. Poſtea po nit can̄ ꝗd facien̄ eſt in declinatiōe euacuata ma gna ꝑte māe qm̄ oꝫ tunc occupari cū eis q̄ ſoluūt ⁊ ſubtiliāt ⁊ extrahūt materiā ex ꝓfundo ⁊c. etiā cū rubificantibus ſi expedit ⁊ veſifican̄ tn̄ circa hoc poſuit can̄ vt talia nō abſoluāt̉ ab humecta tiuis alias petrificaret̉ materia. Naꝫ veſicatio ē ſicut reſolutio q̄dā ⁊c. Poſtea ipſe poſuit quid fiendū eſt in cura coacta qn̄ fortes fiūt dolores ⁊ canonice fcā nō ſufficerēt qͥ cām doloris principa liter reſpiciunt ⁊ ibi poſuit duo ingenia in ſedādo dolorē vnū eſt applicare ea q̄ ſedant cū ſubtilita te reſolutōis vt ſunt medicine anūdine vt ibi fuit declaratū ẜm eſt cum eis q̄ ſtupefaciunt ⁊ ibideꝫ addidit nō debere approximari ſtupefacientia ni ſi apud neceſſitatē ⁊ qn̄ reliqua oīa non ꝯtulerit. Et ibidem ſunt adducta quedā vtil̓r de ītentio ne Meſue circa illā materiaꝫ poſtea poſuit can̄ in ꝑmutatōe medicinarū in talibus doloribꝰ quo nia aliqn̄ ꝯfert vna medicina vni mēbro ⁊ nō alte ri ⁊ aliqn̄ vna hora ⁊ nō alia ymo tūc nocet. Et ibi habuiſtis cās huiꝰ ⁊ qūo fienda ē talis ꝑmuta tio qꝛ non dꝫ fieri ꝑmutatio ad medicinas diuer ſe vel ꝯͣrie qualitatis ⁊ diuerſi gradus ſed ſolū di uerſas. ẜm ſpeciē manere ſꝑ eadem diſpoſitione morbi ⁊c. Poſtea poſuit regimē in dieta ⁊ pri mo in vino qꝛ oꝫ vt dimitatur vinū oīo uſqꝫ fanet̉ ex eo dolore patiens ſanatiōe ītegra ⁊cͣ. Et circa hoc ē mota qō ⁊ ſoluta qꝛ uia nutrimēti nūquam ꝯuenit loco medicīe aliqn̄ regulariter in declina tione conuenit aliqn̄ cohacte in alijs temporibꝰ. Poſtea uiſum ē ꝗd dꝫ dari ſanis ⁊ egris loco ui ni ut ſirupus de mele cū diuret̉.i. cū uirtute alicu ius diuretici ita ꝙ aliqn̄ aqua ſolla zuchari appel lat̉ potus ꝯueniēs loco uini ⁊c. Poſtea poſuit q̄ndā can̄ circa corpora melācolica ſi eis accidat dolor iūcturarū ut ꝙ ſplē ipſorū retificetur ⁊ cor pora humectentur ꝑꝑ dubiū ne materia petrifice tur ⁊c. Poſtea poſuit canon. circa carnes ut qd̓ uitetur caro in eo quod factū ē de egritudīe.i. dū infeſtat egritndo uel in eo quod frigidū eſt quaſi innuat ꝙ in oī egritudine artetica ēt a cā frigida nocent carnes. Sꝫ ſi pur ꝑꝑ neceſſitatē debeāt ex hiberi ſint ſicut. carnes auium montanarū ⁊ lepo ris ⁊ generaliter ſint carnes leuis digeſtionis mo dicaruꝫ ſuperfluitatum. Poſtea poſuit ultima tum can. circa flobothomiā fien. gr̄a euacuatōis tantum dicens ꝙ ſi dolor euenerit in dorſo poſtea ſit permutatio ad manus tunc ſi materia eſt fl̓a tica educibilis dꝫ educi per eandeꝫ partē ad quā declinauit materia ut ſanguis ⁊ humor.ſ. ſecum mixtus egrediatur.ſ. totaliter ⁊ ſufficienter ⁊ ibi aduxi bonum textum. G. in ſuo de fl̓ia in iſta ma teria ⁊ hec fuit ſumatim collecta. Si aliquid ſpālius ītelligere uolueris recurrer̄ ad loca ꝓpria ſupra Alias forte ordinabo modū cure in tali ma teria faciendo de his conſciliuꝫ generale in fine.

De Solutione eorum. Portet ut in eis ꝓs Auic. ſupra in capl̓o proxime lecto po ſuit curaꝫ doloruꝫ iuncturarum genera lem ꝑ canones. iam incipit ſpecialius proſequi de cura ipſorum dolorum cōnumerando medicinas ſpeciales ꝯferentes. Et duo facit. quoniam primo facit qd̓ dictum eſt. ſcd̓o ipſe ponit curam accidē tium conſequentium ad dictos dolores iuncturaꝝ ps ſcd̓a īcipit ibi. Iſti ſunt hēntes complexiones. calidas ⁊c. prima et in tres. quoniam primo ponit medicinas magis ualentes in dictis doloribꝰ a maͣ frigida fl̓atica. ſcd̓o ponit medicinas p̄cipue valen tes in dolore ventoſo. tertio ponit eas que magis vallent ī dolore a cā calida. ſcd̓a ibi. hoc occurrit curſu giboſitatis. tertia ibi. ſed ut curetur cum eis que infrigidātur ⁊cͣ. prima pars ēt in duas diuidi tur. quoniā primo ponit diuerſas medicinas ualē tes in cauſa frigida ex ꝑte medicinaruꝫ ſumenda rum per interius. ſecūdo ponit medicinas ī illa in tentione exterius aplicādas. ut per empl̓a vnctio nes embrocas ⁊ huiuſmodi. ſecunda ibi. Empl̓m bonum ⁊c. prima ēt in duas. quoniā primo ipſe po nit quoſdam can. reſpicien̄ medicinas exhibēdas enumerādo cū hoc aliquas medicinas ſeceſſiuas ⁊ vomitiuas. ſecundo ꝓſequitur magis ad medici nas ſpeciales precipue ſeceſſiuas. ſecunda ibi. et de illis que ꝯferunt eis ⁊c. pn̄s cal̓m etiam prima diuiſione diuiditur in tres ꝑtes. quoniam primo ip ſe ponit dictos can̄ ſecundo ipſe ponit iuuamenta quarundā ſpecialium medicinarum in cā ualenti um. tertio diſcurrit ad medicinas ꝯpoſitas ſecūda ibi. Et in hermodatilis quidem tertia ibi. et de co gnitis ſunt pillule ⁊c. prima ēt in duas ſecūduꝫ ꝙ duos ponit can̄. ẜa ibi. et non oꝫ ut ſit ⁊cͣ. prīo igi tur ponit can̄ obſeruan̄ in euacuatione materie fl̓ate in cāu noſtro. ꝗ eſt talis. Oportet ut ī eis .ſ. doloribus iuncturarum a materia flegmatica p̄cipue pendentibus ut plerūqꝫ euenit nō educa tur ſolutione.i. cum medicina ſolutiua flegma ſo lum. et adducens rōnem dixit. Nam cum in eis ſo lum flegma ſolutione educitur. iuuātur ſtatim.ſ. egroti. ſed ſupple poſtea faciliter ⁊ poſt modicum tempus reddit dolor. ⁊ i. qꝛ reddit collera ⁊ facit currere ad mēbrum.ſ. dolores. flegmatice alia to ta ꝑs ē clara. quoniā euacuato flegmate ſiue col lera corpus per accidens calefit ⁊ humores calidi redduntur accutiores ut dicebatur ī prīcipio cap. generalis cure ⁊ ſic ſuꝑcalefacta ꝯn̄ter mobilis fa cta ꝑ corpꝰ mouetur. et ita ad flegma quod remā ſit attingens ſubtiliat ipſum. ⁊ ꝯn̄ter facit ipſum fluere ad membrum iam debilitatum. ⁊ ex īde fit recidua. ut dicit textus nr̄ lege eum tu Et non oporlet cararticū eoruꝫ ſit Et nō oportet ut uehemētis caliditatis fortis ualde.i. nō ſit medici na ſolutiua ēt fl̓atis fortis caliditatis valde ⁊ ad ducit rōnē qr̄.i. ꝑꝑ quā cām liquefiāt humores.ſ. ꝗ ſunt ī toto ꝑꝑ eos ꝗ educūtur a caliditate exceſ ſiua medicine Et reddeant.ſ. dicti humores lique facti ad mēbrū qͣꝫtuꝫ ē illud quod acceptū ē.ſ. ex mēbro multipliciter.i. ne illi liq̄facti humores ſint plur̄ multiplr̄.i. multo plur̄ qui reddeūt ad mēbrū ꝑꝑ liq̄factionem eorū qm̄ ſint humores accepti ex mēbris.i. euacuati ex mēbro ꝑꝑ farmacum ⁊c. Nota ꝙ iſte can̄ maxime obſeruandus ē in do loribus iūcturaruꝫ qm̄ in dictis doloribus fcā eua cuatōe ꝑ farmachū educta materia de mēbro uie remanent aperte iuncture de ſe etiam remanet apte receptioni ſuperfluitatuꝫ ꝑꝑ ipſarum uacui tatē ⁊ ꝓ tanto cauēdum eſt ne medicīe ſoluentes ſint humorū liq̄factiue ymo ſint ī ꝗbꝰ poſt ſolutio nē mēbris acquiritur virtus ſigilās ut in mirabola nis reꝑitur ⁊ hermodatilis ut ſtatim videbit̉. Et ꝓpterea preſtātes medici cū eſt indigētia fortiuꝫ medicaminū ꝑꝑ medicinā groſſā peccar̄ ⁊ eē ſitua tā in locis multū lōginꝗs ſemper ponūt ad remiſ ſionē inflamat̉ medicinarū ⁊ ad acꝗrēdaꝫ aliquā ꝯfortationē in mēbris ne recipiant roſſas in ꝯpoſi tiōe ⁊ ita dicit Roſſa Anglicana ſemper facere. Iſti can̄ ſunt in materia nr̄a p̄cioſi ⁊ eos ſemꝑ in euacuādo debemus hr̄e ante oculos ne ꝯtīgat error lege litteram quia clara eſt. Et in hermodatilis poſitiſ iſtis duobus can̄ nunc ꝯn̄ter ipſe laudat duas p̄ci puas medicinas in cāu iſto vallentes ad ſoluen̄ ⁊ ẜꝫ hoc pōt diuidi iſta ꝑs in duas. ſcd̓a ꝑs īcipit ibi. Et dixerūt quidā ꝙ pedi coruini ⁊cͣ. prīa ēt ī du as qm̄ prīo ponit utilitatē hermodatilorū ī ſoluen̄ in cāu. ſecundo pōit ip̄orum nocumenta niſi corri gātur ſecūda ibi ueruꝫ de prīa parte dixit. Et ī her modatilis ꝗdē creditur eē plurimū iuuamenti.ſ. ad caſum ⁊ adducit rōnem dicēs. ꝓpterea ꝙ ipſi ſoluūt ſtatim.i. ꝑ ꝓpria virtutē humorē frigidum ⁊ hoc ē ꝙ intēdimus. ⁊ addit. et ī ipſis eſt res alia quoniā faciūt ſucedere ſolutioni.ſ. quā faciūt ſtip ticitatem ⁊ ꝯfortāt qr̄.i. ꝑꝑ hoc ꝙ inducūt ſtiptici tatē. nō eſt poſſibile cū eis.ſ. ſtiptice ⁊ ꝯfortatiōe ut redeāt ſuꝑfluitates liq̄fcē ꝑ medicinā ſua.ſ. ca liditate ꝗbꝰ.i. ſuꝑfluitatibꝰ non accidit ut euacue tur ymo.ſ. in corpore remanēt. et ꝯtinuās ipſoruꝫ utilitatē ꝑꝑ ꝯfortatiōem ⁊ ſtipticitatē dixit. ⁊ pro hibetur iteruꝫ illud ꝙ ſubtiliatū ꝑ uirtutē medici ne ſolutiue currere ī meatus.ſ. dillatatos. addidit appropriādo iſtā utilitatē hermodatilis. qꝛ nō eſt cōis alijs ſolutiuis oībus dicēs. et hoc quod ſuple. ex oꝑatiōe hermodatilorum.ſ. ꝑuenit de ſtipticā do ⁊ ꝓhibēdo ⁊c. ꝯͣrium eſt reliꝗs ſolutiuis ⁊ eua cuatiuis calidis dixit ſignāter calidis ut ī mirabo lanis. hoc bn̄ reperitur Nā per hoc ꝙ relinquunt frigiditatē faciunt ſuccedere ſtipticitatem ut. 16. tertij de cura ulceratiōis in medicinis aūt calidis nō eſt ſic reperire. Uerum plura eorum.ſ. ſolu tiuorum calidoꝝ ſūt q̄ dillatāt meatus ⁊ dimittūt eos dillatatos ⁊ ſic eorum uſus niſi reprimantur ē nociuꝰ quoniaꝫ ut ſupra dicebatur forte liq̄factis ⁊ ſubtiliatis humoribus ꝗ remanſerunt redderēt

ad mēbrum ī maiori quātitate qͣꝫ ſit illud ꝙ accep tum eſt ⁊ euacuatum ex mēbro. ponit ipſorum nocumenta niſi reti UEVIN ficentur ponit ēt cum ꝗbus debēt retificari dixit igitur. verum hermodatili ſunt no ciui ſtomacho. quoniā ꝑꝑ plurimam humiditatē inducunt nauſceā. etiam quoniaꝫ ſunt tarde ſolu tionis humores ad ſtomachum attractos propter longam moram in euacuādo in uentoſitatem con uertūt ut idem. ẜo can̄ ⁊ ẜapio ⁊ generaliter oēs ī hoc ꝯueniūt vt ēt ſupra dicebatur ad correctiōeꝫ igitur exigunt miſtionem quorundā q̄ humidita tem accidentalem exicent q̄ etiā ventoſitateꝫ diſ ſoluant. qͥ etiam oꝑationem eorum accellerēt hu iuſmodi autem ſunt zenꝫ. ⁊ piꝑ ⁊ ciminū exican̄. ⁊ reſoluendo ēt in accelerando ſolutionē q̄ ſi non ſufficiāt in accelleran̄ aliquando additur aloēs ⁊ aliquādo ſcamonea ⁊ hoc eſt qd̓ dicebat teſtꝰ cū dixit ꝯtinuādo qr̄ oꝫ vt miſceantur cum eis.ſ. her modatilis qꝛ nocēt ſtomacho que ſunt ſicut piꝑ ⁊ zenꝫ. ⁊ ciminum. et quādoqꝫ admiſcentur ei.ſ. ſo lutiuo hermodatilorum cum alijs correctiuis qn̄ ſ. non ſufficiunt in cellerit̓. ſoluēdo ea q̄ ſunt ſicut aloēs ⁊ ſcamōea vt ꝯfortet̉ eoꝝ ſolutio.i. celleret̉ Raſis tn̄ in ſuo de iuncturis ſemper cum buzidē ⁊ ſunt hermodactili addit ad prohibendum nocu mentum ſtomaci.ſ. anexum zenꝫ. ⁊ maſticem. et qm̄ ut dixit ipſoꝝ magnus vſus exicat iuncturas. ipſe laudat cum utimur eis vnctionem iunctura rum ex oleis ⁊ pinguinibus ⁊c. Iſta tota pars eſt clara ſi legatur ſcd̓m modum expoſitum intelligē do de hermodatilis albis ⁊ electis ſi exponatur vna particula qm̄ dixit in teſtu ꝙ ipſi hermodati li ſoluunt ſtatim humorem frigidum ⁊ tn̄dictuꝫ ē ꝙ oꝫ corrigere ipſos in ſoluendo quoniaꝫ ſunt tar de ſolutiōis breuiter dicatur ꝙ nō intellexit ꝙ ſol uant ſtatim.i. ꝙ ſolutio ipſoruꝫ ſit uellox ymo eſt de ſe tarda Ideo intellexit vt in lr̄a exponebatur ſoluunt ſtatim.i. ellectiue ⁊ appropriate educunt hūorem frigidum ⁊ groſſum ex iuncturis vt oēs teſtātur auctor̄. et ſic ī ſoluendo multum iuuāt in caſu iſto maxime propter id qd̓ cōfortant ⁊c̄. lege litteram ꝯtinuā qꝛ clara eſt. Addidit ⁊ eſt ſcd̓a pars huius partis in qua laudat ēt duas alias ſim plices medicinas vnam de mente quorūdā. aliam videtur laudare de intentione propria dixit. Et dixerunt quidaꝫ ꝙ pedi cor fuit paulꝰ uino ineſt oꝑatio hermodatiloꝝ qͣꝫtum ad iuua menta. ⁊ non ē eius.ſ. pedis coruini nocere ſtoma cho ſicut hermodatilis addit ⁊ lapis armeus ꝯfe ret doloribus iuncturarum.ſ. in ſoluēdo ⁊cͣ. I tellige ꝙ cum auctor̄ vtūtur pede coruino in ca ſu ēt iſto ſemꝑ vtuntur radice eius ⁊ nō foliis. ita ēt. d. A. ſcd̓o can. ponit iuuamenta radicis eiꝰ. ẜo ēt can̄ de lapide armeno n̄ ponit ipſum iuuare in talibus doloribus ſꝫ bene dixit ꝙ nocet ſtomacho forte iuuaret euacuando humorē melancolichū quē a proprietate reſpicit ſi ex eo dolor penderet Idem dixit. Me. in cap. proprio nō attribuēs ei proprietatem ſoluendi ex iuncturis. Ego ut ali as dixi in tractatu de varicibus nō vterer eo qm̄ re uera neſcitur quid ſit vt ēt dixit rabimoyſes qd̓ de eo intullit dubietatem nobilior medicorum.ſ. Auenꝫoar nūquid ſit illd̓ qd̓ tali noīe nūcupatur ⁊c. lege litteram. Et de cognitis hec eſt tertia ꝑs principalis cap. ī qua ipſe diſcurrit ad medicinas ꝯpoſitas ī cāu va lentes ⁊ prīo ponit diuerſas medicinas ꝑ ſeceſſuꝫ eductiuas. ſecūdo ipſe ponit medicinam unā uo mitiuam ſecunda ibi apud finem capituli nomi tiuum forte ⁊cͣ. prīo etiam ipſe ponit quaſdam me dicinas notas in caſu valentes ꝯpoſitas et ſimpli ces. ſecundo ponit ꝯpoſitōeꝫ aliaꝝ diuerſaꝝ medi cinaꝝ. ẜa ibi deſcriptio ſolutiui cū facilitate dixit primo et de cognitis et.ſ. in cōi uſu hēatis ſunt pil lule iuuamenti et pill̓e fetide et iera ruffi eſt ma gni iuuamentiad ſiaticam ⁊ podagram de pillu lis iuuamenti licet. d. A. ſepe ponat eas ꝯferre in cāuymo infra in cura ſtatice in ſolutiuis dixit nō ſunt aliqͥ ſicut pill̓e iuuamenti.ſ. tantum in caſu utiles ēt in fine quinti can. eas in caſu maxīe lau dat Ego tamen ꝑ plura diſcernēs antidotaria nō inuenio harum pillulaꝝ deſcriptōeꝫ vidi Alieba tem et in cura et ī. io. pratice Serapionē et qͣrto et ſeptimo breuiarij Azaraniuꝫ in antidotario. an tidotoriū ēt vl̓r. d. A. ſpecialiter diſcurrendo et in hac Fen et in quinto can̄ alios ēt plures verū eſt qd̓ apd̓. d. A. quinto can̄ ponūtur pill̓e proficui q̄ ēt ſpecialiter in caſu iſto ꝯueniunt et ſunt multū fortes ⁊ ibi. d. A. vr̄ multum timidus ī approximā do naͣ dixit ꝙ d̓ ipſis dent̉ uſqꝫ ad. 3. i. tertiam ꝑtē ⁊ ſi plus ad. 3. 5 ⁊ ſi uis plus multiplicare uſqꝫ ad duas tertias 3. ſꝫ ille non d̓nominantur pill̓e iuua menti qͥ in caſu ita laudantur ſꝫ proficui Si ali quis deſcriptionem ipſarum autenticam mōſtra uerit habeo multum gratam De pill̓is fetidis non eſt dubium ꝙ tales pill̓e. d. Aui. ⁊ Me. ma iores ⁊ ab alijs poſite in caſu nr̄o maxime ꝯueni unt ꝑꝑ genera gumoruꝫ ⁊ hermodatiloꝝ ⁊ pulpe coloquintide ⁊ reliquorum intrantium in cōpoſi tione ut infra uidebitur diſcurrēdo ꝑ ſimplicia ie ra ēt ruffi ꝑꝑ colloquītidā et multa reliqua intrā tia in eius ꝯpoſitione ut pꝫ quinto can. tractatu ẜo eſt conueniens Nā colloquintida proprie edu cit fl̓a ex neruis ⁊ membris neruoſis vt Serapio 7. breuiarii cum de ſolutiuis determinat etiam dicit in ſuo d̓ ſimplicibus ꝙ educit fl̓a groſſum ꝓ prie ex iuncturis idem Meſue cap. proprio Iera āt ruffi addit ſupra cōeꝫ ultra aloēm agaricuꝫ ⁊ colloquintidā ⁊ eſt cōmuniſſima ita ut antiquit̉ꝰ nō cadebat nomen iere niſi ſupra ierā ruffi quin to can. ut ſupra addit ⁊ grana nil iteruꝫ iuuatiua ſunt et grana regis et buzidē ⁊ alme hezaharagi de nil nihil ſcribit. d. A. cap. ꝓprio qͣꝫtum ad intē tionem nr̄aꝫ ſꝫ eſt cal̓m in primo ⁊ ſiccū in ẜo Sꝫ dicit Symon ꝙ ē herba ſil̓is uolibuli ⁊ eius gene rum inter ſolutiuā ponitur Serapio vero d̓ eo fa citical̓m qud̓ eſt cal̓m d̓ grano indico ⁊ dicitur ha

bel et ibi dr̄ qd̓ educit fl̓a viſcoſum ſꝫ ꝑꝑ tardam nimis ſolutiōnem dixit ꝙ facit tortiōes in ore ſto maci vn̄ addit qd̓ nūqͣꝫ vidit ipſum dari ſolum niſi admiſceatur ei ſcamoea ⁊ ſic ꝯueniēter oꝑat̉ ⁊c. ⁊ in hoc teſtu poteſtis colligere qd̓ educit illd̓ fl̓a ex iuncturis generū regis credo ꝙ ſit granū ſolis licet nō reperiā alibi ī cāu nr̄o valer̄ qꝛ tn̄ p̄cipue valet in fractione lapidis ⁊ ꝓuocatōe vrine q̄ oꝑa tiōes nō ꝯplentur niſi a cal̓o ⁊ ſicco probabile eſt ēt qd̓ ſoluat fl̓a ⁊c. buzideꝫ ponitur ſpēs ſatirionis dixit Symon ẜm alios exp̄ſſe ponitur teſticulus vulpis vel palma criſti Et licet ēt non reꝑiam ex preſſum qūo in caſu valeat tn̄ qm̄ eſt plurime ca liditatis ut quinto coll̓et non eſt longinquuꝫ quin in caſu ꝯueniat tn̄ ut ibidem dixit aueroys. quidā ſapien̄ iurauerunt in eoꝝ aīabꝰ qd̓ curat ſpaſmuꝫ pꝰ tr̄e ꝑtis qn̄ bibit̉ cuꝫ vīo ⁊c̄. Idē ſentit. d. A. ẜo can̄ de teſticulo vulpis ꝓprio cap. Serapio tn̄ fa cit cap. ꝓprium de buꝫidem ⁊ dicit qd̓ ualet ſicut hermodatili ⁊ cū ꝑꝑ caliditatē non d̓beat iuuare ſpaſmū ſiccū apparet ꝯn̄ter qd̓ valet in paſſiōibus neruoſis ⁊ ſicut iuncturaruꝫ a materia groſſa ⁊cͣ. almehezaharagi ex ꝗbuſdā ꝓbabilibus exiſtimo qd̓ ſit cartamus licet non reꝑiam exp̄ſſe poſitum ꝗ ēt ſiugul̓r in caſu valet ut oēs tradūt euacuan̄ fl̓a ⁊ ſpecialiter dixit aueroys. qd̓ eſt eius nobili tas quaſi ſupra nobilitatē oīum medicinarum ſol uentiū fl̓a ⁊ rahaial hamen dicit gloſa ordinaria Girardi eſt fumꝰ terre qui lꝫ ẜm oēs auctores va leat in euacuando humorē aduſtū ⁊ clarificando ſanguinē tn̄ dixit Meſue qd̓ ēt purgat fl̓a cuꝫ col lera ⁊ ſic in hoc eſt eius ꝯueniens vſus maxime quod eſt de medicinis q̄ ſtipticitatē ⁊ ꝯfortatōem habēt ⁊ ſic meatus poſt euacuationem ꝯſtringūt ſicut ſupra de hermodatilis dicebatur addit ⁊ cen taurea ⁊ colloquītida ⁊ aloēs ⁊ ſcāmonea ⁊ vitis alba ⁊ anacardū mel ponātur cū eis armoniacuꝫ ⁊ ſacracolla ⁊ bedeliuꝫ ⁊ turbit ⁊ piretruꝫ de cen taurea dictum eſt ſupra que in cāu nr̄o p̄cipue mi normaxime laudatur ⁊ potiſſimum criſterizata ī fiatica ē ſingularis medicia ut. d. A. ẜo can. cap. ꝓprio ſecūdū Meſue euacuat flegma ꝓprie a iū cturis de coloquītida ⁊ aloe manifeſtū eſt ſcamo nea quoqꝫ iuuat ut cum flegmate fiat euacuatio collere ut ſupra dictum ē vitis alba eſt ⁊ brionia ⁊ apud. d. A. ſecūdo can. feſſire dr̄ eſt calida ⁊ ſic ca ī tertio qua vtuntur ruſtici ad ſoluendum ē fo tis multum educit fl̓a ⁊ ex longinquis vnde ī cāu valet Armoniacū ualet ſoluendo fl̓a ſꝫ proprie ua let exterius aplicatum molificādo durities iuncti rarum ⁊c. ⁊ criſterizatum ꝑꝑ aꝑtionem aperit ori ficia venarum ita ut emanat ſauguīs ⁊ ſic in ſlati ca p̄cipue ꝯuenit harmel ē ſpēs rute agreſtis uel ei ꝯparatur. que ſecundū Auic. cap. ꝓprio ꝯfert fiatice ⁊ doloribus iūcturarū que ſi forte nō ſoluit ſenſibiliter ſaltim inſenſibiliter hoc facit ⁊ in hoc cum alijs medicinis ſoluen. ꝯuenienter miſceri pōt Sacracolla ē ſpeties gumi nota educit ſolu tionē flegma crudum ⁊ groſſum ꝓprie ex iunctu ris ⁊ ancha vt dixit Meſue ſꝫ qm̄ nocet ſtōacho uigoratur eius oꝑatio cuꝫ. 33. ⁊ cordumēi bedeliū intelligendo de arabico claro ⁊ ellecto ēt deponit flegma. ⁊ valet ſpaſmo et ſic membris neruoſis ut ſecundo can. de turbit nō eſt dubitatio quod edu cit flegma groſſum ex lōginquo ⁊ precipue ex iun cturis ut dixit Meſue cap. ꝓprio maxīe ualet do loribus iuncturarum euacuando materiā groſſaꝫ ⁊ viſcoſam de piretro nō reꝑio quod de ꝓpria uir tute ſoluat ſꝫ uerum eſt quod ſua acuitate ⁊ mor dicatōe attrahit flegma Ideo ſi non ſoluat ſalteꝫ iuuat alias medicinas ad ſoluēdum et forte ꝙ ſol uit ut hic ponitur licet ab alijs nō ſit exp̄ſſuꝫ quos ego uiderim ⁊c̄. et ſic patet clarificatio iſtoruꝫ ſim plicium. Nota tn̄ ꝙ lꝫ oēs dicte medicine ſim plices ſolutiue in caſu nr̄o ꝯueniunt tn̄ ex eis ali que ſunt electiores vn̄ ut infra videbitur de cura doloris ſiatici Elementa ꝗdem medicinaruꝫ ſolu tiuarum.i. ꝓ excellentia ī caſu nr̄o ſunt pulpa col loquitide ⁊ cētaure ⁊ gume.ſ. ſacracolla armōia cū ſerapinū oppopanacū ⁊c̄. et fumus terre et tap ſia ⁊ ſuccus cūcumeris aſſini ut in Fenuidebitur ⁊c. Iā ꝓſequitur diſponēdo deſcriptōnes medi cinarum ꝯpoſitaruꝫ et poſſet diuidi ꝑs in tot quot ipſe ponit partes patehūt dicit igitur ponendo pri mam ſic. Meſcripli Cuen et appropriati. ℟. zēꝫ. ſolutiui cum facilitate.ſ. ſol z. i. piꝑis agarici an̄. 3. 5. medulle cartami. 3. ij. ra dicis pedis coruini. z. iij. hec eſt baſſis ⁊ ſuple fiāt pillule ſi placet cum ſucco cauliuꝫ uel fiat puluis ſubtilis et ponēs doſſim dixit cuiꝰ doſſis ē decem octo filique ſiliqͥ eſt pondus qͣtuor granorū ordey boni et dr̄ ēt hirac ſunt circit̓. 3. i. ꝯ. 5. ē ꝯuēiens doſſis ⁊ ſatis lenis et notāda nā ibi ponuntur cor rectiua ut zenꝫ. ⁊ piꝑ et reliqua lenitiue et appro priate ſoluūt de agarico non eſt ſupra dictum ſed eſt ſolutiuum familie ut dicebat democritus edu cit humiditatē oēm et fl̓a et humores groſſos pre cipue et a cerebro ⁊ iuncturis ſpecialiter ut Me ſue cap. proprio et dicebat aueroys de eo in ſecun do canticorum ꝙ agaricus eſt medicina laudabi lis et educit humores groſſos et in ſumma eſt ſecū rior oībus alijs medicinis.ſ. laborioẜ hūores groſ ſos ſoluen̄ dicit quod facit aſſelare ſexies aut ſep ties breuiter eſt lenis et bona. et iterū ponit aliaꝫ receptā. ℟. cinamomi carmēi.i. illiꝰ ꝯͣte zenꝫ. iſta ſunt correctiua hermodatilorū hermodatilorum oīum an̄. 3. i. aloēs. 3. ii. ſumatur de puluere. 3. ii. 5 cum decotiōe aneti ut trahat ad longīqua ueꝝ ē quod illa aqͣ ē aliqualiter uomitiua īdiſpoſite ad uomendum darem cum aqua maiorāe uel rute licet iſta doſſis uideatur fortis nō tamen in corpo re robuſto eſt nimis fortis quōiam maior ſolūt̉ ꝑs eſt aloes eius doſſis in ſb̓ia eſt uſqꝫ ad. 3. ij ca. proprio ponit aliam. Et iterum ſumatur oleuꝫ de nucibus uel oleum de alcherua uel kerua idezē eſt cataputia maior uel pentadactilus a cuiꝰ gra nis exprimitur oleum ⁊ dicitur oleum de kerua ⁊ ſarcacolla una die cum iera et una die ſolla nouē diebus. Medici noſtri tēporis non utuntur da

re oleum in potu licet multi antiquorum illud fa ciunt ſi dicta olea exhiberentur nō eſt dubium ⁊ aliqualiter ſoluerēt materiam frigidam ⁊ groſſaꝫ maxime oleum de kerua ꝙ oleum exterius appli catum groſſas ventoſitates diſſoluit ⁊ fl̓a groſſuꝫ atenuat Sarcacolla ut ſupra dictuꝫ eſt in cāu cō uēit. ſꝫ addit ꝙ exhibeatur vna die cū ierapigra ad molifican̄ materias ēt cōes et poſtea alia die ſolla.ſ. ſarcacolla vt a longinquo magis atrahat ⁊ videtur innuere ꝙ noue diebus ꝯtinuetur eius exhibitio. Intelligatis ad bonum intellectum ex hoc uidetur innuere ꝙ eſt neceſſariuꝫ in talibus paſſionibus frequentare ſolutiua quia bis vel ter euacuando non fit cura perfecta ymo aliquando nouem diebus uel nouē vicibus oꝫ euacuare non dico continuis neqꝫ ipſe dicit ſed intelligatur in terpolan̄ ⁊ addit Et non ſumatur.ſ. ierapigra uel ſacracolla niſi cum alfelizaragi aliqn̄ reꝑitur alefimati. ⁊ eſt potus factus cum aqua decotiōis ſpecierum cōium vt zenꝫ. garioff. cinamomi de quo ēt dixit prima tertii de cura apopleſie ad me dium cap. ⁊ aneto decotiōis uult dicere ꝙ fiat de cotio cum ſpēbus ⁊ aneto ⁊ cum illa decoctione debite quantitat̉ ſumatur quoniam confortabitur operatio ſolutiui ⁊ ſtomachus etiam ex eo nō le detur ⁊c. Et nota hoc ſimiliter ad multa ſimilia quoniam quando uis exhibere aliquod ſolutiuuꝫ in forma pulueris quod ſit corrigen̄ ⁊ ſi apponāt̉ correctiua puluerizata cū debita doſſi ſolutiuum fiet nimia quātitas ⁊ tedioſa tunc iſto caſu facias decoctionem correctiuorum ⁊ cum illa exhibea tur ſolut̉. ⁊ non exhibeatur ſolut̉. ſolum hoc eſt ꝙ intendit poſuit aliquas deſcriptiones in forma pil lularum ⁊ puluerū modo ponit aliquas alias ī for ma ell̓ii ⁊ decoctionis primo in forma ell̓ii ſic. Et iterum ſumantur hermodatili ⁊ buziden ⁊ meizaharagi de iſto facit cal̓m ipſe ſecundo can̄ ⁊ dicit quod ſolutione educit humores groſſos et fl̓a ⁊ quod conferet dolori iuncturarum ⁊ ſic ⁊ po dagre ⁊cͣ. Et ſic apparet quod ex illis mēbris eua cuet eſt ſpēs lacticini ⁊ eſt ſicut arbor ſcebiā ⁊ ibi dixit pro uſu ꝙ quando prohicitur in gurgite ubi ſint piſſes inebriat eos ⁊ elleuat eos ⁊cͣ. hec tria ſoluūt materiam propriā ex iuncturis. ⁊ piꝑ. zēꝫ. ⁊ anexum ac daucum iſta ſunt correctiua ſoluti uorum maxime hermodatilorum ꝯficiantur cuꝫ melle in forma ell̓ii. ⁊ bibatur ex eis.ſ. reductis in compoſitione.ſ. cū aliqua aqua appropriata ut aqua mellis vel yue omni die non intelligatur ꝙ uelit dare omni die tale ſolut̉. quoniam re uera non eſſet laudabile ſed bibatur omni die fien̄ ſo lut̉.ſ. ſi erit gratius quā ſumere pillulas uel pul ueres ⁊c. debebunt illa correctiua exhiberi ſecun dum propoſitionem ad ſolutiua ſecundum qd̓ eſt dictum ſupra doſſis erit proportionando quoniaꝫ in ell̓io ad libr̄ mellis ponuntur tres oncie ſpēruꝫ ſi in puluere de ſpeciebus darentur. 3. i. 5. uel cir cha poſſet dariuſqꝫ ad z. vj. uel ad minus. 3. 5. in ell̓io. Ponit nunc ſolūt̓ in forma potionis di cit Et iterum ſumantur ex hermodatilis pōdꝰ 3. xxx. pulpe coloquītide. 3. x. decoquantur cū quin decim libris aque donec remaneant tres libre aque.i. decoct̉ Et ſit doſſis eius omni die ad mo dum expoſitum paulo an̄ media libra eſt unꝰ cia tus ſex. 3. cū tribus. 3. zuchari ad dulcoran̄ Eſt enim mirabile ualde iſta medicina in corpore multū robuſto credo quod ſit conueniens. ſed in corpore mediocri ego eam non exhiberem tamen quia in ipſa non intrant ſolutiuorum propria cor rectiua tamen quia pro qualibet doſſi ut pro om ni media libra decoctionis que eſt ſexta pars to tius intrant in uirtute pluſqͣꝫ ſex. 3. ſolutiui in d̓coc tione que ſaltem reddunt tres. 3. ſolut̉ ueri preci pue coloquintide poſſet dari. 3. ij. dicte decoctōis ſine magno timore. ſꝫ quedaꝫ ſunt corpora. ita ro buſta qd̓ conuenirent. Ex modo huius decoc tionis poteſtis colligere quāta decoctione debēt decoqui ſolutiua cum intendimus ſolutionem ꝑ decoctōem Nam debet decoctio conſumi ſecūdū propoſitionem que eſt quindecim ad tria ut pꝫ q̄ eſt conſumere pluſqͣꝫ duas partes ⁊c. ymo de ꝗn qꝫ partibus quatuor ex hac etiaꝫ potes colligere quanta aqua debet poni pro decoctione ſolutiuo rum ſi uolumus facere decoctioneꝫ ſolutiuam qꝛ pro qualibet. 3. ſolutiui tres libr̄. aque ⁊ pro qua libet. z. ſolutiui aque. 3. iiij 5. Et hoc ē ut ī pl̓ibꝰ cōe ſi conſiderabis in his eſt talis proportio ſicut in iſta Auic. ponit aliam que eſt ēt ſatis fortis nō tamen ſicut dicta. ēt eſt correcta dicit tamen ip̄e Solutiuum leue iuuatiuuꝫ. ℟. ſacracolle rubee .i. ellecte. 3. iij. zuchari rubei. 3. iij. terrantur ⁊ mi ſceantur cum oleo centum nucum ad vigorandū operationem ſacracolle ymo frequēs uſus nūchū educit uermes ſecundo can̄ Et prohitiatur ſuper ea aqua aneti ēt ad intentionem remotionis uen toſitatis quam ſepe inducit propter tarditateꝫ ſo lutionis eius.i. bibatur cū aquā aneti ēt ut dixi hoc eſt ſolutiuū nr̄o tempore forte doſſis ſacracol le eſt a. 3. i. uſqꝫ ad duas dicit tamen ipſe. eſt enī mirabile ſoluens abſqꝫ labore ⁊ aleuiat forte ꝙ talis cōmiſtio facit eum domeſticum ſolutiuum. Uomitiuum principalis huius capitu forte Hec eſt tertia pars li in qua ip̄e ponit ſolutiuū per nomitum poſtqͣꝫ poſuit ſolutiua per ſeceſſum ⁊ breuiter dixit. Uo mitiuum forte ualde conferens habentibus hūi ditatem ⁊ melancolicam ex habentibus dolores iuncturarum ⁊ ſiaticam. ℟. aloēs ⁊ ſeis eleboris nigri ⁊ ſcamonee omnium an̄. 3. i. euforbij ⁊ nitri amborum an̄. 3. 5. et conficiantur cuꝫ ſucco cau lium. et addit et quando fit uomitus cum eo.ſ. uomitiuo erradicatur radix egritudinis intelliga tis hic non eſſe mentem. d. A. ꝙ iſtud totuꝫ ſuma tur pro uno uomitiuo quoniaꝫ re uera eſſet rudis ingenii qui ſic crederet quoniam ſecundum iſtuꝫ non tantum homo interficeretur ſed tres boues ſimul interficerentur ſi recte conſiderabitur. Sꝫ fuit mens. d. A. ꝙ iſtis ſic in paſtam reductis ſi ſu matur d̓ ea circiter 3. 5. et diſſoluatur cum aqua decoctionis anti uel nucis uomite ꝙ ē nomitiuū

ſorte ⁊ ſi continuetur erradicatur radix egritudīs Nam omnia intrantia ſunt ſatis fortia ut pꝫ ſingu ſariter eleborus euforbium ⁊ ſcamonea que ſunt fortiſſime medicinaruꝫ doſſis quorum eſt per gra na ⁊ non eſt per. 3. neque minus. 3. verum ꝙ at trahunt a longiſſimis partibus et erradicant ma terias difficilis erradicationis ſed iſtorum omniū uſus ⁊ ſingulariter compoſitorum eſt maxime ue rendus. Nam eleborus albus propter acuitatem ſi excedātur interficit homines et eſt uenenū ca nibus et porcis ymo ſtercus biben̄ ipſum propter acuitatem interficit galiās ut. d. A. capitulo pro prio multomagis eleborus niger cum ſit fortior ut uolunt auctores breuiter eſt medicina ſupra quam etiam in minori quantitate quam dixerim non preſumerem ueruꝫ eſt quod per uomitum iu uaret in melancolicis et flegmaticis qui per aliū modum non poſſent curari. Et ſic ipſe poſuit unā medicinam quodāmodo deſperatam ut patebit diſcurendo per cal̓a ſimplicium ſecundum Me. Scrapionem ⁊ Auic. ideo dixit uomitiuum for te valde ⁊c. lege litteraꝫ ⁊ ſic finis huius capituli Primo in capitulo poſuit duos can̄. attenden̄ in ſoluendo in dolore iuncturarum primus fuit quod non euacuetur flegma ſine collera quoniaꝫ licet dolor a flegmate pendens remoueretur tam̄ preſto recidiuaret quoniaꝫ collera ſubtiliaret ali ud flegma ⁊ ſic ſubtiliatum flueret ad iuncturas ⁊c. Secundus can̄ fuit quod ſolut̉ in caſu con ueniens non oꝫ ut ſit uehement̓ calidit. ne lique fiant humores ex eo ⁊ plures conſequenter fluāt qͣꝫ ſint illi qui ſunt euacuati et ſi ſolutiuū neceſſa rium ſit calidum remittatur. Addidit poſt lau dando quaſdam medicinas ponendo etiam nocu menta vnius ipſarum niſi corrigantur dixit laudā do hermodatilos ꝙ ipſi ſoluunt humorem frigidū ſtatim.i. appropriate et poſtea faciunt ſuccedere ſtipticitatem ⁊ confortationem unde poſt ipſorū ſolutionem nō poſſent fluere poſtea humores ad iuncturas ut cōmuniter fit in alijs medicinis cali dis quia dimittunt dillatatas poſt ſolutionem No cumentum uero ipſoruꝫ eſt qd̓ nocent ſtomacho forti niſi corrigantur cum cimino ⁊ zenꝫ. et dictuꝫ eſt qd̓ etiam alios ad ſolutiōem uigorandam ali quando ſibi aſſociatur. Laudat ſecundo aliaꝫ medicinam dicens qd̓ pedi coruino ineſt operatō hermodatilorum et nō eſt ei nocere ſtomacho ⁊ intelligebatur de radice eius laudauit ēt alia di uerſa ſimplicia ſoluentia ut lapidem armen̄. colo quintidā centauram grana nil ⁊ alia Laudat in ter ꝯpoſita pillulas iuuamenti dixi ibi quomodo reꝑiantur et quō nō laudauit pillulas fetidas ie ram ruffi. Poſuit ꝯſequēter deſcriptōeꝫ quarū dam pillularum ſingularium poſuit etiam pulue rem unum ellect. ſolut. ⁊ ipſorum doſſes erant ſa tis moderate. Poſuit cōſequenter ell̓m etiam ꝯueniens. Poſtea unam decoctiōem ubi uidi ſtis ꝓpoſitōeꝫ medicinarum ad aquam mōm ēt decōis medicinarum. Poſtea ultimo poſſuit unuꝫ nōitiuum ualde forte de quo uidiſtis paulo an̄ ⁊ hec de cap. ſumatim in ſoluen̄ tam̄ materiā frigidam groſſam ex iuncturis. Ego ꝯmemoro ſingulariter pillulas de ſacracolla quas pōit Me ſue cap. ꝓprio d̓ ſacracolla. ualent etiam alie pi lule quarum deſcriptio eſt iſta. ℟. turbit. 3. i. coloquintide. 3. i. 5. ſacracolle. z. iij. coloquintida ⁊ ſacracolla cum oleo nucū liniantur ſalis gēme 3.i. ex eis pilula ꝯficiantur doſſis eius a. 3. 5. uſqꝫ z. i. 5. uel poſſunt fieri pilule ſub hac forma. ℟. agarici medule cartami hermodatilorum an̄. 3. 5. radicis peonie radicis pedis coruini an̄. 3. i. 5. piperis zenꝫ. an. 3. ij. polipodii quercini. 3. i. 5. ma ſticis 3..i. turbit reubarbari an. 3..i. rox. 3. ij. 5. cuꝫ ſuco caulium fiant pilule doſſis eſt ut ſupra etiā ſunt leuiores pōt etiam fieri pul̓ domeſticus ſecū dum iſtum moduꝫ. ℟. hermodatilorum zenꝫ. an. z. 5. aloēs loti. 3. ii. fiat pul̓ addendo de zucharo ad libitum ſed doſſis pul̓ ſine zucharo eſt. z. i. 5. uſqꝫ ad duos cōiter poſſeꝫ receptas multiplicare ſꝫ iſte ſufficiant quoniam. d. Auic. ſufficientiſſimꝰ fuit et alibi a hoctoribus multas inuēire poteſtis iſte tamen in materia iuditio meo ſunt egregie ⁊ debite correcte. De Potionibus ad ſolutōem faciendam Otiones ad ſolutio. Sequitur capitulum cuius rubrica ē potiōes ad ſolutiōem faciendam ꝓ cu ius intelligentia nota qud ex iſta rubrica nō d̓be mus intelligere de mente. d. A. eſſe qd̓ deſcriptō nes poſite in. capitulo ſint principaliter ſolutiōem facien̄.ſ. per ſeceſſum. uel uomituꝫ educentes qm̄ ut patebit cōſideranti tales nō ſunt principaliter ſolutiue. ſꝫ ideo dicuntur potiōes ad ſolutiōem fa ciendam quōiam ſunt preparantes ad ſolutiōem faciendam qꝛ uel materiam digerentes quia ſub tiliantes ut multe earum uel apperientes ut etiā alique ex eis principaliter que dicuntur ꝓuocati ue uel cōfortantes uirtutem membrorum neruo ſorum et ſic etiam iuuant in expellendo materias ex iuncturis et ſic debet ſupleri rubrica potiōnes ad ſolutionem faciendam.ſ. iuuantes ⁊ non potō nes ſolutiue uel ſoluentes quōiam d̓ eis dixit ī ca pitulo antecedenti. Et quia ut habitum eſt ſu pra in capitulo generali ſi materia eſt groſſa nō eſt malum ymo eſt cōueniens premittere qd̓ eam ſubtiliet et maturet et preparet eam ad hoc ut expellatur ad partem euacuationis. Ideo po ſitis ſolutiuis ne quis arbitretur ut ī tali materia groſſa debeat fieri euacuatio ſine digeſtione po nit poſt cal̓m ſoluentiū appropriatorū cal̓m de di geſtiuis ⁊ ſic ſunt iuuantes ad ſolutionem facien daꝫ poſſumus ēt dicere quod ꝑ hoc quod dixit po tiones ad ſolutionem faciendam intelligebat po nere deſcriptiones ad ſolutionem ſcilicet minus ſenſibileꝫ quam per ſeceſſum. ſcilicet facien̄ ad ꝓ uocationem ꝑ vrinam uel ad exicationem ⁊ reſo lut̉ inſenſibilem ⁊ iſte ſunt que conueniunt poſt p 3

purgationes ut ſupra dicebatur in ca. generali ⁊ iiſte ſenſus eſt bonus ualde. Uerum eſt tamen in iſtis digerētibus vel prouocātibus aliquādo ēt imiſcentur aliqua aproprietate ſoluentia ⁊ hoc facit quoniam ut ſupradictum eſt. aliquando con uenit digerendo euacuare ponēdo igitur deſcrip tiones iuuantes ad ſolutiōeꝫ ſecūdum alteꝝ iſto rum modorum tria facit quoniā primo facit hoc ſolute ⁊ indifferenter ſecūdo aproprietate cū do lores ſunt remoti. tertio etiam ſpecialiꝰ. trahit ad dolores anche. ſecunda ibi Et cum cronica ſunt apoſtemata tertia ibi. Et ad dolorem anche prima poteſt diuidi in tot partes quod deſcriptio nes ponit partes patebunt de primo dixit. et d̓ il lis.ſ. medicinis ꝯpoſitis que cōferunt eis.ſ. corpo ribus ſecunduꝫ aliquem dictorum mōꝝ eſt medi camen albeſed ſecunduꝫ hunc modum. ℟. albe ſced de quo quidam dixit quod ē alkeeri rubei et ita creditur neqꝫ aliter reꝑio. M. i. 5. alkecri ſe cundum aueroy quīto colliget eſt uiola de roma nia eſt calida in ſecūdo facit aborſum ⁊ aꝑit opil latōm cerebri unde ſuſpenſa ad colla epilentico rum ab ealiberantur debet ergo in caſu ualere cerebrum confortando et calefaciendum ner uos ⁊ materiam ſubtilian̄ aurus ut eſt ſepe dic ium eſt ponendꝰ. z. i. 5. garioff. 3. vi. callefaciunt ⁊ neruos cōfortant mirra calida ⁊ ficca cerebruꝫ cōfortat peonia ēt ut fama eſt cōis de mente. G. ita cerebrum cōfortat qd̓ a poſciſmo epilenticuꝫ liberat ⁊c. ⁊ ſēis anexi oīum an. 3. i. polij uenti xij poliū.ſ. montanum eſt calidum ⁊ ſiccum ultra ſe cunduꝫ ſunt eius due ſpēs ſed quelibet earū mul tum aperit ⁊ prouocat uentum eſt pondus nō re perio expreſſum quātitatē ſic uidi in multis ſyno nimis. arbitror ꝙ ſit pōdus. z. iij. uel circa erit igi tur polij. 3. xxxvi. ⁊ utriuſqꝫ ariſtrologie an. z. ij. utreqꝫ et longa ⁊ rotunda ſunt calide ⁊ ſicce ī ſe cundo ſecundum aueroym. multuꝫ aperientes ⁊ dixit. d. A. ꝙ quando bibunt habentes podagra iuuantur ab ea.ſ. exicando ⁊ prouocando ⁊ ꝙ eſt cōueniens epit̉. ſuper pōdagram ⁊ maxime rotū da fiat ex eis.ſ. puluis de quo in potu detur uentū j. i. 3. iij. proice cum aqua mellis ecce quō eſt cō ueniens digeſtiuum ⁊ preparatiuum in materia noſtra ⁊ reſolutiuum ⁊ exicatiuū ⁊ prouocatiuū Addit non comedat nouem horis.ſ. poſt ipſum et nō impediatur eius operatio ⁊ faciat illud decem diebus. Et notate hoc ꝙ ex iſto uerbo inuitur qd̓ digeſtiua maͣeꝝ. groſſarum debēt continuari multis diebus ⁊ non debetis eſſe contenti exhibi tione trium ſyruporuꝫ ⁊c. vt cōiter fit ⁊ male uel cum intendimus prouocare ⁊ reliquas materieꝝ per urinam uel alios meatus inſenſibiliter educe re nō debemus per multos dies regimen mutare cōtinuando ponit aliam deſcriptionem dixit. Et iterum medicamen qd̓ adminiſtratur omni hora .i. adminiſtrari poteſt ſecundum diuerſas circun ſtantias omni tempore morbi ut ſupra dictuꝫ eſt ut cum eſſet modica ualde materia ⁊c. tamen cō uenientius adminiſtrari debet in declinatiōe fac ta pro maiori parte euacuatione materie. tunc contingit prouocare ⁊ exicare. et ſanat cum ꝓuo cat. ℟. camepitreos camedreos gentiane oīum an. 3. vi. foliorum rute ſicce. 3. viiij. terrantur et cribellentur ⁊ ſit doſſis eius.ſ. pul̓ is omni die co clearium unum in ieiunio poſt digeſtionem cibi preteriti in tribus unciis aque frigide. Nota ex hoc teſtu artific. Auic. quia iſte puluis eſt notabi liter ymo maxime calidus exhibet ipſuꝫ cū aqua frigida ad prohibitionem inflamat ⁊ aduſtionis uel exicationis nimie de qua eſt timor in iūcturis exhibeatur ergo cum aqua ordei uel aqua Indi uie uel zuchari tantum quia etiam talis puluis eſt maxime prouocatiuus propter timoreꝫ ne oc currens cibo in ſtomacho faceret precipitare ip ſum ante completam. digeſtionem ad membra ⁊ eſſet cauſa oppilationum dixit ſignanter quod offeratur in ieiuno poſt digeſtionem cibi preteriti Camedreos calidus ⁊ ſiccus eſt in tertio. Came pitreos calidus in ſecundo ⁊ ſiccus in tertio in uir tute ſunt ferre pares. Ideo auctores fere ſemper eos ponunt̉ aſſociatos maxime prouocant ⁊ exi cant ⁊ aproprietate reſpiciunt membra neruoſa de camedreos dicitur ꝙ conferunt atractioni la certorum ⁊ eius ſyrupus conferret ſpaſmo. de ca mepitreos dicitur quod conferet ſiatice. ⁊ quan do bibitur cum aqua mellis quatuor diebus ſa nat ſiaticam ⁊ reſoluit duritiem podagre in ſe cundo can. de gentiana dicitur etiam in ſecundo can. quod eius radix eſt ultima in apertione et ſubtiliatione ⁊ abſterſione. nam calida eſt in tertio ſicca in ſecundo ⁊ aſpectum habet ad mē bra neruoſa. Sed ibidem colligitur quod ex ea aſſumitur ſuccus eius ⁊ cetera. Et ponit modum uide tu ibi. de ruta dictum eſt ſupra. etiam. hic dicitur quod ruta ſicca domeſtica eſt calida et ſic ca in tertio ſed ſilueſtris eſt calida ⁊ ficca ī quar to eſt ſubtiliatiua ⁊ reſolutiua ualde. Confert pa raliſi ⁊ ſiatice bibita et doloribus iuncturarum. et more. Emplaſtri ſuperpoſita cum melle etiam ſecundo can. Ecce quomodouis iſta ſimplicia ſingulariter in can. cōueniunti prouocando ⁊ ma teriam que remanſit pro parte reſoluendo uel exi cando ⁊ apropriate a iuncturis. hoc igitur ē for te multum in declinatione conueniens. ⁊ cetera. Ruta autem agreſtis ita eſt acutaʸ propter cali ditatem. ut eius uſus hominem interficiat quoni am eſt calida in quarto ponit conſequenter aliaꝫ deſcriptionem ſimilem prime ⁊ dixit. Et iterū medicamen albeſced ſecundum Simonem ſuꝑ ple illius qui exiſtimauit quod ſit alkeheri ru bei colloris quia eſt uiolla rubea ut dictum eſt. et eſt proximum deſcriptioni prime. ℟. cinamo mi Fillonii omniū an. 3. ij. folii indii. 3. i. garioff. gͣ. xv. quoniam ex garioff. multe quantit̉ timeret̉ ſtipticitas prohibitiua prouocatiōis qm̄ uentrem conſtipant quinto colliget. Abeſced quod eſt al keri predicta ecce affirmat iudicium illorum de

Albeſced Ariſtrologie vtriuſqꝫ. 3. iiij. cuius doſ ſis ē omni die kerat. iij.i. duodecim grana eſt ſa tis parua doſſis forte propter tediū filonij poſuit paruam doſſim iſta tota deſcriptio ſatis non eſt quomodo utiliter ſeruiat ad intentionem noſtrā ſi declaratur quid ſit Folium indum eſt foliuꝫ qd̓ dam romaticum ſimile ſpice in uirtute ſed eſt ca lidius quoniam eſt cal̓m in ſecundo ⁊ magis cō fortat ſtomacum ⁊ Epar qͣꝫ ſpica ⁊ magis prouo cat ca. proprio propter tamen caliditateꝫ medica minis ipſe ponit quo tempore eſt uſus eius magis conueniens ⁊ dixit quod.ſ. medicamē incipiat bi bere apud equalitatem v̓tualem ⁊ utatur eo.ſ. euacuatus. xl. diebus et demittat ipſum quinde cim diebꝰ ne aquiratur ad medicamē aſſuetudo deinde reiteretur ſecundū hoc anno toto.ſ. ſumē do. xl. diebus ⁊ poſtea interponere ꝗndecim dies niſi cum ortu aſſahara uſqꝫ ad menſem ⁊ mediū i. demittatur per totum tempus caniculare īcipiē do a deceꝫ. Iulijuſqꝫ per totuꝫ menſem auguſti propter inflamationem ⁊ ſecundum regiones ēt fiat maior uel breuior in hoc abſeruātia quoniaꝫ in calidioribus regionibus pluri tempore eſt ab ſtinendum ⁊ in minus calidis vti poſſumus pluri tempore addit. Si autē non poteſt bibere ipſum toto anno.ſ. an̄ corpus infl̓atur ēt ſecundum mo dum dictum bibat ipſum īmediate frigida.ſ. a ſe cunda parte autūpni vſqꝫ per primam v̓is ſecun dum tamen modum dictum interponendo dies. Addit. Et cum per tranſierint ducenti dies.ſ. ī eo qui eo poteſt vti toto anno preterquā in diebꝰ ca nicularibuſ cum poſtea volumus dimittere medi cinam quoniam fecerit notabilem īpreſſionē iaꝫ in corpore dixit. ꝙ non erit malum vt bibatur de illo vna die ⁊ duobus nō ⁊ poſtea vna die ſic ⁊ tri bus non ⁊ ita paulatiue diſceſſere ⁊ non ſubito. Addit. Et oportet vt elongetur. ab eo comeſtio quantum poſſibile eſt ei ne virtus medicine impe diatur ⁊ ſi nō plus ſaltem vſqꝫ ad nonam tardet̉ ſ. addit. Et retificet̉ reliquū regimen.ſ. in cibo ⁊ potu ⁊ reliquis.ſ. vt deuitet ea que nocent habē tibus dolorem iuncturaruꝫ.ſ. de nimia comeſtio ne de potu vini ⁊ aceti ⁊ cohitꝰ ⁊cͣ. Ex iſto tex tu debetis notare multa primo ꝙ quando corpus ſolitum pati dolores iuncturarum fuit purgatum ſufficienter ad euacuan̄ reliquiuas materierum ⁊ confortandum mēbra neruoſa ne amplius fiat reditus ad ſimiles dolores oportet corpori exibe ri medicamē tale ad has perficien̄ intentiones ⁊ ſecundo debemus continuare multo ⁊ multo tē pore etiam vltra annum quia tamen talia medi camina ſunt de genere calidoruꝫ ⁊ inflamantiuꝫ docet quod non debemus vti eis in tempore mul tum calido. Idem intellige ſi corpus eſſet de ſe multum inflamabile debemus tunc parce ⁊ in tempore ⁊ doſſi iſtis vti. Colligitur etiaꝫ quod quomodocunqꝫ in longo uſu debemus īterpone re vices. Etiam colligitur quod quando eſt fa cta longa medicaminis impreſſio tunc cum volu i mus dimittere mēdicamē debemus etiam grada tim dimittere ⁊ non ſubito. Colligitur etiam quod in vſu talium medicaminum prouocantiuꝫ ⁊ exicantium debemus multum tardare cibum. Colligitur etiam ⁊ eſt radix preſeruationis qd̓ cum intendimus preſeruare preter vſum talium medicaminum ꝯportet retificare regimen ⁊ con ſeruare regimen retificatum cauēdo ab omnibꝰ alijs que nocent patientibus dolores iuncturaruꝫ ⁊ nota quod licet poſuerit iſtas condictiones in iſto medicamine iſte tamen ſunt cōmunes ad ſu periores medicinas de quibus dictum eſt. etiam ad omnes ſimiles que exiberi poſſent. Et credo ego re vera quod quoniam medici noſtri tempo ris non obſeruant iſtos cano. hic poſitos neqꝫ iu bent vt obſeruentur quod hec eſt cauſa re ditus poſiſmorum dolorum iuncturarū vbi ſi iſti can. obſeruarentur multi vere curarentur ⁊ nō recidi uarent ſed medi. cuꝫ purgauerunt corpus ⁊ cor pus eſt cum aliquali conualeſentia non amplius eis iniungunt regimen neqꝫ medicinas preſerua tiuas. Ideo in tempore redeunt ⁊c. hoc igitur magis a ſcribendū imperitie vel negligentie me dicorum quā fragilitati naͣe vt fieri ſolet. Notate egregie iſtos can. vtiles. ¶Poſtquam ſu Et extimauerunt pra ipſe poſuit medicinas iuuantes cum qualitate manifeſta cō ſequenter ipſe ponit vnam ſingularem valentē in caſu cum occulta proprietate ⁊ eam ponit de in tentione aliorum dixit igitur. Et extimauerunt quidam ꝙ de except̓ que non diuerſificant̉.ſ. ꝗn producant talem effectum. Eſt vt in potu dentur oſſa hominis aduſta.ſ. puluerizata exibendo.ſ. coclear vnum pro vice ſtomaco ieiuno cuꝫ aqua yue vel alia appropriata ⁊ addit. Et iam quideꝫ vſſi ſunt eis quidam de preſumptuoſis ⁊ ſanati ſunt cum eis ex podagra ⁊ doloribus. iuncturarū omnino ecce quomodo domi. Auic. affirmat eo rum iuuamentum nec eſt irrationale quoniam propter ſpecificam conuenientiam probabiliter debet cadere proprietas ſecundum quam adin uicem confortantur ⁊ ſic confortatis iuncturis modica exiſtente materia vl̓ nulla ſi modica erit poterit reſolui ⁊ ſic tandem denuo non recipiens aliunde neqꝫ per earum impotentiam iunctura rum nouam agregabunt materiam ⁊ ſic non fit redditus poſſiſmorum ⁊ per conſequens remane bunt curati omnino ⁊ ex hoc probabiliter poteſt inferri quod in doloribus iuncturaruꝫ peduꝫ ma gis debebunt valere oſſa correſpodnentia peduꝫ puluerizata ⁊ ſi dolor fuerit in ancha magis de bebit os coſſe maxime circa eius extremum ver ſus piſſidem quoniam inter talia maior eſt con uenientia ⁊ ex conſequenti maior ipſorum adin uicem confortatio ubi tamen eſſet medicina no tabilis vltra dicta oſſa credo eſſet neceſſariū ali ꝙ ſoluēs. Et ad hāc ītentōeꝫ ad vacuan̄.ſ. ⁊ cō fortan poſſet cū dcō puluere addi tertia. ꝑs h̓mo

dactilorum ⁊ quarta. 33. Sed eſt aduertendū di xit roxa Anglicana qd̓ qui utitur hoc puluere oꝫ nt uenter cum criſteriis molefiat quoniam talis puluis ē multū ꝯſtipatluꝰ. Et ꝓinde ordinās ip̄e iſtū pulue rem confortatiuum addit liquiritiā ad aliqualiter humectan̄ cuius deſcriptio eſt talis ℟. berbene. 3. i. oſſium humanorum combuſto rum ſecundum correſpondentiā ſe fieri poteſt vt dictum eſt ſubtiliſſime puluerizatorum. z. ij. liqui ritie. z. iij. miſſe ſumatur de eo quolibet die co clear vnum cum brodio per vnā horam adminꝰ ante cibum ⁊ appellat iſtum puluerem puluereꝫ ſaraceniū addit etiā ipſe quod calchaneus porci aduſtus idem operatur appropriate lege lr̄am Addit ꝯtinuando in eis que per qualitatē prouo cant exicant ⁊ confortant. Et dixit qd̓ iera quidē hermetis maxime eſt iuuamenti ei qui bibit eam in vere diebus aliquot confortādo iuncturas ei ⁊ ponens modum conferentie dixit. Et ipſa extra hit ſuperfluitates cuius.ſ. iuuamēti plurimū effi cit per ſudorem ⁊ prouocationem ⁊ conferet ſia tice.ſ. precipue. Iſtam ieram nō reperietis in ter ieras a dn̄o. A. poſitas ſed bene reperietis in confectionibus ante ieras vbi ponit duas deſcrip tiones confectionis hermetis ſed prima eſt q̄ ma xime confert doloribus iuncturarum in eius cō poſitione intrant ſingularia in caſu noſtro valen tia.ſ. agaricus ⁊ ſemen rute ⁊ Euforbiuꝫ gentia na ⁊ Ariſtrologia ⁊ centaurea ⁊ ſimiles medicīe que in caſu valent videbitis vos ſꝫ ibi nō poſſuit inter ieras quoniam non intrat in ea aloēs vel co loquintida a quibus ſumitur iere denominatio vt uolunt doctores cōmuniter tamen bene inſpitien ti eſt ſingulariter in cāu appropriata. poſuit etiā deſcriptionem confectionis hermetis infra in cu ra proprie ſiatice ſed eam non appellauit per ierā ſed credo quod proprius eam intelligat hic quo niam ſic conferet vt hic innuit neqꝫ in hoc ſumi debet iera hermetis qͣꝫ ponit Meſue diſtinctōne tertia ⁊ eſt ſecunda deſcriptio inter ieras quoni ⁊ ſi laudetur in doloribus iuncturarum tamen in caſu noſtro non cōuenit quoniam illa eſt multuꝫ ⁊ fortiter ſolutīa hec aūt vt dixit. d. A. hic ⁊ ī fra de cura ſiatice plurium eius iuuamēti efficit pe ſuderem ⁊ prouocationem ⁊ ita operat̉ dicta cō fectio. d. A. ⁊ ibi loco allegato vult inferre qd̓ eiꝰ vſus ſit hora v̓is ſicut etiam dixit hic. Et hec con fectio. d. A. eſt illa ferre ꝑ totum quā poſuit Aza ranius pro iera hermetis vt patebit cōſideranti ⁊ ibi ipſe dixit qd̓ iſta iera eſt cito penetrans ad interior̄ corpor̄: ⁊ quod ſoluit ſuperfluitates ⁊ hu mores groſſos per vrinam ⁊ ſudorem addit quod eſt ſicut candella in corpore humaº. nō igitur de bet haberi in uſu niſi in tempore temꝑato. Nota te bene que dicta ſunt quoniam poſſet eſſe error in vſu eius accipiendo illam Meſue ꝓloco iſti que nō reperitur apud. d. A. inter ieras doſſis eſt .z. i. 5. in puluere ⁊ notate qd̓ Azaranius ⁊ ſi cōnu merauit iſtam cōfectōem inter ieras nō tamē in ea ſecundum euꝫ intrat aloēs neqꝫ coloquintida lege lr̄am. Hec eſt ſecūda ꝑs Et cum cronio Aprincipalis huius capituli in qua ipſe ſpecialius ponit medicamen valens ad intentionem dictam quando egritudo facta eſt cronica ⁊ dicit ⁊ cum cronica ſunt apo ſtemata ⁊ dolores iuncturarum iuuātur per hoc regimen relatū. Adiuueyni ⁊ eſt nomen cuiuſdā medici ſumatur ſauine ſicce quarta kelini. kelini eſt nomen ponder̄ nō reperitur ſꝫ eſt ſicut. 3. x. vt credo ⁊ quoquatur cum eo quod ſubmergat. ex aqua.i. in aqua tante quātitat̉ preciſſe quod ſubmergatur in aqua ſuper lentum ignem donec denigretur aqua ⁊ ſumatur de collatura eiꝰ libr. i. ⁊ ſemis i. 3. xviij. ⁊ prohiciatur ſuper eam olei ſiſamini. z. iij. ⁊ bibat ipſam eger ⁊ comedat ſuꝑ ipſam.ſ. potōem cibum preparatum cuꝫ ogreſta ad reintegratiōem apetitus debilitati per potuꝫ oleagineum ⁊ vnionem partiū ſtomaci Sauina eſt planta nota aſpera calida eſt ⁊ ficca in tertō diſſoluit ⁊ ſubtiliat ⁊ propter eius ſubtiliatōem ꝓ uocat meſtrua plus omni alia re educit ſua acui tate fetum viuum ⁊ mortuum dicit Serapio eſt igitur multum ſubtiliatiua ⁊ prouocatiua ⁊ prop terea in cronicis magis laudatur ⁊ propter eius fortem ſubtiliationem ⁊ exicationem addiderunt oleum ſiſſaminum ad humectan̄ ⁊ molifican̄ qd̓ ualde neceſſarium eſt in talibus apoſtematibus cronicis. Ego tamen ut ſupra dixi non uterer ne qꝫ moderni utuntur tamen in ſe talis compoſitio in caſu eſt apta multum iuuare. In hac tertia ⁊ vl Et ad dolorem tima parte huiꝰ ca. ipſe ponit vnum leue remedium valens proprie in dolore anche quando reliqua ⁊ leuia ⁊ fortia exibita non ſufficiunt localia etiam interius exi bita ⁊ dixit. Et ad dolorem anche eſt regimē leue ſi non ſedant ipſum balneum ⁊ aqua calida ⁊ eſt de leuibus remedijs ⁊ ſeīa.ſ. exibita interiꝰ vt in ſuperioribus dictum eſt etiam non ſufficiūt ⁊ eſt forte remedium ponit ipſuꝫ leue medicamē Forſitam proprie poſt cibum malum in ſe vel cū malo ordine ſedat eum.ſ. doloreꝫ vomitus ſuper aquam ciceris ⁊ ſolutio ventris cum aqua olerū ⁊ caſſia fiſtula vult innuere quod aliquando mul tiplicatis diuerſis remedijs ⁊ exterius ⁊ interius leue vomitum.ſ. factum cum malo ordine ciba riorum ⁊ cum aqua ciceris iuuat aliquando ſolu tio leuis ventris iuuat quando fortiora nō iuuant facta.ſ. cum aqua olerum ſcilicet decoctione cō muni olerum ⁊ caſſia fiſt. Et hoc eſt quando ali quando natura a fortibus medicinis nimis terre tur vnde conſequenter non debite actuat medi cinas fortes ⁊ debiles debite regulat ⁊ ex eis con ſequenter fit iuuamentum ⁊ hoc ego aliquotiēs vidi notate etiam aliquando ab vno leui nō iu uabitur ⁊ alio ſic ymo ſic una hora quod nō alia ut ſupra dictum eſt lege litteram hic tamen nō ē omittendum uerum Raſis in de iuncturis circa materiam criſteriorum dixit ſic poſt purgationē

ſcilicet factam per ſeceſſum ⁊ uomitum maīor cura ſunt criſteria que atrahunt materiam tali atractione quod uulnerantur īteſtina et exire fa ciunt ſanguinem ⁊ tunc ceſſat dolor eadem die ⁊ addit. Et ego non vidi ⁊c. ſequere quando nō ex pedit ſumare capitulum quoniam breue eſt ⁊cͣ. De Emplaſtris. Mplaſtrum bonum Sequit̉ rubrica de Emplaſtris. Iſta pars cōtinuatur vt ſupra diuiſa eſt ad precedentem in hunc modū poſtquā ſupra ī pre cedentibus duobꝰ cal̓is ꝓximis ipſe poſuit curaꝫ ſpīalem dolorū iuncturarū pēdentiū a cā frigida groſſa que eſt apta precipue indurari ꝑ medicias ſumendas ꝑ ſuꝑius ⁊ exterius primo.ſ. ſoluentes per ſeceſſum vel vomitū poſtea poſuit potiones ad ſolutionem facien̄ ēt per interius ſumendas q̄ ſunt ad ſolutionem facien̄ ẜm alterum duoꝝ. In tellectuū. poſitorū ſuꝑius. Iam ꝯn̄r ipſe ꝓſeꝗ tur ponendo curā etiam dolorum ab eadem cau ſapendentiuꝫ ꝑ medicinas locales ⁊ primo facit hoc ꝑ emplaſtra ſecundo ꝑ vnctiones ⁊ vnguen ta tertio ꝑ embrocas ⁊ balnea ſecunda in princi pio ſequentis cal̓ i īmediate ibi oleum ⁊cͣ. tertia ī principio tertij cal̓ i ibi. Embroca. Ex hac diōne patet clarificatio ru. talis. Emplaſtra iuuantia ad dolores iuncturaruꝫ groſſi humoris ⁊ eorum ꝗ ſunt inuia ut conuertantur in lapideitatē.ſ. ꝑꝑ humoris groſſitiē. Et nota pro intelligentia ge nerali poſttoruꝫ in cap. ꝙ in mente medici in his Emplaſtris ſtant diuerſe intentiones. nam ꝑ hoc ꝙ materia eſt frigida groſſa ſtat per oppo. inten tio calefactiua ⁊ ſubtiliatiua ꝑ hoc ēt ꝙ eſt dura uel diſpoſita ad petrificatione ſtat intētio hume ctatiua ⁊ molificatiua ꝑ hoc ē ꝙ in profundo mē bri ut puta in iunctura nocens ſtat alia intētio q̄ ē atractiua ad exterius ⁊ per hoc qd̓ ē nocens et ſimpliciter preter naturā ſtatultima intentio que eſt reſolutiua. Iō in Emplaſtris in caſu appro priatis debent reperiri medi. ad has intētōes va lētes uel ad omnes ul̓ ad plures earū ſi nō. omnes poſſint reperiri. Iō. d. A. in cap. vt uidebitis pōet diuerſa. Emplaſtra quorū aliqua ad unam īten tionē magis declinant qͣꝫ ad aliam ut aliquando ad reſoluen̄ magis qͣꝫ molifican̄ ⁊ aliqͣ ad atrahē dum magis qͣꝫ ad reſoluen̄ et hoc fuit bene ꝯue niens quoniam aliquādo una ītentio ſuperat aliā quoniam ſtante materia in profundo ⁊ dura pri ma intentio ē molificatio ſecūda atractio tertia reſolutio ⁊ quando iſte intētiones oēs nō poſſent ꝑ vnum Emplaſtrū ꝯpleri tūc oportet ꝑ diuerſa cōpleri vnum prius a ponendo ⁊ poſtea alterum ſuccedere faciendo. Et quoniam in mente me dici raro reperiuntur dicte ītentiones equales ēt ē difficile ex eodē emplaſtro illas oēs ītentiones equaliter compleri fuit igitur ꝯueniens diuerſas empl̓orū ponere deſcript ꝑ quas diuerſe ītentōes cōpleri poſſint Et propter iſtam cauſam ipſe di uerſas poſuit deſcriptiones empl̓oruꝫ poſſet ita qꝫ pͣreſens ca. in tot partes diuidi quot ponit do ſcript̉ partes patebunt legendo de prima igitur ponit Empl̓um bonā hoc mō. ℟. granorū alker na mondatorū. 3. iij. terrant̉ cū. 3. i. butiri vaci ni optime ⁊ ꝓiciat̉ de ſuꝑ. 3. i. mellis vt fiat ip̄ꝫ viſchoſum ⁊ fiat cū eo empl̓m ⁊ proprie ſuꝑ iun cturas ſiccas ⁊ addit ⁊ quādoqꝫ ponitur cū eo ex aceto forti. 3. i. ad adiuuandum penetrat̉ ⁊ ſubti liat̉ de kerua dictum eſt ſupra que eſt cataputia maior vel pētedactilus calefacit ⁊ ſubtiliat. idē operantur ſeia eīus ex quibus fit oleuꝫ de kerua debent mondari quoniā habent exterius corticeꝫ aſꝑumdurum butirum calefacit humectat ⁊ diſ ſoluit mel quoqꝫ calefacit ⁊ ſubtiliat ⁊ reſoluit ⁊ vr̄. d. A. ipſuꝫ hic ponere principaliter ad compo ſitionē ⁊ ad formā empl̓i vt fiat viſcho. ⁊ hoc no tate cū uultis agregare aliquas medicinas adcō poſitionem emplaſtri que ſint de ſe ſicce vnde nō poſſit inuiſcari ſi non ſit intentio ad infrigidandū poteſtis ꝯueniēter ad īuiſchan̄ apponere mel ⁊cͣ. dixit notanter qd̓ ſuper iūcturas ficcas valet qm̄ in v̓tute butiri ēt illoruꝫ generuꝫ unctuoſorum eſt medicamē humec̄. ⁊ ſic facit vtiliter ad iūctu ras ficcas.i. in quibus ē timor de. ficcitate ⁊ duri tie eſt etiam tale medicamē atractiuum ut patet ⁊ ſic cōuenit ſubtiliando diſſoluendo atrahendo ⁊ humectando aliqualiter in caſu igitur eſt. mul tum conueniens addit ponendo aliud medicamē qd̓ multum laudat in ꝓpoſito dicēs. Et empl̓atio cum ſtercore uacino.ſ. cum educitur ex animali eſt fortis valde.ſ. multum iuuans. In iuncturaꝝ doloribus ⁊ dorſi ⁊ genuū ⁊ eſt quaſi melior pluri bus alijs emplaſtris ad hoc. Notate hic ī hoc caſu ut videtis laudat ſtercus vacinum ſuper re liqua ſtercora ⁊ tamen omnia cōueniunt ſua ca liditate quoniam dixit Serapio ꝙ omne ſtercᵗ ē calidum ⁊ ſiccum differenter tamen dixit etiaꝫ d. A. nullum reperitur frigidum ⁊ humidum poſ ſet aliquis dicere quod de mente do. A. ſecundo can. cap. de ſtercore animalium. cxxiij. cal̓o ī au reola iuncturarum ipſe ſingulariter ⁊ precipue laudat ſtercus Cameli. d. A. etiam infra cap. cō xx. in ſecundo can. de ſtercore abſolute ſimiliter in aureola iuncturarum p̄cipue laudauit Capra rum ſtercus cum aceto ⁊ dixit eſſe de experim̄. G. Idem dixit Serapio ca. ꝓprio de ſimp. dixit ſtercus Caprarum ē calidum reſolutiuum ⁊ con feret apoſtematibꝰ fraudolentis ſicut ſunt appo. genuū ⁊ dolori iuncturarum ⁊ ſic ⁊cͣ. Quidaꝫ etiam principaliter in iſto caſu laudant ſtercus pauonum ⁊ dicunt de hoc vidiſſe experimentum manifeſtum breuiter dicatur ꝙ in caſu noſtro in corpore mediocris habitudīs verum eſt verbum d. A. hic de ſtercore vacino quoniam licet repe riantur fortiora ſtercora in calefaciendo ⁊ exicā do ut eſt ſtercus Cameli ⁊ columborum ut dictū ē qꝛ tn̄ ī cāu nr̄o timor ē d̓ nimis exicādo ⁊ petri ficādo tale ſtercꝰ ē ī cāu nr̄o magis alijs ꝯuēiēs

nam tale eſt aliqualiter molitiuum ut dixit Se rapio loco allegato maxime ſi colligatur tempo re v̓is vbi autem non ſit timor de exicando ſed in tentio ſit ad multum reſoluēdū tunc in iſto caſu magiſ conuenirent alia fortiora exiſtentia que ta men ſemper uerenda ſunt ne minus exicent et in durēt ideo auctores cum eis talibꝰ fortibꝰ utūtur cum eiſdem applicant aliquod inciſſiuum ut ace tum in ſtercore columborum uel addunt ſecum aliqd̓ humectatiuū ut ſtercori caprarū mōtanarū addunt aſongiā porci vt in ẜo cano. Stercꝰ v̓o pauonū credo ꝙ ſit aliqualiter timēdū ꝑꝑ nimiā ſcicitatē ſicut ēt ſtercus Anatis ⁊ acipitris ⁊ alia rū auium rapaciū qꝛ raro adminiſtrātur qꝛ ſunt ſuperſlua valde ut dixit. d. A. loco allegato in prī cipio cal̓i breuiter igitur ꝓ ꝯcluſione dicat̉ qd̓ exi bendo aliquod ſtercus tm̄ in caſu noſtro ſine alio corrigen̄ ꝙ tenenda ē ſnīa. d. A. h̓ ꝙ ſtercus vaci nū eſt empl̓atio quaſi melior pluribꝰ alijs ⁊c. ⁊ ſi poteſtis eū ex aīali cōlligere poteſtis eū facer̄ ca lefieri in cacabo cum aliquo oleo appropriato ul̓ aqͣ yue vl̓ roris marini ⁊cͣ. Notāduꝫ dixit ēt textꝰ ꝙ ſit melior omībus alijs ſꝫ plur̄ alijs lꝫ ẜꝫ bonā logicam ad ſenſum arguenti illa foret v̓a qd̓ iſta empl̓atio eſt melior alijs oībus ⁊cͣ. Ponit con ſequenter aliud empl̓m ⁊ vtile multū in caſu dic̄ empl̓m forte. ℟. olei ātiqui libr. i. 5. nitri alexan drini ⁊ glutinis albotim amborū an. libr. iº. eufor bij. 3. i. yreos. 3. ij. farīe fenugreci libr. i. 5. fiat ex eis empl̓m eſt notabiliter ꝯpoſituꝫ in caſu nr̄o eſt.n. calefactiuū atractiuū ⁊ reſolutiuuꝫ ꝑ yrios nitrū eūforbium qd̓ genus gumi fortius oī gumi ī calefaciendo de yreos ⁊ nitro dictū ē ſupra ⁊ glu tine albotim.i. termentina ēt dictū eſt qm̄ calefa cit ⁊ atrahit oleum ēt antiquuꝫ.ſ. cal̓m ſi de oleo cōi vt dr̄ ſit ſermo. Nam vſqꝫ ad tp̄s ſatis ma gnum cū antiquatur calefit. quoniā elementa ca lida in eo dominant̉ poſſet tā in tantū antiquari qd̓ infrigidaretur ⁊ fieret terreū hͦ tn̄ tp̄s eſſet lō gū nimis vt poteſt colligi ſecundo can. ca. primo poſt ꝓhemium ꝑꝑ ipſius fortem ꝯplexionem. idē ēt colligi poteſt quarto methaurorū eſt ēt aliqua liter humectatiuū. Idē dico de fenugreco ⁊ ſic ſ eo eſt oīs intentio noſtra ponit aliud eſt ēt clarū ex dictis dicit. Et iterū bedeliū oppo. adeps lique facta ⁊ ītelligatur de adipe anatis cū ſit alijs for tior quinto coll̓et iuuatiua ſunt valde ei qd̓ fit ex crudo humore in genibus ⁊ iūcturis. Ponit alid̓ empl̓m ſugitiuū.i. atrahens quodāmo ſugendo reſolutiuū. ℟. nitri dauic. jͣ. armōiaci. 3. i. 5. fiat ex eis empl̓m.ſ. puluerizando nitrū ⁊ armoniacū in aceto diſſoluendo ⁊ poſtea comiſſendo ponit aliud qd̓ ē multū forte ⁊ ipſe teſtat̉ empl̓m forte ℟. baurac.i. ſpēs ſalis calidū ⁊ ſiccū. Et galiaꝫ ē quid ꝯpoſitū a potecarijs notū calidū ꝯponitur ex ſpeciebꝰ ⁊ muſcho diuerſo mō quoniā diuerſe fiunt ꝯpoſitōnes ſed illa Meſue ē multū electa ē reſolutiua ⁊ ꝯfortatiua v̓tut̉ mēbrorū. Piretruꝫ ⁊ ſtafiſagriā ſunt calida ⁊ ficca in tertio multum atractiua vt ſupra dictum eſt calceꝫ oīa miſcean tur ⁊ leniantur ex eis iuncture cū melle ⁊ aliquā tulo aceto eſt forte valde ad diſſoluen̄ ponit cōſe quenter aliud dixit. Empl̓m bonuꝫ reſolutiuū ar moniaci ⁊ litij partes ſumātur equales litium eſt ſuccus foliorum arboris cuiuſdaꝫ ſpinoſe deficat in tertio lꝫ eius caliditas ſit fere temperata ⁊ ꝑ eius ſecundam virtutem multuꝫ reſoluit vt dixit Serapio terrātur cum antiquo vino albo.ſ. ⁊ po tenti ⁊ oleo offantio ad aliqualē ꝯfortationem ⁊ farina fabarū Empl̓atur cum eo calido. Iſtd̓ emplaſtrum propter litium ⁊ farinam fabarum non eſt notabiliter calefactiuum ſꝫ ē exicatiuum quoniam etiā farina fabaruꝫ eſt fere in actius tē perata ſed notabiliter exicat ⁊ abſtergit ⁊ appro priate confert podagre ubi igitur dolor depende ret ex materia molli in iuncturis iſtud magis cō ueniret qͣꝫ ſi eſſet groſſa materia verum eſt tamē qd̓ propter vinum antiquum ⁊ armoniacum ē no tabiliter reſolutiuuꝫ addit. Et emplaſtrū ex cine re ciclaminis cuꝫ aceto et melle eſt mirabile ual de. Et notate iſtud verbum mirabile ualde ci clamē habet folia ſimilia folijs edere ſꝫ ſunt ma culata ſignis ad album declinantibus medici utū tur radice ſucco et ſemine ſed ſucco vel ſemine magis eſt calefactiua ſubtiliatiua et aꝑitiua mul tum ymo dr̄ de ea quod ſi mulier portauerit eaꝫ ſuper collum uel humeros non poteſt impregna ri ⁊c. propter ergo ſuam virtutem et aceti et mel lis credo cum domino. A. quod in materia groſſa eius operatio in caſu debeat eſſe mirabilis ⁊ ma xime quando in cineribus propter ignitionem aꝗ ſita ē quedā fortis acuitas ad diſſoluen̄ addit po nendo vnum emplaſtruꝫ confortatiuuꝫ principa liter membroruꝫ ne iterata recipiant ⁊ cum hoc etiam ē aliqualiter reſolutiuum ⁊ ponit regulaꝫ in uſu eius dicit ſic. Et de emplaſtris eſt modus i. quedam eſt ſpēs emplaſtrorum que neceſſaria ſunt ad confortandum membruꝫ ⁊ reſoluen̄.ſ. re ſiduum quod remanſit in materia ⁊ ponens regu lam in viu eorum dixit. Et non indigetur eis poſt euacuationem integram ſupple uel quaſi quoniā ſi vteretur eis ante completam uel fere comple tam euacuationem eſſet timor propter ſtipticita tem ne materia in iunctura clauderetur ſꝫ cuꝫ ē modica materia confortata virtute membri non eſt de hoc timor quoniam natura illam modicaꝫ poterit reſoluere de quibus eſt hoc emplaſtrum ℟. ſauine ⁊ nuchum cipreſſi ⁊ oſſium aduſtoruꝫ ſ. humanoruꝫ partes equales.ſ. I. 5. de his omni bus ſupra dictum eſt quomodo reſoluant ⁊ exi cent confortando aluīs part̉.i.ſ. 3. i. 5. ad maiorē exicationem draganti eſt vitreolum etiam reſo lutiuum ⁊ exicatiuum uehementius acutum po nitur eius modica pars quia eſſet timor aduren do ⁊ ſexta pars.i. 9. vt ciciter. ꝯ. iiij. ⁊ notate qd̓ hic poſſet eſſe error credendo ꝙ per dragantuꝫ in telligeretur gumi frigidum notum ſed in caſu il lud non conuenit ⁊ illud appellatur ab auctori bus dragagantum addit et glutinis piſſcium qͣn tum ſufficit ad incorporandum ad formam.

empl̓i qꝛ reliqua oīa ſunt ficca ēt ꝓhibet nimiaꝫ exicationē. Pōit ꝯn̄r aliud empl̓m iuuans ad multas egritudines ⁊ maxīe in atrahen̄ ⁊ eſt de ſcriptio multū ſingularis ⁊ Artificioſa dicit aliud faciens operatōes in plur̄ egritudinibꝰ ⁊ declarat ⁊ illud iō quoniā aꝑit ⁊ extrahit ſpinas ⁊ oſſa pu trida ex ꝓfundo.ſ. mēbrorū. Et ꝯferet mollifica tioni iuuamētum manifeſtū.i. ꝑaliſi. ℟. ſeīs vrti ce mondate calefacit ⁊ reſoluit calefactione ⁊ re ſolutōe ml̓ta dixit. Serapio ſpume baurac ē que dā ſpēs baurac ſiue nitri ⁊ differet ẜm. G. vt dixit Serapio a baurac affice hoc ꝙ ſpūmā baurac ē ſicut farina frumēti baurac āt ſiue minerale ſiue artificiale eſt agregatū vel cohagulatū ⁊ vocat iſta ſpūmā baurac affonitiuꝫ virtus eiꝰ eſt ſicut ſalis deficatiua multū ⁊ ſubtiliatiua hūoruꝫ groſ ſoruꝫ ſicut ⁊ q̄libet ſpēs nitri ⁊ ſalis armo. ⁊ ſpēs ſalis naturalis extrahit̉ ex lapidibꝰ albis electior eſt ſicut criſtalus eſt calidus ī quarto eſt ſubtilia tiuus humorū groſſorū ⁊ de proprietate eius ē ꝙ trahit de interioribꝰ ad exteriora Ariſtrologie ro tunde eſt fortior alia de qua dictuꝫ eſt ſupra quo notabiliter ſubtiliet ⁊c̄. radix coloquintide dictū eſt ſupra qūo eſt calida ⁊ ſicca in tertio ⁊ ſubtilia tiua multū reſolutiua ⁊ atractiua a remotis gluti nis alimbat. Idē ꝙ glu. albotiꝫ eſt terbentina di ctum ſupra ſepe qūo ē calefactiua ⁊ reſolutiua ſi cut oēs raſine oīuꝫ an̄ aureos: xx. fenugreci piꝑis ⁊ macro piperis macro piper eſt id ī quo genera tur piper ſicut faſioli generantur in quodā oblun go oīa ſunt calida ⁊ ſicca vt dictum ē ſupra atrac tiua oīum an̄ aurorū. x. armoniaci dictum ē ſupra quomō ſubtiliat humores groſſos proprie in iunc turis ⁊ quomodo valet podagre ⁊c. aur̄. vij. ēt ad debitam facit comiſtionem. Cordumēi eſt ex me dicis rubificantibus ⁊ ꝯfert per proprietateꝫ egri tudinibus neruorū ⁊ dolori anche ſecundū Aui. ſecūdo can. ⁊ xilobalſami ⁊ turis xilobalſamum eſt lignum balſami ⁊ licet ſit minus forte qͣꝫ oleū balſami tamē eſt notabiliter calefactiuū ⁊ diſſo lutiuū de ture manifeſtū eſt ⁊ mirre ⁊ adipis cap̄ valet aliqͣl̓r humectan̄ ⁊ īdoluēdo iuuat ⁊ gūmi pini calefacit vt raſiue alie vt dictū eſt ⁊ atrahit oīum an̄ aur̄. x. cere lib̓r. iij. dhab lib̓. 8. dhabē ſpēs ſtelionis calefac. multū lactis fici ſilueſtris aur̄. viij. ponitur inter rubificantia ⁊ ueficantia. olei de lilio quātum ſufficit ad lique facien̄ medi cinarū humidarū ⁊ vini optimi quantum ſufficit ad ꝯficien̄ medicinas ſiccas ꝯficiant̉ oīa ſimul ⁊ fricentur ⁊ adminiſtrent̉ lege nunc totā deſcripi continuam ⁊ videbis ipſius mirabilē vtilitatem in caſu ⁊ ad alias egritudines de ꝗbus dixit. Po nit ꝯſequēter aliud ſatis domeſticū in caſu valēs maxīe ad remiſſionem doloris dixit. Aliud confe rens in hec hora.ſ. ſubito ad ſiaticā ⁊ doloreꝫ ma nus ⁊ pedis ⁊ dolorē reliquarū iuncturarū ſuma tur fenugrecū ⁊ ꝓiciat̉ in vaſe teſteo.i. lapideo. ⁊ proiciat̉ de ſuꝑ aceti comiſti quātū ſufficit.i. cū modico aque ⁊ quoquat̉ ſuper prunas vſquequo diſſoluantur in decoctōe deinde proiciatur de ſu per mellis quantū ſufficit.ſ. ad bonā compoſitio nem ꝓ empl̓o ⁊ buliat ſecundo ⁊ reſeruetur pro vſu rotū claruꝫ eſt ex dictis ſiue ꝑ fenugrecuꝫ in telligas herbam ſiue ſemē eius. Addit aliud ſil̓e illi.ſ. quantum ad effectum. ℟. picis de minera libr. iij. fecis aceti ſicce aduſte libr. i. baurac i. nitri libr i. 5. gumi pini ⁊ cere ⁊ ſulfuris non aduſti ne nimia fiat exicatio ⁊ ſaſifragie oīuꝫ an̄ libr.i. piritri lior. 5. cordumēi kiſtum. i. diſſol uantur gume cum aceto ⁊ reliqua miſceantur ⁊ ſi placet adatur parum mellis et fiat empl̓m oīa ſūt clara ſi declaret̉ ꝗd ſit pix d̓ minera reliqͣ oīa ex habitis poſſunt intelligi quomō conueniant. Eſt igitur pix de minera pix noua ſecundum qd̓ educitur ex arbore ⁊ vocatur pix liquida ad dif ferentiam aliorum duorum modoruꝫ picis quos ponit Serapio cal̓o proprio vide tu ⁊ hec noua liquidā dicta calefacit ⁊ exicat et plus calefacit qͣꝫ exicat vbi alia plꝰ exicat qͣꝫ calefaciat et. Ad dit Auerois ꝙ ī maturan̄ fortior ē que eſt recens dr̄ igitur de minera qꝛ neqꝫ tēpore neqꝫ artificio adulterata eſt ⁊c. kiſtum eſt pondus liber. i. 5. et hoc de cap. iſto. De Unctionibus Leuꝫde coloquintida Ponit conſequenter vnctiones in intē tōne predicta vt dicit rubrica.ſ. in cale facien̄ diſſoluendo ad exterius trahendo confor tando et ſecundum hunc modum in remouendo dolorem et dicit primo. Oleum de coloquintida et oleum de caſtorio et oleum ſinapi ⁊ oleum de kerua iſta omnia ꝑ virtutes ſimpliciuꝫ ſuorū ma nifeſte conueniunt ⁊ de his habetis deſcriptōes ⁊ vtilitates cōiter ab auctoribus quinto can. tra ctatu ultimo ⁊ a Me ſue diſtinc. ult̓ addit ⁊ oleū de nūce romana ⁊ proprie quādo aduritur ⁊ cur rit.i. quando ita aduritur qd̓ nō propterea exica tur ſed currit uel currere poteſt oleum ipſa com preſſa in caſu iuuat quoniam per aduſtionem ſi fuerit recens pars hūida aquea conſūmit̉ rema nente humido oliagineo proprio unde ſua calidi tate ⁊ ſiccitate iuuat addit. Et oleum de coloꝗn tida factū ex decoctōe eius cum oleo roxato do nec conſumatur aqua. Et ſic innuit modū facien̄ ipſum.ſ. ponendo coloquintidam in tribus parti bus.ſ. cum rox. ut reddatur aliqualiter conforta tiuū ⁊ una parte aque ⁊ tantum buliāt ut aqua conſumatur tūc illud appellari poterit oleum de coloquintida ⁊ oleū de coſto ultimū eſt.ſ. ī iuuā do ⁊ proprie cum ſtorace.ſ. ſi bulierit ut de alio di cebatur aut oleum de coſto cuꝫ aſſa.ſ. fetida bu litum qꝛ aſſa fetida calidior ē qͣꝫ odorifera ſꝫ for te propter odoreꝫ eligeretur odoriffera eſt calida vſqꝫ ad principium quarti eſt etiam exicatiua cō fortās iūcturaſ ſtorax ē ēt gumi calidū ⁊ ſiccū noͣ bil̓r exn̄s ⁊ ꝯfortatiuū maxīe aromati. ſua qm̄ ē bōi odoris ⁊ ſil̓s calefcōe ⁊ ſiccita. cū mirra ī mē

bris neruoſis vius eius precipue conueniens ⁊ ſic patet ꝙ olea in quibus iſta dequoquetur propr in caſu conueniunt ponit aliud cōiter laudatum caſum dicit. Et de vnguentis bonis iuuatiuis eſt oleuꝫ in quo dequoquitur vipera ⁊ eſt ex eis que ſanant ſanatione integra intelligatur ponēdo cū parte ipſius parum cere habeatur etiam vipera electa de qua ſcribitur quinto can̄de triacis ⁊ ab Andro. ſingul̓r in tractatu ſuo de triacha ⁊ abſcī dat̉ ab ea caput ⁊ cauda vſqꝫ ad tres digitos ⁊cͣ. patet quoniā in vipera eſt virtus multum. calefa ctiua ⁊ atractiua et virtus etiam in ea confortat̉ vt ad exterior expellat ut patet in uſu eius in lep̄. Ponit aliud ſingulare multum laudatum ab auctoribus ⁊ eſt oleum de veſꝑtilionibus dicit ſic. Et ex eis eſt oleum ueſpertilionum eius mo dus eſt ut ſumātur duodecim ueſꝑtiliones decoſ lati ⁊ ſumatur de ſuco almarmacor ⁊ olei antiqui lib̓r. 5. ⁊ ariſtrologie. 3. 4. ⁊ caſtorei. z. iiij. ⁊ cōſti z. iij. ⁊ dequoquātur oīa ſimul donec conſumatur aqua ⁊ remaneat oleum ⁊ ſupple illud pro uſu re ſeruetur. In ueſꝑtilionibus dicit. d. A. ſcd̓o can. qd̓ eſt uehemens calefactio ⁊ abſterſio ⁊cͣ. quid ſit ueſꝑtilio eſt ſatis notum uult quod decollentur forte ꝑꝑ aliqualem uenenoſitatem Almarniacor non reperitur ſic ſed bene marmacor ⁊ eſt curun gem. Eſt āt curūgem ſecundum Symonem ozi mū garifilatū uel meliſſa proprius ⁊ ponitur unū pro altero ſed ſiue ſit meliſſa ſiue ozimum nō eſt dubitandū qūo in caſu conueniat de ariſtrologia coſto ⁊ caſtorio dictum eſt ſupra qūo quolibet ho ruꝫ eſt in caſu noſtro ſingulare. Ita qd̓ reuera hec eſt egregia deſcriptio in caſu valens iſta etiā ualere debet in ꝑaliſi ⁊ ſil̓ibus egritudinibus no tate bene eam ſi conſpicitis in deſcript̉ non ponit aquam ⁊ tn̄ dixit dequoquantur vſqꝫ dum conſu matur aqua nolebat nobis innuere ꝙ cū dꝫ buliri oleū dꝫ ſemꝑ quaſi apponi vl̓ aqͣ vel vinum ſimul in decoīoe ⁊ manifeſtum eſt.n. quod in illo oleo ⁊ ſucco non poſſet predicta cōuenienter buliri ni ſi aliud humiduꝫ apponeretur. Et ſic pꝫ finis hu ius ca. ꝑui. Et cōſequēter empl̓orum ⁊ linimē torum. d. A. que ſingularia ſunt ego hic poniā ali quas breues deſcript̉ electas. primū igitur ſit hoc emplaſtrū ualens in cā frigida ad reſoluen̄ appo. aliqualiter dura ⁊ ad dolores iuncturarum oīum ⁊ pōdagre ſpīaliter ē Azarāij. ℟. Camomile ane ti farine fenugreci ſeīs lini an̄. 3. x. bedelij mellis ſtoracis liquide Armōiaci galbani an̄. 3. v. kerue purgate. 3. x. olej de lilio quod ſufficit ad gumas molifican̄ lactis ficcuū ficcarum quod ſufficit ad iſtas congregādas ⁊ fiat emplaſtrum. Unguē tum appropriatum cū materia eſt ꝓfundata ad reſoluen̄. ℟. olej de ueſꝑtiliōibꝰ. d. A. ſupra oler de ſerpentibꝰ ⁊ olei de vlpibꝰ ⁊ de radice cūcume ris aſſinini olei de edra ⁊ delanreola medule cer ui ⁊ vituli fellis vacini an̄ ꝑtes equales olei terbē tine ⁊ de lateribus an̄ ꝑtem mediaꝫ croci ſextam part̓ miſceātur oīa ⁊ īunctio fiat cum eis. Aliud domeſticum emplaſtrum ⁊ eſt roxarij. ℟. folioꝝ ebuli. M. iij. dequoquātur in aqua diu deīde ex trahantur ⁊ ꝯterātur bene poſtea ponātur ī mor tario ⁊ ſecum miſceātur flores geneſtre cuꝫ aſon gia porci uel cum butiro ⁊ ſic ſuꝑponatur. Et ſi uolueris ex eo facere vnctionem ad modū vnguē ti facias totum extrahi ꝑ panū lineum ⁊ qd̓ colla tum fuerit reſeruetur. Aliud excellens. ℟. be delij opp. armo. nitri galbāi ſeīs ſinapis piritri ſul foris an̄. 3. ij. litergirij quātū de oībus poſtea acci pe litergirium ⁊ quoquatur ī oleo antiquo donec inſpiſetur deinde reliqua apponantur ⁊ buliant̉ donec fiat emplaſtrū. Linementū in caſu mul tum approbatum fit vt in fen. ℟. pullum Cicōie anteqͣꝫ multū creſcat ī penis ⁊ depillatum fruſtra tum incide ⁊ pone in vaſſe cum lib̓r..j. olei dulcis vel ſiſanum ⁊ ſuper adde medulaꝫ vulturis ⁊ me dulam aſſini maſculi ⁊ facbulire vſqꝫ ad comple tā decoctionē ⁊ colla ⁊ vtere. Aliud ⁊ vltimū quid dicunt multi eſſe expertum ⁊ eſt precipuuꝫ vt dr̄. ℟. maſculum anſerem ⁊ depilatum ⁊ euiſe ratum intromitte in uentrē eius. M. i. gumi edre ⁊ turis ⁊ adde ēt itus. ſanguīe porci uetus ⁊ ſepū ouiū ⁊ ſpēs aromaticas ponatur ꝯn̄r ad igneꝫ ut aſſetur ⁊ cum aſſatur plenus his oībus colliga quod deſtillat ⁊ cū eo deſtillato iūcta cera liqͥfcā ſecundū ꝓpoſitionem debitam fiat unguentum ⁊ vſui reſeruetur ⁊ his ſum contentus non curans de multiplicatione remediorum. De embrocis ⁊ balneis. IS expedilS turdetcrminā Do. A. proſe ꝗ do de embrocis ⁊ balneis. Et primo ſi mul determinat de eis ſecūdo facit par uum cal̓m de halneis. Ibi balneatio ꝗdem pn̄s ēt cal̓m prima diuiſione diuiditur in tres quoniaꝫ primo ponit deſcript̉ embrocharū ſecūdo ſuffumi gij vel ſtuffe. tertio ꝓprie balneorū ibi ſecunda. Et ex his iterū ibi tertia. Et ſedeat in decoctione aſſini ⁊c. prima adhuc in duas quoniā primo pōit embrocam valentem in cā calida ſecundo in frigi da ibi. Et iterū maiorana de prima dixit. embro ca ſedatiua.ſ. doloris a cā calida iuuatiua exꝑta Sumantur galea ⁊ ordeum ⁊ latuce quoquatur cuꝫ aceto donec diſquoquātur ⁊ diſſoluant̉ ⁊ fiat cuꝫ eo embrocatio ⁊ eſt conueniens ad cal. iſtud in principio magis iuuaret fluente materia facta diuerſione ⁊ pro parte euacuatione ad ſedanduꝫ dolorem ⁊ repercutien̄ ut patet ualet tn̄ ēt ubi eēt modica materia in declinatione multum calida galia tamen confortat uirtute membri remitten do ēt frigiditatem alioruꝫ. Ponit alid̓ ad cām frigidam dixit. Et iteruꝫ maiorana et anetum et folia lauri et ruta et ciminum quoquāt̉.ſ. ī aqua et fiat cum eis embrochatio non eſt dubium qd̓ hic ualet in cauſa frigida ponit conſequenter ſuf fumigium fien̄ uel ſtuffam in caſu ualenteꝫ et di xit. Ex his iterum que conferunt ad lapideita tem iuncturaruꝫ ⁊ genu eſt fex aceti in omni ꝑte

culus ponitur. ſexta pars harmel cōtriti ⁊ eſt ſpe cies rute agreſtis ſuper quā prohiciantur lapides gniti.ſ. cum aceto ⁊ fiat ſuffimigium faciendo cū eo ſuffimigatiōem ſub triſſe.i. panno cohoperien̄ lineo uel ſimilibus ita credo intelligat. Nam triſ ſa eſt pica Auis nō eſſet in propoſito iſtud ſuffimi cium eſt uehementer inciſſiuū ⁊ ſubtiliatiuū et deſicatium ut patet cōſideran̄ ſimplicia nō. Et ſe deat in decoctiōe. In hac tertia parte ipſe pōit deſcriptiones balney uallentes. in cāu ⁊ in duas poſſet diuidi ſecundum qd̓ duas ponit ſcd̓a ibi. Et d̓coctio ordei ⁊ vulpis d̓ prima parte dixit. Et ſe deat in d̓coctione aſſini ſilueſtris in qua ponūtur omnia membra eius d̓cocta cum aneto ⁊ ſale ⁊ re tificatur.ſ. fortificatur d̓coctio cum ſeībus.ſ. cali dis ut aneto ⁊cͣ. ⁊ porris ⁊ ſimilibus.ſ. exicatiuis. Nota qd̓ dixit ſedeat in d̓coctione iſtud verbū ſedeat intelligatur qn̄.ſ. eſſet dolor in ancha ita ꝙ oporteret balneum ad ancham uel ſiam atin gere ⁊ ſi ſolum eſſet in pedibus ſufficeret pedes ī balneo poni ubi autem eſſet in toto artetica tūc oporteret fieri balneum toti cōe ita ut totuꝫ co pus in balneo extenderet̉ omnia poſita in deſcrip tione ſunt clara preter qd̓ de aſſino ſilueſtri d̓ quo nō reperio capitulum ſpeciale verum eſt ꝙ. d. A. ſecundo can̄ facit cal̓m d̓ aſſino abſolute ſꝫ dixit ꝙ ualet humectando. qꝛ in toto a ſiccitate ualet ⁊ ſic nō bene apareret quomodo in cāu. vallere poſſumus dicere. ꝙ licet caro aſſini ſit humecta tiua cum totus aſſinus maxime ſilueſtris declīat ad notabilem ſiccitatem primo aſſinus eſt anīal melancolicū maxime ſilueſtris poſtea oſſa aſſini que dn̄anturⁱ in eo cū ſit animal modice carnis no tabiliter ſunt ſicca. ideo totus afſinus reddit̉ nō tabiliter exicatiuus ⁊ propterea dixit in qua de coctione ponantur oīa membra eius. reliqua po ſita callefaciunt ⁊ exicant ⁊ ſic totum balneū red ditur calefactiuum ⁊ exicatiuum. Ponit ꝯn̄ter aliud balneum quod fit ut in Fen dicit. Et d̓coc tio ordey ⁊ uulpis cuius modus eſt ut buliat aqͣ. ebulitione uehementi tamdiu donec minuat̉ ter tia eius ⁊ prohiciatur ſuper ipſa daba ſcd̓m. Sy monem que eſt ſpēs ſtelionis ⁊ ſcd̓m alies eſt mu ſtella aut nulpis viua aut ſuple decollate cū ſan guine ⁊ d̓coquantur donec diſſoluantur in decoc tione ⁊ colletur aqua ⁊ ſedeat in ea.ſ. patiens ad modū ſupradictum. aut prohiciatur ſuper illam aquā oleum ⁊ decoquantur donec permiſceātur .ſ. oleum ⁊ aqua forti permiſtione aut donec cō ſumetur aqua ⁊ remaneat oleum ita ut tantum buliat quod prima decoctio uideatur cōſumpta ita ut tota uis decoctōis remaneat in oleo ⁊ ſede at in eo.ſ. patiens in oleo. Et qn̄qꝫ decoquitur.ſ. vulpis in oleo ſicut eſt.ſ. ſine aqua. Notate hic quia d̓ iſto balneo multi medicoruꝫ faciunt ī iſto cōpoſito mirabile feſtum ⁊ ſingulariter dixit. d. Auic. primo caṅ ſecūda Fend̓ eis que proueniūt ex uſſu ſolis ad finem capituli. Si in oleo vulpis cocta fuerit autem ꝑab.i. muſtella ut exponebat̉ ⁊ ſuple ex eo oleo fiat balneuꝫ. erit medicam̄ me lius quod eſſe poteſt dolorem habentibus iunctu rarum ⁊ podagram. Idem etiam ſecundo can. capitulo proprio de vulpe dixit ⁊ ſunt uerba egre gia. dixit ſic. quando vulpes coquuntur in aqua ⁊ embrocantur iuncture dolloroſe ex ea cōfert ue hementer ⁊ ſimiliter oleum qn̄ uiua decoquitur ī ipſo imo hoc eſt ualde fortius ⁊ oꝫ quidem. ut ꝓ longetur eius. ſe corporis ſeſſio in ipſo.ſ. oleo ſic fa cto. ut pōit textus noſter hic. ubi notate ꝙ ex hoc textu habetis triplicem mōm fien̄ balnei ex vul pe primū qd̓ buliat ī aqua tantum que tamen pri us bulierit uſqꝫ ad conſumptionem tertie partis. ut reddatur poſt decoctionem illa d̓coctio ſubti lior ⁊ apta magis penetrare facta roſidentia groſ ſi per decoctionem ⁊ ibi ponitur aliquid d̓ ordeo qm̄ iuuat in exican̄ ⁊ prohibet inflationem. Secundum mōm ponit ut cum aqua ponatur oleum facta decoctione ipſius in aqua ſecundum modum ſuum.ſ. qd̓ tādiu d̓coquantur ꝙ vulpes diſſoluantur in decoctione ⁊ poſtea addatur ole um facta collatura decoctionis ⁊ iterato ſimul aqͣ ⁊ oleum buliant. uſqꝫ dum facta ſit bona miſtio oleum cum aqua uel uſqꝫ adeo ꝙ tota aqua ī bu litione conſumatur ⁊ eſt fortius. Tertium mo dum ponit.ſ. decoquendo eam tantum in oleo uſ qꝫ ad ꝑfectam decoctionem ut ſupra. ⁊ ẜm iſtuꝫ mōm ēt eſt eius balnei fortior oꝑatio in reſoluen̄ ⁊ exicando ut ipſe dixit loco allegato. Sed quō cunqꝫ tamē decoquatur d̓ iſtis tribus modis dic tis aliquando d̓coquitur viua ligata uel ruptis ti biis eius ⁊ ea conſequenter īpoſitaᶻ in aqua uel oleo bulientibꝰ ⁊ decoctauſqꝫ ad ſeꝑationeꝫ par tium aut decollatur ⁊ mortua cum ſanguine ſuo ut ponit textus. ponitur ad buliendum. quaſi uel lit. ꝙ omni modo tota debet poni in d̓coctione. qꝛ ēt in uirtute pellis eius eſt plurimum diſſolutiua quoniam ut ipſe ſcd̓o can. dixit ſua pellis eſt om ni pelle calidior. Eſt igitur hoc balneum maxi me reſolutiuum d̓ materiebus iuncturarum. ueꝝ eſt ꝙ. d. A. timens ipſius fortem callefactioneꝫ et diſſolutionem dixit ſecundo can̄ ꝙ non eſt hoc ap plican̄ niſi facta euacuatione propter timorem ne magis diſſoluantur materie calefaciendo q̄ ſunt in toto ⁊ fluant ad iuncturas qͣꝫ reſoluatur d̓ ma teriebus exiſten̄ in iuncturis Ideꝫ dixit de pin guedine uulpis in eius applicatiōe. Sed ſera pio in de ſimplicibus laudauit in omni dolore iun cturarum huiuſmodi balneum ⁊ affirmat aucto ritate antiquorum eius utilitatem ſemper in tali bus doloribus ⁊ conſequenter dixit ꝙ tale oleuꝫ trahit materias in habitu. totius exiſten̄. ad exte riora vnde conſequenter non poſſunt fluere ad iū cturas; ⁊ ſic ſi fiat mora diuturna corpus in tali balneo non tantuꝫ reſoluuntur materie que erāt in iuncturis ſed etiam alie ⁊ pro tanto non nocet eius uſus etiam ſi exhiberetur tale balneum an te euacuationem. Ego tamen in hoc magis in hererem ſententie. d. A. loco allegato. ⁊ ad illam intentionem poſuit hic ipſius d̓ſcript̉. magis ⁊ mi nus fortes ut aliquando una utatur et non alia

ſecundū corporis maiorem ⁊ minorē plenitudinē. Et ex his patet littera clara lege eā. Ponit nunc unuꝫ capl̓m ubi generaliter magis tractat vtilitatem ⁊ nocumenta balneorum. ⁊ dixit bre uiter. De Balneis. quidem cum aquis s Alneatio calidis ⁊ humidis nocet eis. ⁊ aducēs rōnem. qꝛ nocet di xit. ꝑ. i. ꝑꝑ illud ꝙ liq̄facit de hūoribus .ſ. in toto exiſtētibꝰ ⁊ dilatat de poris ex ꝯn̄ti ſu ple habilitat materias ut fluāt ad. iūcturas prīo liqͥfacien. materiā ẜo diſpon̄. mēbrū ad recipien̄ dilatādo ⁊ aꝑiēdo meatꝰ nō ſolū oēs ymo ēt mea tus ꝓxios ⁊ īmediatos ad iūcturas. Pōit ꝯn̄ter faciēdo exceptōeꝫ utilitatē certoꝝ balneoꝝ dixit Niſi ī aꝗs termaꝝ.i. niſi ī balneis mīeralibꝰ talia balnea q̄ ſūt actu calida utplurimū ſaltē ꝑticipāt minera ſulfuris ut uoluit Ari. in d̓ ꝓprietatibus elem̄toꝝ ēt. 24. problematū ꝓblemate. 18. ẜꝫ illu mina. in fine ꝓblemat̉ lꝫ aliqͣ plus aliqͦ minꝰ. ſꝫ utplurimū vltra ſulfur ꝑticipāt naͣ allumīs uel nitri uel aliqn̄ ferri ⁊ talia maxīe cal. ⁊ ſtipticita te ꝯfortāt ⁊ exicāt. ⁊ ſic iuuāt exicādo maͣꝫ ⁊ iun cturas ꝯfortādo. iō talia mineralia ꝑ hoc ꝙ mul tū ꝯfortāt. nō bn̄ cōueniūt niſi facta ſufficiēti pur gatiōe d̓ his balneis poſſeꝫ hic utiliter multa di cere. ſꝫ ad aliū magis ſpīalē ꝑtinēt tractatū. Ad dit balneatōes vero ſicce cū fricatōne cū nitro et ſalle ⁊ ſepeliri ī arēa calida ſūt iuuatiua eis.ſ. ſu dare faciendo ⁊ exicādo ⁊c. Circa dictū ī prīa ꝑte. nota cū dixit ꝙ balneatio cū aquis calidis ⁊ humidis nocet hoc nō tātū ītelligit̉ d̓ balneatiōe ī aqͣ dulci cōis fōtis calida. ſꝫ ēt apl̓iari pōt dictū ad decoctiōes rerū calidarum ⁊ humidarū ſicut ēt decoctio ſeis lini paritarie atriplicis altee. Si ſami amidularū ⁊ huiꝰ mōi tn̄ talia ī v̓tute calida et hūida ita nocerēt ſicut ēt aqͣ fontis calefcā et forte plus Ex oppōito collige. ꝙ nō ſolū aqͦ terma rū. ⁊ mineraliū in caſu cōueniūt ſꝫ ēt aqͣ decoctio nū radicū ⁊ herbarum ī caſu calefaciē. ⁊ exican tium et a proprietate iuncturas ⁊ mēbra neruo ſa reſpicien. ut v̓bi gr̄a d̓ radicibꝰ ſicut eēt acorus ꝗ ī cāu ſingulariſſime ualet. Iua aromatica ymo ſola Iua vt dixit Gibertꝰ confert arteticis oībꝰ ſūpta ēt ī cibis ⁊ recēs ⁊ ſicca ⁊ hoc facit cū ꝓprie tate ſua qͣꝫ hēt ad iūcturas. lꝫ ēt cū qͣlitate māife ſta ualeat ad ꝓpoſitū nr̄m calefaciēdo ⁊ exican̄. Idē dico d̓ roſmarino betonicha ruta maiorana ſaluia ſerpilio ⁊ huiuſmōi. Nā ſi ex eis. uel ī aqͦ uel oleo fieret decoctio. et ꝯſeq̄nter balneuꝫ uel ſtuffā ī declīatōe uel poſt purgatōes ēt ſi hēre nō poſſent balnea mineralia loco illorū ꝯuenirēt et poſſēt addi ī decoctōe nitrū alumē ſal ſulfur cuꝫ gumis appropriatis ⁊ eēt ſingulare ⁊ forte excel lentiꝰ qͣꝫ ſimplex minerale unde cū talibꝰ poſſumꝰ multos debiles ex etate uel morbo excuſſare. ne ad balnea mineralia deducāt̉. quoniā ſepe talibꝰ nō ſine magno diſcrimīe id fieri pōt unde ſepe ad malos fines deducūt̉. nō ꝑꝑ balnea tātū. ſꝫ ꝑꝑ in ꝯſuetudinē ad aherē regiōis ⁊ īcōſuetudinem ad motū ⁊ mutationē ī comeſtiōibus ⁊ potibꝰ ⁊ lectis ⁊ huiuſmōi. unde laudo ego priꝰ talia artificiata balnea. atēptari. q̄ ſi pur forte nō ſufficiāt ſtāte po ſtea apetitū ⁊ inclinatione forti īfirmi ad dcā bal nea tūc ad ip̄a ⁊ ſuꝑ ip̄a p̄ſumēdū ē al̓r nō laudo maxīe ī corporibus ex etate uel morbo debilitatis uel alias multū delicatis hoc notate. De Sedantibus dolores Umat ſe nugrecum Sequitur rubrica cal̓i de ſedātibꝰ dolo res medicaībꝰ.ſ. q̄ ſūt calida leuia. Pro ītellectu rubrice ē intelligēdū ex his que dcā ſūt ſupra in ca. gnāͣli ꝙ ſedatiua doloris q̄ nō dicūt̉ ꝓprie curatiua ſūt duplicia Nā q̄da ſūt ta lia qͥ uocātur ꝓprie mitigatiua doloris ꝑ hoc ꝙ ſe dāt dolorē cū ſubtilitate reſolutōis maey ꝯfortā do.ſ. cal̓m naͣle ut ibi dicebatur. ut ſūt medicine ānodiē q̄ uel ſunt tēꝑate ſil̓es calori naͣli. uel paꝝ calidiores q̄dā uero ſedāt dolorē ꝑ hoc.ſ. qd̓ ꝓhi bēt cāꝫ doloris. nō ſentiri ⁊ h̓ uel qꝛ aufferunt ſen ſum a mēbro. uel qꝛ ip̄m indurāt. ⁊ tales ſūt. medi cine ſtupefact multum fortes in īfrigidādo. d. A. igitur poſt aquā poſuit localia aplican. ſupra ī do loribꝰ iūcturarū q̄ de ſe ſunt uere curatiua dolorū iuncturaruꝫ reſpicien̄. cām frigidā p̄cipue Nūc ꝯſequēter pōit medicias aplicādas ī ſedādo dolo rē qͦ ꝓprie cām nō reſpiciunt ut remoueatur ⁊ pri mo pōit ſedātia dolorē prīo mō q̄ ſedāt ꝯfortādo calorē naturalē ut ſunt tēꝑata uel calida leuia. ⁊ hoc ē quod dicit rubrica p̄ſentis. cap. ẜo ponit me dicinas ſedatiuas doloris ꝑ mōm ẜm.ſ. ſtupefacie do. ⁊ hͦ facit ī ſeq̄nti cap. ⁊ hͦ eſt quod dicit rubri ca ſeq̄nt̉ ca. cuꝫ dixit ſedātia doloreꝫ narcotica.i. ſtupefactiua. In prīo igitur cal̓o ponunt̉ me dicīe ꝯferentes prio mō. ⁊ ẜm hͦ pōt diuidi capl̓m in ꝗnqꝫ ꝑtes. ẜm quod quīqꝫ ponit deſcriptiones ꝑtes patebunt. de prīa ꝑte dicit Sumatur fenugre cum. ⁊ teratur cuꝫ aceto miſto ꝯtrictiōe minutiſ ſima dcide īfundatur ſuꝑ ip̄ꝫ mel.ſ. tāte qͣꝫtitatis quod decoꝗ poſſit ideo addit ⁊ coqͣtur donec coa guletur.ſ. ad formā empl̓i ⁊ leniatur poſtqͣꝫ ꝯteri tur.i. poſtqͣꝫ ē ꝯtrictum ⁊ bulituꝫ ⁊ reductum ad formā empl̓i ſuꝑ tabulā ſicut algalia extēſa.ſ. ſuꝑ tabulā petia lini ſuꝑ qͣ extendat̉ ⁊ loco ſuꝑpōatur Ideo addit ⁊ īmiſcetur loco.ſ. dolenti cuꝫ pāno li ni.ſ. notabil̓r ſuꝑligetur ut fortiter adhereat ad fortiorē īpreſſiōeꝫ ⁊ addit ⁊ dimittatur duobꝰ die bꝰ aūt tribꝰ. ad ꝑficiēdā ītegrā oꝑatōeꝫ. ſꝫ ſi forte ꝑꝑ lōgaꝫ morā exicaretur empl̓ꝫ ⁊ noceret corru gado ut corrigatur nocumentuꝫ addit ſuccuratur exicatōi eiꝰ cuꝫ oleo roxato.ſ. aliqn̄ ſupra petiā in funden oleum roſatuꝫ ⁊c̄. Et addit quod ⁊ hͦ ꝗdē ꝯueniens ē ī prīcipio egritudīs ⁊ aſcenſiōe eiꝰ.i. ēt ī augumento. Sil̓is deſcriptio poſita eſt ſupra fere ad unguem ī cal̓o ſuꝑiore de empl̓is uerſus

finē ubi pōit ꝙ gnaͣl̓r ualꝫ ad dolorē oīuꝫ iūctura rum et ex dcīs ibidē hēs ſufficiēter declarat̉ iſti ꝙ ualeat ī prīcipio ⁊ augmēto aliqͣl̓r ꝓhiben̄ flu xuꝫ māifeſtū ē in v̓tute aceti intrātis. Pōit etiaꝫ alid̓ ualēs ī ꝓpoſito ēt ī prīcipio ⁊ alijs tꝑibꝰ exn̄te maͣ magis groſſa ⁊ dixit. Et iterū ſumat̉ ī prīcipi is ⁊ ī reſiduis.ſ. tꝑibꝰ mucillago ſeīs lini. ⁊ fenugr̄ ⁊ꝯqͣſentur cū oleo ſiſſamino. ⁊ īgroſſet̉ ſicut mel .ſ. debite ꝯqͣſan̄ ⁊ bulien̄. iſtud ēt ut pꝫ ē ſicut tē patuꝫ vel ad cal̓m parū declinās ⁊ ꝑ illū mōꝫ iu uat ut ſupra dicebat̉. ponit aliud ēt qn̄ mā ē ma gis groſſa ⁊ dolor ē breuior dixit. Et iteruꝫ qn̄ nō eſt dolor uald̓ uehemēs īplaſtret̉ cū caulibꝰ recē tibꝰ. et a pio dixit ſignāter recētibꝰ qr̄ ꝑ decoctōeꝫ fiūt ſtiptice nequaqͣꝫ reſolutiue. ubi ſi ſint recētes nō bulite neqꝫ lote. neqꝫ ex multo tꝑe collecte in ꝑte ſuꝑficiali ē ꝑs ſatis acuta diſſolutiua q̄ per de coct̓. locionē uel ꝓpter ahereꝫ etiā ex multo tꝑe diſſoluit̉ illa pars ⁊ ſic nō iuuaret ut pōt colligi. ẜo can̄ ẜo cap. Pōit aliā ⁊ ultimā qn̄ etiaꝫ maͣ eēt groſſior ⁊ dixit. Et ſi fuerit fortior.ſ. ī ꝑmanen̄ ita ꝙ ex p̄cedētibꝰ nō mittiget̉ dolor ꝑꝑ materiā eſſe groſſioreꝫ ⁊ caloreꝫ naturaleꝫ eſſe nimis refri geratū. Emplaſtretur cū oleo irino ⁊ faria fenugͣ ⁊ farina ciceris ip̄a eſt exicatiua. ⁊ ſic ꝯfortatiua cū ſirupo mellis.i. yromelle. ⁊ cuꝫ pauco uino. pꝫ quō iſta medicīa ſit aliquātulū alijs calidior ⁊ ſic in cāu ꝯueniēs maxīe addendo ut dixit. cū aliquā tulo olei de allrna ꝙ ꝓprie ualꝫ ꝯfortan̄ membra neruoſa. ut Me. diſtintōe ultīa alkna ideꝫ eſt ꝙ ciprus inde oleuꝫ de alkna.i. oleuꝫ de cipro. Di xit ultīo. ⁊ ē ēt fortiꝰ. Et iteꝝ cinis cauliuꝫ ē acutꝰ ⁊ deficatiuꝰ cuꝫ adipe.ſ. anſeris. q̄ eſt alijs melior utsͣ de mente aueroys. ⁊ ciroto facto cuꝫ oleo ca momille bonꝰ ē eis ualde.ſ. adden̄ cinereꝫ cauliū ⁊ adipe oleum camōillium cū modico cere. ⁊ īde fiat cerotū uel unguētuꝫ ⁊cͣ. pꝫ quō ualet. ⁊ ſic ſit finis huius cal̓i pn̄t̉. Ad h̓ cal̓m de ſedātibꝰ do lorem ꝯfortan̄ caloreꝫ naturalem recte reduci de bent medicine q̄ in caſu iſto ualent a proprietate qm̄ ille ſūt. q̄ ꝓprie calorē naturalē ꝯfortant. nō abſolute ut ē calor naturalis. ſꝫ appropriate ut eſt calor naturalis appropriatꝰ huic membro uel his mēbris iūcturarum de numero haruꝫ medicina rū ſunt utsͣ dcūm eſt ſingul̓r hermodatili non tm̄ ut ſoluūt per interius aſumpti ymo exterius apli cati eſt ꝯueniens triacha oībꝰ doloribꝰ iuncturarū ⁊ p̄cipue hora fluxuuꝫ. ut dicebat. d. A. ẜo can̄ de oſſibꝰ ēt humanis ꝯbuſtis dcūm ē Et hermetes ī ſuis exꝑimētis dixit cognouiſſe medicum ꝗ dabat de cinere dcōrum oſſiuꝫ ī caſu iſto ⁊ proficiebat multū ⁊ maxīe correſpōden̄. Ad iſta ꝗdē. addūt ⁊ vr̄ empericū ꝙ ſi ꝗs accipiat viuētem ranam ī noīe dolētis ⁊ ligauerit ī pelle ceruina qn̄ nec ſol nec luna fuerint ſuper terrā. ⁊ cū forfice duos po ſteriores pedes abſcinderit ⁊ ligauerit ī pelle cer uina. ⁊ dextruꝫ dextro pedi ⁊ ſiniſtrū ſiniſtro liga uerit podagricū ſanabit. Dicūt alij maxime ubi intēdimꝰ preter remiſſionē doloris ꝓhibere mate riam in iunctura exiſtētem alapideitate qd̓ ſi uen ca apri cum urina in ea ꝯtenta tolatur ⁊ ficcetur dein̄ cum urina q̄ in ea remanſerit in ea īgroſſata ⁊ in mōm unguēti reducta ſuꝑ iuncturaꝫ hora de clinatōis doloris illuminatur quod dolorē tollit. ⁊ materiaꝫ in loco exiſtenteꝫ lapidari nō permittit dicunt quoqꝫ iſtud ſi potu detur in certa doſſi cu rat epillenticos. De radice ēt matricarie cū de melle comeſta miranda dicunt ī caiu. Hor nōcu ro iſtas narrare hiſtorias uel forte fabulas. quōiā nō ſunt d̓ principali intentiōe nr̄a tamen ſi pluries tales uolueris medicinas recurre ad Raſim in ſuo de iuncturis. quoniā de talibus facit ca. ꝓpriū De Narcoricis. s Umantur opl̓i quitur ali Iam ſe ud cal̓m ciuis rubrica ſupra ꝯtinuata eſt cum precedenti in quo ip̄e ponit me dicinas ſedātes dolorē narcōtican̄ ul̓ ſtupefacien̄ ⁊ poſſet totuꝫ cal̓m in tot partes diuidi quod pōit deſcriptōnes. pōt tn̄ diuidi principal̓r in duas par tes quoniaꝫ primo ip̄e ponit deſcriptōnes fortes ſtupefactiuas in ẜa parte uerſus finem ip̄e ponit duas domeſticas ⁊ ſuauit̉ ſtupefatien̄. ibi ẜa. Et ex his q̄ ſtupefaciūt ⁊cͣ. de prima parte primo po nit unam deſcriptiōeꝫ qͥ talis eſt. Sumantur opii aur̄. iiij. ⁊ croci aur̄.i. ⁊ terrant̉ cuꝫ lacte uacino. ⁊ ꝓhiciatur de ſuper medulla panis ſimulagine y uel de ſimila idē eſt ⁊ leuiatur.ſ. manibꝰ totuꝫ mi ſceatur ⁊ fiat empl̓m ⁊ cohoperiatur cuꝫ folijs ſic cle aut lactace. ut innuat quod non ſuper ligetur quoniā talia narcotica non aplicantur niſi in for tiſſimo dolore. ut clare ſupra dictuꝫ eſt quo caſu membrum multum callet medicamen igitur tan tum cohoperiatur et non ligetur ꝑꝑ euitare infla matiōeꝫ. Iſtud eſt noͣbile ſtupefactiuum ⁊ eſt id quo coīter utimur in iſto caſu ymo etiam in ali is doloribꝰ mitigandis quoniā eſt correctum per crocum qꝛ opium eſt frigidum in qͣrto ⁊ oī ſtupe factio fortiꝰ eſt ſuccꝰ papaueris nigri. ⁊ quoniam inimicatur principalr̄ calori naturali ⁊ uitali. ⁊ p̄ cipue uitalli quōiā mortificat. corrigit̉ ꝯuēient̓ per crocum uiuificātem perficitur etiā ꝓprie eiꝰ operatio exteriꝰ applican. ſi cum lacte miſceatur ut cap. ꝓprio ẜo can. medula ēt panis de ſimilla multū ꝯuenit ſua qͣdā uiſcoſitate quōiaꝫ ſimilla eſt flos farine frumenti humectant̉. Itaqꝫ ſtāte neceſſitate iſtud eſt p̄cipuum remedium. poſſimꝰ ⁊ cum opio ⁊ croco ⁊ modico cere facere cerotū addendo parum olcum rox. ſi expedit ⁊ hͦ eſt qud̓ addit aut ponatur loco panis ſemulageni cerotū quoniam cum reperiturª abſente cerotum intelli gunt āt cerotum galieni qd̓ fit ex oleo roxato ⁊ce ra tantuꝫ ibi dicit Symō ⁊ ſi non habeatur pāis de ſimilla qꝛ apd̓ nos raro reperitur loco eiꝰ bene ꝯueniet ſumere medulā uniꝰ miche panis frumen ti albi ſine furfure naͣm ꝓpter hͦ ſingul̓r ꝙ in pāe ſit furfur elligitur panis de ſimilla. ⁊ qꝛ alioͣl̓r fri gidior quoniam farina eſt prius humectāta ⁊c̄.

ponit ꝯn̄ter aliam ⁊ dicit ⁊ iterū ſeminis iuſquīa mi nigri. 3. vi. ē frigidum ⁊ ſiccum in tertio ī fine eiꝰ etiam ſtupefactiuum ſatis forte ymo dixit. d. A. ẜo can̄ ca. ꝓprio iuſquiamū nigrū eſt fortiꝰ in ſtupefaciendo alijs unde dixitˡ. ꝙ non debemꝰ eo uti dixit. Alienetur nigruꝫ ſemper forte intellexit ne interius ſumatur eſt in multum forte. opii. 3. i. croci.3.i. uini dulcis.i. cocti cum quo ꝯficiantur ⁊ miſceantur cū ceroto.i. qͣſi fiat cerotū vel aliter miſceatur cū ceroto. G. qd̓ fit ex oleo roxato ⁊ ce ra. ut paulo ante dicebatur. ⁊ tunc hēbit bonam ſb̓aꝫ. ut extendatur ſuꝑ locum pōit aliud ad ean dem intētōeꝫ ⁊ dicit. Et iterū ſemen iuſquiāi albi ⁊ opiuꝫ ⁊ pſiliuꝫ ēt ponitur ſtupefactiuuꝫ exteriꝰ exibitum uts dictum eſt. ⁊ acatia ēt ſua intenſa frigiditate ⁊ ſiccitate iuuat ad ſtupefacien̄. ⁊ mu gath eſt radix generati.ſ. agreſtis ē caliduꝫ uſqꝫ ad tertium gradum humidū in ẜo ꝯfortat iunctu ras. ⁊ ꝓhibet duritiē eaꝝ ⁊ ẜm. d. A. ẜo can. ē igi tur hic multū ꝯueniēs in ꝯpoſitōne. Nā eſt ſicut correctiuū ſtupefactiuorum ⁊ informentur ex eis trociſci ut eorū v̓tus lōgiori tꝑe ꝯſeruetur. ⁊ limā tur cū lacte uachino.i. diſſoluātur cū lacte cuꝫ ē eoruꝫ neceſſitas ⁊ reſeruentur cum folio. iſta ꝑs pōt dupl̓r legi. vno mō ut tales trociſci ꝯſeruētur cum folio.i. cum eis ad ꝯſeruanduꝫ ponatur foli um romaticuꝫ ſil̓e ſpice in v̓tute notum apoteca riis. Nā p̄ẜuat ymo dixit. d. A. ca. ꝓprio cuſtodit pannos atineis. uel aliter reſeruentur corpora pa tientia ſuperpoſito medicamine cū folio.i. aliquo .ſ. lactuca uel ſicle ut ſupra dicebatur nō ponen do ligaturā ponit aliud dicēs. Et iterum aloēs. 3 x. ſucci iuſꝗami.ſ. albi. 3. vi. iuſꝗami nigri. 3. iiij. ypoquīſtidos. 3. vi. ſuccus barbe ircine frigidus pomorum mandragore aur̄. xx. croci aur̄. iiij. de coquātur poma mādragore cū aceto donec diſſol uantur ⁊ prohiciantur ſuꝑ medicinas alias.ſ. ip̄i us bene maſſellatis ⁊ leniatur. cū eis.ſ. locus dolo ris. iſta medicina ē multuꝫ fortis verum ē ꝙ ē no tabil̓r correcta cū croco ⁊ aloe ut pꝫ tota ē clara ex dcīs ſi dicatur aliꝗd de pomis mādragore. d̓ ip ſis nō facit mētiōeꝫ. d. A. ẜo can. in duobꝰ cal̓is ꝗbus de mādragora facit mētioneꝫ. ſꝫ bene de li gno. ⁊ lacte ⁊ ſucco eiꝰ licet qͣrta primi capl̓o ul timo de eis dixit breuiter ē frigida in tertio. ⁊ ſic ca in eodē ſtupefactiua. ⁊ dixit ꝙ ex radice eiꝰ cū ſauic fit empl̓m ad dolorē iūcturarū d̓ ſeīe tamē eius facit unū uerbū ⁊ forte ſemē appellat poma ciꝰ. Serapio facit ſingl̓are cal̓m ⁊ magnū d̓ mā dragora ⁊ ibi ⁊ de ſeīe ⁊ ſuco ⁊ radice ⁊ pomis fa cit mētōeꝫ ⁊ ponit eiꝰ noͣbiles v̓tutes videatis uos br̄ ē ſtupefactiua ip̄e tamen laudat. Epl̓m fcūm ex radice eiꝰ cū lauic ſicut ēt. d. A. in doloribꝰ iun cturaꝝ. ymo dicit ꝙ remouet oēꝫ dolorē iō ſi loco pomorum ponatur radix nō erit in cāu nr̄o incon ueniēs aueroys quīto col̓et facit mētiōeꝫ de pōis eius ⁊ vr̄ innuere. ꝙ in eis ꝑꝑ multā hūiditatē cō iunctā cū frigiditate maxime ꝓuocāt ſompnū for te magis. ⁊ ſic ſedat dolorē ꝑ hͦ ꝙ ſuꝑius ē una de cāis ſedatiōis doloris qͣrta primi cap. penultīo po nit aliud dicit. Et iteꝝ mādragora ꝓhitiatur ī bu tiro uacino trita deinde inūgatur cū ea dolor cla rum ē qd̓ intelligit de radice ponit alid̓. Et iteruꝫ ſtorax ⁊ opiū ſumātur.ſ. eqͣl̓r ſtorax eſt ꝯueniēs eiꝰ correctiuū uts intelligi potuit ⁊ fiat ex eis epiti ma.ſ. in aqͣ bulien̄. ⁊ poſtea ex ea fiat Epitima. ⁊ ē noͣbile ⁊ peregrinū remediuꝫ imponendo deſuꝑ petiā in illa aqͣ infuſſam. Hec eſt ẜa ꝑs prīcipalis hu L EX ES ius cap. in qͣ ip̄e pōit duas me dicinas. mugis domeſticas in ſtupefaciendo. ⁊ di xit primo. Et ex eis q̄ ſtupefaciūt ē effuſio aq̄ plu rime.ſ. frigide addit cū nō ſunt ulcera non ꝙ intē dat ꝗn effuſio aqͣ plurīe inducat ſtuporeꝫ. cū ſunt vlcera ⁊ ſi nō eēt ꝙ induceret. ſꝫ vult ꝙ nō debet applicari illud ſtupefactiuū cū ſunt ulcera. qꝛ ni mis lederēt̉ ulcera ꝑ formalē hūiditatē aqͦ ⁊ uir tualem. ſꝫ ī cāu neceſſitatis ſtante. ulcere factis alijs ſtupefactiuꝰ eēt utēdū. qūo āt aqͣ frigida ſtu pefacit. notū eſt ⁊ declaratū qͣrta primi cal̓o alle gato pōit aliā medicinā ēt domeſticā dicit. Et ite rum pſiliū infundatur ī aqͣ calida. ⁊ cū īflatur cō qͣſetur cū oleo roxato. ⁊ īfrigidetur ⁊ limat̉ cū eo qr̄ aūt priꝰ ifundit̉ in aqͣ calida anteqͣꝫ agitet̉ cū oleo rox. ē quoniā per illam infuſionem depōit̉ pſiliū. ut illa ꝑs hūida uiſchoſa in ſuꝑficie laten ex qͣ educit̉ mucilago poſtea debite miſceatur cū oleo rox. cū illoꝝ ſimul fiet agitatio ⁊ ꝯqͣſatio ubi ſi ꝯqͣſaret̉ cū oleo rox. priꝰ nō educeretur illa mu cillago ymo aut frigiditate formali olei aut ſaltē quadā eius ſtipticitate ꝓhiberetur illud unctuo ſum a pſilio abſolui ymo ī ꝓfundū pſilii magis pe netraret ⁊ ex ꝯn̄ti ī uirtute pſilii poſtea nō fieret ſtupefactio qm̄ rōne mucilaginis. tm̄ hͦ oꝑat̉. ut alias declaraui ſupra. ⁊ ſic hētis expeditōeꝫ cal̓i lege litterā tota ē clara iſta q̄ ſunt hic poſita prin cipal̓r poſita ſunt ꝓ localibus remediis. ſed ſi eēt indigentia exhibendi ſuꝑius ad hoc facit. triaca noua ⁊ filomū ⁊ rubea trociſchata. et requies re cens ⁊ huiuſmodi de quibus hētis ab auctoribꝰ copiā. pono ēt vnū domeſticuꝫ ſtupefactiuū loca le. ℟. folioꝝ iuſquiami ſolatri papaueris lactuce plātaginis an̄ decoquātur in aqͣ ⁊ ꝯterātur et ſuꝑ ponātur ēt illa d̓coctio via epitimat̉ eſt iuuatiua et ſic finis huius medicine De Curatione uentoſi Sequitur cal̓m do EC CTIt loris uentoſi ut dicit rubrica Curatio ventoſi.ſ. ꝑ medici nas ꝑ interius ⁊ exteriꝰ duo facit ī ca primo ponit curā ſatis gnaͣlem remitten. uos ad ea q̄dcā ſunt ſupra in cura giboſitatis uentoſe ẜo ponit unum ſpeciale medicamen ſumendū ꝑ īteri us ſtupefaciendo iuuās. ẜa ibi ⁊. de eis prīo dixit. hec currit curſu giboſitatis ventoſe.ſ. qͣꝫtū ad cu ram dādo medicīas prius digeſtiuas et euacuari uas et cōſumptiuas reliqͣrum maͣerū et etiā apli cando medicīas locales ex unctōibꝰ et empl̓is ꝓ

quibus omnibus recuren. ē ſupra in loeo ꝓprio d̓ ẜa parte dixit. Et de eis in quibus ē iuuamētum ſedando dolorē cum ſtupefactiōe eſt vt ſumātur gentiane. ⁊ rubee ⁊ ameos ⁊ ariſtrologie ⁊ cala mētū. Iſta oīa ītēſe multū calefaciūt ⁊ reſoluūt vt habuiſtis ſupra ⁊ ſeīs citrulli ēt iuuāt ꝓuocan̄ heremodactilorū ⁊ buziden. iſta a proprietate re ſoluūt ex iuncturis utsͣ ſepe. ⁊ almehezara ⁊ al mugath. de mugathi dictum paꝝ ſupra eſt radix calida ⁊ ſicca Amehezara nō reꝑio ꝗd ſit. dꝫ eſſe corruptū vocabulū. ſꝫ ēt dꝫ eſſe radix reſolutiua ⁊ exicatiua. ꝑtes eqͣles oīuꝫ.ſ. iſtoꝝ ſumant̉ opi ꝑs media unde fit ſtupefactiuū totū medicamen lꝫ ſint plura intrantia calida ꝙ quō hoc ſit poſſi eſt alibi uidendū ẜo ⁊ quinto can̄ huius doſſis ſit uſqꝫ ad. 3. ij. nō exhibeat̉ tn̄ niſi poſt ſex menſes ſicut ēt cōe eſt reliꝗs opiatis naleret loco iſtiꝰ ege tea Me. ſꝫ ī maiori doſſi. ⁊ ſic finis huius capl̓i. De regimine cauterij T de cauterizatio. Expeditis cal̓is diuerſoꝝ modorū. ⁊ interiorū curatiuorū dolorū iūcturarū .ſ. ꝑ potiones empl̓a linimēta epitimata ⁊ balnea tam domeſtica qͣꝫ ſtupefactiua. Iā ꝯn̄ter ipſe ponit mōm cure ꝑ cauteria p̄cipue actualia. qm̄ de potentialibus nō multū diuerſificant auctores ⁊ h̓ facit in doloribꝰ a materia frigida. ⁊ h̓ eſt ꝙ dicit rubrica Regimen Cauterij.ſ. actualis ad eos.ſ. dolores a materia frigida. Et ex hoc ordīe potes tu duo prīcipal̓r ellicere primū ꝙ cauteria ī curatiōe taliū dolorū ꝯpetūt ſic in doloribus a cā frigida ꝙ non calida quoniā ī cura calidoruꝫ non ponit regimen cauterij ut patebit innuens ꝙ illis doloribꝰ nō ſic ꝯueniūt cauteria ſicut ī doloribꝰ a materia frigida. Colligitur ẜo ex ordine cal̓oꝝ ꝙ ip̄e poſuit iſtud cal̓m ipſum ultimū ī curatione horū dolorū. ut ex hoc innuat ꝙ medicꝰ nunqͣꝫ dꝫ atētare curā ꝑ cauteriū. maxīe actuale niſi prius tēptauerit oīa alia regimīa ad curā illorū poſſibi lia. ⁊ tūc ſolū qn̄ reliqͣ nō ſufficiunt ad cauterium recurēdū eſt Et hec ē coīs medicorum ſentētia ⁊ albucaſis p̄cipue in prīa ſua ꝑte cap. 44. d̓ caute rizatiōe pōdagre ibi dixit. Cū ergo curatur po dagra frigide cāe. cum modis curatiōis.ſ. poſſibi libꝰ. ⁊ nō remouentur dolores. tūc cauterium re mouet ⁊c. Idē uoluit aliebas. viiij. pratice cap. 8. ad prīcipiū ſatis. In cap. āt duo facit prīo ip̄e ponit ordinē quēdā modū cauterizādi cōem pluri bus iūcturis ẜo ip̄e ponit ꝙ fien̄ ad viuifican̄ v̓tu tem. qn̄ fiat actual̓r cauterizatio. ẜa ibi in fine cl̓i Et oꝫ vt ſit de prīa ꝑte dixit de cauterizatōe bōa eis.ſ. ſi pur fiēda eſt aut.i. ⁊ d̓ eis q̄ ſurgūt.i. ſb̓ue niūt loco cauterij.i. loco cauterizan̄ qꝛ nō ſolū h̓ ponit̉ forma cauterij ſꝫ ēt ponunt̉ diſpōſitōes ſer uientes indebite cauterizan. eſt ut iacet īferiꝰ ẜm figurā qͣ oꝫ.ſ. ut māifeſtet̉ locꝰ doloris ⁊ cauteri zādo ⁊ prohibeatur ei motꝰ non tātū actual̓ imo neqꝫ ꝙ ſe mouere poſſit ne.ſ. īpediat ꝑꝑ dolorem oꝑatōeꝫ medici.ſ. ligetur ꝯuenient̓ ut decet ⁊ cō ſeruetur circuitꝰ doloris.i. circa locū doloris fiat circulꝰ v̓bi gr̄a circa os. ſiue ſi noluerimꝰ cauteri zare ſiam fiat circulꝰ cū īcauſtro ⁊ īpleatur medi um eiꝰ ſalle.i. ī medio circuli ꝓprie circa os. ip̄m ſic pōatur ſal mediocriter tritū ⁊ ponatur de ſuꝑ paruꝫ olei ⁊ ponatur deſuꝑ panus d̓ lana uel.ſ. li neus durꝰ ſupra ſal ⁊ oleū q̄ ſūt ſupra locuꝫ caute rizan̄. Et ſint pn̄tia cauteria diuerſa ẜm.ſ. formā ⁊ figurā loci cauterizan̄ quoniā ī diuerſis mēbris diuerſa ꝯueniunt cauteria uel ēt ꝓ eodeꝫ cauteri zan. membro v̓bi gr̄a in ſia ſint cauteria diuerſa ī groſſitie ⁊ ſubtilitate ut unum fortiꝰ īprimere poſ ſit qͣꝫ aliud ul̓ alit̓ ī eodē cauterio ſint diuerſa pū cta cauterii ut unica oꝑatiōe diuerſe fiāt cauteri zatiōes ſꝫ ẜm ſenſus magis placeat ꝑ ea qͥ ſequūt̉ Et igniātur cauteria illa diuerſa ⁊ adminiſtretur īprimis taliter ut nō ſentiātur calida.i. ſentiātur nō intēſe nimis calida aproximētur gͦ prius ea q̄ ſunt ſubtiliora. qꝛ nimis calefacient ꝓpter minore multitudinem forme calidit̉. Deīde ſentiātur cuꝫ ea.ſ. caliditate ſatis intenſa deīde fiāt fortia.i. for titer īprimentia donec nō poſſint tollerari ⁊ iſtaꝫ gradatōeꝫ ip̄e ſignāter poſuit ne natura nimis ter reretur ⁊ ex timore forte ſincopim incurreret ſed paulatine aſſuefacta natura minꝰ leditur. Cū ergo pertrāſierint v̓tuteꝫ.ſ. vſtionis māifeſtan̄.i. cum īpertrāſiuerint calefacien̄ ⁊ urendo ita.ſ. ꝙ uſtio ⁊ a patiente ⁊ ab operante ſit cognita. per foretur ſuple tunc maſſa.ſ. panus cuꝫ ſale ⁊ oleo ꝑforetur cum ferro ignito ⁊ ſuple tunc p̄cipiat̉ ei vt iclinetur.ſ. dictꝰ patiens ꝯuertendo ſe ſupra lo cum cauterizatuꝫ qͣtenꝰ egrediatur ſal ⁊ oleū ne .ſ. ī loco remaneāt. qꝛ ſi remāerēt ꝯtinuo adderēt in cauterizan̄ deinde cohoꝑiatur cū lana ⁊ liget̉ hͦ eſt ꝙ dixit ī prīa parte ꝓ Intelligētia tn̄ ulte riori d̓ bonitate ⁊ utilitatibꝰ cauterii ⁊ ellectis ac tual̓ ſupra potētialē uel eꝯͣ ⁊ modo cōi applicatio nis ſatis ego dixi ſupra in tractatu rupturarū ⁊ gi boſitatis ad illa loca ꝓ iſta māͣ debite ītelligenda recurratis debetis ēt ītelligere ꝙ ꝓ cauterizando diuerſas iūcturas diuerſi diuerſa ſunt imaginati inſtr̄a ēt cum diuerſis cauterijs circa eādē iunctu rā cauterizāt d̓ ꝗbꝰ ſpīal̓r recurrat̉ ad aliebatem ⁊ albucaſim locis ſupra allegatis. Cōmemoro ēt hic uobis ꝙ lꝫ cauteriū cōiter laudetur in oī mor bo materiali a cā frigida qn̄ reliqͣ ⁊cͣ. tn̄ ip̄m non ꝓprie ꝯuenit in dolore iuncturaruꝫ qn̄ maͣ ē īgroſ ſata nimis ⁊ īdurata. ſꝫ p̄cipue ꝯuenit. qn̄ propter exuberātiaꝫ materie ⁊ remolitiōem ligamētoruꝫ diſſocatur iunctura ut colligebat̉ ſexto afforū. in auffor̄. ꝗbuſcunqꝫ a ſiatica moleſtatis v̓tebrum foris reſilit his tabeſcit crus ⁊ claudicāt ſi non urantur.i. cauterizētur ⁊c. ibi ꝓprie utebatur cau terio ꝓpter exicare ⁊c. ut alias declaratuꝫ ē. hoc dico eē uerum de cauterio actuali intelligēdo. qꝛ de potentiali aliquādo medici utuntur ꝓpter ali os fines ut īfra magis uidebitur lꝫ ēt ad illos fineſ ꝯueniret actuale. ut in ꝓpoſito poſuit. d. A. cōeꝫ

eius utilitatem ī oī dolore iuncturarum a cā frigi da ut ſupra eſt ītroductū cal̓m. Et ẜo ſpīaliter no tanduꝫ pro intellectu modi cauterizan̄. hic poſiti ab. d. A. quem alij nō poſuerunt.ſ. de ponen̄ ſal ⁊ oleuꝫ in medio circuli facti ſupra iuncturā ſupra quā q̄rimꝰ cauterizare. ⁊ poſtea ſuperponere pa num ⁊ poſtea gradatim cauterizare ẜꝫ modum expoſitum ꝙ. d. A. immaginatꝰ eit iſtum mōm ar tificialem tn̄ ꝑꝑ minus ledere infirmum. tn̄ qꝛ iſto modo ꝯueniētiꝰ adimpletur intētio medici qͣꝫ ſolū cū ferro cauterizan̄. Nam ſic calefacien̄ prīo ca lefit ſal ⁊ oleū ⁊ ſic ꝯn̄ter plus ⁊ plus calefit ⁊ ſic ferrum nūqͣꝫ niſi uſqꝫ ad ultimū ꝑuenit ad ꝯtactū īmediatū carnis ſꝫ mediāte ſalle facit uſtionē. ⁊ ſic ſal ē īmediatum cauterizās. quod ēt ē uirtua liter ad iila intentōeꝫ ꝑꝑ quā cauterizat̉ iuuatiuū oleuꝫ aut parū additur ꝑꝑ hoc ꝙ ſal firmū mane at intra circulū facit ēt ut ſal citiꝰ igneatur ēt for te aliqͣl̓r mitigat dolorē cauterii panꝰ ēt ſuꝑponi tur ne ſal fieret īflamatū citiꝰ qͣꝫ medicꝰ intendat ēt forte reſiliret cū caliditas ferri ſi aliqͣl̓r intenſe cōicaretur. ſicut ēt pꝫ proiecto ſalle ī cineribꝰ cali dis ꝙ crepitat extra cineres humido ſuo ītrinſico in uentoſitatem ꝯuerſo ſi igitur panꝰ ſuꝑpoſitus a circūſtantibꝰ manibus deorſum p̄ſſus teneat̉ clau ſo īferius ſalle ꝯuenienter fiet ꝑ ſal cauſticatio. ⁊ ſi ꝑtes ſalis eſſent ſatis groſſe ſupplerent uices plu rimuꝫ cauteriorū ſicut et fuerit cauteria artificia lia cū pluribus pōctis ⁊ ſic pꝫ bene ītelligen̄ quō iſte modꝰ ē ad cauterizan̄ ꝯuenientiſſimꝰ tū ꝙ mi nus crutiat̉ eger qꝛ fit īductio ꝯͣrie qͣlitatis paula tina ⁊ nō ſubita tum qꝛ in uirtute ſalis adīpletur ī tētio medici in cauteriꝫ. ut dcūm eſt.ſ. ꝑ uirtualē ſiccitatē eiꝰ ēt nō ē tātus timor de ꝯtactu neruorū ⁊c. Reliqͣ oīa ſūt clara ꝓut litteral̓r ē expoſituꝫ. Attēde ēt util̓r ī iſta maͣ ꝙ iſta cauteria actua lia ſiue potētialia in diuerſis ſitibus mēbrorū ſtan te ēt dolore ī eodē loco ꝑꝑ diuerſos fines. Nā ſtan te verbi gr̄a dolore in genu aliquādo cauterizant medici ī loco genu. tm̄ aliqn̄ ſupra locū genu ī coſ ſa aliqn̄ ifra ī crure. ⁊ h̓ ꝑꝑ diuerſas ītētiōes. nā ſi maͣ fluat ad genu per mēbra ſuꝑiora ꝯuenienter fiet cauteriū ſupra genu ꝑ tres ul̓ qͣtuor digitos ī coſſa. ut ī illo loco recipiat̉ maͣ qm̄ mēbrū per do lorē diſponetur ad recipien. multipliciter materiā ⁊ per eādē ꝑtē euacuabitur. iō opportebit orificiū teneri lōgo tp̄re apertū. Si v̓o materia eēt ibi deꝫ paulatīe ꝯgeſta tūc ꝯuenient̉ fieret cauteriū ſuper loco ad eā materiā exicandū ⁊ per eā ꝑteꝫ euacuan. ⁊ ad membrū ꝯfortan. ꝯueniret etiā fie ri cauteriū īfra v̓bi gr̄a ī crure ꝑ tres digitos īfra genū hͦ tamen fiat cuꝫ īgenio. ne ꝑtīgat̉ ad fines mūſchuloruꝫ qꝛ eēt timor. iō forte tutiꝰ erit magis infra qͣꝫ per tres digitos facere cauteriuꝫ quōiā ēt ad illuꝫ locuꝫ d̓riuabit materia q̄ paulatine in ge nu generaret̉ ⁊ ꝯſeq̄nter ꝯfortato genu fieret v̓a cura ſꝫ expedit tenere aꝑtuꝫ orificium ml̓to tp̄re credo ēt forte ꝯueniret fluente materia ad genu quoniā ꝓpter dolorē ⁊ ꝯcauitateꝫ tranſibit mate ria etiaꝫ ultra genuuſqꝫ ad locum cauterizatum neqꝫ in genu remanebit itaqꝫ ſiue fiat dolor ꝑ ma teriam paulatine ꝯgeſtam ſiue per materiam flu entem laudo fieri cauterizatōem in loco deorſuꝫ ⁊ iſtud ꝓpriꝰ ꝯuenit quando dolor a materia con geſta nō fuiſſet multum cronicꝰ quo caſu melius credo erit cauterizare primo locum ⁊ poſtea per tp̄s pōt cauterizare locum inferiorem ut patebit ꝯſideranti. Primum erit ad curandum actua lem dolorē remouen. cauſam exiſten. Scd̓m erit ad p̄uiſionem. ⁊ erit ad diuerſionem materie ut pꝫ. ⁊ iſtud qd̓ dixi de cauterio ideꝫ intellige d̓ medicina ꝯburente uel ueſſicāte ⁊ cauterizante. ⁊ ſicut exēplificatum eſt de genu ita intelligatur de dolore ſiatico correſpōdēter facien.ſ. rupturā in nate uel ī coſſa ul̓ īfra genu ⁊ ita uidi ſingularē utilitatē in domino petro de carpalica p̄poſito ec cleſie maioris Papie ꝗ cū ml̓tis annis bis uel ter in anno laboraret graui dolore ſiatico poſito ſibi ruptorio in coſſa in parte ſilue ſtri fuit curatus ex illo dolor̄ ſꝫ ſemper tenuit orifficiū apertū tenen. intra orifficium unum cicer groſſum oīdie ip̄ꝫ re nouādo. Ego quoqꝫ in artetico dolore pluriū mēſi um fcīs ſufficiētibꝰ euacuatōibꝰ fectruptorium in palma manꝰ ſiniſtre in domino aleſandro ſpinolla ⁊ fuit curatus v̓a cura ⁊ nūqͣꝫ poſtea recidiuauit hec bene notate quōiam in caſibꝰ huiuſmodi iſta ſunt plurimi iuuamēti lege lr̄am totā uſqꝫ ad ali am partem. vt ſit ſuper caput q̄ eſt ẜa pars princi ¶¶ 3 pal̓ in qͣ ip̄e ponit unū obſeruādū qr corpꝰ debet cauterizari ad uiuifican. virtutem q̄ forte ꝓpter dolorem diſſolueretur. ⁊ dicit. ⁊ oꝫ ut ſit ſupra caput infirmi.i. iuxta caput. vas plenum aqua.ſ. ſimplici ⁊ aqͣ roxata cū. qͣ abſtergatur fa cies eiꝰ quādo ſudat.ſ. p̄ dolore ⁊ ſi apponeretur ī ea etiam parū uini romatīci nō eſſet niſi bonum. Nā oīa ſimul miſta ſua arematicitate ꝯfortāt ſp̄s ⁊ ſtiptice aqua rox. prohibent ipſoꝝ diſſolutōem Et hͦ ꝙ hic ponitꝭ. d. A. eſt etiam fienda in omni uehementi diſſolut̉ ſpirituū a cā calida Addit po ſtremo ⁊ caueatur ne caro adduratur ⁊ ulceret̉ qͥ.ſ. operatione iſta nō eſt neceſſaria ut aduratur patet ⁊ ſic finis huius capituli egregii. De cura calidi humoris. o PO2Ce Hec eſt tertia pars prin ut curetur cum eis ⁊c cipal̓ prime part̉ ſupra diuiſe d̓ cura in ſpetiali dloloꝝ iūcturaꝝ ī qͣ poſtqͣꝫ ī dua bꝰ p̄ceden. partibꝰ determinauit primo d̓ cura do loꝝ a cā frigida ⁊ ẜo d̓ cura doloris uētoſi. Nūc tertio determinat d̓ cura dolorū taliū a cā calida pendentiū ⁊ maxime a collera ⁊ hͦ faciēdo tria fa cit quoniā primo ip̄e pōit general̓r curā ex parte regiminis in dieta etiam applican. quedam me dicinalia magis et interius. ⁊ exterius applican da ẜo principaliter ipſe ponit medicinas locales ſiue ꝑ exteriꝰ applican. tertio ipſe ponit curā ma gis per medicinas ſolutiuas ſcd̓a ibi. Scias ꝙ qn̄

ipſa ſt̓ frigida ⁊c. t̓tia ibi. Sumātur mirabolāoꝝ citrinorū ⁊cͣ. primo ēt ponit regimē ad dietaꝫ per tinens generaliter ſcd̓o ponit cām ſpālem in me dicinis exibendis ſcd̓a ibi ⁊ oꝫ vt ſoluantur de pri ma parte dixit. Oꝫ vt curet̉ cum eis q̄ infrigidāt ⁊ humectāt ex oleribꝰ ⁊ carnibꝰ ⁊ cibis ⁊ fructibꝰ intellige talibus oībus humidis non tn̄ ſuperflua hūitate qm̄ ſuperflue humida reddunt humores aqueos ⁊ fluxibiles ⁊ inſtr̄a iuncturaꝝ relaſſant ⁊ ꝓpterea fine ca. ſequent̓ ipſe aboret ea q̄ replēt ſanguinem aquoſitate plurima vt ſunt perſica ⁊e. Idem intellige de reliquis cibis addit ⁊ lenimē tis ⁊ embrocis ⁊ cerotarijs qꝛ.ſ. talia ſint frigida ⁊ humida intellige v̓m eſſe ſumpta indicatōne a materia doloris cum quo tn̄ ſtat ꝙ hīta intentiōe a compoſitione mēbrorum q̄ ꝑ nimiā hūitatē re laſſantur ⁊ ſic fiunt aptiora ad recept̉ ſuperfluita tum ꝙ talia notabl̓r hūida nocent vt ſepe ſupra dictum ē ēt hīta a tp̄e morbi ut fluente materia in principio reꝑcutiendo materiā lenimenta ad ſtipticū declinātia magis ꝯueniat addit. Et exer citet̉ cū equalitate non intelligatis ꝙ ſtante dolo re v̓bi gr̄a in pedibus ꝙ corpus debeat exercitari deambulando qm̄ tunc quies mēbrorū inferioruꝫ ꝯuenit ⁊ non motus ut manifeſtum eſt ⁊ hoc ge neraliter uolunt oēs ſed bene uoluit ꝙ exercitēt̉ cum equalitate.i. cū temperamento ⁊ ꝯueniētia ſ. fricationibus mēbrorum ſuperiorū in caſu dcō ut maͣ ꝓhibeat̉ a fluxū deorſum ēt ut ab interio ribus ad exteriora ducātur ⁊c. ꝗetato tamen do lore ⁊ euacuata materia etiā ī dolore podagrico in declinatōe ꝯuenit leue exercitiū pedū ad reli quias materieruꝫ reſoluēdū ⁊ mēbra ꝯfortan. ad dit circa exibitionē balneoꝝ. Et balneātur cū ac dulci poſtqͣꝫ effundit̉ ſuꝑ extremitates eoꝝ aqͣ fri gida in domo prima.i. in domo vel caſſa prīa bal nei vbi eſt aqua tepida balneantur in aqua dul ci tepida ideo addit ⁊ adminiſtretur tina tepida deinde ſubmergatur in aqua tepida ſubitoſemel ⁊ fundatur ſuper pedes eorum aqͣ frigida vult ī ſuma ꝙ talia corpora balneētur in aqͣ tepida nō calida ne materia igneret̉ fit āt tale balneū ad ꝯuertendū maͣm exteriꝰ ēt ad īfrigidandū ⁊ hūe ctan̄ maͣm talē calidā ⁊ ſiccā. Sꝫ qm̄ tale balneū relaſſat ⁊ maͣm ponit in fluxū ne ergo in iūcturis pedū recipiat̉ materia. intendit. d. A. ꝯfortare iū cturas pedū cū aqͣ frigida. iō iubet priꝰ ſuꝑ pedes infundi aquā frigidā. Iſte igit̉ textꝰ maxime in tellīgit̉ in patiēte dolore iunctu. pedū tm̄ a cā col l̓ia quoniā in dolore aliarū iuncturarum non poſ ſet verificari lege lr̄am totam qꝛ clara eſt. IOI dicinaſ exibendas ī cāu duo facit quo Nunc ꝯn̄r ipſe pōit vnū can. circa me niā primo facit hͦ ſcd̓o ponit deſcript̉ cuiuſdā me dicaminis in quo ē intentio ſolutōis ⁊ ꝓuocat̉ ẜa ibi. medicamen bonum ⁊cͣ. de prima parte dixit. Et oꝫ vt ſoluant̉ ⁊ ꝓuocatōe utantur cum eis ī ꝗ bus nō eſt calefactio plurima ⁊ exemplificat d̓ ꝓ uocan. ſicut eſt ſirupuſ rox. de ſoluen. ſicut eſt dia citonitem ſolutiuū. Nota ſignanter poſuit can. in ꝓuocantibus ⁊ ſolnentibus quoniam in talibꝰ in caſu vt plurimum errare ꝯtingeret qꝛ ꝓuocantia ⁊ ſolnentia ut plurimum ſunt calida ⁊ ficca vt ſu pra viſum eſt. Fuit igitur expediens in his redef medicum cautum ſtante morbo a cauſa calida. Nota ẜo ꝙ poſſes dubitare de ſirupo rox. qūo ſit ꝓuocatiuꝰ qd̓ triplex reperitur firupus rox. ꝗdam fit cum ſuco roxarum ⁊ eſt aliqualiter ſolutiuus ꝗdam fit cum ſb̓a ficca roxarum infuſſaruꝫ ⁊ h̓ eſt ſatis ſtipticꝰ ꝗdā fit cum infuſſione roxarum recentium ⁊ iſte eſt aliqualiter aperitiuus ⁊ ꝓuo catiuus ⁊ de iſto eſt hic ſermo quoniam in parte ſuperficiali rox. recentium eſt v̓tus calida aperi tiua vnde ponitur ꝓuocatiuus. Et de hoc hētis hic mentem. d. Aui. quoniam de alijs intelliger̄ nō poſſet ⁊ notate hoc bene de ſirupo tamen rox ipſe in cap. inferiore faciet vnum qui eſt ſirupus ſolutiuus ⁊ de illo non intelligit de diacitonitem ſolutiuo facit duas deſcriptiones quinto canon. tractatu ẜo prima ē notabiliter calida ẜa nō ⁊ ē q̄ fit cum carnoſitate citoniorum illa eſt q̄ forma ri dꝫ in iſto caſu ponit alias duas in ca. inferiore prima ſatis erit ꝯueniens poſſuit ēt ipſius deſcrip tionē. xiij. tertij ī cura generali malitie ꝯplexio nis cū materia vbi tantum intrant citonia zuchr̄ ⁊ ſcamonea ego aceptarē illā qͥ dicta ē ꝗnto can ponit ꝯſequenter medicamē ⁊ dixit medicamen bonum in quo ſunt ꝓuocatio ⁊ ſolutio ⁊ ſedatio doloris. ℟. ſeis melonū ⁊ ſeīs citrulli iſta ſunt ꝓuo cantia ⁊ frigida ⁊ hermodactilorū alboꝝ qꝛ ſunt alijs electiores ꝑ hos ſoluit ⁊ almugat ē radix. vt dictum eſt ſupra ēt ꝓuocat oīum an̄ parteꝫ vnā opij tertiā ꝑtē. iꝰ. per hoc fit ſedatiuū doloris ego tn̄ ſimul nō efficerē medicinā ſolutiuā ⁊ ſtupe fac tiuā ſimul quoniā vident̉ ad ꝯͣria ꝓmouere ⁊ for te eſt lr̄a corrupta ut loco opij debeat dicer̄ apij ⁊ tunc erit v̓tus fortiꝰ ꝑuocatiua exiſtimo tamē ꝙ fuerit mēs ſua vt eſſet ſtupefactiua ēt ꝓuocar̄ ⁊ ſoluere per ſeceſſum videntur eſſe ꝯͣrie opera tōes ſed. natura dirriget euacuando materias hī les vt ꝑ ſeceſſum euacuantur ⁊ q̄ ꝑ ſudorem vel vrinā ꝑ illas vias educet ⁊ in v̓tute ſtupefactiuū dolore ſedabit ẜm mōm alibi videndū agregent̉ omnia ⁊ ſit doſſis eiꝰ. 3. iiij. vr̄ eſſe fortis doſſis.ſ qꝛ nimis ſtupefaceret ſed forte ꝓpter/ ſolutionē. ei ꝯiunctā impediet̉ eiꝰ ſtupefactio tanta ⁊c̄. cū z. iiij.3.ſ. puluerizando ⁊ exibendo cū modico aqͣ ordei ē.n. p̄ſent̓ iuuamēti ⁊ ſic ē finis hꝰ p̄ſent̓ ca. De Epitimatibus. Scias ꝙ quādo Tias quod ⁊c. Nunc ſpālius in hac ẜa parte ꝓſeꝗtur ponendo ordi nē per localia applicāda in tali dolore a cā calida ⁊ duo facit principal̓r quoniaꝫ primo ipſe ꝓibet fieri vnū errorē ꝗ faciliter cōiteretur ī prīcipio horuꝫ doloꝝ dādo et mōꝫ corrigen. ſi cōiſ ſus eēt ponen. ꝯn̄r medicinas ꝯueniētes in prin. ⁊ augumento talium poloꝝ ſcd̓o ipſe pōit medicīas magis ꝯueniētes in fine talium doloꝝ ſine declina

tione ſcd̓a ibi. Et de eis q̄ iuuatiua ſunt in fine ta lium doloruꝫ ſine declinatōe ſcd̓a ibi. Et de eis iuuatiua ſunt in fine ⁊c. prīa adhuc in duas qm̄ primo facit qd̓ dictum ē ſcd̓o ipſe ponit unū can. multum vtilē cum vtimur medicinis frigidis in doloribꝰ maͣlibus ſcd̓a ibi. Et cum ſedant dolorē ⁊cͣ. prima ēt in duas qn̄ prīo ipſe docet cauere ab errore dicto ⁊ errorē corrigere ſecūdo ipſe narrat medicinas ꝯuenien̄ ⁊c. ſecunda ibi. Et qn̄qꝫ pōi tur ſuper illud ⁊cͣ. de prima parte dixit. Scias ꝙ qn̄ ipſa.ſ. medicamina q̄ applicāt̉ ſunt frigida ſti ptica ſicut ſandali tunc fortaſſe ledunt ⁊ rō ē qm̄ frigiditate ⁊ nimia ſtipticitate ſtante iā fluxa maͣ corrigatur mēbꝝ ⁊ maͣ magis ꝓfundatur ⁊ ſic du pliciter nocet tn̄ qꝛ mēbro ad minores dimēſiones deducto eadē ſtante maͣ mēbꝝ a maͣ extendetur ⁊ dolor augebitur ēt qm̄ magis ꝓfundata maͣ ali qn̄ maior fit dolor qꝛ mēbris aliqn̄ magis ſenſiti uis vicinantur ēt indiſponitur materia ad reſolu tionē vtꝫ ⁊cͣ. Iō addit ymo oꝫ ut ſint.ſ. medicie tēporem facien̄.i. aliqualē leuē caliditatē inducē tes ⁊ leniant.ſ. aliqn̄ qn̄.ſ. talia ſtiptica applicata dolorē inducunt addit dando intelligere ꝙ nō ſo lum p̄t cōmitti error in applicatōe medicaminuꝫ ꝑ hoc ꝙ ſunt ſtiptica ſed ēt ꝑ hoc ꝙ ſunt frigida nimis qm̄ ꝑ frigiditatē ꝑducitur ad ſil̓ia nocumē ta q̄dicta ſunt ſupra. Et qn̄ leduntur cū infrigidā tibus ꝑꝑ tenſionem eoꝝ.ſ. mēbroꝝ dolentiuꝫ fcā a materia ꝯp̄ſſo deorſum mēbro circa materiaꝫ ꝑꝑ frigiditatē medicaminis adminiſtrentur ea q̄ mollificant.ſ. ad dillatādum ⁊ rarefacien̄ mēb ⁊ hoc mō ꝓhibebit̉ extenſio membri ⁊ dolor miti gabit̉ ⁊ exemplificat ſicut rob i. vinū coctuꝫ nō ſit tn̄ vinum nimis potens ⁊ oleum rox. factuꝫ.ſ. ex oleo cōi oliuaꝝ maturaꝝ ⁊ cerotū.ſ. G. d̓ quo dictum eſt ſupra qd̓ fit ex ſolo oleo rox. cum cera Nā talia aliqualiter leniuūt ⁊ ſic dolorē mitigāt ⁊ errorem corrigunt. Nota ꝙ ſignāter h̓ docuit uitare errorem ⁊ ipſuꝫ corrigere quoniā fluente materia ⁊ maxime calida intentio eſt ꝓhibere fluxum materie fluxure q̄ ſtipticis ꝑficit̉ ⁊ reꝑen tere ēt iā fluxā ꝓ ꝑte materiā q̄ frigidis ⁊ ſtipticis etiā adimplet̉ tamen vt̓s dictum eſt illa ſtiptica ꝓhibentia fluxū nō debent ſupra locum dirrecte apponi ſed ſupra ꝑ duos vel tres digitos ad ꝓhi ben. materiā vel fluxum eiꝰ ſuꝑ locum v̓o apponi debent ea q̄ repellant ſiue reꝑcutiant ſiue igit̉ et ror fiat vt pure vel principaliter ſtiptica applicen tur loco dolēti ſiue etiā frigida nimis ⁊ ſtiptica ēt ſuꝑ loco ponerentur ꝑꝑ medicum nō bene ꝯmen ſuran̄ medicinas ẜm morbum ⁊ naturā eius ⁊ cui libet ēt ꝑito facile euenire poſſet. Iō fuit conue niens hͨ ponere iſtum can. multa hic dici poſſent q̄ dicta ſunt vtiliter ī ca. generali de cura illa pa te. Reꝑcuſſio autem materiei a membro ⁊cͣ. ad illum locum recurratis. Sequitur illa pars. Et quandoqꝫ uerſas medicinas ualē Ubi incipit ponere di tes in pͥn. morbi ⁊ aug. a tali materia ⁊ poſſet di uidi in tot ꝑtes quot ponit deſcript̉ ꝑtes patebunt legendo dicit. igitur primo. Et qn̄qꝫ ponit̉ ſupͣer illud.ſ. membrum dolens a materia calida in pͥn cipio ⁊c. pannus infuſſus aqͣ ⁊ ateto pͦꝫ qūo valꝫ in maͣ niſi tamen ſit maximus feruor non dꝫ poni remedium actualiter frigidum ſed dꝫ tepefieri ali qualiter in virtute illius anff. frigidam inimicuꝫ neruis oſſibus ⁊c̄. addit. Et de eis q̄ ſunt experta eſt ſucus extremitatum canne humide.i. noue ⁊ recentis. Cum.n. ex eo linimentum fit ſedat̉ do lor ſtatim Canna ⁊ ſi multiplex reperiatur intelli gitur de canna qͥ naſcitur in paludibꝰ vel ꝓpe aqͣs ꝗ̄ ē exterius innanis cuiꝰ radix ut dixit Serapio pōtica ē.i. ad ſtipticuꝫ declinat ⁊ ualet empl̓ata atritiōi neruoruꝫ ꝯſequenter in hoc caſu dꝫ ꝯue nire multuꝫ ponit aliud dicit. Et iterum terrant̉ glandes optime ⁊ dequoquant̉ uehementer ut.ſ. v̓tus ſtiptica in qua poſſit remanere ⁊ embrocen tur cum eis hora longa addit. Et cum tollerāt in frigidantia ⁊ nō faciunt eis dolores ꝑ inſpiſſatio nem ⁊ tenſionem tunc nō eſt aliquid.ſ. ita iuuati uum.ſ. ad epitimandum ſicut aqua endiuie ⁊ aqͣ ſollatri ⁊ aqua ſꝑ uiue ⁊ aqua bletarū ⁊ cucume ris.ſ. oīa ſimul ſumpta quoniā in toto eſt v̓tus fri gidā ⁊ humectatiā cū aliquali ꝯfortatione ſtipti ca vtꝫ ⁊ cucurbita.ſ. inciſſa tp̄e ſuo ⁊ ſuppoſita ī maxīa inrl̓atione ēt ꝯuenit ⁊ ſil̓ia addit ponēdo epl̓m in quo nō p̄t eſſe timor de nimis infrigidan do dixit ⁊ ſil̓r epl̓m cū adipibus.ſ. humectan̄ non intenſe caliditatis vt pulle iuuenes vel oleo cōi ⁊ ſil̓ibus eis.ſ. humectātibus ſicut eſſet mucillago dragaganti ⁊ ſeis lini ⁊ cum mellonibus.ſ. ipſos buliendo ⁊ poſtea piſtando ⁊ cuꝫ dictis pinguēdi nibus miſcendo in forma empl̓i ſupple eſt conue niens ⁊ declarando eius vtilitateꝫ dixit ipſa.n. ſ. talis empl̓atio īfrigidat ⁊ lenit ſimul utꝫ addit ⁊ mūcilago pſilij eſt fortis infrigidatiōis dixi uobis qūo ponitur ſtupefactiuū ⁊ diſſoluatur cuꝫ aceto eſt multum potēs in caſu ut ponit Azaranius ī ta li cura addit ultīo circa hanc partem. Et iterum ſandali ⁊ memite ⁊ ſil̓ ia ſedant dolorē.ſ. talem. memite ē herba frigida ⁊ humida ex cuius ſuco fit Sier̄ memite ⁊ multum laudatur in oltalmia ⁊ in oī paſſiōe calida occuloruꝫ a Meſue ⁊ a re liquis auctor̄ ſua igitur humiditate cum tēperat ſiccitatē ſandaloruꝫ. Nunc conſequenter ipſe ponit unum can. cōem ⁊ obſeruan̄ in applicatiōe medicinarum frigidarum cum apponūt̉ prīcipa liter ad ſedandum dolorem materialem dicens. Et cum ſedant dolorem.ſ. tales medicine frigide tunc oꝫ ut aufferantur ⁊ renouentur ⁊ rō clara ē quoniā tales medicine ſua frigiditate ingroſſant maͣm ⁊ claudunt porros membri maxīe tales ſti ptice ⁊ eā ꝓfundare faciunt in membro ⁊ conſe quenter indiſponunt eā ne reſoluatur ⁊ ꝓpterea ubi eſt modica talis materia non nimis furens ⁊ circa ſuperficiem exiſtens laudauit Raſis in de iuncturis non debere apponi medicinaꝫ localem quoniam per ſe ipſum reducetur ⁊cͣ. Hec ē ſcd̓a ꝑs huiꝰ pri Et de eiS Aut cipalis ca. in qua poſt

quā poſuit medicinas magis valētes in principio ⁊ aug. Nūc ipſe ponit medicinas q̄ ꝓprie ualēt in p̓clinatōe reſolutōis.ſ. reſolutis ꝑtibꝰ ſubtilioribꝰ ipſiꝰ maͣe lꝫ Raſis vt dixit ſupra uoluerit. in decli natōe taliū doloꝝ nō eē neceſſaria remedia ⁊ poſ ſet diuidi ꝑs in tot ꝑtes quot medicias ponit par tes patebunt de prīa igit̉ ꝑte dixit. Et de eis que iuuatiua ſunt in fine reſiduorū doloruꝫ iunctura rū ⁊ podagre calidorū eſt ut ſumant̉ aloēs ⁊ cro ci ⁊ mirre partes eqͣles ⁊ leniātur cū aqͣ caul̓ aut endiuie ſed ſcd̓m qͣꝫtitateꝫ caliditatis quoniā ſi ti meremus ꝙ ꝑꝑ talē medicinā mēbrū ī caliditate adhuc intēderet̉ tunc ad remiſionē caliditat̉ me dicine ipſe aponit aquā endiuie. Nota tamen ⁊ tale medicamē ⁊ ſequentia uideant̉ notabiliter calida ⁊ ſic in caſu non uideantur ualere tamē cō ſiderādo diligenter tunc maxīe ꝯueniunt quoniā primo maͣ eſt ingroſſata per medicinas frigidaſ ⁊ in profundo mēbri profundata mēbra ēt qͥ natura liter ſunt frigida per medicinas frigidas ſunt de bilitata ēt ex dolor̄ ꝯuenient̉ igitur in declinatōe partim ad habilitan̄ materiā reſolutioni ⁊ ad cō fortan̄ dicta mēbra debilitata per medicinas fri gidas precipue tales medicine ꝯueniunt q̄ vltra ꝙ calefaciunt ⁊ ꝯfortant vt pꝫ ꝯſideran̄ ſimplitia de quibus. sͣ. dictum eſt. Nā aloēs ut dixit ⁊c̄. d. A. ſcd̓o can. valet doloribꝰ iūcturaꝝ ⁊ addit Me ſue ⁊ doloribꝰ a cā calida vel collera factis de re liquis dictum eſt ſupra addit. Et iteruꝫ cerotum ſ. G. de quo dictuꝫ eſt ſepe cum oleo camomiliō ſ. eſt ꝯueniēs. Et iteruꝫ diaquilon diſſolutum cuꝫ oleo camomiliō.ſ. eſt ꝯueniēs. ītellige de diaꝗlō ſuo ſcripto quinto can. v̓ſus finē qd̓ nō eſt inteſe caliditatis ⁊ nō de diaꝗlon magno Meſue quo cōiter vtimur nā ip̄m ⁊ multo calidiuſ ponitur tn̄ ab eodē dīaꝗlon ꝑuum ꝙ in caſu nr̄o multū ꝯue niret ad frigidū ⁊ hūidū declinat ⁊ dixit ꝙ valet diſſoluēs morbos a caliditate factos. Et poſtea ꝯn̄r vltīo circa hāc partē ponit can. circa balnea qn̄ balnea in declinat̉ maxīe cōuenire dicuntur ⁊ dixit balnea q̄ eis nocent ſunt balnea q̄ eis nocēt ſunt balnea calida.ſ. minerales in caſu ꝑꝑ dubiū infl̓ationis frigida v̓o qn̄qꝫ iuuant nō tamen in hͦ tp̄e declinat̉ qꝛ nō efficiunt vtilitates qͦ tunc qͦrun tur qͥ ſunt ſupra ꝓxime dicte ſed interduꝫ tp̄e prī cipali ⁊ aug. ꝯueniunt. Iō dixit quādoqꝫ iuuant ⁊.i. ꝓ quanto repercutiunt ⁊ ꝯfortant ⁊ ſedāt do lorē vt ē ſupra dictum ⁊ ſic eſt finis huius ca. De Solutiuis. Umantur mirabo Sequitur de ſolutiuis rubrica. In iſto igitur cal̓o ponit deſcrip. ſolutiuo tum in caſu conuenient̉ duo tn̄ facit quoniā pri mo facit hͦ ſcd̓o ipſe reddit ēt ad ordinandum de bitas eis dictas maxīe ex ꝑte cibi ſcd̓a ibi. Et iſti quidē iuuantur plurimum a cibis ⁊c. prīa adhuc in duas quādo prīo ponit medicinas magis valē tes in maͣ ſimplici calida ẜo ponit eas q̄ valent ī maͣ miſta domināte tamen maͣ collerica ſcd̓a ibi. Et cum eſt illic compoſitio prīa poſſet diuidi ī tot partes qd̓ ponit deſcript̉ partes patebūt dixit pri mo. Sumātur mirabolanoꝝ citrinoꝝ. 3. x. ⁊ her modactilorum ⁊ buzidem amboruꝫ an. 3. iij. ſeīs Apij ⁊ Anexi ad corrigen̄ inflationem aptam eue nire ex hermouatilis amborū an. 3. ij. cōficiantur cum zucharo diſſoluto.i. puluerizato ſi placet vl̓ diſſoluto in aqua endiuie ⁊ addit illis ſpīebus p̄t fieri confectio in morſelis ponendo ꝓ qͣlibet. 3. i. ſpērū lib.i. zuchr̄ de quo īpotu ſumatur oī die. 3. ij. vr̄ innuere ꝙ ſumatur in forma pulr̄ ꝑ hͦ qd̓ di xit in potu ⁊ re v̓a ſi tm̄ de tertio poneretur ſicut ſunt ſpēs ſicut fit cōiter in pulueribꝰ eſſet doſſis ſpēruꝫ ꝓ qualibet doſſi. 3. i. ⁊ eēt multū ꝯueniēs doſſis ⁊ leuis exiberetur ergo oīdie.ſ. fien̄ ſolut̉ ⁊ eſt egregia medicina ⁊ in caſu praticāda vt pꝫ conſideranti ea q̄ ſupra ſunt dicta. Si v̓o fieret in forma cōfectōis ſcd̓m mōm dictū de tertio ad debite ſoluen̄. oporteret ſūere pluſqͣꝫ duaſ.3. ymo ad minꝰ poſſet dari. 3. 5. ſi tamen veles ea vti oī die nō dꝫ eſſe maior doſſis. 3. ij. in morſellis ponit aliud vnde fit confectio diacitonioꝝ hͦ mō. Et iteꝝ ſumatur ſuccicitoniorū lib i. ⁊ aceti de uino ad dr̄am aceti fructuū. I. iij. ⁊ zu. lib. i. ⁊ 3. iij. ⁊ doſſis eius ſit. 3. 5. vſqꝫ ad. 3. i. 5. ibi cū poſuit zu chari lib. i. ⁊ 3. iij. cadit carta noua inter ly ⁊ ⁊ z. iij. ubi deeſt aliqd̓ ſolutiuū tn̄ ī oībus uolumini bus circa hāc partē viſſis qͥ fuer̄ ſex uel ſeptē uel fuit lr̄a ſicut eſt in meo ⁊ aliqui ſic ꝯtinuāt lr̄am nihil interponēdo aliꝗ interponūt dicētes ⁊ cer̄ z. iij. ⁊ oēs male qm̄ medicamen nō eſſet ſolutiuū ſicut intēdit. d. A. ego niſi ꝙ doſſis eſſet nimis ma gna dicerem ꝙ ibi deberet eſſe ſcamonee ſed trā ſeat tanqͣꝫ non intellectam ⁊ veniamꝰ ad aliā ⁊c. ponit aliā dicens. Et iterum hermodactiloruꝫ.3. x. ſcamonee. 3. ī. ⁊ tertia. 3. xviiij. i. D. iiii. cubebe ad correctionem vtriuſqꝫ ꝓ ꝯfortatione ſtomaci eſt ſpēs v̓o zuchari taberiꝫ. 3. xxx. doſſis eiꝰ.ſ. eſt z. iij. quō debite ſoluit in iſto caſu maͣm collericā ⁊ nō ē doſſis nimīs fortis ſi ꝯſiderabis ponit aliā ſic. Et iterū ſcamonea decocta in duplo ſui aq̄ citoniorum acetoſorū aut pomorū ꝑ aquam intel ligendo aquam decoctionis eorūdem decoctōe in qua ꝯſideret̉ ſb̓a eiꝰ.ſ. vt nō nimis exicet̉. Iō ad dit. Cū ergo incipit inſpiſſari oppillet̉ os eius in quo eſt.ſ. vas lapideū ī quo bullit ⁊ demittat̉.ſ. nō buliendo donec inſpiſſet̉ ⁊ ſumat̉.ſ. poſtea d̓ ea ſic inſpiſſata ſcamonea pondꝰ. 3. x. ⁊ ſumat̉ d̓ tabefet. 3. xx. ⁊ cubebe ꝯtrictis n̄cut alcor.ſ. ſub tiliſſime pondꝰ. z. ij. agregent̉ oīa cū iulep.ſ. rox. ⁊ fiant ide pill̓e ⁊ exicent̉ ī vmbra ⁊ ſit doſſis ea rū pill̓e due uſqꝫ ad tres.ſ. D. ij. in oī hora.ſ. ꝯue nienti ad purgationem re v̓a ſi iſte pill̓e bn̄ ꝯſide rent̉ ſūt ſingul̓es ī caſu ⁊ notabil̓r correcte qm̄ ꝑ illā dectōem ſcamōee cū ſuco citonioꝝ vl̓ aqͣ eoꝝ remittit̉ acuitat̉ ſcamonee ⁊ acquiritur bonitas ꝯfortionis ſtomaci cubebe ēt corrigunt nocumē ta eius vt pꝫ inſpiciēti vtilitates eorū p̄cipue ſua

aromaticitate ⁊ ꝯfortatōne membrorum natura lium ⁊ ego ſatis laudo uſuꝫ iſtarum in caſu iſto. Hec ē ſecūda ꝑs princ pal̓ Et cum eſt ca. ī qua ipſe ponit deſcript̉ valenteſ in talibꝰ doloribꝰ qn̄ materia ē ꝯpoſita.ſ. cū fl̓ate tn̄ collera dn̄ante poſſꝫ ēt diuidi ī tot par tes qd̓ ponit deſcriptiones dicit primo. Et cuꝫ eſt illic ꝯpoſitio admīſtra ierāpigram na in ea vt pꝫ eſt v̓tus euacuan̄ collera ⁊ fl̓a ī v̓tute aloēs ⁊ ſpe cierū eiꝰ v̓m eſt qd̓ iera.ſ. nō hꝫ v̓tutē q̄ tranſeat vſqꝫ ad iuncturas credo igit̉ qd̓ ītelligat de iera acuta.i. acuata cuꝫ agarico vl̓ coloꝗntida. Addit Et ex eis qͥ ꝯferunt eis eſt ſirupus roxatꝰ ſcd̓um hūc mōm. vnde.ſ. fit ſolutiuꝰ. Sumātur ſucci ro xati lib. ij. ⁊ mellis lib. iiij. ſcamonee aſſate.i. cor recte ꝑ aſſationem in coctano. 3. i. dequoquātur vſqꝫ quo īſpiſſent̉.ſ. ſpiſſitudine ꝯueniente ſb̓e ſi ruporū doſſis eſt ex duobus nō exprimitur pōdꝰ in meo neqꝫ in alijs libris quos vidi ſed ſolum re peritur ex duobꝰ vſqꝫ ad ꝗnqꝫ bn̄ ꝯſiderāti ⁊ cal culāti ꝯputata ꝯſumptōe ſucci ī decoctōe mellis p̄t dari de ſirupo. 3. i. qm̄ in eo intrabūt. gͣ. x. ſca monee ꝓ qualibꝫ. 3. ſirupi ⁊ eſt doſſis cōis ſcamo nee credo igit̉ ꝙ vellit dicere textus ꝙ doſſis eiꝰ eſt ex duobꝰ aur̄ vſqꝫ ad ꝗnqꝫ ⁊ erit bona doſſis Et aduertatis hic ꝙ ſcamonea ut ſoluat materiā miſtā ꝯmiſſet̉ cū melle hic ⁊ non cū zucharo ut fiebat in precedentibꝰ deſcriptionibꝰ. Addit aliā vt dixit. Et iterū infundantur tamarindi ꝓprie ſoluunt colleraꝫ ēt aliqualiter ꝯfortando qꝛ frigi di ⁊ ſicci ī ẜo cū caſſia fiſtula q̄ educit cū collera aduſta flegmā ī aqua hendiuie ⁊ fen. vt materiei ꝯpoſite appropriet̉ ēt volebit ſi ſic fiat. ℟. tama rindorū electorū. 3. i. infundant̉ in aquis endiuie ⁊ fen. an̄ ꝑ horas octo poſtea fcā exp̄ſſione forti collatur̄ addatur caſſie fiſtule nouit extracte de canis. 3. i. neqꝫ iſta medicina relaſſando nocere pōt ꝑꝑ tamarindos in quibus eſt v̓tus ꝯfortatiua vt dictū eſt na ſolla caſſia in his aquis non ꝯueni ret vt al̓s ſupra dixi ponit aliā deſcript̉ magis ap propriatā qn̄ non eſt febris dixit. Et ſi non fuerit febris ſumat̉ decoctio mira.ſ. citrinorū ⁊ fumiter re ⁊ prunoruꝫ ac tamaridoruꝫ oīa hec appropria te ſoluūt colleram ⁊ abſintij magis reſpiciēdo fl̓a ſcd̓um ꝙ vr̄.ſ. ponendo plꝰ ⁊ minꝰ de abſintio ſcd̓ꝫ ꝙ plꝰ ⁊ minꝰ eſt materia groſſa. Et poteſtis ſume re v̓bi gr̄a de mirabolanis ⁊ reliquis an. 3. 5. ī de coct. ēt leuis erit potio de abſintio lꝫ non reperia tur clarus textꝰ ꝙ ſoluat flegma ymo. d. A. facit v̓ba q̄ videntur dubia ad ꝯͣriuꝫ ſed ꝙ ſoluit colle rā vt expreſſe Meſue tn̄ dicunt ꝙ interficit aſca rides ⁊ ſoluit eos vnde bene ꝓbabile eſt ꝙ etiam ſoluat ſl̓a ſed leuiter ⁊ credo qd̓ ad hāc intentio nem hic ponitur ⁊ ſi non eſt aliud expreſſum ſol uens fl̓a inter mirabolanos pone vnaꝫ ꝑtem Mi rabola. kebulorū ⁊ ſufficiet ⁊ ſic pꝫ qūo iſto d̓ſcri ptio in caſu conueuit ſꝫ debes intelligere qd̓ ſignā ter dixit ſi nō ē febris ⁊ intelligit de materiali qm̄ ſi eſſet febris exibitio mirab. ꝑꝑ ſtipticitatē eorū eſſet timoroſa maxīe ſi exiberetur an̄ digeſtionē vt ipſe exp̄ſſe dicet inferius prima quarti de cura febriū in generali v̓ſus finē ca. ⁊cͣ. Ponit aliaꝫ deſcript̉ dicens ⁊ iterū buziden ⁊ hermodatili ⁊ rox. rubee iuuabunt ſoluendo ꝯͣhendo ad collerā ⁊ corrigendo nocumentuꝫ hermodactiloruꝫ ꝓ par te equali menſura ſumantur de quo ſumatur.ſ. toto. Aur̄ vnus ⁊ ſemis eſt.n. in ipſo ſedatio.ſ. do loris ⁊ infrigidatio ⁊ ſupple appropͥata ſolutio vtꝫ ꝯſideran̄ que dicta ſunt ſupra de ſimplicibꝰ iſtis. Et iſti quidem principal̓ huiꝰ ca. in Hec eſt tertia pars quarta ipſe reddit ad ordinan̄ ꝯuenientem dietā eorum ⁊ dixit. Et iſti ꝗdem iuuantur plurimum a cibis frigidis ⁊ groſſis ad ingroſſandum ⁊ infri gidan̄ materiā calidam ſubtilem maxime hͦ con uenit in principio fluente materia ⁊ exemplificat ſicut qui fit de lentibꝰ cuꝫ aceto nō intelligas cuꝫ multo aceto ſed aliqualiter acetoſitatis naͣm ace tum in caſu maxime nociuū eſt per interius ſum ptum ⁊ reliquis cibis infrigidan̄ ⁊ ingroſſantibꝰ ſanguineꝫ ſicut eēt extremitates aīaliuꝫ maxīe pedes porcorū ⁊ relique partes muſchuloxe ciba ria de paſta azima piſſes parui caſſeꝰ recens ⁊ hu iuſmodi hͦ tn̄ intelligatur ſtante digeſtiua ſtoma ci forti ⁊ in corpore nō apto oppillationi exempli ficat ipſe ſicut ille cibus qui ſit de acetoſa ⁊ ven tres cū aceto p̄parati.i. inteſtina animaliū p̄para ta aliqual̓r cū aceto ⁊ acetorā carnis vacine eo dēmō exponendo cuꝫ ꝯdictionibꝰ dictis intelligē do. addit ⁊ qn̄qꝫ iuuantur plurimuꝫ cuꝫ cibis exi cantibus ſicut eſt orobꝰ pꝫ ſtante fluxibilitate ⁊ li quiditate materie ponit aliaꝫ regulam circa die tam. Et nō oꝫ vt ieiunēt plurimum. No. dixit plu rimum quoniaꝫ vult ꝙ dieta ſit ſubtilis ēt reſpe ctu quāti ut natura membrorum reddatur auara vnde materia non ita fluet neqꝫ natura occupabi tur plurimum ne materiam digere poſſit non ta men ſit ieiunium plurimuꝫ qm̄ perducit ad infl̓a tionem in caſu iſto peccante materia calida vtꝫ ponit ꝯſequenter regimen in fructibꝰ dixit. Et eis ꝗdem ꝯceditur ex fructibus uti piris ꝓprie na fri giditate ⁊ ꝯfortatōe iuuant ⁊ prunis et malis gra nat̉ ⁊ ꝑſicis hͦ dixit ſcd̓m cōem uſum praticantiuꝫ ꝓpterea dixit ꝯceditur quoniā pruna ⁊ perſica ⁊ alij fructꝰ humidi multum non ꝯueniunt. Iō ad dit de intentione. ꝓpria. Ego autem aboreo eis.ſ. etiaꝫ patientibꝰ a cauſa calida ea q̄ ſunt ſicut per fica ⁊ griſomila ⁊ per hoc qd̓ dixit ſicut intellexit omnia huiuſmodi.ſ. multum humida. Ideo ad dit ⁊ eſt redditio cauſe nocumenti ⁊ q̄ replent ſanguinē plurima aquoſitate omnia talia nocent ſupple quoniā.ſ. fit ſanguis ex eis ebulibilis ⁊c̄. Et ſic eſt finis ca. lege tu lr̄am totam ꝯtinuam ſi placet cal̓m fuit ſingulare ibi hētis di v̓ſos mo dos ꝯponen. medicinas ſolutiuas ⁊ in forma po tionis ꝯfectionis ſolide pulr̄ pillularum ⁊ ſirupo rum ⁊ fuerunt egregie multū deſcript̉ vt uidiſtis ego tamen hic afferam tres deſcript̉ ſingulares unam in materia tantum calida unam in maͣ mi ſta dn̄ante collera aliam ī maͣ miſta dn̄ante mā

fl̓atica. Sit ergo hec prima deſcriptio. ℟. M. la. citrinorum. 3. ij. rubari electi. 3. 5. roxaruꝫ 3. i. ſcamonee cocte in pomo. 3. 5. cum ſucco roxa. fiant pillule doſſis eſt. z. i. uſqꝫ in duas. Alia deſcriptio inuſta dominante collaͣ. ℟. reub̓ari .3. ij. Milabolan. citrinorum. 3. 5. hermodal̓ agarici turbit an̄. 3. i. 5. diagredij maſt. gario. an̄ 3. 5. ꝯficiant̉ cū ſuco roxarū ⁊ ē doſſis visͣ. Alia deſcriptio q̄ magis ualet uincēte fl̓ate. ℟. turbit M. citrinorū ⁊ embricorū an̄. z. iij. rox. 33. anexi hermol̓orū an̄. 3. i. piperis longi ſtieados an. 3. 5. garo. croci an. D. 5. diagredij. D. i. aloēs. 3. i. 5. ꝯficiant̉ oīa cū ſuco yue ⁊ roxaruꝫ ⁊ fiant pill̓e. De cura iuncturarū ꝯuerſarū ī lapideitatē ⁊ exi cataruꝫ. Seꝗt̉ rubrica iun Sti ſunt turaꝝ ꝯpſarum ī la pideitatē ⁊ exicatarū hec eſt ꝑs princi palis ꝑtis curatiue qͥ ſic ꝯtinuat̉ ad p̄ cedētē. nā poſtqͣꝫ ipſe poſuit curā doloꝝ iunctura rū ẜm ml̓tiplitia īgenia curatiua ut uidiſtis. Nūc ẜo ipſe ponit curā quorūdā accidentiū ſequentiū ad dolores iūcturaꝝ merito maͣe ipſoꝝ doloꝝ ⁊ di uidit̉ ꝑs ī duas qm̄ prīo ipſe ponit curā iuncturaꝝ indurataꝝ ⁊ exicataꝝ in lapideitatē ꝯuerſaꝝ ſe cūdo tanqͣꝫ unius accidentis ſepe ſequentis ad di ctos dolores ⁊ hoc ē ꝙ dicit rubrica pn̄s ſecūdo ip ſe ponit curā ꝯͣctōnis mēbroꝝ ſcd̓a in principio ſe quentis cal̓i ibi. Scias ꝙ oleū ⁊c. p̄ſens cal̓m pri ma dione diuidit̉ in duas ꝑtes qm̄ prīo ipſe ponit onos can. declarātes cās induratōis ⁊ lapidatōis iuncturaꝝ ſcd̓o ipſe ponit curā ꝑ medicinas ſcd̓a ibi. Et de eis quibus cauet̉ ⁊c. prīa ꝑs ēt in duas diuiditur quoniā prīo ponit can. dicti accidentis ex ꝑte cāꝝ ītrinficaꝝ ſecūdo alio ſub lelecto can. caꝝ extrinſicaꝝ huius acciden. ꝑ uiā corrolarij in fert dando regulā in ꝓhibendo illas cās extrinſi cas qͥ ad hoc accidens adducūt ſcd̓a ibi. Et oꝫ ut ⁊c. De prīa ꝑte dixit. Iſti.ſ. qui ad hoc ſepe dedu cuntur ab intrinfico. Sunt habētes ꝯplexiōes ca lidas ⁊ maͣs groſſas rō huius eſt quoniā ꝑ cōple xionē calidā cito reſoluit̉ ⁊ exicat̉ ad modicuꝫ ſubtile qd̓ ē ī maͣ groſſa ⁊ ꝯſequēter ꝯtinuata ac tōe in groſſo ad groſſum terreſtrificat̉ ⁊ lapidea tur. Et hoc qd̓ intendit lege tu lr̄am ⁊ hoc ē una cā. Conſequēter ipſe ſubintelligit aliā cām ex trinſicā.ſ. ꝙ aliqn̄ fit hoc accidēs ꝑꝑ hoc ꝙ appli cant̉ medicīe fortes reſolutiue ſupra locū doloris fine aliquo humectāte ⁊ ꝓpterea infert. Et oꝫ ut iſti.ſ. ſic diſpoſiti nō reſoluāt̉ ſine lenificatōe ymo oꝫ ut leniantur ⁊ reſoluātur ſimul ⁊ rō dicta eſt. No. tn̄ ꝙ lꝫ de iſtis ſit maxīe habenda iſta car tella tanqͣꝫ in maxīe diſpoſitis ad talē induratōeꝫ iuncturaꝝ tamē ēt in alijs maxīe cū eſt maͣ groſ ſa illud obſeruari dꝫ vt ſupra ſepe dictū ē. Si ēt nō ſꝑ ſimul talia applicent̉ medica dū tamē talia ſibi inuicē ſuccedāt nō ꝑducent̉ ad indurationē lege lr̄am. Cōſequēter ipſe ponit. medicinas cu rātes cū iā ſunt. lapideate iuncture ⁊ diuidi poſſꝫ ꝑs ī tot ꝑtes quot pōit medicīas ꝑtes patebunt de prīa ꝑte dixit. Et de eis ꝗbꝰ cauet̉ a lapideitate ſunt Empl̓a fcā ex farina orobi vel herbi idē ē ⁊ lupinorū cū oximele ⁊ allaniū. ⁊ vite alba cū ꝑte licij ⁊ armo. cū vino ātiquo ⁊ oleo vnfancio addit ⁊ qn̄qꝫ ponit̉ de ſuꝑ farina fabaꝝ. No. ꝙ lꝫ di cat ꝙ ex eis ꝗbꝰ cauet̉ ⁊cͣ. ⁊ ex hoc videat̉ pone re regimē p̄ſeruatiuū ⁊ nō curatiuū tn̄ mēs prīci palis ſua h̓ fuit ponere curā huiꝰ accidētis ꝑ hoc ergo ꝙ dixit cauet̉ volebat īnuere ꝙ iſtis medici nis ſtāte iā īduratōe cauet̉ ab vlteriori lapideita te ⁊cͣ. Sꝫ ſpīaliter ꝓ verificatōe notate prīo oro bus calidꝰ eſt ⁊ ſiccus īcidit abſtergit ⁊ aꝑit ⁊ ita aꝑit ꝙ ſi eius magna qͣꝫtitas ſumis facit mingere ſāguīeꝫ vt dixit Auerōis cū Serapiōe farina eiꝰ fit artificial̓r ſuꝑ aſꝑſis priꝰ ip̄is aqͣ ⁊ aceto ⁊ tūc in empl̓is molificat apoſtemata oīa dura ut Se rapio de farina lupinoꝝ idē Serapio dixit ꝙ re ſoluit ſine mordicatōe apoſtemata dura ⁊ p̄cipue qͣꝫdo dequoꝗtur cū aceto ⁊ melle vt h̓ fit quoniā cōiſſetur cū oximelle vt pꝫ allaniudē nō reꝑio ꝗd ſit dꝫ eſſe vocabulū corruptū bene reꝑio aniudeꝫ ⁊ ē arbor aſſe q̄ in caſu ꝯuenit vt pꝫ ſecūdo can. ca. ꝓprio de vite alba dictuꝫ ē ſupra qūo ē fortis medicina nā fortiter ſubtiliat ⁊ diſſoluit apoſtēa ta ⁊ vximur in empl̓is radice eiꝰ hꝫ ſingularia iu uamēta d̓ ꝗbꝰ al̓s addit cū ꝑte ficij qꝛ ſtipticat ut ſupra dictū ē ⁊ ꝯfortat mēbꝝ ne ꝑ medicinā illaꝫ fortē diſſoluatur robur mēbri reliqua oīa ſūt cla ra intelligēdo de vino albo quō in caſu ꝯueniat nr̄o ſubtiliando īcidendo reſoluēdo ⁊ aliqualiter molificādo lege tu addit remittendo nos ad ea q̄ dicta ſunt ſupra ⁊ ē lr̄a clara dixit. Et de eis q̄ cō ferunt ei cuiꝰ iuncture in lapideitateꝫ ꝯuerſe ſūt aut ſunt in itinere lapideitatis.i. in via vt ꝯuertā tur ſunt empl̓a q̄ dicta ſunt vel q̄ diximꝰ ī frigidis de doloribꝰ.ſ. remouendis frigidis iuncturaꝝ groſ ſorū humo. ⁊ vnctōes ⁊ embroce qͣs cū eis.ſ. ſuꝑ ple diximꝰ iuuari addit. Et illis qͥ ꝯferunt eis ē fa rina lupinoruꝫ cū oximelle aut aceto comiſto.ſ. ſine melle ad magis ꝓfundādū v̓tutē lupinorum. Et iteruꝫ radix almaroth ſupple eſt iuuatiua.ſ. ſi cū farina. lupinoruꝫ redigatur ad formā empl̓i almaroth quidā dicunt qd̓ eſt pulegium ſubtilia tiuuꝫ ⁊ inciſſiuū tamen credo qd̓ dēat dicere ma roth ⁊ ē radix aniudeꝫ de quo. sͣ. eſt dictum ⁊ eiꝰ natura eſt minꝰ potens qͣꝫ aſſa q̄ eſt ſuccꝰ eiꝰ arbo ris ſed eſt fortior arbore ſecundo can. addit ⁊ ite ruꝫ empl̓etur cum bulb. diſſoluto cum aqͣ bulbꝰ eſt cępe cōe ꝙ cōeditur ẜm aliquos. d. A. vr̄ īnue re ꝙ aſſil̓itatur ei ⁊ in v̓tute anagalis. Serapio dixit qd̓ eſt cepe ꝑuum ſine tunicis oēs ꝯcordant qd̓ aſſimilatur cepe cōi ⁊ quod ſi fiet empl̓m cuꝫ eo ꝯferet atritioni neruoruꝫ ⁊ lacertoruꝫ ⁊ ꝯferet podagre ⁊ generaliter doloribꝰ iuncturaruꝫ ſubti lian̄ humectando ⁊ reſoluendo et ſic in caſu nr̄o dꝫ multuꝫ ꝯuenire iō addit ip̄e.n.ſ. bulbꝰ ꝓhibet lapideitatem incipien̄. addit ⁊ fil̓r embroce ī ꝗbꝰ decocta ſunt calamentuꝫ et alaſſe aut.i. cuꝫ ace to pꝫ quomodo iſta ꝯueniat addit aut decoctōe

ſ. fiant embrocha in qua caſſeus antiquꝰ decoctꝰ ē ꝓprie in iure caſſie fi.i. talis decoctio ī qua caſ ſeus aniquꝰ ē decoctus miſta decoctōe cū expreſ ſione caſſie fi. ē multum conueniens qm̄ in virtu te iuris caſſie fi. ē notabiliter molif cās poſtea ex parte Caſſei antiqui fortis ſaliti ⁊ multum diſſol uens ymo dicunt multi ꝙ talis Caſſeus antiquus puluerizatᵈ ⁊ ſuperpoſitus talibus iuncturis indu ratis cū non poſſint molificari eas rūpit ⁊ tandē educta materia conſolidātur vere ⁊ nihil poſtea remanet de induratione. Addit vltimo. Et nitruꝫ ⁊ Euforbium ⁊ aqua cineris caulium cōbuſtarū ſupple valent credo ꝙ rūperent illam indurataꝫ vt dicebatur paulo an̄ vt patet ꝯfideran̄ termīos alias declaratos ⁊ has duas deſcript̉ poſuit in fi ne ca. qm̄ non reſtat aliud ingeniuꝫ curatiuū ī ta libus iuncturis induratis cū nō poſſunt molifica ri niſi vt rūpantur ⁊ materia educat̉ ⁊ poſtea fiat ꝯſolidatio ⁊ hoc de ca. ſcd̓m ipſum. Ego autē ad iſtaꝫ intentionē obſeruarē can. Raſis in de iū cturis in principio ca. dixit ſic. Cum apoſtema in ceꝑit indureſcere vtaris medicinis molificat̉ ẜm duritiem apoſtematis ⁊ tam diu donec videas re moliri ⁊ rarefieri ⁊ in latitudine augumētari tūc reuertaris ad diſſolutiua ⁊ eis vtaris ſecundū du ritiei quātitateꝫ ⁊ non ceſſes quandoqꝫ molifica re quandoqꝫ diſſoluere donec totuꝫ reſoluat̉ ⁊c. Molificatio aūt adimplet̉ cū balneat ī omni bus appropriatis vt decoctōe radicis altee fenig. ⁊ lini ⁊ cum vnctionibꝰ de quibus ponit vnā quā dixit exꝑtam ⁊ ꝙ nō fallit ſic. ℟. feces olei Irini ⁊ fęces olei ſeīs lini mucilag. feng. pinguēdo ana tis ⁊ miſſe ⁊ ſuperpone ad hoc optime valet yſo pi cerotum cū aſongia anatis ⁊ compone cū Ar moniaco ⁊ bedelio diſſoluatur ī ſuco rute cū iſto adimplet̉ omnis tua intentio ſimul. Ideꝫ Ra ſis in fine ca. eiuſdem ad rumpen̄ dicta apoſtema ta qn̄ reſolui non poſſunt. dixit ſic de mente. G Accepit. G. caſſeū antiquū longi tꝑis ⁊ narſtutiū ⁊ puluerizauit ſiml̓ poſtea accipet pedeſ porci an tiqui ſalitos ⁊ coxit ⁊ cum aqua illa miſcuit na ſturtiū ⁊ caſſeū ⁊ fecit. Empl̓m ſuꝑ iuncturas lapideatas ⁊ rumpebat̉ cutis ⁊ exibat omnis ve nenoſitas ſiue humoroſitas ⁊ ſic patiens ſanabat̉ ⁊ addit. Expertus ſum illud ſepe. Quidam vero dicunt cū egreditur materia indurata ex lo co rupto ſuperponitur pul̓is ciꝑi cum aſongia an ſeris ⁊ iſtis in iſta materia ſum ꝯtentus. De cura contractionis ⁊ vocatur azemena. Cias quod oleum Aꝫ rubrica de cura ꝯͣctionis ⁊ azemenea dixit Symō azera ē ꝯͣctio nō reperio azamenea breuiter ē rubrica de ꝯͣctione mēbro rum quod eſt accidens ad dolorē iuncturarū ali qn̄ ſequens extenſionem neruorū vel neruoſoruꝫ a ventoſitate aliqn̄ a maͣ implēte aliqn̄ fit talis ꝯͣ ctio qm̄ ꝑꝑ dolorē ꝯͣhuntur membra ad ſuā origi nē ſicut proprie dr̄ de ſpaſmo. Iō in ca. primo po nit curam qn̄ fit talis ꝯͣctio a materia extendēte ſecundo qn̄ a ventoſitate tertio qn̄ a dolore princi paliter cōcomitante ſiccitate ſecunda ibi. Et illiꝰ que ex ea ⁊c. tertia ibi. Et de eis que exꝑta ſunt dixit igitur de prima parte ſcias quod oleū de an dacoca potando ex eo ⁊ vngendo cū ipſo ē ma gis ꝯferens ei.ſ. ſic diſpoſito a cauſa dicta Anda coca ē ſpēs triffolij ſcd̓m omnes ſed apud do. A. ſcribitur taxitilon breuiter Serapio in ca. de tri folio dixit in fine ca. ꝙ quidam Curauit abſqꝫ eo quēdam cui faciebat inungi pedes cū oleo tali ⁊ diſſolute ſunt enodationes pedū eius manifeſtat eius v̓tutem grādē cū dixit. d. A. ꝙ eius decoctio ſi effunditur ſuper morſum vipere ſedat dolorem eius ⁊ ſi effunditur ſuꝑ mēbrum ſanū facit in ip̄o ꝯtingere ſimile illi qd̓ ꝯtingit ex morſu viꝑe. ideꝫ Serapio ī ſnīa ꝯn̄r dixit ponendo eius deſcriptio nem. Et modus faciendi hoc oleum eſt vt dequo qͣtur andacoca cū ſemībꝰ nā ſeīa ſt̄ fortiora in tā to vino.ſ. albo ⁊ potēti quātū ipſa ē ⁊ oleo.ſ. cōi hoc ē tantū de oleo ⁊ vino accipiat̉ vt illa ī vaſſe cohoꝑiri poſſit ⁊ ſupple tantū dequoquat̉ donec ꝯſumat̉ aquoſitas eius.ſ. uinū ꝯſumat̉ remanen te oleo cuiꝰ doſſis.ſ. in potu ſit a. 3. ij. minꝰ hoc di cit ne ſcimus nimis audaces in ip̄m exibendo ꝑi eiꝰ fortitudinē ut dixi ꝓ uſu eius in ungendo no eſt ponenda doſſis. Nūc ꝯn̄r ip̄e ponit curā illius ꝯͣ t illluS ctōis que a uētoſitate pendet ⁊ dixit. Et illius q̄ ex ea uentoſa eſt curatio currit curſu curatōis uētoſitatis facien̄ uētoſitatē.i. ita dꝫ cura ſicut cura uentoſitatis ⁊ ſupple rei facien̄ uentoſitatē uel fouētis eā.ſ. ſi fuerit uētoſitas pu ra cū reſoluen̄ ⁊ carminātibus uētoſitatē ⁊ ſi fue rit ēt cā faciēs uel fouens uētoſitatē ut fl̓a ul̓ me lancolia ip̄am appropriate digerendo ⁊ euacuā do ⁊ ꝯn̄r uētoſitatē reſoluendo cura ergo ſit cuꝫ eis q̄ curāt uētoſitatē ⁊ q̄ faciunt uel fouēt uēto ſitatē ⁊c. lege lr̄am. Cōſequenter in tertia ꝑte ponit curā ꝯͣcti a dolore principaliter maxīe ſi cō comitet̉ ſiccitas ⁊ dixit. Et de eis q̄ exꝑta ſunt ad ꝯͣctū eſt vt ſumat̉ pellis ouis hora qͣ excoriat̉ ⁊ ponat̉.ſ. ſic calida circa ip̄m uel ſuꝑ ip̄m ⁊ lenia tur ſupple ſi expedit lacte uacio dulci ad humec tan̄ ⁊ iuuat̉ eo pꝫ intelligēti ꝯfortādo illa calidi tate quodāmō naturali mēbris ⁊ ſic deliciā īprim̄ do ⁊ ē unus modꝰ mitigando dolorē ⁊ leuit̓ reſol uendo addit ⁊ admīſtratio balnei ſicci ut ſudare in furno aut in fouea ignita iuuatiua ſunt. Ego iſta fortia remedia nō aptētarē qꝛ niſi ſtāte mate ria uētoſa uel ſubtili credo ꝙ eēt ad timorē ma gis. Et ego uidi in magnifico dn̄o Anto. de triuul tio ꝗ habebat iuncturas īduratas ⁊ fuit poſitus ī furno ⁊ poſtea fuerūt lapideate facte ⁊ niſi ego fuiſſem credo qd̓ fuiſſet ſufocatus naꝫ uolebant ponere ipſum intra furnum etiam cū capite ⁊c. Et ſic finis ca. lege lr̄am. De Cautella a Doloribus Iuncturarum.

O portet ut utatur. Seꝗt̉ cap. d̓ cautella a doloribꝰ iūctu raꝝ ut dixit rubrica qͥ ē ꝑs tertia princi palis huius prime partis nam poſtquam determi nauit de doloribus iuncturaruꝫ ſecundo determi nauit de accidentibus plerūqꝫ ſequentibus ad di ctos dolores. Nunc in hoc ca. determinat de cau tella uel preſeruat̉ a doloribus iuncturarū maxīe in his ꝗ alias paſſi ſunt dictos dolores iuncturaꝫ uel etiam alias paratis ad dictos dolores. Et di uidi poteſt totum ca. prima diuiſiōe induas ꝑtes principales quoniam primo ipſe ponit quid ſit fiē dum circa medicinalia ſecundo ordinat quid fien̄ circa ea que ad dietam reꝝ non naturaliuꝫ perti nent ſecunda ibi. Et utatur exercitio temperato prima pars etiam in duas diuidi poteſt quoniam primo ip̄e ponit quid ſit fien̄ magis generaliter in medicamībꝰ ſecūdo ſpīalius ſecunda ibi. Et cum accidit euacuatio ⁊c. prima etiam in duas nam primo facit ꝙ dictum eſt multum generaliter ſe cundo minus generaliter ſecūda ibi. Et omnino oportet ſi cauſa de prīa parte dixit oportet. ut uta tur ille ꝗ aſſuetus eſt his doloribus flobothomia ⁊ ſolutione uentris in uere hoc intellige ſi tales dolores ſint materiales ut ſecundum plurimuꝫ ē ⁊ intelligatur ly ⁊ aliquando pro vel quoniaꝫ ali quando ſolla fl̓ia ſufficit ⁊ cum materia eſt ſan guinea uel ſanguini multuꝫ mixta que ſollent fa cere tales dolores aliquando autē ſolla formatia ſufficit ut cum cauſa eſt fl̓a uel mell̓ia nō mixte ſanguini neqꝫ corpus eſt natura ſanguineum ali quando tamen utrūqꝫ eſt neceſſarium ⁊ hoc eſt utplurimum uerū maxime in illa que fit per uiā defluxus ut patet conſiderā. ea que dicta ſunt in ca. cauſarum ſupra oportet hic multa ſupponere que alias dicta ſunt ne contingat idem multotiēs replicare dixit ſignanter in uere quoniam mate rie in uere calefiunt ⁊ mouentur vnde apte ſunt magis ad iuncturas fluere ut etiam declaratum eſt eodem ca. ſupra de tempore quo magis eue niūt dicti dolores. Si igitur fiat illo tempore fl̓ia ⁊ farmatia vel vtrunqꝫ ſimul materia euacuabi tur ⁊ a fluxū diuertetur ⁊cͣ. Nunc conſequen ter ſpicialius proſequitur declarando quid fier̄ circa euacuationem materie ⁊ alterationē eius ſi alteratio eſt neceſſaria ⁊ dixit legendo litteram continuam. Et omnino oportet ſi cauſa ī eo qd̓ accidit ei.ſ. de dolore ſit multitudo humorum.ſ. peccantium in quanto vt non dimittat eos multi plicare cum eo quod euacuet.ſ. euacuando cum flobotho. que proprie reſpicit peccatum humoris in quāto. ⁊ cum eo quod minorat ex cibo duplici ter.ſ. modicum dando de cibo.ſ. nutritiuo uel cū cibo exicatiuo aliqualiter ſed ſenſus primus meli or eſt. ⁊ cum eo quod adminiſtratur ex exercitio bono.i. aliqual̓r reſolutiuo ⁊ minoratiuo materie quod eſt exercitium magis longum qͣꝫ uellox ad dit. ⁊ ſi cā.ſ. talium dolorum conſuetorum euēire ſit corruptio eorū. ſ.humoꝝ ita.ſ. ꝙ ſit peccatū in qͣlli ⁊ nō in quāto oppoatur illi.i. occurratur.ſ. ne eueniat a tali cā. cū euacuatiōe eius qd̓ oꝫ.ſ. eua cuādo materiā peccātē cū ſolutiuo appropriato ⁊ ꝯͣrietate regimis ꝑ qd̓ grauatur.ſ. talis hūor pec cans in quali.i. inducatur ꝯͣrium regimen ad illd̓ ꝑ quod illud generatur v̓bi gr̄a ſi peccans maͣ ſit fl̓a inducatur regimē ꝯͣriū regimini facien̄ ad fl̓a tis gn̄atiōeꝫ ⁊ ſi hoc dꝫ fieri oꝫ preſcire ꝗd ē illud qd̓ gn̄at fl̓a ut ſumatur ꝯͣriū eius ideo addit. Fl̓a eīm gn̄at̉ ꝑ adiutoriū ex īfrigidan̄ ⁊ tu ꝗdē ſcis ea .ſ. q̄ infrigidant ⁊ ſcis oppoſitiōeꝫ eoꝝ. Iō ſupple in illo cāu dimitte īfrigidātia ⁊ utere calefacien̄ ⁊ eꝯͣ ſi cā fuerit collera tūc oꝫ euacuare eā cū ap propriatis. ⁊ occurrere cāe calefaciēti faciēti ad gn̄atōeꝫ collere cū infrigidātibꝰ. ideo addit. ⁊ col lera gn̄atur ꝑ adiutoriū calefacien̄ ⁊ tu ſcis ea. ⁊ ſcis oppōitiōeꝫ eoꝝ.ſ. cū infridātibꝰ idē eſt ēt ītel ligēdum de mel̓ ia. ſi ſit in cā ut purget̉ deīde adu ducatur regimē ꝯͣriū regimini ipſam gūanti. Iō ēt addit. Et ſimil̓r mel̓ ia gn̄atur ꝑ id qd̓ ſcis ⁊ op ponit̉ ei qd̓ gn̄at ipſaꝫ ꝑ id qd̓ ſcis qm̄ gn̄atur ab infrigidātibus ⁊ exicantibꝰ oꝫ occurrere cū calefa cien̄temperate ⁊ humectan̄. Et hoc eſt quod intendit de tota iſta parte lege eā quia clara eſt. I C partis in qua ipſe poſtquam poſuit Hec ſecunda pars generalis prime facienda in preſeruando a doloribus iuncturarū generaliter circa euacuat̉ fien̄ vel non fien̄ ⁊ cir ca alterantia medicinalia. Nunc conſequenter ipſe inſinuat nobis quid ſit fien̄ cum accidit fieri euacuatōnem ⁊ breuiter dixit. Et cū accidit eua cuatio.ſ. ꝙ fieri debeat tuuc ex illis que rectiora ſunt eſt confortatio membri cum ſtipticis ⁊ adui cit rationem vt non ſuſcipiat.ſ. membrum aptuꝫ ſuperfluitates qm̄ cum fit euacuatio ſiue per me dicinam ſiue per flobothomiaꝫ mouentur humo res maxime per medicinam ſolutiuā vnde ſic co morti ⁊ poſiti in motu faciliter fluerent ad mem brum conſuetum ad recipien̄ tum ꝑꝑ debilitateꝫ ipſius membri tunc ꝑꝑ naͣm alias conſuetam eſſe ad illud membrum tranſmitten̄ ideo conueniens eſt vt mēbruꝫ. ſtipticis ꝯfortet̉ ⁊ ꝑꝑ vigorare ipſiꝰ virtutē vt reſiſtat materie q̄ fluēt et ꝑꝑ ꝯſtringer̄ meatus ne ꝑ ipſos facilis fiat penetratio dixit tn̄ d. A. qm̄ timor eſt in reꝑcutiendo a mēbris igno bilibus materiā ne ꝯn̄r fluat ad mēbra prīcipalia vt ſupra eſt poſitus can. Et ꝓprie.ſ. fiat talis ꝓhi bitio fluxus ad mēbrū cum ſtipticis cuꝫ non time tur ꝯuerſio earū.ſ. materieꝝ ad mēbra principa lia cauſa anteceſſionis mondificationis duplicit̓ intelligendo aut qꝛ nulla preceſſit mondificatio ſed eſt corpus repletum qꝛ eo caſu ante mondifi cationem appropriatā fortem nō deberemꝰ appo nere illa ſtiptica prohibentia fluxū ad illas ꝑtes qm̄ eſſet tunc magnꝰ timor de redditu materieꝝ ad prīcipalia ꝑꝑ corporis nimiā plenitudine ⁊ ſic cā anteceſſionis mondificatōis nō facte nō debēt iuncture ꝯfortari ſtāte corpore multuꝫ pleno qm̄

minus ſequeretur nocumentur non prohibēdo quam prohibendo prout alias fuit ſnīa ſua ſupra alio modo legatur affirmatiue. ſic cū accidit eua cuatio.i. cum facta eſt euacuatio. tūc ex illis que rectiora ſunt eſt confortatio membri cum ſtipti cis vt non ſuſcipiat ſuperfluitat̉ ⁊ proprie cū non .i. quia non timetur ꝯuerſio earū ad membra prī cipalia cauſa anteceſſionis ⁊ molificationis.i. ꝑꝑ iſtam cām ꝙ eſt facta mondificatio antecedens ad illam ꝯfortationem non timetur ⁊cͣ. Et ad eū dem redeundum intellectum ⁊ exemplificat cuꝫ quibus debet fieri talis ꝯfortatio dicens. Et iſta ſunt ſicut acatia ⁊ balauſtie ⁊ ſucus uirge paſto ris ⁊ licium ⁊ memite de oībus iſtis eſt ſupra de claratum quomodo reꝑcutiunt ⁊ cōfortant in cā calida. ⁊ in cauſa frigida ponit alia confortātia. Et iterum fricatio cum ſalle trito ⁊ cum oleo.ſ. maſticis niſi ſit ſiccitas uehemens. quoniaꝫ tunc talia exicantia confortātia eſſēt aliqualiter timo roſa ut patet. eſt apoſtema ⁊c. Nunc Et quando incidenter circa hanc par tem ipſe ponit unū can̄ curatiuum ſi eſt apoſtēa uel ēt preſeruatiuum ſi futurum ē approbabiliter apoſtema fl̓aticum per ſpīalem medicinā ⁊ dicit. Et quando eſt apoſtema fl̓aticuꝫ.ſ. in actu ⁊ ſuꝑ ple eſt facta purgatio uel dubium eſt de apoſtēa te fl̓atico futuro ⁊ bibit habens ipſum ad ſenſum expoſitum ariſtrologie rotunde que eſt fortior pō dus. 3. ij. aliquotiens in Ieme ⁊ uere tūc fortaſſe prohibetur pondus eiꝰ poſt qͣꝫ loquitur d̓ preuiſſio ne eius cum.ſ. eſt timor de futuro apoſtemate di xit in uere uel ieme. quoniaꝫ in eſtate eſſet timor de calefactione ⁊ inflamatiōe nimia oēs ꝯueniūt ꝙ ualet in paſſionibus iuncturarū ⁊ dixit ẜo can̄ ꝙ patientes podagrā bibunt eam ⁊ iuuant̉ ex ea exercitio temperato. Hec eſt Et uta TM ſcōa pars principalis cal̓i in qua ipſe ponit regimen cōueniens in dieta in pre ſeruando a dictis doloribus iuncturaruꝫ ⁊ poſſet diuidi in tot partes ꝙ ſpīales can̄ ponit ſcd̓m ali qͣs diuerſas res de nō naturalibus ꝑtes patebuūt legendo. de prima dixit circa motum ⁊ quietem. Et utatur exercitio temperato.ſ. pedes ambulan̄ ſuauit̉. quoniaꝫ laborioſum ⁊ forte noceret ut ſu pra dictum eſt quies ēt nocet debilitando iunctu ras ⁊ ꝑ paucitatem reſolutionis. ēt quoniā infri gidantur tēperatum ergo exercitium iūcturas cō fortat addit ⁊ uectatione ſupple utatur cū nō pōt multū incedere ⁊ ſufficienter pedes portet̉ ī equo tamen ſuauiter iō addit. Et non ſuperfluat in eis quoniam excitant podagram ⁊ dolores nimis ad iuncturas materiā atrahendo ꝑꝑ caliditatē aquiſi tam ⁊c. addit ēt magis determinādo ⁊ ſpecifican̄ regulā precipue circa motum dicēs. Et non adhi beatur illd̓.ſ. exercitiū quo nō eſt ꝯſuetꝰ ſubito ſi ne gradatōe ratio clara ē qd̓ ſi illud accidat.ſ. ut ſit neceſſariū ēt ſine gradatōne inungi verbi gr̄a nō eſt ꝯſuetus niſi ſuauiter ⁊ tarde incedere et fit expediens propter aliquam particularem ꝯtingē tiam ut ſolicite ⁊ uelociter exercitetur tūc ſupple adminiſtra olea ꝯfortantia in ungēdo.ſ. iūcturas E¶ OpOLE parte ip̄e ponit regimē quā ut deuitent ⁊c̄. In hac tum ad cibuꝫ ⁊ potū primo circa cibum ẜo circa potum ibi. Et deuitent potare ⁊c. dicit primo ⁊ oꝫ ut deuitent carnes groſſas hoc precipue uerū eſt in dolore a cā frigida ut plerūqꝫ euenit. ⁊ ſal ſa oīa iſta ſunt ſupra declarata ⁊ aſſaleſſud nō reperio quid ſit ſed debet eē genus ſalſimenti ace toſſi ꝙ nocet ut patet per dicta addit Et ex olleri bus deuitent ea que ſunt ſicut ſicl̓a ⁊ bautie.i. pa ſtinaca ⁊ citroli ⁊ aqua mellonis addit nocent eīꝫ .ſ. talia proterea ꝙ generant humorem aquoſſuꝫ addit tn̄ dubitatiue dictum eſt ſupra ꝙ prouoca tiua ꝯueniunt igitur iſta conueniunt. ideo dixit ⁊ conferunt per prouocationem.ſ. aliꝗs poſſet di cere hoc et reſpōdens dixit. Et diuerſificatur diſ poſitio eorum.ſ. prouocantium ī corporibꝰ.ſ. quā tum ad iuuandum ⁊ nocenduꝫ. quoniam ī corpo ribus mondificatis actu egris. a materia groſſa ⁊ flegmaticis in declinatione prouocantia ꝯueniūt ut ſupra eſt dictum. In ſanis autem ſiue neu tris ad preuiſſionem ut hic non conueniunt tū propter nimiam ipſorum humiditatem. tum etiā quia diſponunt materias ad fluxum ⁊c. hoc eſt quod intendit dicit ſecundo circa potum. Et deui tent potare uinum plurimum et groſſum quia no cet. humores commouēdo ⁊ ſubtile prouocando nocet ⁊ neruis ut ſupra fuit declaratum in que ſtione de hac materia ideo addit. Imo cum ui num omne ſcilicet oportet deuitare tamen preci pue dixit groſſum inuia iuuamenti cum generat groſſum nutrimentum quod in cauſa frigida de qua eſt hic ſpecialis intentio eſt diſcunueniens. addit continuando in cibis generaliier. Et ciben tur eis que ſunt bone digeſtionis ⁊ uellocis de claratum eſt ſupra naꝫ calida cibaria que conue niunt in morbo conueniunt etiam in preſeruaiōe utpatet addit. Addit ponendo regimen circa ali am rem non naturalem. Et oportet ut deuitent replectionem ⁊ anichilationem ab exercitio ⁊ de uitent cum hoc ſuperfluitatem in labore ⁊ exerci tio et proprie ſuper replectionem. Iſta omnia ſunt declarata ſupra in capitulo cauſarum addit circa quoddam anecxum exercitio. Et deui tent cohitum patet quomodo multipliciter noce at non eſt hic morandum ponitꝭ conſequenter or dinem circa balneationes et dicit. ⁊ minorent in balneationibus.i. ex balneationibus ⁊ dicit litte ra exterior ⁊ adducit rationemi. quoniam ipſe li quefaciunt humores et faciunt eos currere ad iū cturas relaſſādo ⁊ meatus aperiendo. addit tamē unum aque termarum conferunt eis in hora egri tudinis de his late dictum eſt ſupra ponit conſe quenter unum obſeruan̄ cum corpus uult uti bal neo etiam minerali ut dixit. Et ex illis que confe runt eis in principio balneorum.i. termarum et v

peſt ipſarum explectionem ⁊ in medio introitus ipſoꝝ in ip̄is ē effuſio aque frigide ſuꝑ iuncturas. iuuat enim ī principio. ne relique materie fiuētes recipiantur in iuncturis ī medio ēt ꝯueniunt par tim ad eandeꝫ intentionē. partim ad ꝯſeruan̄ uir tutem termarum in iūcturis ⁊ poſtremo ualet ad eandem intentionē ubi tn̄ eſſent iuncture debiles poſt balnea calida ſi exhiberetur aqua crede qd̓ nimis nocerent. Ideo elegāter addit id d̓bere ob ſeruari. ſi nō eſt aliquid qd̓ prohibeat in debilita te neruorum ēt addit. Et quandoqꝫ afferūt h̓ no cumentum.ſ. de debilitate neruorum febres dicit ultimo Et oꝫ ut non dormiant ſuperꝭcibum oīno quoniā ē ex rebus nocibilioribus eis pꝫ ēt quoniā caput tunc uaporibus repletur ⁊ reumectatur ⁊ ꝯn̄ter nerui ⁊ mēbra neruoſa ⁊ iuncture debilitan tur ⁊ remoliuntur ⁊c. pꝫ ꝯſciderāti ea q̄ dicta ſūt ſupra lege totam litteraꝫ quia clara eſt ⁊ ſic finis capituli huius. De cura que magis propria eſt ſiatice ⁊ dolori bus anche. magis propria ē ⁊c. Ura que Hec eſt tertia ꝑs principalis prime partis huius tractat in qua ipſe ponit ſpecialiter curā dolo ris fiatici ⁊ anche ⁊ diuiditur pars preſens ī duas partes quoniam primo ipſe ponit curam horū do lorum magis generalem. ẜo magis ſpīalem ꝑ me dicinas appropriatas. ẜa ibi in rubrica. Embro ce pn̄s cal̓m ēt in tres diuiditur quoniā primo ip̄e ponit curaꝫ doloris ſiatici generaliori modo ẜo ēt magis ſpīal̓r. ẜa ibi in illis v̓o que de eis ſunt ſan guinee ī prima parte pro cura generali ip̄e remit tit nos ad ea q̄ dcā ſunt ſupra cal̓o generali in cu ra ⁊ adducit rōnem qr̄ de dolore ſiatico facit ſpe cialē determinat̉ ultra illaꝫ generalē de doloribꝰ iuncturaꝝ igitur dicit. Cura que magis ē ſiatice ⁊ doloribus anche ⁊ genuum.i. ⁊ non ſic alijs do lor̄ aliarū iuncturarum ē ꝙ oꝫ ut reddeatur in cū ratione eorū ad can̄ in doloribus iuncturaruꝫ dꝫ qꝛ poſſet aliquis dicere dubitatiue. quō ē recuren̄ ad can̄ generales. ſi ē hic ponen̄ cura que eſt ma gis propria ſiatice ⁊cͣ. Rn̄dēdo dicit ⁊ tu quidem ſcis.ſ. ex eis q̄ ſunt dcā loco allegato ubi erat ſer mo de repercuſſiuus. ꝙ ipſi differūt ab alijs dolori bus iūcturarū. ⁊ declarans dixit. ⁊ eſt idem cū dic tis in loco allegato. Nam repercuſſio in prīcipio .ſ. facta egritudinis quandoqꝫ nocet eis nocumē to uehemēti ⁊ tanto.ſ. nocumento nō nocet ſi fiat in alijs doloribus iuncturaꝝ ⁊ declarat ſic dicens quoniā maͣ profunda eſt.ſ. illa que iam eſt fluxa ⁊ repercuſſio retinet eam illic.ſ. in profundo tali um iuncturaꝝ ⁊ ponit eam talem.i. taliter oꝑat̉ repercuſſio uel medicina repercuſſiua in ea pro fundando ⁊ incrudādo ꝙ difficilis fit eius reſolu tio ⁊ preparat eam.ſ. materiā profundando intra iuncturas ut diſſocet iuncturas cū ipſa diſtocet iū cturas abſqꝫ repercuſſione ſimiliter.i. per hoc ꝙ materia aliquādo ībibitur in ligamento de ſe ⁊ cō ſequenter ellūgatur ligamentum fit diſlocatio iū cture. ita ēt cū per repercuſſionē profundetur maͣ interius habilitabitur iunctura ad diſlocatiōeꝫ ꝑ eundem modum per quem ēt aliquando diſiocat̉ ſine repercuſſione ut eſt dictum. ⁊ ſic duplex ꝑ reꝑ cuſſionem in dictis iuncturis ſequitur nocumen tuꝫ quod non ſic ſequitur ꝑ repercuſſionē in alijs ꝑꝑ hoc.ſ. ꝙ dicte iūcture ſunt magis profunde vn de appoſito repercuſſiuo. in dictis iūcturis mate ria magis profundatur unde fit difficilis reſolutio nis etiam propter illud diſponuntur iuncture ad diſlocationē ſcd̓m modum dictum. Et propterea ēt ut ſupra dicebatur Raſis ī de iuncturis prohi bebat repercuſſiua localia ⁊ frigida qͣꝫ in ſiatica. etiam ſi a cā calida quodāmodo ꝯbureretur dice batur tn̄ ꝙ ubi eſſet uehementiſſimus dolor. ita ut dubitaretur de diſſolutōe uirtutis iſi illo cāu ap poneremus frigida preheligētes materiaꝫ ingroſ ſari ⁊ incrudari ⁊ iuncturā habilitari ad diſtoca tionē qͣꝫ diſſolutionem uirtutis ⁊ mortem ⁊ hoc to tum pendet ex hͦ ꝙ tales iuncture ſunt. magis pro funde alijs vnde in alijs ī principio fluxus et poſ qͣꝫ aliquid fluxit de maͣ repercutius ubi in iſtis nō ſumus anxi repercutere dicebatur etiam ſuper ti morem eſſe in iuncturis ſpatule ⁊ ſic pꝫ quō d̓ ſia tica ⁊ dolore anche ⁊ genu eſt cura fienda ꝓpria ut dicit teſtꝰ noſter. totum eſt clarū ſi declaretur quid ſit ancha ⁊ ſia ⁊ lꝫ ēt ſupra ſit dictū tamē ēt utiliter hic repetetur. Eſt igitur notan̄ ꝙ an cha ab auctoribꝰ dupliciter accipi ꝯſueuit aliqn̄ generallter ⁊ cōiter pro tota nate ⁊ comprendit iūcturam et coſſam aliquando pro ſola iunctura ꝯpoſita ex oſſe anche et coſſe. nā in oſſe anchelē cōcauitas q̄dam appellata piſſis ī qua egreditur extremitas ſuperior oſſis coſſe q̄ uertebruꝫ appel latur ⁊ in ea inuoluitur. Et ipſa cōi uocabulo et large ſumpta proprius dicitur ancha ſtricte aūt ſumpta dr̄ ſia ⁊ ſi apparet quid debeamus aliqn̄ intelligere per ancham ⁊ aliquando per ſiam ita ꝑdolorem anche. ⁊ per dolorem ſie in propoſito cum dixit cura magis propria ſiatice ⁊ doloribus anche ibi ancha ſumebatur ſtricte et ly ⁊ teneba tur expoſitiue ut eſſet ſenſus cura propria ſtatice et doloribus anche ⁊c. et hoc eſt quia ſumendo ancham large quilibet dolor in ancha illo modo ſumpta accidens a materia fit a materia in loco profundo recepta ut pꝫ conſideranti ⁊c̄. Et ex hͦ iam patet tota littera clara lege eam tu uſqꝫ ad illam partem in illis uero ⁊c. In hac Parte quitur ponendo curam autem ſpecialius proſe horum dolorum ſecundum ſpeciales cauſas ip ſorum duo facit quoniam primo ipſe. ponit cu ram magis ſanguinee ſecundo flegmatice tan quam plerunqꝫ occurrentium ſecunda ibi illi v̓o qui flegmatici ex eis ⁊c. prima etiaꝫ poſſet diuidi quoniam primo ponit utilitatē flobotomie in tali dolore ſecundo ponit utilitatem uomitus. et ſolutionis partes patebunt legendo litteram r 2

ꝯtinuaꝫ primo dicit in illis uero.ſ. doloribus que de eis.ſ. mēbris ſunt ſanguinee d̓ rebus magis cō ferentibus eis eſt fl̓oia pꝫ cum per eam ꝯueniēter factā materia ſufficiēter diuertatur et euacuetur Ideo addit. et iuuantur in diſpoſitione.ſ. ſubito per fl̓iam in primis.i. in principio factā ex manu .ſ. ex una brachij.ſ. baxilica diuerſe partis ut ſu pra eſt declaratuꝫ ad debite diuerten̄. deinde.ſ. in proceſſu fluxa materia ad euacuan̄ ex pede.ſ. fiat fl̓ia ex ſafena uel ſiatica ut paulopoſt uidebi tur euacuan̄ ab ea que dirrectionē hēt aſpectum ad locū ut ꝯuenientior fiat euacuatio materie de inde ponit unaꝫ regulā bene obſeruan̄ in cāu iſto dixit. Et non fiat flōmia ex pede niſi poſt fl̓iaꝫ ex manu. ⁊ ratio eſt qm̄ ſi primū fieret ex pede que ē euacuatiua fl̓ia ⁊ non eſſet facta ex brachio. que eſt diuerſiua ueriſimillter ſtāte corpore pleno ut in principio multo plus atraheretur d̓ materia ad locum qͣꝫ euacuaretur per partē. ⁊ hoc bene nota te. Idem eſſet dicendū in ſimilibus. ut ſi eſſet apo ſtema calidum in matrice uel teſticulis nūquaꝫ maxime ī principio eſt fien̄ fl̓ia ex ſafenis niſi pri us ſit facta ex baxilica. Et fit iuuamentū ⁊c. Nūc ꝯn̄ter ipſe ponit iuuamentum uomitus ⁊ ſolutio nis in caſu ⁊ dixit. ex eis per Et iuuamentum ſit nomitum. hoc maxime uerum eſt cum alia materia eſt ſan guini mixta ut collera. uel ēt collera ſola. qm̄ per uomitū diuertitur materia ad oppoſituꝫ ēt mat ria calida faciliter ē nomitu educibilis ⁊ addit d̓ uentris ſolutiōe. Uentris autē ſolutio quando qꝫ uſqꝫ ad finē poſtponitur. ⁊ adducit rationē du plicē. primo quia dixit et.i. qꝛ eſt ſufficiētia in uo mitu forti. forti.ſ. non tantum ad diuerten̄ ī prin cipio. ſed etiam ad euacuan̄ ſecundo ꝯtinuat nō fit ſolutio per deorſum. ut non trahat ſolutio uen tris materiam ad inferiora vnde ſi traheretur ēt ipſius pars faciliter moueretur ad ancham. Ad dit niſi ſciatur ſit parua.ſ. materia quoniam ſtāte modica materia pecāte ⁊ corpore non repleto. nō fit timor in ſolut̉ ventris ne materia fluat ad an cham quoniaꝫ illa modica materia in uirtute po tionis uel ſolutiui deorſum per uentreꝫ educitur. Addit ꝯn̄ter de bono.ſ. regimine eſt ut ieiunēt duobus diebus deinde flobotometur.ſ. ex appro priatis uenis qm̄ per tale ieiunium niſi corpꝰ mi nus inflamaretur fit aliqualis minoratio materie unde natura redditur auara ⁊ ſic materia nō red ditur apta ad fluxū ſuplet igitur uices flōie diuer ſere. et hoc fieri poſſet in corpore timoroſo ad flo botomiā de venis magnis qm̄ quidam timēt illaꝫ ⁊ nō fl̓iam ꝑuarū ut peduꝫ ⁊ tunc illud ieiunium ſuplebit vt dcūm eſt ſi corpus fuerit de illis qui fa ciliter tollerant ieiuniū ideo ꝯtinuan̄ de uenis pe duꝫ dixit. Et ſcias ꝙ fl̓ia ſiatice uene magis iuua tiua ē in fiatica qͣꝫ ſafenne qm̄ dirrectioreꝫ habet aſpectū ad ſiā qͣꝫ ſafena ex quo ſia eſt in parte ſil ueſtri natis ſituata ita et uena flatica ē in extrin ſica ꝑte pedis ſituata ubi ſafena ē ī domeſtica ad dit tn̄ ut plurimū ⁊ dixit. ubi ſit dolor leuior exten ſus ī ſilueſtri.ſ. tibie ⁊ ſupple ī domeſtica grauior parte tibie. ut aliqn̄ ꝯtingit addit ꝯtinuādo. ymo ſit purus.ſ. dolor in domeſtico ⁊ ſuple nō in filue ſtri declaratur.ſ. ꝙ ſit ī domeſtico ꝑ coloreꝫ ut.ſ. ſit rubeus.ſ. color tibie cuiꝰ extēſio ex domeſtico ſuple ſit tm̄. Iſto can̄ dixit qr̄ erit tunc ſafena ma gis ꝯferens ei qͣꝫ uena fiatica.ſ. ad flobotomāduꝫ ⁊ hoc erit quoniā tūc illa uena flatica magis im mediate educet de maͣ ꝯiūcta ex quo expanditur per ꝑtē domeſticā addit remouendo dubitatiōeꝫ quāuis ambe ſint duo ramī uene unius ſicut baxi lica ⁊ cefalica in māibus ſuple ⁊ ſi ſint rami uene eiuſdeꝫ tn̄ ī diuerſis mēbris fl̓iam in eis fcā diuer ſo modo ꝯuenit qꝛ in paſſionibꝰ capitis fl̓oia cefa lice proficit. ⁊ nō ſic baſilice in paſſionibus auteꝫ epatis ⁊ naturaliū magisˡ proficit baxilica ⁊ non cefalica fl̓ia. Idē dico de iſtis ramis flatice ⁊ ſa fene licet ex eodē truncho oriantur tn̄ inequal̓r ſeruiūt quoniā illa que flatice magis ualent ī paſ ſione fie ⁊. illa que ſafene magis ualēt in paſſioni bus matricis ⁊ genitaliū in viris ut expreſſe decla rauit. G. in ſuo de fl̓oia diſtinctione tertia cap quarto hoc dictū eſt utplurimū ꝑꝑ ſimilē ꝯtingē tiam quā poſuit. d. A. hic naͣ ubi māifeſtatur exp̄ſ ſe ꝙ maͣ ſiatice intenderetur ad interius tibie uel pedis fl̓oia ſalene eēt ꝯuenientior et hoc manife ſtabitur ex colore ⁊ dolore extenſis per parteꝫ do meſticam tibie quomodo autem baſilica ⁊ cefali ca ab eodē. truncho ramificentur ⁊ ſafena ⁊ ftati ca etiam ab eodem eſt declaratum quarta primi cap. proprio ubi ēt ponitur iſta ſnīa. ut hic ⁊ ego alias declaraui ipſorum uariā utilitatem in diuer ſis ⁊ breuiter dixi ꝙ licet ab eodem trunco rami ficentur quoniaꝫ tamē ad ipſos terminantur alie venule parue a quibꝰ fit ēt euacuatio cū fit ab illis euacuatio ⁊ ille ꝑue verbi gr̄a ſaphenarum īmediatiorem habent colligentiam cum matrice qͣꝫ cū ſia ⁊ eꝯͣ uene parue ad ſiaticam uenam ter minātes īmediatiorē hēnt cū ſia colligētiaꝫ. tn̄ fit ⁊c. Ideꝫ debes intelligere de ceralica ⁊ baxilica reſpectu capitis ⁊ naturalium. addit uerum. G. rememoratur ſarene. ⁊ uene curuature policis.i. in curuatura pollicis exiſtente tm̄.i. de iſtis facit mentōeꝫ tantum ꝙ iuuāt ī tali dolore ſiatico.ſ. in quodā de hoc ſpeciali tractatu quoniā ī ſuo d̓ flo hotomia d̓ ſtaticis uenis ad hanc utilitatem facit mētioneꝫ. Et addit ⁊ fl̓ia uene curuatiue pollicis magis iuuatiua eſt qͣꝫ uene fiatice ⁊ ſafene ſimul. hoc ē uerū ſi intelligat̉ diuerten̄ quoniā euacuan̄ non eſſet uerū cū ꝑ illas tāqͣꝫ ꝑ trunchos maiores et dirrectiores meliꝰ poſſit euacuari maͣ qͣꝫ ꝑ iſtaꝫ ꝑuam uenā q̄ eſt ramus alteriꝰ illaꝝ ſꝫ ad diuer ten̄ ut dictū eſt qn̄ ꝑꝑ cām debilitat̉ nō poſſemus ad aliam ꝯͣriam diametrū diuertere tūc fl̓oia illi us eſſet ꝯuenientior ut pꝫ intelligenti addit. Et ex eis.ſ. uenis pedis que flobotomātur.ſ. in cau iſto eſt uena q̄ ē inter minimum et ſecundum pedis et flobotomatur poſt ipſam uena ſiatica quoniaꝫ primo facta flobotomia diuerſiua per aliam uenā

tunc conuenientius fiet flobotomia euacuatiua ꝑ uenam ſiaticam. ut dicebatur paulo ante de alia parua uena quoniam etiam talis que iacet inter minimum ⁊ ſecundum eſt ramus fiatice ſicut illa que eſt incuruatura policis eſt ramus ſafene. Et addit verificando quod dictum eſt. Et dicitur ꝙ hec uena.ſ. in flobotomando in caſu noſtro eſ magis iuuatiua quaꝫ uena ſiatica ſit diuertendo ſicut ſaluatela que eſt in manu inter minimum ⁊ ſecundum eſt magis iuuatiua qͣꝫ baxilica in egri tudinibus epatis ⁊ ſplenis. hoc eſt uerum modo expoſito quia iſta ſaluatella plus iuuat in egritu dinibus epatis diuertendo quaꝫ baſilica ut patet non tamen in euacuando. ideꝫ igitur eſt intelligē dum de iſtis uenis minutis pedum ad comparatō nem ſiatice uel ſafene. Et ſic patet littera clara lege eam totam ſic exponendo uſqꝫ ad iſtam ꝑtē. qui flegmatici ex eis ⁊c̄. Illi autem In hac ſecunda parte hu ius partis ipſe ponit curam doloris ſiatici a cauſa frigida materiali. ⁊ duo principaliter facit quoni am primo facit. hoc ſecundo ip̄e declarat quomo do diuerſe intentiones etiam quodāmodo ꝯͣdicen̄ concurrunt in aplicatione emplaſtrorum fortiuꝫ in caſu iſto. Emplaſtrorū quideꝫ adminiſtrato ⁊c. primo ⁊ duo facit principaliter quoniam pri mo in cura huius ipſe nos remittit ad ea q̄ ſupra dicta ſunt in cura apoſtematum groſſorum. ſcd̓ ipſe ponit unam deſcript̉ confectionis hermetis quam ſupra ⁊ hic in caſu iſto multum laudat. ſe cunda ibi. Et adminiſtretur poſt euacuatiōeꝫ ⁊c̄ dicit igitur primo illi autem qui flegmatici ex eis currunt curſu apoſtematum groſſorum.i. curan tur cura apoſtematum groſſoꝝ. Et verification curationis.i. per equales verificatur ratiōes utri uſqꝫ cura. hoc eſt ſi unum medicamen ꝯuenit in certo tempore in cura apoſtematum groſſorum. idem etiam conuenit in proportionali tempore in dolore ſiatico cāto a materia frigida nā utriuſqꝫ ratio eſt una ut patet conſcideranti. ideo addit in ferendo. Et propter hoc non oꝫ ut ſit preſumptio ad miniſtrandum reſolutiua fortia ante euacua tionem.ſ. in dolore ſiatico ſicut etiam non conuēit in principio apoſtematis a materia groſſa fortia reſolutiua applicare propter id quod ſciuiſti cuꝫ eis.ſ. remedijs que diximus.ſ. ſupra quoniam for tia reſolutiua in principio facerent ebulitioneꝫ in materia. ⁊ atraherent ad locum materiam ⁊ apo ſtemat conſequenter augeretur ſimiliter ſi appo neretur in dolore ſiatico a tali materia eſſet ſil̓is timor. ⁊ ſic de augumento doloris ⁊c̄. hoc ē quod dixit lege litteram. conſequenter etiam repetit. qͦ dam de uomitu ⁊ ſolūt̉ uentris in caſu ⁊ dixit. Et iam diximus.ſ. capitulo generali ſupra etiam hic paulo ante ꝙ vomitus iuuantior eſt qͣꝫ uentris ſo lutio propter motus materiei.ſ. per ſolutioneꝫ ad partem doloris quia per ſolutionem materia mo uetur deorſuꝫ ⁊ ſic quodāmodo mouetur ad locū doloris. et uomitus mouet eaꝫ.ſ. materiam ab eo .ſ. loco doloris conuertendo in ſurſum. Et ſimi liter Raſis uoluit ī capitulo ſiatice dixit. ⁊ ſis me mor. ut non utaris medicina laſlatiua ante uomi tum poſtea ponēdo uomitum in caſu ꝯueniēs di xit. ⁊ de eis que bona ſunt in eo.ſ. faciendo nomi tum eſt ut fiat cum baurach ⁊ aceto utrūqꝫ ē ſo lutiuum ut dictum eſt ſupra dando cum aqua te pida eſt cōe ⁊ non multum forte poſtea ſuple in tendit ꝙ fiat cum fortioribus ⁊ cum nūceuōica ⁊ elleboro uel virtute eius ⁊ ſimilibus. de quibꝰ ha buiſtis ſupra deſcript̉ ideo addit. Et cuꝫ euomne rint cum uomitiuis fortibus quibus indigetur in humoribus eorum frigidis groſſis tunc oꝫ ut occu eris vel cōſequeris id.ſ. talia fortia uomitiua cū ſubtiliatiuis calefatientibus.ſ. localibus ipſa in forma emplaſtroꝝ uel unguentoruꝫ ſupra anchā apponendo ⁊ ex iſta littera colligitur ꝙ nūquam talia localia uomitiua debent apponi niſi prius factis talibus uomitiuis. ⁊ hoc bene notate ꝓpter dubium tractus materie ad locum. ſed ſi propter dolorem ſint neceſſaria aliqua localia ante dcās euacuationes ⁊ ne appareat deffectus in operāte tunc apponamus de illis que dolorem remittunt confortando ⁊ leuiter reſoluendo ut ſupra dictuꝫ eſt lege litteram quoniam eſt clara addit ultimo circa hanc partem ad retentionem cōis erroris Et eſt neceſſaria in flegmatis de iſtis.ſ. paſſiōibꝰ Iterum quandoqꝫ ymo multotiens flobotomia pꝫ can̄ ex his que dicta ſunt ſupra quoniā licet ha bita intentiōe ad materiam coniunctam uel etiā proprie anteceden̄ in flegmatica non cōueniat flo botomia tamen habita intentōe ad cāꝫ an̄ceden̄ antecedentis. ut in corpore ſanguineo uel aliter calido dubitando ne per caliditatem ſanguinis uel collere cuꝫ ſanguine miſto aliud flegma ſub tiliaretur et ſic ad iuncturam plueret iſto cāu ad infrigidandum et ꝓhibendum fluxum ad illā par tem leſſam conueniens ē flobotomia et hoc ſepe accidit ideo ſignanter dixit ymo multotiēs et ſic eſt clara tota iſta pars lege eam totam ꝯtinuam ſi placet. In iſta Et adminiſtrentur parte conſe quenter poſtqͣꝫ dedit modum circa euacuationes fien̄ poſt quas conuenienter in caſu iſto aplicari poſſunt et interius et exterius ea que ſubtiliant prouocant et reſoluunt prīcipaliter intendit pone re deſcript̉ confectionis hermetis quaꝫ ſupra Ie ram hermetis appellauit. quoniam ipſa eſt ī hoc caſu mirabilis iuuamenti et dixit et adminiſtren tur poſt euacuationem cum eis que diximus.ſ. flobotomijs uel uomitu de medicaminibus.ſ. ex diureticis et ebibitis.ſ. ad ītentionē dictā. iuuāti bus ad dolorē iūcturarū et ponit medicamen her metis dixit medicamē hermetis proprie.ſ. ꝯueniē tiſſimum ē. Nā h̓ medicamen eſt mirabile uald̓. ℟. camedreos gētiāe āboꝝ an. 3. 9. ariſtrologie rotūde. 3. ij. ſeīs rute ſicce lib̓.i. terrāt̉ ⁊ cribellēt̉ cribello ſb̓tili cuiꝰ doſſis.ſ. in puluere ſit cōcleari um unum cum modico ſcilicet idromellis manife ſtum eſt ex ſimplicibus ſupra declaratis qūo iſtd̓

medicamen eſt multū prouocatiuuꝫ ⁊ exicatiuū ⁊ iuncturaruꝫ confortatiuum ⁊ educit per ſudorē ut ſupra dicebat et eſt timor uſus eius in eſtate. Ideo ſupra laudabatur ī vere addit ⁊ adminiſtrē tur ēt vaporationes ⁊ embroce reſolutiue ⁊ aque termarum de quibus oībus dictū eſt ſupra quō ī hac intentione ualeāt. addit quod ſi non excuſſat .ſ. ꝙ dictum eſt de uaporatōibus e⁊ embrocis ⁊c. tunc criſterizā.ſ. cum criſteri forti excoriatiuo ut dicebatur ſupra de mente Raſis dixit ſic repeto. quoniam vtile poſt purgationem maior cura. ſunt criſteria que atra hunt materiam tali atractiōe. ꝙ uulnerantur inteſtina. ⁊ exire faciunt ſanguinē ⁊ tunc ceſſat dolor eadeꝫ die. quod ego uidi dixit ipſe. pluſquam in mille hoībus ⁊ addit ⁊ nunquā uidi aliquem. qui uteretur iſtis medicinis quin ex toto ſanaretur uel aleuiaretur niſi ſit ita fortis.ſ. cā ꝙ indigeret uſtione h̓ ipſe. Et ego dico pro uero dum eſſem iuuenis doctor trium annorum qd̓ uiſitaui unū armigerum patientem. ſiaticaꝫ ꝗ fuerat eger multis menſibus ⁊ cum feci ſibi tale criſtere. ⁊ excoriatis inteſtinis fuit ſubito curatuſ habui inde magnum honorem verum ē quod ali qui uituperāt ſed re uera in homine robuſto ha bente inteſtina fortia. quādo reliqua non ſufficiūt de factis ut dixit. d. A. laudarem ego fieri aliqud̓ tale propter cuius utilitatem in caſu hic ponam duas deſcriptiones in caſu ualēt̉ prima eſt Raſis loco allegato ſub hac forma ℟. corticū radix ca peris corticis coloquītide centaure minoris cucu meris aſſenini corticis agarici an. 3. v. ⁊ coque in tribus libr̄ aque donec remaneāt due tertie libr̄ xviiij. deinde colla ⁊ pone mel ⁊ oleum ⁊ fac cri ſtere. ⁊ ſuſtineat quāto magis poterit. pono nunc aliud quod eſt ſic forte non tamen ſicut precedēs habet cum hͨ uirtutē mitigando dolorē omneꝫ ar teticum uel ſiaticum fit ut infra. ℟. bletis mercu rialis an. M. i. furfuris fenugr̄ ameos carni cen taure minoris florum camomille an. M. i. coquā tur in aqua ⁊ collentur. ⁊ ī collatura ponatur bn̄ dicte. 3. i. Serapini. 3. i. ſallis geme. 3. 5. mellis z. ij. olei camomile. 3. ij. miſſe. Nota tn̄ quod an tequā ponantur dicta criſteria. ⁊ maxime primū prius debet apponi criſtere linitiuum fecum educ tiuum h̓ notate. Addit deinde adminiſtrentur uē toſſe ſuper ancham cum inciſſione ⁊ ſine inciſſio ne. Nā tales atrahunt materiam ad ſuperficiem ⁊ ſi fuerit materia ſanguinea educitur per ſcarifi cationem. ⁊ ſi nō fuerit ſanguinea ſaltem extrahi tur ita ut poſtea relique medicine melius eam re ſoluere poſſint. Raſis tamen in tractatu ut ſupra poſuitteam ad uerificandum dixit accipiat uento ſam cuius orificium ſit magnum ad quātitatem palme manus ⁊ ingrediatur ⁊ orificium ſuperius optime claudatur ⁊ ponatur ſuper ancham et immediate adherebit ⁊ ſic ſtet per duas horas poſtea admoueatur ⁊ iterato ponatur uſqꝫ dum ueſicetur ⁊c. poſtea obſerua circa hͦ ꝙ dicta ſunt ſupra. Addit vltra ventoſam ⁊ ſi non ſufficit. po ne rubificantia ⁊ veſicantia de quibus dictum ē ſupra ⁊ non conſolidentur ſcilicet uulcera facta donec ſanetur.ſ. patiens ex dolore apponen̄ ſemꝑ aliqua atractiua ⁊cͣ. Et emplaſtrorum In ſecūda parte princi pali huius partis ipſe ponit intentiones contrari as coniungi in aplicatione emplaſtrorum fortiuꝫ in caſu ⁊ primo ponit can̄ qr̄ ꝯponuntur acuta in caſu dicit igitur emplaſtrorum quidem admīſtra torum in eis.ſ. conueniēter nolit̓ acuitas propter duas intentiones.i. curant medici ⁊ intendunt vt ſint acuta propter duos intentiones quarum vna eſt reſolutio.ſ. fien̄. de materia difficult̓ reſolubi li ⁊ altera eſt atractio ad exteriora.ſ. ex profūdo iſta duo faciunt ut medicus intēdat in caſu acui tatem emplaſtrorum ⁊ aboretur eorum acuitas. ponit contrarias intentiones que ad unam redu cuntur propter quandam intentionem. ⁊ eſt qud̓ tita.ſ. acuitas emplaſtrorum exicat materiam ⁊ in lapideitatem conuertit.ſ. propter fortem reſo lutionem que fit in ſubtili prius materie ⁊ dimit tit eam.ſ. materiam non recipien̄ medicinā.i. non recipit cum eſt lapideata vtilitatem ex medicina Ideo addit corolarie. Quāobrem oportet ut nō demittatur lenificatio.ſ. quando miſceatur cū re ſolutione aut ſalteꝫ ei ſuccedat ſicut eſt ſupra dic tum addit ultimo ⁊ quandoqꝫ ſunt neceſſarie uē toſſe ⁊ eam appoſitio propter atractionem dictuꝫ eſt ⁊ ſic ſit finis capituli. In capitulo breuiter habuiſtis primo quomodo cura ſiatice eſt ſibi pro pria ita qued eſt diuerſa a cura aliarum iunctu rarum precipue in hoc quod in principio aliorum dolorum licet repercute materiam in ſiatica autē non licet dictum eſt niſi materia ſua acuitate tan tum dolorem imprimeret quod eſſet timor d̓ mor te. quando tunc auderemus. Habuiſtis conſe quenter cauſam huius ne materia profundetur ī ipſa ſiatica idē dicebatur de genu ⁊ ſpatula. Et ubi ſit aliqualis dolorⁱ debemus ipſum mitigare cum lenitiuis reſoluen. ⁊cͣ. Habuiſtis poſtea ꝙ in cauſa ſanguinea flōmia eſt de rebus magis cō ferentibus facta primo flobotomia d̓ brachio po ſtea de pede ⁊ ibi adebatur quod nunquam in ta li caſu fiat flobotomia ex pede niſi poſt flōmiam ex manu. Poſtea dicebatur quomodo ī uomi tu eſt magnum iuuamentum in caſu etiam ali quando ex ſolutione ſed ipſa interdum poſtponi tur uſque ad declinationem ⁊ fit iufficientia ī uo mitu. Poſtea habuiſtis quomodo flobotemia ſtatice vene eſt magis iuuatiua qͣꝫ ſafene niſi ma nifeſtaretur quod materia d̓riuaret magis ad ſa fenam quia.ſ. eſſet maior. dolor in parte domeſti ca cruris. et color rugidus ibi alteratus. Po ſtea habuiſtis quomodo uena curuature pollicis iuuātior eſt in caſu qͣꝫ vena ſiatica uel ſafena. idē ēt dicebat̉ d̓ vena poſita īter minimū ⁊ ſecunduꝫ pedis ſicut ēt dicebat̉ de flōmia ſaluatene magis Iuuat in paſſionibꝰ ep̄t̓ ⁊ ſplenis qͣꝫ flob. baxilice totū iſtud inteliigebat̉ qn̄ eſt intentio diuertēdi vt ē in prin. ſed vbi ē intentio euacan̄ ſecꝰ ē dicen̄

Hūiſtis ꝯn̄r ꝙ illi ꝗ patiūt̉ dolorē a maͣ fl̓atica curātur curſu.i. ſicut curātur app. groſſa vn̄ non debēt applicari r̄ſolutiua fortia an̄ euacuat̉ māe ⁊ ibi ēt repetit de vomitu qūo iuuātior ē qͣꝫ vētris ſolutio ⁊ ibi dictū eſt de mente Raſis ꝙ nunquā dꝫ medicꝰ ī ſiatica ſoluere niſi priꝰ vomitū ꝓuoca uerit ⁊ ipſe poſuit vōitiuū in caſu ꝯueniēs ex bau rac ⁊ aceto ⁊.ſ. idromelle. Poſtea dixit pꝰ eua cuationē ꝯpetere ſubtiliatiua ⁊ ꝓuocatiua interi us ⁊ exteriꝰ interiꝰ ſumer̄ laudauit medicamē her metis ⁊ ibi poſuit deſcript̉ eius exterius laudauit embrocas fumētatōes ⁊ huiuſmodi. Habuiſtis ꝯn̄r ꝙ illa qn̄ non ſufficiunt tūc criſteria fortia cō ueniunt. Et ibi habuiſtis dictum egregiuꝫ Ra ſis qūo non vidit aliquē ꝗ vteret̉ eis pꝰ mondifica tionē ꝗ nō ſanaret̉ ⁊c̄. Et poſtea hūiſtis ſi iſta nō ſufficiunt tunc vētoſe ⁊ medicine veſicatorie ſunt neceſſarie. Poſtea habuiſtis qūo in aproxima tione empl̓orum acutorū ſunt contrarie intentio nes in caſu quidem cōueniunt pro quāto atrahūt ex profundo ⁊ reſoluūt ⁊ nocent pro quanto indu rant materiam. Et ibi habuiſtis corelarie quo miſceant̉ uel ſunt miſcenda ſecum molificatiua. De embrocis. Sequitur Umantur olet gembrociſ rubrica ⁊c. ꝯtinuatur ad preceden̄ ſic quoniā ſupra in ca. poſuit curā genera lem ipſiꝰ ſiatice per can. ⁊ medicinas generales. Nunc ipſe enumerans medicinas magis ſpēa les ⁊ primo locales ſecundo ſoluentes ⁊ numerā do locales numerat eas que maxime faciunt uti litatē factis purgationibus ⁊ primo numerat em̄ brocas ⁊ unctiones ſecundo empl̓a ⁊ epitimata Et hoc eſt quod dicunt tres rubrice futuroruꝫ ca pitulorum de prima parte embrocarum. Dicit primo ſumātur olei de allrua lib. i. ⁊ aceti lib. 5. ⁊ nitri quartā lib. 19. 5. 3. iij. ⁊ cardamōi. 3. i. 5. ⁊ yſopi.ſ. hūide. 3. i. 5. ſumergat̉ in eo lana ⁊ ua poretur cum eo locus. In caſu iſto multum ualꝫ oleum de allrua qm̄ confortat membra neruoſa ⁊ calefacit diſſoluendo. Nā alkrua idem eſt qd̓ ci perus de quo dictum eſt ſupra quomodo valet ni trum ⁊ cardamonum manifeſtum eſt quomodo valeant in caſu exican̄ ⁊ atrahendo ⁊ diſſoluen do acetum ponitur ad penetrationem yſopus hu mida ad mollificationeꝫ prohibendo lapideītatē ēt mitigat dolorē addit: Et adminiſtrentur tine ex aꝗs medicinarum ſingularium reſoluen̄ predi ctarū in hoc ca. ſicut ſunt gentiana. Camedreos Ariſtrologia. Centaurea roſmarinus bethonica yna ⁊ ſimilia. Et iſta eſt cōis pratica ꝙ facta pur gatione fiunt tales tine in quibus infundit̉ eget ſecundum Anchas ⁊ aliquando cū vapore ab il lis decoctionibus reſoluto fiunt Stuffe ⁊ multū valent in caſu addit. Ea v̓o ex ꝗbus fiunt vnctio nes ſunt ſicut oleum coſtinum ⁊ oleum de Eufor bio ⁊ oleum de piritro ⁊ oleum de Caſtoreo que adminiſtrantur poſt mondificat̉.i. talia admīſtrā tur ⁊ adminiſtrari ſoluꝫ debent poſt mondificat̉ totum eſt clarum addit. Et cerotaria cum oppo. ⁊ Euforbio ⁊ oleis predictis.ſ. ꝯponi poſſunt ⁊ in caſu multum valebunt. De Emplaſtris ⁊ Epitimatibus. Mplaſtruꝫ reſoluens Proſequitur conſequenter circa Em plaſtra ⁊ epitima ⁊ poſſet diuidi cal̓ꝫ in tot partes ꝙ ponit deſcript̉ partes patebunt di cit primo cōnumerā. vnam deſcrip. in forma Em plaſtri. Emplaſtrum reſoluens i. primo atrahēs materiam ad id quod apparet.i. ad cutem ex ꝓ fundo ⁊ ſupple poſtea vltima reſoluens ⁊cͣ. ℟. ſe minis rute filueſtris bacharū lauri ānidem nitri ſceha omnia iſta ſunt clara armeni poteſt intelli gi ſceha illius contracte naꝫ ſceha eſt ſpecies ab ſenti dicitur herba lombricoꝝ vel aliter vt lyar meni ſit aliud ſimplex quoniam reperitur. apud auctores armentrias ⁊ eſt kli in caſu conueniēs vnde fit ſal kli ⁊ eſt atractiuū forte ⁊ ueſicatiuū vnde forte dicitur armeni ſed primus ſenſus eſt probabilior ſumitur ibi herba lombricorū illius contracte que fortior eſt cordumeni ꝓ vulpe col loquintide ameos cordumeni. eſt carui agreſte valet precipue ſecundo can. omnium an̄ aur̄. iiij. omnia ſunt clara rute recentis non ficca ne ſit ni mis acuta picis cere armo. omnium an̄ octauam ſ. partem de aur̄. iiij.ſ. aur̄ medium bezard aur̄ v. notate dicit Symon ⁊ egregie ꝙ auctores per bezard generaliter intelligunt omnem medicinā liberant a uenēo aliquando intelligunt triachaꝫ aliquando intelligunt galbanum propter excellē tem virtutem eius contra venenū de quo mirabi lia dixit. d. A. ſecundo can. cap. ꝓprio quomodo ſit triacha omnibus venenis uide tu ibi aliquan do intelligunt lapidem quēdam qui dicitur lapis bezarde generatur in oculis Ceruoꝝ orientaliuꝫ vt etiam vidi ab arabi moyſe in quodam ſuo tra ctatu ſed Symon ponit modum generationis eiꝰ vide tu breuiter hic dominus. A. per bezard intel lexit galbanum ꝙ in caſu iſto valet ut ca. ꝓprijs Oppo. ſulfuris quod non tetigerit ignis quoniaꝫ ignis debilitat virtutem eius vt etiam patet ſecū do can. eſt medicina fortis multū ymo vſqꝫ in qͣr to exicat amboꝝ auteꝫ an̄ aur̄. iiij. fiat ex eis em̄ plaſtrum.ſ. diſſoluen̄ gumas ī vino ⁊ poſtea pul̓r ſuper aſpergendo ⁊ cum cera fiat empl̓m vel ce rotum ē forte multuꝫ vt patet conſideranti addit continuando in empl̓is. Et ſi leniatur ſiatica cuꝫ ſtercore caprino ⁊ accto forti.ſ. infuſſo ſtercore in aceto ut alias dictum eſt erit ſicut medicamē de ſinapi.ſ. quantum ad atrahen̄ ⁊ dolorem miti gan̄ ⁊ melius eo ⁊ magis iuuatiuum ipſo quoniā in ſtercore cum hoc ꝙ ē uirtus fortis in atrahēdo etiam ē uirtus confortatiua addit. Et Empl̓a ru bificantia ⁊ ueſicātia bona ſunt ualde ī caſu quo

niam materiam atrahunt forti atractione de eie dictam ē ſupra inter cetera laudabatur mel ana cardi ⁊c. ⁊ poſui uobis mōm extractionis eius ad dit ponendo modum vſus veſicātiū pꝰ oꝑatōeꝫ eo ruꝫ ⁊ dicit. Et oꝫ vt perforentur ueſice.ſ. ipſis fa ctis ꝑ tales medicinas ⁊ deinde puluerizetur ſuꝑ eas medicamen exicatiuum deinde iteret̉ ueſica tio uſqꝫquo currat ſanitas. Non intellige ꝙ īme diate facta ueſicatione ⁊ ipſis ruptis ꝙ debeāt ap poni exicantia facientia cicatrigantia ⁊ ꝯſolidan̄ ⁊ poſtea apponantur alia ueſicatoria ſꝫ facta pri ma ueſicatione ⁊ ipſis perforatis per tempus ex eis educatur materia cuꝫ atractiuis lenibus uel cum melle uel cum ficubus uel cum caulibꝰ acu tis ut fieri conſueuit ⁊ hoc per notabile tempus. ⁊ cum exiſtimamus euacuatam ſufficienter ma teriam tunc apponamus medicamen exicatiuuꝫ ad intentionem conſolidan̄ vt mirram aloem tus gallas ⁊ huiuſmodi ⁊ ſi non adhuc apparebit fa cta vera cura neqꝫ materia ſit ex toto euacnata tunc de nouo applica veſicatoria ⁊ fac vt prius uſ qꝫquo currat ſanitas lege lr̄am ⁊cͣ. Addit ⁊ iterū ſumatur lib. i. baurac ⁊ lib. i. olei ⁊ fiat ex eis epi tima ſi erit oleum antiquuꝫ erit magis cōueniēs patet quomodo valeat aliud. Et iterum empl̓a ī iuuatiuum. ℟. ſtrafiſarie lib. i. fecis aduxte lib. ij. piretrum lib. 5. naſturzij lib. i. 5. bezard. i. gal bani lib. 5. ſulfuris lib. i. baurac tantumdem olei cotillos tres.ſ. antiqui gumi pini quod ſit equale cum bezard.ſ. in quantitate.i. libr. 5. fiat ex eis. emplaſtrum ⁊ adminiſtretur omnia iſta ſunt ſu pra declarata recurre ſupra pro verificatione po nit aliud. Et iterum ſumatur picis pars vna ⁊ ſul furis pars vna ⁊ contricti ſint vt altol i. ſubtiliſſi me ⁊ leniatur ſuper Ancham erit ī forma vnguē ti vtꝫ ⁊ ponatur de ſuper carta.ſ. vel petia groſſa vel corium ⁊ demittatur vſqꝫquo cadat per ſe po nit conſequenter unum modum ſingularem cure excuſantem a fortiter veſicantibus ⁊ dicit. Et ex eis que experta ſunt eſt ut colligatur planta car ſie in eſtate dum eſt uiridis ⁊ eius contrictio opti ma fiat.i. longa fiat quoniā eſt difficilis ad conte rendum deinde agrega ipſam.ſ. ſic piſtataꝫ ⁊ hu midam cum cera ⁊ inuiſca eaꝫ Ancha ⁊ loco do loris ⁊ ligetur deſuꝑ ⁊ dimittatur quatuor horis uſqꝫ ad ſex de Capſia non habetis cal̓m neqꝫ a do. Auic. neqꝫ a Serapione ſed a Serapiōe ha betis ſingl̓e cal̓m int̓ dicitur ab eo tapſia ⁊ bene dicit Symon ꝙ corupte ſcribitur debet ſcribi per c ut hic ⁊ ſcribitur per tbreuiter ē planta eius ſu cus ⁊ radix eius eſt fortis multum in atrahendo ita ꝙ quādo uolumus ex profundo atrahere iſta eſt ſingul̓is medicina ⁊ ibi dicit Serapio ꝙ pro ter eius acuitatem oportet ꝙ qui colligit leniat̉ quodam lenimento ne membra nuda ⁊ facies a uapore eius forti noceantur dicit etiam ꝙ eius operatio eſt tarda propter humiditatem coniun ctam. Ideo ſignanter dixit. d. A. dimittatur qua tuor horis uſqꝫ ad ſex addit deinde ingrediat̉ bal neum.i. ſtuſam etiam ad magis atrahen̄. Cum qꝫ parū rorare incepit.ſ. corpus incipiat ſudare ingrediatur tinam.ſ. balneum humidum ⁊ ſi eēt factum cum decoctione rerum aproprietaꝝ eſſet conuenientius ⁊ tollatur.ſ. poſtea emplaſtrū qm̄ debuit iam multum atraxiſſe ⁊ ueſicaſſe ⁊ loco eius apponatur ſūper locum lana cum dradanto i. uitriolo prius.ſ. infuſſa lana in aliquo ſuco de a propriatis ⁊ poſtea ſuper. aſpergatur uitreolum ad exican̄ ebdomoda vna aut deceꝫ diebus ⁊ ite retur quoniā excuſſat aſimapi ⁊ gumā rute agre ſtis que ſua acuitate fortius mordent ⁊ cum qua dam violentia magis atrahunt ⁊. ſic maioreꝫ cau ſant dolorem addit ⁊ iterum Saſifragia ⁊ guma pini ⁊ iterum guma rute agreſtis ⁊ cera ⁊ oleum de ruta.ſ. ſi ex eis fiat cerotū erit cōueniens totū patet ex ſupra declaratis addit ⁊ iterum piretrū ⁊ dabeb ⁊ flos lapidis ⁊ baurac ⁊ ſaſifragia ⁊ ſu matur ex eis empl̓m ⁊ qn̄qꝫ additur ī eo naſtur cium omnia iſta ſunt clara preter duo ly dabach eſt viſchus patet quomodo atrahat flos lapidis non reperio quid ſit ſed etiam ſi eſſet lapis mola ris patet quomodo notabiliter exicat addit. Et ex eis que conferunt ad hoc.ſ. ſiaticam ⁊ ad do lores genuum eſt cerotuꝫ ex Euforbio patet. Et iterum oleū d̓ allrua. 3. viij. ⁊ aceti. 3ͣ. iiij. ⁊ nitri z. ij. ⁊ piretri. 3. i. infundatur piretrum in oleo d̓ allua poſtquā tuleris ipſum ⁊ pone ip̄m in oleo ſ. eodem tribus oīebus ⁊ buliat.ſ. poſt bulitione leni deinde prohiciantur de ſuper acetum ⁊ nitrū poſtea imbibatur in ipſo lana ſordida.i. ſucida d̓ inde ponatur ſuper locum doloroſum Anche vt patet hec deſcriptio eſt notabilis in caſu ⁊ artifi cioſſa ponit. conſequenter quatuor alias deſcripi ad eandem utilitatem ⁊ quoniā in eis non ponun tur aliqua que non ſint ſupra ſepe declarata fu giens prolixitatem ne alijs tedio fiam ipſas ſpe cialiter hic non declarabo ſed vos ipſi diſcuratis ⁊ facile ex dictis intelligetis. De Solutiuis. Sequitur ca b O na et ut lliapituluꝫ de ſo lutiuis in caſu conferentibꝰ in quo duo facit primo ipſe ponit medicinas ſoluē tes ſecundo in fine ca. ipſe etiā reddit ad aliqua localia ſecunda ibi ⁊ emplaſtret̉ Ancha cum fe ce prima adhuc induas qm̄ primo ponit medici nas ſumendas per ſuperius ſecundo per inferius vt ſuppor̄ia ⁊ criſterra ẜa ibi. Et cū accidit mon dificatio ⁊c. prima ēt in duas quoniaꝫ primo ip̄e enumerat quaſdam ſingulares medicinas princi paliſſime in caſu valentes ⁊ compoſitas ⁊ ſimpli ces ſecundo ponit deſcrip. duas ſecunda ibi Su mantur due colloquintide primo etiam ponit cō poſitas ualen̄ ſecundo ſimpl̓ diciti gitur primo bo na ⁊ vtilia quidem ſunt pill̓e de hermodactilis.ſ. may. dn̄ate fl̓ate ⁊ pill̓e fetide.ſ. maiores ⁊ pill̓e d̓ copſia Meſue non ponit. Sed. d. A. ponit tres deſcrip. prima ⁊ tertia in caſu magis ualent quā r

ſecunda ⁊ prima precipue ⁊ pill̓e de ſtorace iſtas non reꝑio ſꝫ debent eſſe in virtute ſtoracis de qua eſt ſupra dictum quomodo in caſu valeant addit ⁊ non ſunt alique.ſ. tantuꝫ vtiles ſicut pill̓e iuua menti de iſtis feci multa verba ſuperius ſingula riter eſt dictum ꝙ ſub hoc titulo non reperiūtur ſed bene reperiuntur. pill̓e proficui inde ſupra ne qꝫ ſicut iera hermetis ēt de hac ſufficienter eſt di ctum recipiatur vna ꝯfectio qͣꝫ ipſe ponit an̄ Ie ras facit duas ⁊ ſumat̉ prima addit ꝙ bibatur in vere ⁊ ponens modū iuuamentoꝝ eius dixit ⁊ il lius.ſ. hominis qui bibit eam incipiunt eoruꝫ iun cture doloroſſe rorem emittere ⁊ ſudare ⁊ hoc ē propter fortem ipſius apertionem ⁊ non eſt in ea ſolutio ventris plurima quoniam non ſoluit niſij agaricum ſoluentem. Ideo addit ymo mondifi cat cum ſubtiliat̉. Conſequēter enumerat me dicinas ſimplices hic precipuas dicens. Ellemen ta quidem medicinaꝝ ſolutiuarum.i. fundamen ta ſunt pulpa. colloquintide ⁊ centaura ⁊ gume ſ. oppo. Serapinuꝫ ⁊ huiuſmodi ⁊ fumuſterre ⁊ Capſia ⁊ ſucus cucumeris aſſini ⁊ de iſtis omni bus dictum eſt ſupra. Et ſumantur due. Nūc conſequenter ponit deſcriptiones ſolutiuorum ⁊ dicit primo. Sumantur due colloquintide ⁊ per forentur ⁊ educatur quod in cōcauitatibus earū eſt ex pulpa ⁊ ſeminibꝰ ⁊ carne ita.ſ. ꝙ nihil ītrin ſicum remaneat ſed ſolus cortex exterior ⁊. Im pleantur oleo Si ſamino ⁊ cooperiantur amboꝝ foramina.ſ. vbi ſunt perforate ⁊ dimittantur noc te vna.ſ. ſic deinde prohiciantur ambe colloꝗnti de in mane illius noctis hoc eſt mane ſucedenti. cuꝫ oleo quod eſt in eis ambabus in olaꝫ.ſ. cooꝑ tis ipſis vt priꝰ ⁊ fundatur ſuper eas ambas quā tum eſt menſura olei vna ⁊ media.ſ. menſuram de aqua verbi gratia.ſ. oleum eſſe due libre ponā tur in olla aque libre tres ⁊ quoquātur ſimul uſ qͣꝫ quo diſcocte ſint ambo colloꝗntide qꝛ.ſ. diſſol uantur in decoctione. Cum ergo diſcocte fuerint ambe extrahantur ⁊ prohiciantur ambe ⁊ quoqͣ tur aqua ⁊ oleuꝫ tempore ſufficien̄ ita.ſ. ꝙ aqua conſumatur deinde prohiciatur de ſuper ellebo rus albus.ſ. contrictus cribellatus ſecundū quan titatem qua congelletur.i. īſpiſſet̉ aqua vel oleū ex ipſo puluere ⁊ fiat ſicut panis.i. ita ſpiſſus fi cut paſta de quo fiant magdaliūculi.ſ. forme ro tunde ſecundū quantitatē. auellane ⁊ ſumantur de illis auellanis. xviij. numero non intelligatis pro vna doſſi quoniam dictum eſſet erroneum ſꝫ intelligatur ꝙ ex decem ⁊ octo ad plus fiet vera cura an̄quā omnia ſint expedita.ſ. ſumendo quā do expedit vnum pro vice credo etiam ꝙ erit for tis doſſis addit ⁊ ſumat infirmus poſt balneatio nem ad molifican̄ ⁊ ſubtilian̄ materiam vt.ſ. me lius per farmacum poſſit educi ponit etiam aliū modum ſic. Et modus alius eſt vt dequoquat̉ oleum cum. ſuco.ſ. colloquintide recentis ſuper adendo aquam ad menſuram datam deinde fiat bullitio ad conſumptionē aque poſtea ſuper aſꝑ gatur pul̓is ellebori tante quantitat̉ ut fiat paſta ⁊ ſequere ſicut eſt dictum in precedenti ⁊c. hor iſtas deſcript̉ ego non ponerem in pratica ⁊ pro pter fortitudinem ⁊ conſuetudinē olei lege lr̄am. E CuIN cunda pars prime partis ī qua ip Accidit mondificatio hec eſt ſe ſe ponit medicamina per inferius ſumenda fortia quando exibita per ſuperius non ſufficiunt dicit primo. Et cum accidit mondificatio.ſ. vt facta ſit per ſolutionem ventris ⁊ vomituꝫ ⁊ prolongatur egritudo ita.ſ. ꝙ non remoueat̉ per predicta tunc tibi conuenit vt ſuppoſitorijs ⁊ medicinis facien̄ excoriationem ⁊ ſolutione educentibus ſanguinē ſ. de criſterijs ſicut eſt decoctio cucumeris aſſini ⁊ colloquintide ⁊ fel vacinum ⁊ piretrum ⁊ cen taurea ⁊ naſturtiuꝫ ⁊ Capſia ⁊ elliſſatura piſciū ſ. ſalitorum omnia illa iuuatiua ſunt in eis in hac hora ⁊ fortaſſe ſanant omnia iſta ſunt clara ⁊ de hoc vidiſtis ſupra ſententiam Raſis addit ⁊ quā doqꝫ ponitur in criſteribꝰ euforbium ⁊ dicitur qd̓ id ē nocitiuum valde.ſ. ſi exibeatur in principio an̄ alias mondificationes prohibēs a reliquis cō uerſionibus hoc eſt quia propter eius grande no cumentum in prīcipio producitur eger ad mortē vnde non poteſt amplius curari neqꝫ recidiuari ſecundum ꝙ multi poſt curationem recidiuāt vl̓ conuertuntur ad ſimilem diſpoſitionem prohibet ergo mortem inferendo a reliquis conuerſionibꝰ ideo addit. In fine vero eius eſt iuuatiuū ⁊ ꝓprie quando ſequit̉ veſicatio quoniaꝫ tunc manifeſta tur iuuamentum eius per veſicatōnem ſubſequē tem quoniam per eam in tempore debito factaꝫ fit completa cura lege lr̄am addit. Et multotiēs quideꝫ accidit excoriatio per ſe.i. non manifeſta cauſa vt qꝛ nō ex criſteri vel ſuppoſitorie excoria tiuis ⁊ fit vel euenit in ea ſanitas ⁊ hoc eſt qꝛ ita diuertitur ⁊ euacuatur materia dolorē cauſans ſi ue arte illo modo inducatur excoriatio ſiue a na tura tantum ponit conſequenter criſtere in cāſu conueniens dixit. Criſtere bonum excoriatio nem faciens dequoquantur colloꝗntida ⁊ naſtur tiuꝫ ⁊ radix Caperis ⁊ centaurea ⁊ cucumer. aſſi ninuſ ⁊ capſia ⁊ rubea.ſ. tīctoꝝ ⁊ fiat criſtere cuꝫ aqua.i. cum decoctione iſtoruꝫ collata addendo modicum mellis ⁊ olei ſi placet. Et Emplaſtres Ancham cum fece.i. cum eo quod remanet poſt collaturam de rebus decoctis patet ꝙ valēt atra hendo ⁊ diſſoluendo ſupra ſunt iſta omnia decla rata addit. Et eſt ex criſteribus iuuatiuis.ſ. ꝙ di ctum eſt nunc vel id quod īmediate ſequitur etiā quod dicit apponen̄ eſſe exterius ⁊ melius ſit. Iō continuando dixit ⁊ eſt ex criſteribꝰ iuuatiuis ⁊ iterum emplaſtretur cum aceto ⁊ furfure hoc ē ex his poteſt fieri criſtere ⁊ emplaſtrum ad inten tionem nr̄am dixit vltimo. Si autem fuerit illic ſanguis.i. in ſia qui moriatur in ea.ſ. ſia qꝛ ſi īdu retur ⁊ fiat mel̓ia ſanguinea ita vt ſanguis ꝑdat propriam formā ⁊ ſi moriatur in ea cauteriza cuꝫ auro rubeo.i. ellecto vel rubeo.i. rubificato per ignem locus ſanguis cauterizatione vehementi vt currat ſanguis in ea. Non intelligatur ꝙ poſt

cauterizationem currat ſanguīs ymo vna preci pua vtilitas cauterizationis eſt prohibere fluxuꝫ ſanguīs vt ſupra eſt declaratū ſed intellexit ꝓfun detur cauterizatio vt currat ſanguis.i. tantū pro fundetur vt deueniatur ad illum ſanguinem ita ꝙ ſi nō eſſet ingroſatus ⁊ nō eſſet in membro cau terizatio tūc ille ſanguis flueret ⁊c. hoc eſt quod intendit vtr. autem fieri debeat cauterium cū au ro vel ferro fuit ſupra declaratum in primo trac tatu. Et de modo cauterizan̄ in ſiatica dictum ē in ca. proprio de cura cum cauterio lege totaꝫ lit teram quoniam clara eſt. Et ſic eſt finis huius cap. ⁊ conſequenter totius tractat̉ de doloribus. De Bothor. Ee bothor apparent Expeditis iſtis conſequēter ipſe pro cō plemento iſtius. fen. xxii. ⁊ conſequen ter totius tertij can. d. A. vt cōpleatur ſermo om nium egritudinum que euenire poſſunt a vertice capitis vſqꝫ ad extremitat̉ pedum ⁊ vnguium po nit curā quarūdam ſpīalium paſſionū quaruꝫ ali que cruribus eueniunt ⁊ ſunt quedam bothor ali que pedibus ⁊ calcaneis ⁊ vltimo vnguibus ⁊ ſic facit nouum quēdaꝫ ſpecialem tractatum qui in tot partes diuidi poteſt quet parua īponit cal̓a ⁊ ſunt in ſūma quinqꝫ parts patebunt dixit igit̉ pri mo in rubrica de bothor nominatis bothī ⁊ ex f contrahit determinationeꝫ apoſtematum bothor ad certa bothor illa.ſ. que dicuntur bothim. Nā bothor abſolute eſt apoſtema paruuꝫ ⁊ maxime ſanguineū de iſtis erit determinatio ī tertia quar ti vbi de apoſtematibus determinatur abſolute. Sed de bothor bothim que ſunt apoſtemata tm̄ crurium hic cōuenienter determinat dicit igitur primo hoc bothor.ſ. ſpecialia de quibus eſt rubri ca apparent in crure nigre quaſi ipſe ſint fructus tamariſci ⁊ grana virida magna grana tamariſci ſt̓ noͣ aſſimulāt̉ gall̓ granū uiride dr̄ gran̄ ꝙ ē fru ctus arboris terbentini unde colligitur terbentīa ⁊ uocatur a dn̄o. A. bothī inde glutem albothiꝫ i. terbentina nō igitur illa apoſtemata ſunt uiri da ymo ad nigrum declinant ſed aſſimilātur gra nis uiridibus in quantitate ⁊ figura ſunt ſicut gal le addit ꝙ materia earum.ſ. puſtularum eſt ma teria uaricum.i. materia melancolica ut plurimū ex ſanguine facta ut ſupra eſt dictum. Et con ſequenter addit ⁊ cura earum ex parte mondifi cat.ſ. ex flo. ⁊ farmatia ⁊c. eſt cura uaricū ⁊ ulce rum melancolicorum quantum.ſ. ad curationeꝫ ipſarum ſi ulcerentur. Ideo ad mondificationē recurras ſupra de uaricibus ſed ad curam ulceꝝ dixit quorum can. dicemus in libro quarto Ideo ſupple quantum ad curam ulcerum ad illum lo cum recurre lege totam lr̄am quia clara eſt. De Dolore Calcanei. uandoqꝫ accidit c onſe Pōit quenter aliud ca. de dolore calcanei ut oicit rubrica primo ponit eius cauſas utplurimum contingen̄ ſecundo. curaꝫ ibi ⁊ ſanat ipſum dicit primo quandoqꝫ accidit ex ouiatiōe conterente.ſ. ad lapidem ⁊ bancam uel aliquod huiuſmodi aut caſu.i. propter cauſaꝫ alicuius rei ſuper calcaneuꝫ aut cohartatione.i. ſtrictura cal ciamenti ſicut ſepe euenit iuuenibus pollitis phi locaptis precipue pedemontanis ⁊ galicis ⁊ alijs ſupple ſimilibus cauſis ſolet euenire dolor calca nei ⁊ apoſtema calidum in eo addit ponendo cu ram. Et ſanat ip̄m embrocatio plurima cū aqua frigida ⁊ epitima de memite ⁊ boliarmeni reſolu to..i. diſſoluto cum memīte. Memite eſt herba frigida ⁊ humida vt eſt dictum ſupra ex ſuco eiꝰ fiunt trociſci memite multuꝫ laudati in otalmia. Nota hic ꝙ talis dolor aut iniungitur apoſte mati non facta eius ſolutione manifeſta aut eſt ſolutio apparens ⁊ aliqn̄ cuꝫ apoſtemate ⁊ aliqn̄ ſine ſi ſit apoſtema tm̄ ſic embroca aque frigide. eſt ſufficiens repercutere materiam ⁊ malam cō plexionem calidam remouere ſi vero coniunga tur ſolutio manifeſta ſic bolus armens cum ſuco memite eſt magis conueniens vt patet. Ad prī mam etiam intentionem uoluit. Azaranus pre cipue valere ſucum coriandri ⁊ aquam roxatam ad ſecundam intentioneꝫ maxime fluente aliqua virulentia dixit ipſe ꝙ ſi fiat cinis de ſolla ſutula rium maxime valet idem dixit de gallis ⁊ pulmo ne vulpis puluerizato. Nota etiaꝫ ꝙ nullo mo do ponat̉ calcaneū in terra ⁊ ſtent in quiete ⁊c̄. etiam aliquando eſt neceſſaria flob. ſtante corpo re plectorico ⁊cͣ. De Debilitate. Pedis. 7Ponit ꝯſequē It quando q ter ca. de debi litate pedis vt dicit rubrica ita vt ab oī fere cauſa leduntur in inceſſu. Et pōit cauſas eius de quibus tamen dictum eſt in cap. cauſaꝝ dolorum iuncturaruꝫ dixit fit quandoqꝫ in creatione.ſ. talis debilitas ꝓpter parentes al̓s in pedibus debiles vel propter ſpecialem influxū ⁊ fit quandoqꝫ debilitas ex labore plurimo vt.ſ. ex multa itineratione vel multa ſtatiōe pedis co ram principibus vt ſupra dictum eſt. Et ex mo lificatione antecedente ut qn̄ ſteterit multum in aqua vel balneo aque dulcis ⁊ ex oppillatiōe vie nutrimenti ad ipſum.ſ. pedeꝫ ſicut accidit caſtra tis quoniaꝫ in ipſis propter dominium frigidi tat̉ in eis quoniā vt dixit Ari. decimonono de anima bus omnia animalia caſtrata alterantur in natu raꝫ femīaruꝫ inde oppillantur vie tranſitus nutri menti maxime in extremis ⁊ ſic prohibito nutri mento pes debilitat̉. Non ponit hic curam ſꝫ pro cura recuras ad curam ſpecialium cauſaruꝫ locis proprijs ⁊ ſatis dictum eſt ſupra de conforta

tione iuncturarum in cap. de cautella a doloribꝰ iuncturarum lege litteram. De Doloribus Unguium Ppropinquat cura Ponit conſequenter ca. de doloribus vnguium ⁊ atritione.i. propter atritio nem earū ⁊ ponit quedam que magis vallent in principio ⁊ quedam magis in proceſſu ⁊ quedam ad liquefactionē ſanguīs cohagulati infra vnguē dicit primo appropinquat cura eoꝝ cure ſuppura tionis.i. apoſtematis in via ad ſaniationem ⁊ in nuit in via repercuſſiua non ꝯuenire propter atri tionem factam vt eſt ꝯmunis doctrina Cirugico rum ymo ſemper cum confortatione apponant̉ aliqua que reſoluant. Ideo addit. Et ex illis que conferunt illis eſt emplaſtrum cum folijs Mirti ⁊ cum folijs cipreſſi ⁊ hoc magis in principio. Et Emplaſtrum de adipibus cū fimo caprino ⁊ ſter core vacino ad maiorem reſolutionem ⁊ mitiga tionem doloris ⁊ hoc magis in proceſſu addit ⁊ conferunt eis nus cipreſſi ⁊ ſauina emplaſtrata confortant exicant ⁊ reſoluunt ⁊ ſic etiam in pro ceſſu ut in augūto conueniunti. Et conferunt eis fiſtici decocti emplaſtrati.ſ. magis in ſtatu hoc ē magis ſolum ad reſoluen̄ poſtea addit de eis que liquefaciunt ſanguinem mortuum.i. cohagulatū ſub atritione eſt farina.ſ. furmenti confecta cuꝫ oleo.ſ. cōmuni oliuarum maturarū ⁊ ſuper ipſuꝫ poſita iſta omnia hic poſita ad dictas intentone ſunt no. ex eis qͥ dicta ſūt ſupra ſepe lege tu lr̄aꝫ. De Inflatione Unguis ⁊ pluritu in ea. Pratur cum aquanit ui timum ca. de inflatione unguis ⁊ pluri tus in ea ut dixit rubrica. Iſta inflatio cum pluritu pendet potiſſime ex extenſione a ua poribus acutis facta ē etiā igitur intentio reſolu tio ⁊ exicatio dicit igitur. Curatur cum aqua maris abluendo cuꝫ ea ſemꝑ.i. ſepe qꝛ̄ remouet̉ ſ. ſi ſic fiat patet cauſa aut cuꝫ decoctione lentiū ⁊ horobi.ſ. abluantur patet quomodo ualet pro pter aliqualem in eis uirtutem calidam reſoluti uam aut cum decoctione cucumeris non dome ſtici ſed aſſini iſta eſt fortior quando relique nō ſufficerent addit. Ex emplaſtris eſt nenufar ha bet lr̄a exterior eſt bulbꝰ ⁊ magis ueriſimile qm̄ bulbus hic manifeſte ualet ut ſupra dictum ē ne nufar aūt ſi multum ualet hoc eſt magis per pro prietatem ⁊ oleum ⁊ ficus decocte coniunctim ⁊ ſingulariter omnia iſta ſunt intelligenti clara ne qꝫ eſt hic multum laborandum ad uerificationē cum iſta non ſint de principali intentione ⁊ de eis apud Cirugichos eſt ſermo p̄cipuus ⁊ ad eos conuenienter eſt recurrendum maxime ad La franchum Mediolan̄ ⁊ Gulielmum placentinū ⁊c. Et ſic finis cum laude altiſſimi. Expliciunt expoſitiones Magiſtri Iohannis Mathei de Agradi Super vigeſſimā ſecundam Fentertij canonis. d. Auicene. Impreſſum Mediolani Sūmo ſtudio ⁊ dili gentia per Iacobū de ſcō Nazario de la Ripa Anno. M. ccccxciiij. die. xvij. nouembris. Regiſtrum huius operis Prima alba can̄ ca. de .ſ. in materia Expoſitiones ad extrahēdū ſtringēs maͣꝫ ita famulentur determinant et ſi non ponit intentionē ſitus ſecundū auctoribus diſpoſitionibus mentiōibꝰ p̄ter cum dixit nago ponendo debet dici teſtum et ymo ibi loris ipſius cōticis uero cedenti quoniā diaſtino cum. fortat et De ſolutiōe eius que eſt le complexiōes hernie inteſtini cuꝫ ei admiſcet̉ bel ⁊ ibi tra ipſum petiantur forte et ſi de cauſis riora ⁊ cibus Albeſced ſperice figure eo optime cuius ponit̉ lidantia. Et crudo ſcilicet finem ubi humidum ſaltē neruis crudis quibꝰ oībus incorporentur ſuperfluum ipſa ſunt Oꝫ ut utat̉ tet ſupple autem ad da ſubtiliatiua ctura. et poſt ipſaruꝫ uiden̄ ⁊ non: hanc cauſam tūc ꝯuēiētiꝰ Dixit ultimo Et ſimplex Habuiſtis tas facta. ut dixit ſolutione addit catur de infuſiōe paulatī do mat eriam euacnata dextre diuertetur Ail ſine Deo. o. ri.

Vl ſiuc ꝯrooſ

Å¿ I