24 CHRONICORVM REGINONIS

de altera (tirpe per fuccedencium temporum curricula, iplivelquiqueexeorumpro-genicorti, regem fuper fcprxfumantaliquo modo conftituere,nifideeorum proge-nie,quos & diuina prouidcntiaäd fidem A poftolicam tuendam cligere, & per cum vi-q\clicet fandi Pctri Vicarium,imo Domini noftrilefu Chrifti,inpoteftatem regiamdignataeft fublimarc,& vndionc facratiflima confecrare.His interpoiitis ad Chroni-ca redeamus.Cum Pipinus rex(vt fupra expreflum eft) Italiam ingreiVus ciTet,Carolo-manus monachus Viennaciuitate remanfit vnacum Bertrada regina, vbi languorccorreptus diem claufit extremum.

Anno Dominica: incarnationis dcclv, cumaudifTct Pipinus rexeanoncifc vc-ra 3 quxHaiftulphus promiferat de iuftitiis fandi Pctri, itcrum Italiam ingreiTus,Papi-amobfedit,Haiftulphumobfidionecinxit,&:rurfum de iuftitiis fandi Pctri firmitatededitjVt ftabiles permancrent,& infuper Raucnnam cum Pcntapoli,& omni exercituconquifiuit, &fando Petrotradidit. Cumautem reuerfus eilet Pipinus rexifi Franci-am» meditabatur fupra didus Haiftulphuseafallere qua: promiferat. Quadam verodie'cumvenationibus inferuiret, percuffus eil Dci iudicio, vitamque cum regno fini-uit>quomodo vero miflüs lit DefyderiuS in rcgnum.in fubfcquentibus dicemus.

Anno Dominica: incarnationis dcclv i,mifitCoNSTA ntinvs Imperator regiPipino cum aliisdonis Organum.Et rex Pipinus tenuitpalatium fuum in Compcn-diOjibiqueThaflilovenitdux Baioariorum 6cfuus citeduseft, per manus facramen-taquemultaiurauitPipilio& filus cius, fupra corpus fandi Dionyüjj fandi Germani, i y& fandi Martini ümul,&: eius homines meliorcs fecerunt.

Anno Dominica: incarnationis dcclvii, Pipinus rex in Saxoniam iterfeeit, &:iiimunitiones Saxonum per virtutem introiuit,' i &:inloco,quidicitur Sitina>multaeftra-gesfacta:funtdepopulo Saxonum. Ettunepromiferuntfcomnem voluntatem regisfaduros, tributumetiampra:fcntandum,equosfcilicetCccperfingulosannos.

AnnoDominicxincarnationis dcclviii, natuseft Pipiiioregifüius.cuifupradidus rexnomen impofuit,qui vixitannos duosj & in tertio defundus eft.Eodeman-nocclcbraüit Natalem Domini in Longolarc,& Patcha in Iopilia.

Anno Dominica: incarnationis dcc tx, Pipinus rex cernens Vaifariumducem,Aquitanorum minime confcntire.vtiuftitiasfaceretccclefus, quae erant in Franciaj 33de rebus & pofTcflionibus illarum qua: infuo ducatu erant; inüt conlilium cum Fran-ciSjVtiterpergerctin Aquitaniam,& fupradidasiuftitiasqua:reret: fcpciuenitvfqueinlocum.qui dicitur Theodoad. QuodcumcognouiftctVaifarius, timoreperterri-tus, mittitlegatos Otbertum&Dauninuro,&deditobfk1esad Alganumfuumpro-pmqüüV&mandauit Pipino,fcomniaredditurü, quiequid fupradidus rexquxrebatin caufisecclefiafticis,8c celebrauit NatalemDomini in Cariiiaco,ScPafchaiimilitcr«.Anno Dominien* incarnationis dcclxi, Vaifariüs minime cogitans de obiidi-bus &facramentisdatis, vt fevindicaret de iniuria quam ä Francis pra:tcritoannofu-crat perpeflus, exercitum miüt, qui vfque ad Cabillonem ciuitateni vencruntjvaftan-tesomnia. Etcumfupra didus rex lynodumtenerctinvillaquardiciturDuna.nun- 40eiatumeft eiquod Vaitarius pcrpetratlet: protinus exercitum mouit,&: AquitaniamingreiTuSjmultacaftellacepit/cilicetBurdellum, Ciarum montcm,Cantellam, Auer-nen. &: pemenit vfque ad Leonidicas vaftando omnia, & celebrauit Natalem Dominiin Carifiaco,&Pafchafimiliter.

Anno Dominica: incarnationis dcclxii, tertio rex Pipinus Aquitaniam cum ex-ercitu vaftauit, &cepitciuitatemBiturigaSj &caftrum quod dicitur Toarcis, & cele-brauit Natalem Dominiin villaGentiliaco,&Pafchafimilitcr.

Anno Dominica incarnationis d c c l x x i i i> rex Pipinus haboit placitum fuum i aNiuernis, & quarto ingreffus eft Aquitaniam, ibique Thaftilo dux Baioariorum polt-politisfacramentis, traudulcntcr fe indefubduxitj omniabeneficiaoblitus, quae rex 50aUUnculus eius ei feecrat, &Baioariam ingrcflus fupradidi regis faciemamplius vidc-rcnolüit. Rcxautem Aquitaniam perluftrans vfque ad Caduriciam vcnit,& per Leo-nidicas reuerfus in Franciamvciiit. Et fada eft hyems valida, & celebrauit rexNata-clm Domini in villaqua: dicitur Longlare,& Pafcha fimilitcr.

Anno Dominica: incarnationis dcclxiui, rex Pipinushabuit placitum fuum in

"Worma,

19